მუსლიმის სიმაგრე - ვედრებები წიგნიდან და სუნიდან
წიგნში თავმოყრილია ზიქრები ყურანიდან და სუნნადან, რათა გაადვილდეს მათი წარმოთქმა სხვადასხვა დროსა და ვითარებაში; ის მოიცავს ვედრებებს გაღვიძების, განბანის, ლოცვის, მგზავრობისა და სხვა შემთხვევებისთვის, რაც მუსლიმს საკუთარი თავის დაცვაში ეხმარება, რათა იყოს ალლაჰის მფარველობისა და მზრუნველობის ქვეშ.
These files are generated automatically from the book's text; their layout may differ from the printed edition.
მუსლიმის სიმაგრე - ვედრებები წიგნიდან და სუნნიდან
უზენაესი ალლაჰის საჭიროების მქონე
დ. სა'იდ იბნ 'ალი ვაჰფ ალ-ყაჰტაანი
სახელითა ალლაჰისა მოწყალისა, შემწყალებლისა
შესავალი
ყველა ქება დიდება ალლაჰს ეკუთვნის. ვადიდებთ მას, ვთხოვთ დახმარებას, ვთხოვთ მიტევებას. ალლაჰს შევეფარებით ჩვენი სულების ბოროტებისგან და ჩვენი ცუდი საქმეებისგან. ვისაც ალლაჰი უწინამძღვრებს ჭეშმარიტი გზით, ვერავინ აცდუნებს მას, ხოლო ვისაც ალლაჰი აცდუნებს, მას ვერავინ დააყენებს ჭეშმარიტებაზე. ვამოწმებ, რომ არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰისა, ის ერთია, არ ჰყავს მას თანამოზიარე, და ვამოწმებ, რომ მუჰამმადი მისი მონა და მოციქულია. ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა იყოს მასზე, მის ოჯახზე, მის საჰაბებზე და მათზე, ვინც მათ მიყვა კეთილშობილებით განკითხვის დღემდე, და მხურვალე სალამი. ამის შემდეგ:
ეს არის ჩემი წიგნის, (ზიქრი, ვედრება და რუყიათი მკურნალობა ყურანიდან და სუნნადან) [1], შემოკლებული ვერსია, მისგან ამოვიღე მხოლოდ ზიქრების ნაწილი; რათა მსუბუქი სატარებელი იყოს მგზავრობისას. [1] ნახსენები წიგნის ორიგინალი დაიბეჭდა, - მადლობა ალლაჰს- მასში მოცემული ჰადისების გადმოცემების ვრცლად მოცემით, ოთხ ტომად. მუსლიმის სიმაგრე პირველ და მეორე ტომებში.
მე შემოვიფარგლე მხოლოდ ზიქრის ტექსტით და მის გადმოცემაში დავკმაყოფილდი დედანში არსებული ერთი ან ორი წყაროს მოხსენიებით, ხოლო ვისაც სურს საჰაბის ვინაობის გაგება ან მეტი ინფორმაცია გადმოცემათა ჯაჭვის შესახებ, მან დედანს უნდა მიმართოს. ვთხოვ უზენაეს ალლაჰს, თავისი მშვენიერი სახელებით და დიდებული თვისებებით, რომ ამყოფოს ის მისი ძვირფასი სახისთვის, და რომ სარგებელი მომიტანოს მე ამით ჩემს სიცოცხლეში და ჩემი სიკვდილის შემდეგ, და რომ სარგებელი მოუტანოს ამით მას, ვინც წაიკითხავს, დაბეჭდავს, ან მისი გავრცელების მიზეზი გახდება; ჭეშმარიტად, განდიდებულია იგი, ის არის ამაზე პასუხისმგებელი და შესწევს ამის ძალა. ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა ჩვენს მოციქულ მუჰამმადს, მის ოჯახს, მის საჰაბებს და ყველას, ვინც გაჰყვა მათ გზას სიკეთით განკითხვის დღემდე.
ავტორი
გამოცემულია ჰიჯრით საფარის თვეში 1409 წელს.
ალლაჰის ხსენების სიკეთეები
თქვა უზენაესმა ალლაჰმა: მაშ, გამიხსენეთ და გაგიხსენებთ; მემადლიერეთ და არ მეუმადუროთ! [2], [2] სურა ალ-ბაყარა, აიათი: 152.
ჰეი თქვენ რომელთაც ირწმუნეთ! გაიხსენედ ალლაჰი ხშირად [3], [3] სურა ალ-აჰზაბ, აიათი: 41.
...ალლაჰის ხშირად გამხსენებელი კაცებისთვის და ქალებისთვის, ალლაჰმა გაამზადა მათვის მიტევება და დიადი საზღაური.[4], [4] (ალ-აჰზაბ: 35)
დილითა და საღამოთი გულში ახსენე შენი ღმერთი მოკრძალებითა და შიშით, ხმამაღალი სიტყვის გარეშე და არ იყო უგულისყუროთაგანი. [5] [5] სურა ალ-ა'რაფ, აიათი: 205.
და თქვა მოციქულმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «შედარება იმისა, ვინც ალლაჰს იხსენებს და, ვინც ალლაჰს არ იხსენებს, ჰგავს ცოცხალსა და მიცვალებულს»[6], [6] გადმოსცემს ალ-ბუხარი, ალ-ფათჰთან ერთად (11/208), ნომრით (6407), და მუსლიმი (1/539), ნომრით (779), შემდეგი სიტყვებით: «სახლი, სადაც ალლაჰს ახსენებენ, და სახლი, სადაც ალლაჰს არ ახსენებენ, ჰგავს ცოცხალსა და მიცვალებულს».
და თქვა მოციქულმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «გინდათ, რომ გაგაგებინოთ თქვენი საქმეებიდან საუკეთესო, ყველაზე წმინდა, რაც ყველაზე მეტად ზრდის თქვენს ჯილდოს თქვენი მბრძანებლის წინაშე და ყველაზე მეტად აამაღლებს თქვენს ხარისხს? ეს საქმე სჯობს ოქროსა და ვერცხლის დახარჯვას და უკეთესია, ვიდრე მტრის წინაშე გამოსვლა, სადაც თქვენ მათ თავს მოჰკვეთთ და ისინი თქვენსას მოჰკვეთენ?» მათ თქვეს: «რა თქმა უნდა». «ყოვლისშემძლე ალლაჰის მოხსენიება»[7], [7] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ, 5/459, ნომრით: 3377, და იბნ მააჯამ, 2/124, ნომრით: 3790, და იხილეთ: საჰიჰი იბნ მააჯაში, 2/316, და საჰიჰი ათ'თირმიზში, 3/139.
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ყოვლადმაღალი ალლაჰი ბრძანებს: მე ვიქნები ისეთი, როგორი წარმოდგენაც აქვს ჩემს მსახურს ჩემზე, და მე მასთან ვარ, როცა ის მახსენებს, თუ ის გამიხსენებს თავის გულში, მეც გავიხსენებ მას, და თუ ის მიხსენებს საზოგადოებაში, მეც მას ვახსენებ ისეთ საზოგადოებაში, რომელიც მათზე უკეთესია, და თუ ის მომიახლოვდება ერთი მტკაველით, მე მივუახლოვდები მას ერთი იდაყვით, და თუ ის მომიახლოვდება ერთი იდაყვით, მე მივუახლოვდები მას (ბაა'ით)გაშლილი ორი მკლავის მანძილით, და თუ ის ჩემთან მოვა სიარულით, მე მასთან მივალ (ნელი)სირბილით»[8], [8] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (8/171) ნომრით (7405), და მუსლიმი (4/2061) ნომრით (2675), და სიტყვები ეკუთვნის ალ-ბუხარის.
აბდულლაჰ იბნ ბუსრისგან (დაე, ალლაჰი კმაყოფილი იყოს მისით) გადმოცემულია, რომ ერთმა ადამიანმა თქვა: "ო, ალლაჰის მოციქულო, ისლამის ვალდებულებები ჩემთვის ძალიან ბევრია. მითხარი რამე, რასაც მე მტკიცედ დავიჭერ." მოციქულმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) უპასუხა: «დაე, შენი ენა მუდამ სველი იყოს ალლაჰის ხსენებით»[9]، [9] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ, 5/458, ნომრით: 3375, და იბნ მააჯამ, 2/1246, ნომრით: 3793, იმამი ალ-ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰ ათ'თირმიზში, 3/139, და საჰიჰ იბნ მააჯაში, 2/317.
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ვინც წაიკითხავს ალლაჰის წიგნიდან ერთ ასოს, მას დაეწერება ერთი მადლი, რომელიც უდრის ათ მადლს. მე არ ვამბობ, რომ ალიფ ლაამ მიმ ერთი ასოა, არამედ ალიფი ერთი ასოა, ლამ ერთი ასოა და მიმ ერთი ასოა»[10]. [10] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ 5/75, ნომრით: 2910, იმამი ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰ ათ'თირმიზში, 3/9, და საჰიჰ ალ-ჯამი ას-საღირში, 5/340.
და გადმოცემულია 'უყბა იბნ 'აამირისგან (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი), რომ მან თქვა: ალლაჰის შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) გამოვიდა, როდესაც ჩვენ სუფფაში (ადგილი ღატაკი მოსწავლეებისთვის) ვიყავით, და თქვა: «რომელ თქვენგანს სურს, რომ ყოველდღე დილით წავიდეს ბუტჰანში ან 'აყიყში და იქიდან ორი დიდკუზიანი ძუ აქლემი წამოიყვანოს, ყოველგვარი ცოდვისა და ნათესაური კავშირის გაწყვეტის გარეშე?» ჩვენ ვუპასუხეთ: „ო, ალლაჰის შუამავალო, გვსურს ეს“, მან თქვა: «ნუთუ რომელიმე თქვენგანი არ წავა მეჩეთში, რომ ისწავლოს ან წაიკითხოს ალლაჰის წიგნიდან ორი აიათი, რაც უკეთესია მისთვის, ვიდრე ორი აქლემი, და სამი უკეთესია, ვიდრე სამი, და ოთხი უკეთესია, ვიდრე ოთხი და მათივე რაოდენობის აქლემი»[11]. [11] გადმოსცა მუსლიმმა (1/553) ნომრით (803).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ვინც დაჯდება ადგილას, სადაც ალლაჰს არ ახსენებს, ეს მისთვის ალლაჰისგან დანაკლისი იქნება, და ვინც დაწვება ადგილას, სადაც ალლაჰს არ ახსენებს, ეს მისთვის ალლაჰისგან დანაკლისი იქნება»[12]. [12] აბუ დაუდ (4/264), ნომრით: (4856), და სხვები. იხ: საჰიჰ ალ-ჯამი (5/342).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «რომელიმე საზოგადოება თუ შეიკრიბება სადმე და ამ შეკრების ადგილას არც ალლაჰს ახსენებენ და არც მათ შუამავალს დალოცავენ, ეს იქნება მათთვის სინანული, თუ ინებებს ალლაჰი დასჯის და თუ ინებებს აპატიებს მათ»[13]. [13] ათ'თირმიზი (5/461) ნომრით: (3380), იხ: საჰიჰი ათ-თირმიზი (3/140).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «თუ რომელიმე ჯგუფი თავიანთ მეჯლისიდან ალლაჰის ხსენების გარეშე ადგება, ისინი ჰგვანან იმას, ვინც მკვდარი ვირის გვერდით იჯდა და ადგა. ეს მეჯლისი მათთვის სინანულის მიზეზი გახდება»[14]. [14] გადმოსცა აბუ დაუდმა (4/264) ნომრით (4855), და აჰმადმა (2/389) ნომრით (10680), იხილეთ: საჰიჰი ალ-ჯამი (5/176).
1. ძილიდან გაღვიძების ვედრებები
დიდება ალლაჰს, რომელმაც გაგვაცოცხლა სიკვდილის შემდეგ და მასთან არის ჩვენი მისაქციელი. [15] [15] გადმოსცემს ალ-ბუხარი "ალ-ფათჰ"-ში (11/113) ნომრით: (6314), და მუსლიმი (4/2083) ნომრით: (2711).
ალჰამდულილლაჰი ლლაზიი აჰიანაა ბა'დამაა ამაათანაა, ვა ილაიჰი ნნუშუურ
«არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი, მას ეკუთვნის მეუფება, მას ეკუთვნის დიდება, ის არის ყოვლისშემძლე, ყოვლადუნაკლოა ალლაჰი, ქება-დიდება მას, არ არსებობს ღვთაება გარდა ალლაჰისა, ალლაჰი უდიდესია, არ არსებობს ძალა და შეწევნა, გარდა ალლაჰისა უდიდესისა, დიადისა, უფალო, შემინდე მე»[16]. [16] «ვინც ამას იტყვის, ეპატიება მას, ხოლო თუ შეევედრება, შესმენილ იქნება მისი ვედრება, ხოლო თუ წამოდგება, აიღებს აბდესს და შემდეგ ილოცებს, მიღებულ იქნება მისი ლოცვა». ალ-ბუხარი (ფათჰთან ერთად) (3/39), ნომრით: (1154) და სხვები, ხოლო ტექსტი ეკუთვნის იბნ მაჯას, იხილეთ: საჰიჰ იბნ მაჯა (2/335).
ლაა ილააჰა ილლალლაჰ ვაჰდაჰუ ლაა შარიიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდ, ვა ჰუვა ალაა ქულლი შაიინ ყადიირ, სუბჰანალლაჰ, ვალჰამდუ ლილლააჰ, ვა ლაა ილააჰა ილლალლააჰ, ვალლაჰუ აქბარ, ვა ლაა ჰავლა ვა ლაა ყუვვათა ილლაა ბილლააჰილ ალიილ აზიიმ, რაბბი ღფირ ლიი
«დიდება ალლაჰს, რომელმაც ჯანმრთელობა უბოძა ჩემს სხეულს, დამიბრუნა ჩემი სული და ნება დამრთო მისი ხსენებისა»[17]. [17] ათ'თირმიზი(5/473) ნომრით (3401), იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/144).
ალ-ჰამდუ ლილლაჰილ-ლაზიი 'ააფანიი ფიი ჯასადიი, ვა რადდა 'ალაიია რუუჰიი, ვა აზინა ლიი ბიზიქრიჰ
ჭეშმარიტად, ცათა და დედამიწის გაჩენაში და დღე-ღამის მონაცვლეობაში – თვალსაჩინო სასწაულებია გონიერთათვის. 190 რომელნიც ალლაჰს მოიხსენიებენ – მდგომარენი, მჯდომარენი თუ მხარზე მწოლარენი , და ცათა და დედამიწის გაჩენაზე ფიქრობენ. ღმერთო ჩვენო! ტყუილ-უბრალოდ არ გაგიჩენია შენ ეს ყოველივე! შენ ყოვლად უნაკლო ხარ! დაგვიფარე ცეცხლის სატანჯველისგან! ღმერთო ჩვენო! ჭეშმარიტად, ვისაც შენ ცეცხლში შეიყვან, მართლაც სამარცხვინო მდგომარეობაში ჩააგდებ მას. და არავინაა დამხმარე – უსამართლოთა. 192 ღმერთო ჩვენო! ჭეშმარიტად, მოგვესმა ჩვენ ხმა მქადაგებლისა, რომელიც რწმენისკენ მოგვიწოდებდა, რომ თქვენი ღმერთი ირწმუნეთო, და ჩვენც ვირწმუნეთ. ღმერთო ჩვენო! გვაპატიე ჩვენი ცოდვები, დაგვიფარე ჩვენ მიერ ჩადენილი უკეთურებანი და კეთილ ხალხთან ერთად მოგვაკვდინე! 193 ღმერთო ჩვენო! მოგვეცი ის, რაც შენი შუამავლების მეშვეობით აღგვითქვი და არ ჩაგვაგდო განკითხვის დღეს სამარცხვინო მდგომარეობაში. ჭეშმარიტად, არ დაარღვევ შენ აღთქმას. 194 თავიანთმა ღმერთმა (დადებითად) უპასუხა მათ: ჭეშმარიტად, არ დავკარგავ ღვაწლს მე თქვენსას, – არცერთი მშრომელისას – კაცი იქნება თუ ქალი, – თქვენ (სრულმქმნელი) ნაწილნი ხართ ერთმანეთისა. ხოლო მათ, ვინც ჰიჯრა გააკეთეს (სარწმუნოების გამო), თავიანთი სამშობლოდან განიდევნენ, ჩემს გზაზე გასაჭირში აღმოჩდნენ, იბრძოლეს და დაიღუპნენ, – აუცილებლად დავუფარავ თავიანთ უკეთურობებს (წარსულში ჩადენილს). აუცილებლად შევიყვან მათ სამოთხეებში, რომელთა ქვეშაც მდინარეები მიედინებიან, – ალლაჰისმიერი ჯილდოს სახით. ჭეშმარიტად, ალლაჰთანაა ჯილდო – საუკეთესო. 195 არ შეგაშინოს ურწმუნოების ერთი ქვეყნიდან მეორეში ძრწოლამ ! 196 (ამქვეყნიური კეთილდღეობა) მცირე/წარმავალი სარგებელია. ჯოჯოხეთია მათი თავშესაფარი, და რაოდენ ცუდი სარეცელია იგი. ხოლო მათთვის, ვისაც რიდი ჰქონდათ თავიანთი ღმერთის, – ალლაჰისგან, ნიშნად პატივისცემისა, – სამოთხეებია მომზადებული, რომელთა ქვეშაც მდინარეები მიედინებიან. იქ იქნებიან მარადჟამს. და რაც ალლაჰის წინაშეა, უკეთესია ის კეთილშობილთათვის. 198 ჭეშმარიტად, წიგნბოძებულთა შორის არიან ისეთნიც, ვისაც სწამთ ალლაჰი; რაც შენ ჩამოგევლინა და რაც მათ ჩამოევლინათ; შიში აქვთ ალლაჰისა და მცირე საფასურად არ ყიდიან ალლაჰის აიათებს. სწორედ ისინი არიან, ჯილდოს რომ ფლობენ თავიანთი ღმერთის წინაშე. ჭეშმარიტად, ალლაჰი სწრაფანგარიშიანია.199 ეი, თქვენ, რომელთაც ირწმუნეთ! მოითმინეთ, გამძლეობა გამოიჩინეთ, სრულ მზადყოფნაში იყავით და ალლაჰის რიდი გქონდეთ, – იქნებ წარმატებულნი იყოთ. 200﴾ [სურა აალ იმრაან: 190- 200] [18]. [18] გადმოსცემს ალ-ბუხარი, ფათჰ-თან ერთად (8/337), ნომრით: (4569), და მუსლიმი (1/530), ნომრით: (256).
2. სამოსის ჩაცმის ვედრება.
«დიდება ალლაჰს, რომელმაც ჩამაცვა ეს სამოსი ჩემი მხრიდან ყოველგვარი ძალისა და შეძლების გარეშე...»[19]. [19] გადმოსცეს სუნანის ავტორებმა ან-ნასაის გარდა: აბუ დაუდმა ნომრით: (4023), და ათ-თირმიზიმ ნომრით: (3458), და იბნ მააჯამ ნომრით: (3285), იმამი ალ-ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს 'ირვაა ღალილში' (47/7).
ალ-ჰამდუ ლილლაჰი ალლაზი ქასანი ჰაზა (ას-სავბა) ვა რაზაყანიჰი მინ ღაირი ჰავლინ მინნი ვა ლა ყუვვა.
3. ახალი ტანსაცმლის ჩაცმის ვედრება
«ღმერთო ჩემო დიდება შენ, რომელმაც ჩამაცვი, გთხოვ შენ მის სიკეთეს და იმის სიკეთეს, რისთვისაც ის იქნა გამზადებული, შენ შეგეფარები მის სიავისგან და იმის სიავისგან, რისთვისაც ის იქნა გამზადებული»[20]. [20] აბუ დაუდ, ნომრით (4020), ათ'თირმიზი, ნომრით (1767), და ალ-ბაღავი (12/40). იხილეთ: ალ-ალბანის მუხთასარ შამაილ ათ-თირმიზი (გვ. 47).
ალლაჰუმმა ლაქალ ჰამდუ ანთა ქასავთანიჰი, ას ალუქა მინ ხაირიჰი ვა ხაირი მა სუნია ლაჰუ, ვა აუზუ ბიქა მინ შარრიჰი ვა შარრი მა სუნია ლაჰ.
4. დუა (ვედრება) იმას, ვინც ახალ ტანსაცმელს ჩაიცვამს.
«ჩაიცვი ის და ალლაჰმა შეგიცვალოს ის ახლით»[21]. [21] გადმოსცა აბუ დაუდმა (4/41) ნომრით (4020), და იხილე: საჰიჰ აბი დაუდი (2/760).
თუბლიი ვაიუხლიფუ ალლაჰუ თაალაა
«ჩაიცვი ახალი, იცხოვრე ქებულად და მოკვდი შაჰიდად»[22]. [22] იბნ მაჯა, 2/1178, ნომრით: 3558, და ალ-ბაღავი, 12/41, და იხილეთ: საჰიჰ იბნ მაჯა, 2/275.
ილბას ჯადიიდან, ვაიშ ჰამიიდან, ვამუთ შაჰიიდან
5. რას ამბობს, როდესაც ტანსაცმელს იხდის
ალლაჰის სახელით"[23]. [23] ათ'თირმიზი (2/505), ნომრით: (606), და სხვები, იხილეთ: ირვა' ალ-ღალილში, ნომრით: (50), და საჰიჰ ალ-ჯამი'ში (203/3).
ბისმილლაჰ
6. საპირფარეშოში შესვლის ვედრება
«[ალლაჰის სახელით] ღმერთო ჩემო, შენ შეგეფარები ქალი და კაცი ჯინებისგან»[24]. [24] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (ტომი 1, გვ. 45) ნომრით (142), და მუსლიმი (ტომი 1, გვ. 283) ნომრით (375), ხოლო დამატება: „ალლაჰის სახელით“ მის დასაწყისში გადმოსცა სა’იდ იბნ მანსურმა. იხილეთ ფათჰ ალ-ბარი (ტომი 1, გვ. 244).
ბისმილლაჰი, ალლაჰუმმა ინიი ა'უუზუბიქა მინალ ხუბსი ვალ ხაბააისი
7- საჭირო ოთახიდან გამოსვლის ვედრება
«ღუფრაანაქა»[25]. [25] გადმოსცეს სუნანის ავტორებმა, გარდა ნასაისა, რომელმაც ის გადმოსცა ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ-ში, ნომრით (79). აბუ დაუდი, ნომრით (30), თირმიზი, ნომრით (7), იბნ მააჯა, ნომრით (300). ალ-ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს აბუ დაუდის საჰიჰი სუნანში (1/19).
ღუფრაანაქ
8. აბდესამდე ალლაჰის ხსენება.
ალლაჰის სახელით" [26]. [26] აბუ დაუდ, ნომრით: 101, იბნ მააჯა, ნომრით: 397, აჰმად, ნომრით: 9418, იხილეთ ირვა ალ-ღალილი (1/122).
ბისმილლაჰ
9. აბდესის აღების შემდეგ ალლაჰის ხსენება.
ვამოწმებ, რომ არ არსებობს ღმერთი, გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა, რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი, და ვამოწმებ, რომ მუჰამმადი მისი მონა და მოციქულია.."[27]. [27] გადმოსცა მუსლიმმა (1/209) ნომრით (234).
აშჰადუ ან ლა ილაჰა ილლალლაჰ, ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ვა აშჰადუ ანნა მუჰამმადან აბდუჰუ ვა რასუულუჰ.
«ო ალლაჰ, გამხადე მომნანიებელთაგანი და განწმენდილთაგანი»[28]. [28] ათ'თირმიზი (1/78) ნომრით (55), და იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (1/18).
ალლაჰუმმა ჯ'ალნი მინათ თავვაბინა ვაჯალნი მინალ მუთატაჰჰირიინ
ყოვლადუნაკლო ხარ, ღმერთო ჩემო ქება-დიდება შენია, ვამოწმებ რომ არ არსებობს ღვთაება გარდა შენი, პატიებას ვითხოვ შენგან და ვინანიებ შენს წინაშე. [29]. [29] ან-ნასაი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ (გვ. 173), იხ: ირვა' ალ-ღალილ (1/135) და (3/94).
სუბჰანაქა ლლაჰუმმა ვა ბიჰამდიქ, აშჰადუ ან ლაა ილააჰა ილლა ანთ, ასთაღფირუქა ვა ათუუბუ ილაიქ
10. ვედრება სახლიდან გასვლისას
(ალლაჰის სახელით, მივენდობი ალლაჰს, არ არსებობს ძალა და ძლევამოსილება გარდა ალლაჰისა) [30]. [30] აბუ დაუდ (4/325) ნომრით (5095), და ათ-თირმიზი (5/490) ნომრით (3426), და იხილეთ: საჰიჰი ათ-თირმიზი (3/151).
ბისმილლაჰი, თავაქქალთუ 'ალა ალლაჰი, ვა ლაა ჰავლა ვა ლაა ყუვვათა ილლაა ბილლააჰი
«ღმერთო შენ შეგეფარები, რომ ვიყო გზა აბნეული ან ავუბნიო ვინმეს გზა, რომ შევცდე ან ვინმემ შემაცდინოს, რომ მოვექცე ვინმეს უსამართლოდ, ან მომექცნენ უსამართლოდ, ან მოვიქცე უმეცრად ან ვინმე მომექცეს უმეცრად»[31]. [31]სუნანის ავტორები: აბუ დაუდ, ნომრით: 5094, ათ'თირმიზი, ნომრით: 3427, ნესაი, ნომრით: 5501, და იბნ მააჯა, ნომრით: 3884. იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი, 3/152, და საჰიჰი იბნ მააჯა, 2/336.
ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა ან ადილლა, აუ უდალლა, აუ აზილლა, აუ უზალლა, აუ აზლიმა, აუ უზლამა, აუ აჯჰალა, აუ იუჯჰალა 'ალაიია
11. ზიქრი სახლში შესვლისას
მნიშვნელობა: (ალლაჰის სახელით შემოვედით და ალლაჰის სახელით გავედით, ჩვენს ღმერთს ალლაჰს მივენდეთ, და შემდეგ მიესალმე მის მაცხოვრებლებს) [32]. [32] გადმოცემულია აბუ დავუდის მიერ, ტომი 4, გვერდი 325, ნომრით (5096). მისი ისნადი ჰასანად მიიჩნია ა'ლლამა იბნ ბაზმა "თუჰფათ ალ-ახიარ"-ში (გვ. 28). ხოლო საჰიჰში ვკითხულობთ: «როდესაც ადამიანი შედის თავის სახლში და მოიხსენიებს ალლაჰს შესვლისას და საჭმლის დროს, შაიტანი ამბობს: "აქ თქვენთვის არც თავშესაფარი იქნება და არც ვახშამი"», მუსლიმი, ნომრით (2018).
ბისმილლაჰი ვალაჯნაა, ვა ბისმილლაჰი ხარაჯნაა, ვა 'ალაა ლლაჰი რაბბინაა თავაქქალნაა, სუმმა ლიუსალლიმ 'ალაა აჰლიჰი
12. მეჩეთში წასვლის ვედრება
«ღმერთო ჩემო, დაადგინე ჩემს გულში სინათლე, ჩემს ენაზე სინათლე, ჩემს სმენაში სინათლე, ჩემს მხედველობაში სინათლე, ჩემს ზემოთ სინათლე, ჩემს ქვემოთ სინათლე, ჩემს მარჯვნივ სინათლე, ჩემს მარცხნივ სინათლე, ჩემს წინ სინათლე, ჩემს უკან სინათლე, და დაადგინე ჩემს სულში სინათლე, და გამიდიდე მე სინათლე, განადიდე ჩემთვის სინათლე, და დამიდგინე სინათლე, მაქციე მე სინათლედ, ღმერთო ჩემო, მომეცი სინათლე, და დაადგინე ჩემს ნერვებში სინათლე, ჩემს ხორცში სინათლე, ჩემს სისხლში სინათლე, ჩემს თმაში სინათლე, ჩემს კანში სინათლე»[33]. [33] იხილეთ ყველა ეს ფორმულირება ალ-ბუხარის კრებულში (11/116), ნომრით: (3166), და მუსლიმის კრებულში (1/526), ნომრებით: (529), (530) და (763).
ალლაჰუმმა ჯალ ფიი ყალბი ნუურა, ვა ფიი ლისაანიი ნუურა, ვა ფიი სამ'იი ნუურა, ვა ფიი ბასარიი ნუურა, ვა მინ ფავყიი ნუურა, ვა მინ თაჰთიი ნუურა, ვა 'ან იამიინი ნურა, ვა ან შიმაალი ნუურა, ვა მინ ამაამი ნუურა, ვა მინ ხალფიი ნუურა, ვაჯ'ალ ფიი ნაფსიი ნუურა, ვა ა'ზიმ ლიი ნუურა, ვა აზზიმ ლიი ნუურა, ვაჯ'ალ ლიი ნუურა, ვაჯ'ალნი ნუურა, ალლაჰუმმა ა'ტინი ნუურა, ვაჯ'ალ ფიი 'ასაბიი ნუურა, ვა ფიი ლა'ჰმი ნუურა, ვა ფიი დამი ნუურა, ვა ფიი შა'რი ნუურა, ვა ფიი ბაშარი ნუურა.
«ღმერთო ჩემო, დამიდგინე სინათლე ჩემს საფლავში... და სინათლე ჩემს ძვლებში»[34] «და მომიმატე სინათლე, და მომიმატე სინათლე, და მომიმატე სინათლე»[35] «და მომმადლე სინათლე სინათლეზე»[36]. [34] გადმოსცა ათ-თირმიზიმ (5/483) ნომრით (3419). [35] გადმოსცა ალ-ბუხარიმ ალ-ადაბ ალ-მუფრადში, ნომრით (695) (გ.258) და ალ-ალბანიმ სანდოდ მიიჩნია მისი ისნადი საჰიჰ ალ-ადაბ ალ-მუფრადში ნომრით (536). [36] იბნ ჰაჯარმა მოიხსენია ფათჰ ალ-ბარიში, და მიაწერა იბნ აბი ასიმს წიგნში ალ-დუა, იხილეთ ალ-ფათჰი (11/118) და თქვა: ((სხვადასხვა გადმოცემებიდან ოცდახუთი თვისება შეგროვდა)).
ალლაჰუმმა ჯ'ალ ლიი ნუურან ფიი ყაბრიი... ვა ნუურან ფიი 'იზაამი, ვა ზიდნი ნუურან, ვა ზიდნი ნუურან, ვა ზიდნი ნუურან, ვა ჰაბ ლიი ნუურან 'ალაა ნუურ
13. მეჩეთში შესვლის ვედრება
(იწყებს მარჯვენა ფეხით)[37] და ამბობს: «ა'უუზუ ბილლაჰილ 'აზიიმ, ვა ბივაჯჰიჰილ ქარიიმ, ვა სულტაანიჰილ ყადიიმ, მინა შშაიტაანი რრაჯიიმ».[38] [37] ანას იბნ მალიქის (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი) სიტყვების მიხედვით: «სუნნეთიდანაა, მეჩეთში შესვლისას მარჯვენა ფეხით დაიწყო, ხოლო გამოსვლისას მარცხენა ფეხით». გადმოცემულია ალ-ჰაქიმის მიერ (1/218), რომელმაც ის სანდოდ სცნო იმამ მუსლიმის კრიტერიუმების მიხედვით, რასაც დაეთანხმა აზ-ზაჰაბიც; ასევე გადმოცემულია ალ-ბაიჰაყის მიერ (2/442), ხოლო ალ-ალბანიმ ის კარგ ჰადისად მიიჩნია წიგნში „სილსილათ ალ-აჰადის ას-საჰიჰა“ (5/624), ნომერი (2478). [38] აბუ დაუდ, ნომრით (466), იხილეთ: საჰიჰი ალ-ჯამი ნომრით (4591).
აუზუ ბილლაჰილ 'აზიიმ, ვა ბივაჯჰიჰილ ქერიიმ, ვა სულტაანიჰილ ყადიიმ, მინაშ შაიტაანირ რაჯიიმ. «ბისმილლაჰი, ვა სსალაათუ»[39] «ვა სსალაამუ 'ალაა რასუულილლაჰ»[40]. მნიშვნელობა: (ალლაჰის სახელით, ლოცვა [39] და მშვიდობა ალლაჰის მოციქულზე იყოს) [40]. [39] გადმოსცემს იბნ ას-სუნნი ნომრით (88), და ალ-ალბანიმ ჰასანად შეაფასა „ას-სამარ ალ-მუსთატააბში“, (გვ. 607). [40] აბუ დაუდ (1/126) ნომრით (465), იხილეთ: საჰიჰ ალ-ჯამი (1/528).
ბისმილლაჰი, ვას-სალათუ ვას-სალამუ ალა რასულილლაჰ «ალლაჰუმმა ფთაჰლიი აბვააბა რაჰმათიქ».[41] / ო ალლაჰ, გამიღე შენი წყალობის კარები. [41] მუსლიმი (1/494) ნომრით (713), და სუნან იბნ მაჯაში ფატიმასგან (ალლაჰი იყოს მისგან კმაყოფილი): ((ღმერთო ჩემო, მომიტევე მე ჩემი ცოდვები და გამიღე შენი მოწყალების კარები)), ალ-ალბანიმ სანდოდ მიიჩნია მისი სხვა (მოწმე ჰადისების) გადმოცემების გამო. იხილეთ: საჰიჰ იბნ მაჯა (1/128) ნომრით (129).
14. მეჩეთიდან გამოსვლის ვედრება
(იწყებს მარცხენა ფეხით)[42] და ამბობს: «ალლაჰის სახელით და ლოცვა და მშვიდობა ალლაჰის შუამავალს, [42] ალ-ჰაქიმ (1/218), და ალ-ბაიჰაყი (2/442), ჰადისს კარგად მიიჩნევს იმამი ალ-ალბანი, სილსილათუ ალ-აჰადისი ალ-საჰიჰა (5/624) ნომრით: (2478), და მისი წყაროები უკვე მოყვანილია.
ბისმილლაჰი, ვასსალათუ ვასსალამუ ალა რასულილლაჰ ღმერთო ჩემო! შენ გთხოვ შენი სიკეთიდან,
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა მინ ფადლიქ ალლაჰუმმა 'ასიმნიი მინა შშაიტანი რრაჯიიმ»[43]. (ღმერთო, დამიფარე ქვით ჩაქოლილი ეშმაკისგან).[43]. [43] იხილეთ მეჩეთში შესვლის ლოცვის შესახებ წინა ჰადისის (ნომერი 20) გადმონაწერების წყაროები და იბნ მაჯას დამატება: «ღმერთო ჩემო! დამიცავი დაწყევლილი ეშმაკისგან». იხილეთ: საჰიჰ იბნ მაჯა (1/129).
15. აზანის აზქარები
გაიმეოროს ის, რასაც მუეზინი ამბობს, გარდა სიტყვებისა "ჰაია 'ალაა სალაა" და "ჰაია 'ალაალ ფალაჰ", და ამბობს: «არ არსებობს ძალა და ძლევამოსილება გარდა ალლაჰისა». [44] [44] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (1/152) ნომრით: (611) და (613), და მუსლიმი (1/288) ნომრით: (383).
ამბობს: «და მე ვამოწმებ, რომ არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა, რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი, და რომ მუჰამმადი მისი მონა და შუამავალია, კმაყოფილი ვარ ალლაჰით, როგორც ღმერთით, მუჰამმადით - როგორც შუამავლით, და ისლამით - როგორც რელიგიით»[45] [45] გადმოსცა მუსლიმმა (1/290) ნომრით (386).
ვა ანა აშჰადუ ან ლა ილაჰა ილლალლაჰ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ ვა ანნა მუჰამმადან აბდუჰუ ვა რასულუჰუ, რადითუ ბილლაჰი რაბბან, ვა ბიმუჰამმადინ რასულან, ვა ბილ ისლაამი დიინან, (ამას ამბობს მუეზინის დამოწმების შემდეგ)[46]. [46] იხილე: იბნი ხუზაიმა (1/220ტ).
(მუეზინის მოწოდებაზე გამოხმაურების დასრულების შემდეგ, დალოცავს შუამავალს (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას))[47]. [47] გადმოსცა მუსლიმმა (1/288) ნომრით (384).
ამბობს: «ღმერთი ჩემო, ამ სრულყოფილი მოწოდებისა და აღსრულებული ლოცვის მეუფევ! მიანიჭე მუჰამმადს ვასილა და ფადილა, და მიანიჭე მას ქებული ადგილი, რომელიც მას აღუთქვი, ჭეშმარიტად, შენ არ არღვევ აღთქმას»[48]. [48] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (1/152) ნომრით: (614), და რაც არის ბრჭყალებში ალ-ბაიჰაყისგან (1/410), რომლის ისნადიც ჰასანად მიიჩნია დიდმა სწავლულმა აბდულ-აზიზ იბნ ბაზმა (ალლაჰმა შეიწყალოს იგი) „თუჰფათ ალ-ახიარ“-ში (გვ. 38).
ალლაჰუმმა რაბბა ჰაზიჰიდ-დაავათით-თამმათი, ვას-სალათილ-ყაიმათი, აათი მუჰამმადანილ-ვასიილათა ვალ-ფადიილათა, ვაბ'ასჰუ მაყაამან მაჰმუუდანილ-ლაზი ვა'ადთაჰუ, ინნაქა ლა თუხლიფულ-მიი'აად.
(აზანსა და იყამას შორის თავისთვის აკეთებს ვედრებას, რადგან ამ დროს დუა (ვედრება) არ არის უარყოფილი)[49]. [49] გადმოსცა ათ-თირმიზიმ ნომრით (3594) და (3595), აბუ დააუდმა ნომრით (525) და აჰმადმა ნომრით (12200), იხილეთ: 'ირვაა ღალილში' (1/262).
16. გახსნითი ვედრება
«ო ალლაჰ, დამაშორე მე ჩემს ცოდვებს ისე, როგორც დააშორე ერთმანეთს აღმოსავლეთი და დასავლეთი; ო ალლაჰ, გამწმინდე ჩემი ცოდვებისგან, როგორც თეთრი სამოსი იწმინდება ჭუჭყისგან; ო ალლაჰ, განმბანე ჩემი ცოდვებისგან თოვლით, წყლით და სეტყვით» [50]. [50] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (1/181) ნომრით: (744), და მუსლიმი (1/419) ნომრით: (598).
(ქება და დიდება შენ, ღმერთო, დალოცვილია სახელი შენი, ამაღლებულია დიდება შენი, არ არსებობს ღმერთი შენს გარდა). [51] [51] გადმოცემულია იმამ მუსლიმის მიერ, ჰადისის ნომერი (399), და ოთხი სუნანის ავტორების მიერ: აბუ დავუდი, ჰადისის ნომერი (775), ათ'თირმიზი, ჰადისის ნომერი (243), იბნ მააჯა, ჰადისის ნომერი (806), და ან'ნასაი, ჰადისის ნომერი (899). იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (1/77), და საჰიჰი იბნ მააჯა (1/135).
სუბჰაანაქა ლლაჰუმმა ვა ბიჰამდიქ, ვა თაბაარაქა სმუქ, ვა თა'აალაა ჯადდუქ, ვა ლაა ილააჰა ღაირუქ
«მე მივაპყრე ჩემი პირი მისკენ, ვინც შექმნა ცანი და მიწა, როგორც ჭეშმარიტი ერთღმერთიანი, და მე არ ვარ წარმართთაგანი. ჭეშმარიტად, ჩემი ლოცვა, ჩემი მსხვერპლშეწირვა, ჩემი სიცოცხლე და ჩემი სიკვდილი ეკუთვნის ალლაჰს, სამყაროთა ღმერთს. არ ჰყავს მას თანამოზიარე, და ეს მებრძანა, და მე ვარ მუსლიმთაგანი. ო ალლაჰ, შენ ხარ მეუფე, არ არსებობს სხვა ღვთაება შენს გარდა. შენ ხარ ჩემი ღმერთი და მე შენი მონა ვარ. მე ჩემს თავს ვავნე და ვაღიარებ ჩემს ცოდვას, მაპატიე ყველა ჩემი ცოდვა, რამეთუ, არ პატიობს ცოდვებს არავინ შენს გარდა. და დამადგინე საუკეთესო ზნეობაზე, არავინ დაადგენს საუკეთესოზე შენს გარდა. და ამარიდე მისი სიავე, არავინ ამარიდებს მის სიავეს შენს გარდა. შენს სამსახურში ვარ და შენგანაა ბედნიერება, და ყოველივე სიკეთე შენს ხელთაა, და ბოროტება შენგან არ მომდინარეობს. მე შენით ვარ და შენსკენ მოვილტვი. შენ ხარ კურთხეული და ამაღლებული. შენდობას გთხოვ და მონანიებით ვბრუნდები შენსკენ »[52]. [52] გადმოსცა მუსლიმმა (1/534) ნომრით: (771).
ვაჯჯაჰთუ ვაჯჰია ლილლაზი ფატარას სამავაათი ვალ არდა ჰანიფან ვამა ანა მინალ მუშრიქიინ, ინნა სალათი, ვანუსუქი, ვამაჰიაია, ვამამათი ლილლაჰი რაბბილ ალამინ, ლა შარიქა ლაჰუ ვაბიზალიქა უმირთუ ვა ანა მინალ მუსლიმინ, ალლაჰუმმა ანთალ მალიქუ ლა ილაჰა ილლა ანთა, ანთა რაბბიი ვა ანა აბდუქა, ზალამთუ ნაფსიი ვა'თარაფთუ ბიზანბიი ფაღფირ ლიი ზუნუუბიი ჯამიან ინნაჰუ ლა იაღფირუზ ზუნუუბა ილლა ანთა, ვაჰდინიი ლი აჰსანილ ახლააყ ლა იაჰდი ლიაჰსანიჰა ილლა ანთა, ვასრიფ ანნი საიიაჰა, ლა იასრიფუ 'ანნიი საიიაჰა ილლა ანთა, ლაბბაიქა ვასა'დაიქ, ვალხაირუ ქულლუჰუ ბიადაიქ, ვაშშარრუ ლაისა ილაიქ, ანა ბიქა ვა ილაიქ, თაბარაქთა ვათა'ალაით, ასთაღფირუქა ვა ათუბუ ილაიქ
«ღმერთო ჩემო! ღმერთო ჯიბრილისა, მიქაილისა და ისრაფილისა, ზეცისა და მიწის შემოქმედო, ფარულისა და აშკარის მცოდნეო, შენ განსჯი შენს მონებს შორის იმაში, რაზეც ისინი დავობდნენ, წამიყვენე სწორ გზაზე შენი ნებით რაშიც მოხდა განხეთქილება და გადაცდენა სწორი გზიდან, ჭეშმარიტად შენ დაადგენ სწორ გზაზე ინებებ ვისაც» [53]. [53] გადმოსცა მუსლიმმა (1/534) ნომრით: (770).
ალლაჰუმმა რაბბა ჯიბრაილა, ვა მიქაილა, ვა ისრაფილა, ფატირას-სამავათი ვალ-არდი, აალიმალ-ღაიბი ვაშ-შაჰადათი ანთა თაჰქუმუ ბაინა იბადიქა ფიიმაა ქაანუუ ფიიჰი იახთალიფუუნ, იჰდინიი ლიმახთულიფა ფიიჰი მინალ-ჰაყყი ბი-იზნიქა ინნაქა თაჰდი მან თაშააუ ილაა სირაატინ მუსთაყიიმ.
«ალლაჰი უდიდესია, უსაზღვროდ, ალლაჰი უდიდესია, უსაზღვროდ, ალლაჰი უდიდესია, უსაზღვროდ, და მრავალი ქება-დიდება ალლაჰს, და მრავალი ქება-დიდება ალლაჰს, და მრავალი ქება-დიდება ალლაჰს, და დიდება ალლაჰს დილით და საღამოს»
ალლაჰუ აქბარუ ქაბირან, ალლაჰუ აქბარუ ქაბირან, ალლაჰუ აქბარუ ქაბირან, ვალჰამდუ ლილლაჰი ქასირან, ვალჰამდუ ლილლაჰი ქასირან, ვალჰამდუ ლილლაჰი ქასირან, ვა სუბჰანალლაჰი ბუქრათან ვა ასილან. სამჯერ «ალლაჰს შევეფარები შაიტანისგან: მისი ამპარტავნებისგან, მისი ჯადოქრობისგან და მისი ბოროტი ჩურჩულისგან»[54]. [54] გადმოსცა აბუ დაუდმა 1/203, ნომრით: 764, და იბნ მააჯამ 1/265, ნომრით: 807, და აჰმადმა 4/85, ნომრით: 16739, შუაიბ ალ-არნაუტმა მუსნადის კვლევაში თქვა: "სხვა გადმოცემების წყალობით სანდოა", და აბდულ-ყადირ ალ-არნაუტმა იბნ თაიმიას წიგნის "ალ-ქალიმ ატ-ტაიიბ"-ის წყაროების კვლევისას, ნომრით: 78, თქვა: "ჰადისი სწორია თავისი დამადასტურებელი გადმოცემებით", და ალბანიმ ის მოიხსენია საჰიჰ ალ-ქალიმ ატ-ტაიიბში, ნომრით: 62, და გადმოსცა ის მუსლიმმა იბნ უმარისგან (ალლაჰი კმაყოფილი იყოს მათით) მსგავსი სიტყვებით, და მასში ამბავია 1/420, ნომრით: 601.
აუზუ ბილლაჰი მინაშ შაიტაან: მინ ნაფხიჰი, ვა ნაფსიჰი, ვა ჰამზიჰ
«ღმერთო, შენ გეკუთვნის ქება[55], შენ ხარ ნათელი ცათა და მიწისა და ყოველივე მათში არსებულისა, და შენ გეკუთვნის ქება, შენ ხარ გამგებელი ცათა და მიწისა და ყოველივე მათში არსებულისა, [და შენ გეკუთვნის ქება, შენ ხარ უფალი ცათა და მიწისა და ყოველივე მათში არსებულისა] [და შენ გეკუთვნის ქება, შენია მეუფება ცათა და მიწისა და ყოველივე მათში არსებულისა] [და შენ გეკუთვნის ქება, შენ ხარ მეუფე ცათა და მიწისა] [და შენ გეკუთვნის ქება] [შენ ხარ ჭეშმარიტება, და შენი აღთქმა ჭეშმარიტია, და შენი სიტყვა ჭეშმარიტია, და შენთან შეხვედრა ჭეშმარიტია, და სამოთხე ჭეშმარიტია, და ჯოჯოხეთი ჭეშმარიტია, და წინასწარმეტყველნი ჭეშმარიტნი არიან, და მუჰამმედი ﷺ ჭეშმარიტია, და განკითხვის დღე ჭეშმარიტია] [ღმერთო, შენ დაგემორჩილე, და შენ მოგენდე, და შენ გიწამე, და შენ მოგმართე მონანიებით, და შენით ვედავებოდი, და შენ მოგმართე სამართლისთვის. მომიტევე, რაც ადრე ჩავიდინე და რაც გვიან, რაც დავფარე და რაც გავამჟღავნე] [და ისიც, რაც შენ ჩემზე უკეთ იცი] [შენ ხარ წინ წამწევი და შენ ხარ უკან დამწევი, არ არსებობს ღმერთი შენს გარდა] [შენ ხარ ჩემი ღმერთი, არ არსებობს ღმერთი შენს გარდა] [არ არსებობს ძალა და არც ძლიერება, გარდა ალლაჰისა]»[56]. [55] მოციქული (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) ამას ამბობდა, როდესაც ღამით თაჰაჯჯუდის სალოცავად დგებოდა. [56] გადმოსცემს ალ-ბუხარი, ფათჰ ალ-ბარისთან ერთად (3/3), (11/116) და (13/371), ნომრებით: (423), (465), (1120), (6317), (7385), (7442) და (7499), და მუსლიმი, შემოკლებული, მსგავსი გადმოცემით (1/532), ნომრით: (769).
ალლაჰუმმა ლაქა ალ-ჰამდუ, ანთა ნუურუ ს-სამავათი ვა ალ-არდი ვა მან ფიიჰინნა, ვა ლაქა ალ-ჰამდუ ანთა ყაიიმუ ს-სამავათი ვა ალ-არდი ვა მან ფიიჰინნა, ვა ლაქა ალ-ჰამდუ ანთა რაბბუ ს-სამავათი ვა ალ-არდი ვა მან ფიიჰინნა, ვა ლაქა ალ-ჰამდუ ლაქა მულქუ ს-სამავათი ვა ალ-არდი ვა მან ფიიჰინნა, ვა ლაქა ალ-ჰამდუ ანთა მალიქუ ს-სამავათი ვა ალ-არდი, ვა ლაქა ალ-ჰამდუ, ანთა ალ-ჰაყყუ, ვა ვა'ადუქა ალ-ჰაყყუ, ვა ყაულუქა ალ-ჰაყყუ, ვა ლიყააუქა ალ-ჰაყყუ, ვა ალ-ჯანნათუ ჰაყყუნ, ვა ან-ნარუ ჰაყყუნ, ვა ან-ნაბიიუნა ჰაყყუნ, ვა მუჰამმადუნ სალლალლაჰუ ალაიჰი ვა სალლამ ჰაყყუნ, ვა ას-საათუ ჰაყყუნ, ალლაჰუმმა ლაქა ასლამთუ, ვა 'ალაიქა თავაქქალთუ, ვა ბიქა აამანთუ, ვა ილაიქა ანაბთუ, ვა ბიქა ხაასამთუ, ვა ილაიქა 'ჰაქამთუ. ფაღფირ ლიი მაა ყადდამთუ, ვა მა ახხართუ, ვა მა ასრართუ, ვა მა ა'ალანთუ, ვა მაა ანთა აალამუ ბიჰი მინნიი, ანთა ალ-მუყადდიმუ, ვა ანთა ალ-მუახხირუ ლაა ილააჰა ილლაა ანთა, ანთა ილააჰიი ლაა ილააჰა ილლაა ანთა, ვა ლაა ჰაულა ვა ლაა ყუვვათა ილლაა ბილლააჰ.
17. წელში მოხრის ვედრება
«სუბჰაანა რაბბიალ 'აზიიმ».
სუბხანა რაბიალ აზიმ სამჯერ[57]. [57] აბუ დაუდ, ნომრით: (870), ათ'თირმიზი, ნომრით: (262), ან'ნასაი, ნომრით: (1007), იბნ მაჯა, ნომრით: (897), და აჰმად, ნომრით: (3514). იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (1/83).
«სუბჰანაქა ალლაჰუმმა რაბბანაა ვა ბიჰამდიქ, ალლაჰუმმა ღფირ ლიი»[58]. [58] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (1/ 99) ნომრით: (794), და მუსლიმი (1/ 350) ნომრით: (484).
დიდებული ხარ, წმინდა ხარ, ანგელოზებისა და სულის უფალო. [59] [59] გადმოცემულია იმამ მუსლიმის მიერ (1/ 353), ჰადისის ნომერი (487), და აბუ დავუდის მიერ (1/ 230), ჰადისის ნომერი (872).
სუბბუუჰუნ ყუდდუუსუნ რაბბულ მალააიქათი ვა რრუჰ
«ღმერთო, შენს წინაშე დავიხარე, და შენი ვირწმუნე, და შენს წინაშე დავმორჩილდი. შენს წინაშე ქედი მოიხარა ჩემმა სმენამ, მხედველობამ, ტვინმა, ძვლებმა და ნერვებმა, [და რასაც ჩემი ფეხები ატარებს]»[60]. [60] მუსლიმ (1/ 534) ნომრით: (771), და ოთხივე, იბნ მაჯას გარდა: აბუ დაუდ, ნომრით: (760) და (761), ათ'თირმიზი, ნომრით: (3421), და ნასაი, ნომრით: (1049), ხოლო კვადრატულ ფრჩხილებში მოცემული სიტყვებით გადმოსცემს იბნ ხუზაიმა, ნომრით: (607), და იბნ ჰიბბან, ნომრით: (1901).
ალლაჰუმმა ლაქა რაქაათუ, ვა ბიქა აამანთუ, ვა ლაქა ასლამთუ, ხაშაა ლაქა სამიი, ვა ბასარი, ვა მუხხი, ვა აზმი, ვა ასაბი, ვა მა ისთაყალლათ ბიჰი ყადამი.
«დიდება ძალმოსილების, მეუფების, სიდიადისა და დიდებულების მფლობელს»[61]. [61] აბუ დაუდი (1/230) ნომრით: (873), ნასაი, ნომრით: (1131), აჰმადი, ნომრით: (23980), და მისი გადმოცემათა ჯაჭვი კარგია.
სუბჰანა ზილ ჯაბარუთი, ვალ მალაქუთი, ვალ ქიბრიაი, ვალ აზამაჰ
18. რუქუ'იდან ამოსვლის ვედრება
ალლაჰმა შეისმინა მისი, ვინც ის შეაქო. [62] [62] გადმოსცემს ალ-ბუხარი ფათჰ-თან ერთად (2/282), ნომრით (796).
სამი'ალლაჰუ ლიმან ჰამიდაჰ
ჩვენო ღმერთო, შენ გეკუთვნის ქება, უამრავი, კეთილი და დიდებული ქება. [63] [63] გადმოსცემს ალ-ბუხარი „ალ-ფათჰ“-ში (2/284), ნომრით: (796).
რაბბანაა ვა ლაქალ ჰამდუ, ჰამდან ქასირან ტაიბან მუბარაქან ფიიჰ
შენ გეკუთვნის ქება, რომელიც ავსებს ცას, დედამიწას და მათ შორის ყველაფერს, და ყველაფერს, რასაც შენ ისურვებ ამის შემდეგ. ო ღირსეულო ქებისა და დიდების პატრონო! ეს არის უდიდესი სიტყვა, რაც მონამ შეიძლება თქვას, და ჩვენ ყველანი შენი მონები ვართ. ო ალლაჰ, არ არსებობს ძალა, რომ შეაჩეროს ის, რაც შენ მიანიჭე, და არავის შეუძლია მიანიჭოს ის, რაც შენ შეაკავე, ძალაუფლება და ბრწყინვალება ვერ არგებს მას, ვის წინააღმდეგაც გსურს.“[64] [64] გადმოსცა მუსლიმმა(1/346), ნომრით: (477).
მილ'ას-სამავაათი ვა მილ'ალ-არდი, ვა მაა ბაინაჰუმა, ვა მილ'ა მაა ში'თა მინ შაი'ინ ბა'დუ. აჰლას-სანაა'ი ვალ-მაჯდი, აჰაყყუ მა ყაალალ-'აბდუ, ვა ქულლუნაა ლაქა 'აბდ, ალლაჰუმმა ლაა მაანი'ა ლიმაა ა'ტაითა, ვა ლაა მუ'ტია ლიმაა მანა'თა, ვა ლაა იანფა'უ ზალ-ჯადდი მინქალ-ჯადდ
19. სუჯუდის ვედრება
«სუბჰაანა რაბბიი ალ-ა'ლაა»
სუბჰანა რაბიალ ალა სამჯერ[65]. [65] ჰადისი გადმოსცეს სუნანის ავტორებმა და აჰმადმა: აბუ დაუდმა, ნომრით: 870, ათ'თირმიზიმ, ნომრით: 262, ან'ნასაიმ, ნომრით: 1007, იბნ მააჯამ, ნომრით: 897, და აჰმადმა, ნომრით: 3514. იხილეთ: საჰიჰ ათ'თირმიზი, 1/83.
«სუბჰანაქა ალლაჰუმმა რაბბანაა ვა ბიჰამდიქ, ალლაჰუმმა ღფირ ლიი» [66] [66] გადმოსცემს ალ-ბუხარი ნომრით: (794), და მუსლიმი ნომრით: (484), და ვახსენეთ ნომრით (34).
დიდებული ხარ, წმინდა ხარ, ანგელოზებისა და სულის უფალო. [67] [67] გადმოცემულია იმამ მუსლიმის მიერ (1/533), ჰადისის ნომერი (487), და აბუ დავუდის მიერ, ჰადისის ნომერი (872), და უკვე ნახსენებია ნომრით (35).
სუბბუუჰუნ ყუდდუუსუნ რაბბულ მალააიქათი ვა რრუჰ
«ო ალლაჰ, შენს წინაშე აღვავლინე საჯდა და შენი ვირწმუნე, და შენს წინაშე დავმორჩილდი. ჩემმა სახემ სუჯუდი გააკეთა მისთვის, ვინც იგი შექმნა და ფორმა მისცა, გაუხსნა მას სმენა და მხედველობა, კურთხეულ არს ალლაჰი, საუკეთესო გამჩენთა შორის»[68]. [68] გადმოსცა მუსლიმმა (1/534) ნომრით (771), და სხვებმა.
ალლაჰუმმა ლაქა საჯადთუ ვაბიქა აამანთუ, ვალაქა ასლამთუ, საჯადა ვაჯჰია ლილლაზი ხალაყაჰუ, ვასავვარაჰუ, ვაშაყყა სამ'აჰუ ვაბასარაჰუ, თაბაარაქალლააჰუ აჰსანულ ხაალიყიინ.
(დიდება ძალმოსილების, მეუფების, სიდიადისა და დიდებულების მფლობელს).[69] [69] აბუ დაუდ, (1/230), ნომრით: (873), ნასაი, ნომრით: (1131), აჰმად, ნომრით: (23980), იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰი აბუ დაუდში (1/166), და მისი წყაროები მოყვანილია ნომერ (37)-ში.
სუბჰაანა ზილ-ჯაბარუუთ, ვალ-მალაქუუთ, ვალ-ქიბრიაა', ვალ-'აზამაჰ
«ღმერთო ჩემო, მომიტევე ჩემი ყველა ცოდვა: პატარა და დიდი, პირველი და უკანასკნელი, გაცხადებული და ფარული»[70]. [70] გადმოსცა მუსლიმმა (1/ 230) ნომრით (483).
ალლაჰუმმა იღფირ ლი ზანბი ქულლაჰუ: დიყყაჰუ ვა ჯილლაჰუ, ვა ავვალაჰუ ვა ახირაჰუ, ვა ალანიიათაჰუ ვა სირრაჰ
«ო ალლაჰ, შენი კმაყოფილებით გეფარები შენი რისხვისგან და შენი მიტევებით — შენი სასჯელისგან. და შენ შეგეფარები შენგან. ვერ დავითვლი შენდამი ქებას, შენ ისეთი ხარ, როგორი ქებითაც შეამკე საკუთარი თავი»[71]. [71] გადმოსცა მუსლიმმა (1/352) ნომრით (486).
ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბირიდაქა მინ სახატიქა, ვა ბიმუ'ააფაათიქა მინ 'უყუუბათიქა, ვა აუზუ ბიქა მინქა, ლა უჰსი სანაან ალაიქა, ანთა ქამა ასნაითა ალა ნაფსიქ.
20. ორ სუჯუდს შორის დაჯდომის ვედრება
(ღმერთო მომიტევე, ღმერთო მომიტევე)[72]. [72] აბუ დაუდ (1/231) ნომრით: (874), და იბნ მააჯა ნომრით: (897), და იხილეთ: საჰიჰ იბნ მააჯა (1/148).
(ღმერთო ჩემო, მომიტევე მე, შემიწყალე, დამადგინე სწორ გზაზე, მომეცი ძალა, მომეცი ჯანმრთელობა, მომეცი სარჩო და ამამაღლე). [73] [73] გადმოსცეს სუნანის ავტორებმა, ან-ნასაის გარდა: აბუ დაუდმა (1/231) ნომრით: (850), და ათ-თირმიზიმ ნომრით: (284) და (285), და იბნ მააჯამ ნომრით: (898), იხილეთ: საჰიჰი ათ-თირმიზი (1/90), და საჰიჰი იბნ მააჯა (1/148).
ალლაჰუმმა ღფირლიი, ვა-რჰამნიი, ვა-ჰდინიი, ვა-ჯბურნიი, ვა-'ააფინიი, ვა-რზუყნიი, ვა-რფა'ნიი
21. ყურანის კითხვისას გასაკეთებელი საჯდის ვედრება
«ჩემმა სახემ სუჯუდი გააკეთა იმისთვის, ვინც იგი შექმნა, და თავისი ძალითა და ძლიერებით გაუხსნა მას სმენა და მხედველობა, ﴿...დიდებულია ალლაჰი, შემოქმედთა შორის საუკეთესო﴾»
საჯადა ვაჯჰია ლილლაზი ხალაყაჰუ, ვაშაყყა სამ'აჰუ ვაბასარაჰუ ბიჰავლიჰი ვა ყუვვათიჰი, ფათაბარაქალლაჰუ აჰსანულ ხაალიყიინ [ალ-მუ'მინუუნ: 14] [74]. [74] ათ'თირმიზი, 2/474, ნომრით: 3425, აჰმადი, 6/30, ნომრით: 24022, ალ-ჰააქიმი, ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს და მას ეთანხმება ალ-ზაჰაბი, 1/220 და დამატება მისი გადმოცემულია.
«ო ალლაჰ, დამიწერე ამით შენთან ჯილდო, მაპატიე ამით ცოდვები, შემინახე ეს შენთან როგორც მარადიული ნაგროვი, და მიიღე ის ჩემგან, როგორც მიიღე იგი შენი მონა დავუდისგან» [75]. [75] ათ'თირმიზი, 2/473, ნომრით: 579, ალ-ჰააქიმი ჰადისს სწორად მიიჩნევს და მას ეთანხმება ალ-ზაჰაბი(1/219).
ალლაჰუმმაქთუბ ლი ბიჰა ინდაქა აჯრან, ვადა' 'ანნიი ბიჰა ვიზრან, ვაჯალჰა ლი ინდაქა ზუხრან, ვათაყაბბალჰა მინნი ქამა თაყაბბალთაჰა მინ 'აბდიქა დაავუუდ
22 - თაშაჰჰუდი
მნიშვნელობა: (მისალმებანი, ლოცვა და ყოველი სიკეთე მხოლოდ ალლაჰს ეკუთვნის. ალლაჰის მშვიდობა, წყალობა და მისი ბარაქა შენზე იყოს ალლაჰის შუამავალო. მშვიდობა ჩვენ და ალლაჰის ყველა მართალ მსახურს. ვამოწმებ, რომ არ არსებობს ღმერთი, გარდა ალლაჰისა და ვამოწმებ, რომ მუჰამმადი მისი მონა და მოციქულია) [76]. [76] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (ფათჰ ალ-ბარი, 2/311), ნომრით: (831), და მუსლიმი (1/301), ნომრით: (402).
23. მოციქულის (ალლაჰის ლოცვდა და მშვიდობა მას) დალოცვა თაშაჰუდის შემდეგ.
«ღმერთო დალოცე მუჰამმადი და მუჰამმადის ოჯახი, ისე როგორც დალოცე იბრაჰიმი და იბრაჰიმის ოჯახი, ჭეშმარიტად შენ ქებული და დიდებული ხარ, ღმერთო ბარაქა უბოძე მუჰამმადს და მუჰამმადის ოჯახს, ისე როგორც უბოძე (ბარაქა) იბრაჰიმს და იბრაჰიმის ოჯახს, ჭეშმარიტად შენ ქებული და დიდებული ხარ»[77]. [77] გადმოსცემს ალ-ბუხარი, „ალ-ფათჰ“-თან ერთად (6/408), ნომრით: (3370), და მუსლიმი ნომრით: (406).
«ჩემო ღმერთო, დალოცე მუჰამმედი, მისი მეუღლეები და შთამომავლობა, ისე როგორც დალოცე იბრაჰიმი და მისი ოჯახი. მოჰმადლე მუჰამმედს, მის მეუღლეებსა და შთამომავლობას ბარაქა, ისე როგორც მიჰმადლე იბრაჰიმს და მის ოჯახს. ჭეშმარიტად, შენ ხარ ქებული და დიდებული». ()[78]. [78] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (ფათჰ ალ-ბარი, 6/407) ნომრით: (3369), და მუსლიმი (1/306) ნომრით: (407), აქ მოცემულია მუსლიმის ვერსია.
ალლაჰუმმა სალლი 'ალაა მუჰამმადინ ვა 'ალაა აზვააჯიჰი ვა ზურრიიიათიჰი, ქამაა სალლაითა 'ალაა აალი იბრააჰიიმა, ვა ბაარიქ 'ალაა მუჰამმადინ ვა 'ალაა აზვააჯიჰი ვა ზურრიიიათიჰი, ქამაა ბაარაქთა 'ალაა აალი იბრააჰიიმა, ინნაქა ჰამიიდუნ მაჯიიდ
24. ვედრება ბოლო თაშაჰუდის შემდეგ, სალამის წინ
«ჩემო ღმერთო, მე მოგეკედლები შენ საფლავის სასჯელისგან, ჯოჯოხეთის სასჯელისგან, სიცოცხლისა და სიკვდილის ცდუნებისგან და ცრუ მესია დაჯჯალის ცდუნებისგან»[79]. [79] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (2/102) ნომრით: (1377), და მუსლიმი (1/412) ნომრით: (588), და ტექსტი მუსლიმისაა.
«ღმერთო ჩემო, შენ შეგეფარები საფლავის სასჯელისაგან, და შენ შეგეფარები ცრუ მესია დაჯჯალის ცდუნებისგან, და შენ შეგეფარები სიცოცხლისა და სიკვდილის ცდუნებისგან, ღმერთო ჩემო, შენ შეგეფარები ცოდვებისაგან და ვალებისაგან»[80]. [80] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (1/202) ნომრით: (832), და მუსლიმი (1/412) ნომრით: (587).
ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა მინ აზაბილ-ყაბრ, ვა აუზუ ბიქა მინ ფითნათილ-მასიჰიდ-დაჯჯალ, ვა აუზუ ბიქა მინ ფითნათილ-მაჰია ვალ-მამათ, ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა მინალ-მასამი ვალ-მაღრამ
«ჩემო ღმერთო, უეჭველად მე უსამართლოდ მოვექეცი ჩემს თავს, და არავის შეუძლია ცოდვების პატიება გარდა შენისა, მაშ მომიტევე მე, შემიწყალე მე, ჭეშმარიტად შენ მპატიებელი შემწყალობელი ხარ»[81]. [81] გადმოსცემს ალ-ბუხარი: (8/168)ნომრით:(834), და მუსლიმი(4/2078) ნომრით: (2705).
ალლაჰუმმა ინნი ზალამთუ ნაფსი ზულმან ქასირან, ვა ლა იაღფირუზ-ზუნუბა ილლა ანთა, ფაღფირ ლი მაღფირათან მინ ინდაქა ვარჰამნი, ინნაქა ანთალ-ღაფურურ-რაჰიმ.
«ო, ალლაჰ, მაპატიე ის, რაც ადრე ჩავიდინე და რაც ჯერ არ ჩამიდენია, ის, რაც ფარულად გავაკეთე და რაც აშკარად გავაკეთე, და ის, რაც უზომოდ ჩავიდინე, და ის, რაც შენ ჩემზე უკეთ იცი! შენ ხარ ის, ვინც წინ წევს და შენ ხარ ის, ვინც უკან წევს, არ არსებობს ღვთაება შენს გარდა»[82]. [82] გადმოსცა მუსლიმმა (1/534) ნომრით (771).
ალლაჰუმმაღფირ ლი მა ყადდამთუ, ვა მა ახხართუ, ვა მა ასრართუ, ვა მა ალანთუ, ვა მა ასრაფთუ, ვა მა ანთა ა'ლამუ ბიჰი მინნი, ანთალ მუყადდიმუ, ვა ანთალ მუახხირუ ლა ილაჰა ილლა ანთ.
«ღმერთო ჩემო! შენ შემეწიე შენს ხსენებაში, შენთვის მადლიერების გამოხატვაში და ღვთისმსახურების საუკეთესო ფორმით შესრულებაში»[83]. [83] აბუ დაუდ, 2/86, ნომრით: 1522, ნასაი, 3/53, ნომრით: 2302, იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰი აბუ დაუდში, 1/284.
ალლაჰუმმა ა'ინნი 'ალაა ზიქრიქა, ვა შუქრიქა, ვა ჰუსნი იბადათიქ
«ღმერთო ჩემო, შენ შეგეფარები სიძუნწისაგან, და შეგეფარები სიმხდალისგან, და შეგეფარები აღმოვჩნდე ხანდაზმულობის სისუსტეში, შეგეფარები ამქვეყნის განსაცდელისაგან და საფლავის სასჯელისაგან»[84]. [84] ალ-ბუხარი ფათჰთა ერთად (6/35) ნომრით: (2822),და ასევე ნომრით: (6390).
ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა მინალ ბუხლი, ვა აუზუ ბიქა მინალ ჯუბნი, ვა აუზუ ბიქა მინ ან ურადდა ილა არზალილ უმური, ვა აუზუ ბიქა მინ ფითნათიდ დუნია ვა აზაბილ ყაბრ
«ო, ალლაჰ, გთხოვ სამოთხეს და შენ შეგეფარები ცეცხლისგან»[85]. [85] აბუ დაუდ, ნომრით: 792, და იბნ მააჯა, ნომრით: 910, იხილეთ: საჰიჰი იბნ მააჯა (2/328).
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქალ ჯანნათა, ვა აუზუ ბიქა მინან ნარ
«ღმერთო ჩემო! შენი დაფარული ცოდნით და შენი ბატონობით შენს ქმნილებებზე, მაცოცხლე სანამ იცი რომ სიცოცხლე ჩემთვის სასარგებლო იქნება და მომაკვდინე თუ იცი რომ სიკვდილი ჩემთვის უფრო სასარგებლოა, ღმერთო ჩემო! გთხოვ მამყოფე შენი მოშიში დაფარულში თუ ცხადში, შენ გთხოვ მათქმევინო ჭეშმარიტი სიტყვა კმაყოფილებაში თუ სიბრაზეში, შენ გთხოვ თანასწორობას გაჭირვებაში და ფუფუნებაში, გთხოვ ულევ წყალობას, გთხოვ უწყვეტ თვალისჩინს, გთხოვ კმაყოფილებას განჩინების შემდეგ, გთხოვ მშვიდ განსასვენებლს გარდაცვალების შემდეგ, გთხოვ შენი სახის ნახვის სიტკბოებას, და შენთან შეხვედრის მონატრებას დამაზიანებელი გაჭირვების და სწორი გზიდან ამცდენი განსაცდელის გარეშე, ღმერთო ჩემო! გაგვალამაზე რწმენის სილამაზით, გვამყოფე სწორ გზაზე მყოფნი და სწორი გზის მაჩვენებლები»[86]. [86] გადმოსცა ნასაიმ (3/54) (55) ნომრით: (1304), აჰმადმა (4/364) ნომრით: (21666), იმამ ალ-ალბანი სანდოდ მიიჩნევს ჰადისს საჰიჰი ნასაიში (1/281).
ალლაჰუმმა ბი'ილმიქალ ღაიბა ვა ყუდრათიქა ალალ ხალყი ა'ჰიინი მა ალიმთალ ჰაიათა ხაირან ლი, ვა თავაფფანი იზა ალიმთალ ვაფათა ხაირან ლი, ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ხაშიათაქა ფილ ღაიბი ვაშ შაჰადათი, ვა ასალუქა ქალიმათალ ჰაყყი ფირ რიდა ვალ ღადაბი, ვა ასალუქალ ყასდა ფილ ღინა ვალ ფაყრი, ვა ასალუქა ნა'იმან ლა იანფადუ, ვა ასალუქა ყურრათა 'აინინ ლა თანყატიუ, ვა ასალუქარ რიდა ბა'დალ ყადაი, ვა ასალუქა ბარდალ 'აიში ბა'დალ მაუთი, ვა ასალუქა ლაზზათან ნაზარი ილა ვაჯჰიქა, ვაშ შაუყა ილა ლიყაიქა ფი ღაირი დარრაა მუდირრათინ, ვა ლა ფითნათინ მუდილლათინ, ალლაჰუმმა ზაიჲინნა ბიზინათილ იმანი, ვაჯალნა ჰუდათან მუჰთადინ.
«ჩემო ღმერთო! შენ გთხოვ ო ალლაჰ, ჭეშმარიტად შენ ხარ ერთი, ერთადერთი, ას'სამედი(არაფერზე დამოკიდებული, ყველაფერი მასზეა დამოკიდებული) რომელიც არც შობილა და არც უშვია და არც არავინ ყოფილა მსგავსი მისი, ერთადერთი ხარ, მომიტევე ჩემი ცოდვები, ჭეშმარიტად, შენ ხარ მიმტევებილი, მწყალობელი»[87]. [87] გადმოსცა ან'ნასაიმ, (3/52) ნომრით: (1300), ეს სიტყვები მას ეკუთვნის, აჰმადმა (4/338) ნომრით: (18974), იმამ ალ-ალბანი სანდოდ მიიჩნევს ჰადისს საჰიჰი ან'ნესაიში (1/280).
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ია ალლაჰ ბიანნაქა ალ ვააჰიდუ ალ აჰადუ ას სამადუ ალლაზი ლამ იალიდ ვა ლამ იულად, ვა ლამ იაქუნ ლაჰუ ქუფუვან აჰადუნ, ან თაღფირა ლი ზუნუუბიი ინნაქა ანთა ალ ღაფუურუ არ რაჰიიმ
«ჩემო ღმერთო! შენ გთხოვ ჭეშმარიტად ქება-დიდება შენ გეკუთვნის, არ არსებობს ღვთაება გარდა შენი, ერთადერთი ხარ შენ არ გყავს მოზიარე, შენ ხარ მომმადლებელი, ცანის და მიწის გამჩენი, ო დიდების და კეთილშობილების პატრონო, ო მარადცოცხალო და მარადმსუფევო, შენ გთხოვ სამოთხეს და შენ შემოგეფარები ჯოჯოხეთისგან»[88]. [88] ჰადისს გადმოსცემენ: აბუ დაუდი, ნომრით: 1495, ათ'თირმიზი, ნომრით: 3544, იბნ მააჯა, ნომრით: 3858, და ან'ნესაი, ნომრით: 1299. იხილეთ აგრეთვე: საჰიჰ იბნ მაჯა, 2/329.
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ბიანნა ლაქალ-ჰამდ ლა ილაჰა ილლა ანთ ვაჰდაქა ლა შარიქა ლაქ, ალ-მანნან, ია ბადიი'ას-სამავათი ვალ-არდ ია ზალ-ჯალალი ვალ-იქრაამ, ია ჰაიიუ ია ყაიიუმ ინნიი ასალუქალ-ჯანნათა ვა აუზუ ბიქა მინან-ნაარ.
«ჩემო ღმერთო! შენ გთხოვ იმით, რომ ვამოწმებ, რომ ჭეშმარიტად შენ ხარ ალლაჰი, არ არსებობს ღვთაება გარდა შენი, ერთადერთი, ას'სამედი რომელიც არც შობილა და რც უშვია და არც არავინ ყოფილა მსგავსი მისი»[89]. [89] აბუ დაუდ (2/62), ნომრით: 1493, ათ'თირმიზი (5/515), ნომრით: 3475, იბნ მააჯა (2/1267), ნომრით: 3857, ან'ნასაი, ნომრით: 1300, ამ სიტყვებით ის გადმოსცემს, აჰმადი, ნომრით: 18974, იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰი ნასაიში (1/280), იხილეთ ასევე: საჰიჰი იბნ მააჯა (2/329), და საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/163).
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა, ბიანნი აშჰადუ ანნაქა ანთა ალლაჰუ, ლა ილაჰა ილლა ანთა, ალ აჰადუს სამადუ, ალლაზი ლამ იალიდ ვა ლამ იულად, ვა ლამ იაქუნ ლაჰუ ქუფუვან აჰად.
25. ზიქრები ლოცვის მისალმების შემდეგ
«ალლაჰს ვთხოვ პატიებას»
ასთაღფირუ ლლაჰ (ეს უნდა წარმოთქვათ სამჯერ) ალლაჰ, შენ ხარ მშვიდობა, და შენგან არის მშვიდობა. დიდებული ხარ, დიდებისა და ღირსების მფლობელო»[90]. [90] გადმოსცა მუსლიმმა (1/414) ნომრით (591).
ალლაჰუმმა ანთას სალამ, ვა მინქას სალაამ, თაბაარაქთა ია ზალ ჯალაალი ვალ იქრაამ.
ლა ილაჰა ილლალლაჰ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ ვა ჰუვა ალა ქულლი შაიინ ყადიირ [ეს უნდა წარმოთქვათ სამჯერ] ო, ალლაჰ! არავის შეუძლია შეაჩეროს ის, რაც შენ უბოძე, და არავის შეუძლია მისცეს ის, რაც შენ შეაჩერე. (ადამიანს) ვერავითარი ძალაუფლება და სიმდიდრე არ მოუტანს სარგებელს შენს წინაშე»[91]. [91] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (1/255) ნომრით: (844), და მუსლიმი (1/414) ნომრით: (593), და რაც არის ბრჭყალებში დანამატია ალ-ბუხარისგან ნომრით: (6473).
ლაა ილააჰა ილლა ალლაჰ, ვაჰდაჰუ ლაა შარიიქა ლაჰ, ლაჰულ მულქუ, ვა ლაჰულ ჰამდუ, ვა ჰუვა 'ალაა ქულლი შაიინ ყადიირ, ლაა ჰავლა ვა ლაა ყუვვათა ილლა ბილლაჰ, ლაა ილააჰა ილლა ალლაჰ, ვა ლაა ნა'ბუდუ ილლაა იააჰ, ლაჰუ ნი'მათუ, ვა ლაჰულ ფადლუ, ვა ლაჰუ სსანაა ულ ჰასანუ, ლაა ილააჰა ილლა ლააჰ, მუხლისიინა ლაჰუ დდინა ვა ლავ ქარიჰალ ქააფირუუნ "''სუბჰანალლაჰ, ვალჰამდულილლაჰ, ვა ალლაჰუ აქბარ,'' დიდება ალლაჰს, ქება ალლაჰს და ალლაჰი უდიდესია"
სუბჰანალლაჰ, ვალჰამდულილლაჰ, ვალლაჰუ აქბარ (ეს უნდა წარმოთქვათ 33-ჯერ) «არ არსებობს სხვა ღვთაება ალლაჰის გარდა — იგი ერთია, არ ჰყავს მას თანამოზიარე. მას ეკუთვნის მეუფება და დიდება, და ის ყოვლისშემძლეა»[93]. [93] იმამ მუსლიმი (1/418), ჰადისი ნომრით (597), სადაც ნათქვამია: «ვინც იტყვის ამას ყოველი ლოცვის შემდეგ, ეპატიება მას ცოდვები, თუნდაც რომ ზღვის ქაფის ტოლი იყოს».
ლა ილაჰა ილლალლაჰუ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ ვა ჰუვა ალა ქულლი შაიინ ყადირ.
თქვი: ის, ალლაჰი ერთადერთია, ალლაჰი სამედია2 არც უშობია და არც შობილა, და ვერც ვერავინ იქნება მისი ბადალი. [ალ-იხლას: 1-4].
თქვი: შევეფარები განთიადის ღმერთსა,1 იმათ სიავისგან, რაც მან გააჩინა,2 და წყვდიადი ღამის სიავისგან, როცა ჩამოწვება ირგვლივ3 და ნასკვებზე მბერავ დედაბერთა სიავისაგან,4 ასევე მოშურნეს სიავისგან, როცა შურიანობს.5 (ალ-ფალაყ: 1-5)
თქვი: შევეფარები ადამიანთა ღმერთსა,1 ადამიანთა მეფეს (მათ ბატონ-პატრონსა)2 ადამიანთა ღვთაებასა3 ეჭვის მთესავი ვერაგის სიავისაგან,4 რომელიც ეჭვს თესავს ადამიანთა გულებში 5 ადამიანთა და ჯინთაგან.6 (ან-ნას: 1-6)
ყოველი ლოცვის შემდეგ[94]. [94] აბუ დაუდ (2/86), ნომრით: 1523, ათ'თირმიზი, ნომრით: 2903, ნასაი (3/68), ნომრით: 1335, იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (2/8). ამ სამ სურას ეწოდება: ალ-მუ'ავვიზათ. იხილეთ: ფათჰ ალ-ბარი (9/62).
ალლაჰი... – არ არსებობს ღვთაება, გარდა მისი – მარად ცოცხლისა და მსუფევისა; მას არც ჩასთვლემს, არც ჩაეძინება; მის კუთვნილებაშია, რაცაა ცათა შინა და ქვეყანასა ზედა; მის წინაშე ვინ იშუამდგომლებს მისივე ნების გარეშე?! მან იცის, რაც იყო მათ უწინ და რაც იქნება მათ შემდგომ; მის ცოდნაში ვერაფერს შესწვდებიან, გარდა იმისა, რასაც თვითონ ინებებს; მისი ქურსი ცათა და ქვეყანას გარემოიცავს და მას არ უმძიმს დაცვა მათი; ისაა უზენაესი და უბადლოდ დიდებული. [ალ-ბაყარა: 255] ყოველი ლოცვის შემდეგ[95]. [95] «ვინც მას წაიკითხავს ყოველი ლოცვის შემდეგ, მას არ შეუშლის სამოთხეში შესვლას არაფერი, გარდა სიკვდილისა». ნასაი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ, ნომრით (100), და იბნ ას-სუნნი, ნომრით (121), იმამი ალ-ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰ ალ-ჯამი'ში (5/339), და სილსილათ ალ-აჰადის ას-საჰიჰაში (2/697), ნომრით (972).
«არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა, რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი. მას ეკუთვნის მეუფება და დიდება. ის აცოცხლებს და ამკვდარებს, და ის ყოვლისშემძლეა». [ლაა ილააჰა ილლაა ლლაჰ, ვაჰდაჰუ ლაა შარიიქა ლაჰ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ, იუჰიი ვა იუმიით, ვა ჰუვა 'ალაა ქულლი შაი'ინ ყადიირ]
ლაა ილააჰა ილლალლაჰ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ იუჰიი ვა იუმითუ ვა ჰუვა 'ალაა ქულლი შაიინ ყადიირ ათჯერ მაღრიბისა და სუბჰის ლოცვის შემდეგ[96]. [96] გადმოცემულია ათ-თირმიზის მიერ (5/515) ნომრით (3474) და აჰმადის მიერ (4/227) ნომრით (17990), და იხილეთ მისი წყარო ზად ალ-მა'ად-ში (1/300).
«ღმერთო ჩემო! შენ გთხოვ სასარგებლო ცოდნას, ჰალალ სარჩოს და მიღებულ ღვთისმსახურებას»
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ილმან ნაფიან, ვა რიზყან ტაიიბან, ვა 'ამალან მუთაყაბბალან ფაჯრის ლოცვის სალამის შემდეგ[97]. [97] იბნ მააჯა, ნომრით: (925), ნასაი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ, ნომრით: (102), იხილეთ: საჰიჰი იბნ მაჯა (1/152), მაჯმა' აზ-ზავაიდ (10/111), და მოყვანილი იქნება ნომრით: (95).
26. ისთიხარას ლოცვის ვედრება
ჯააბირ იბნ აბდულლაჰმა (ალლაჰი იყოს მათით კმაყოფილი) თქვა: „ალლაჰის შუამავალი (ﷺ) გვასწავლიდა ისთიხარას ყველა საქმეში, ისევე როგორც გვასწავლიდა ყურანის სურას, და ამბობდა:“ «როცა რომელიმე თქვენგანი რაიმე საქმეს განიზრახავს, მან უნდა შეასრულოს ორი რაქათის ლოცვა სავალდებულოს გარდა, შემდეგ კი თქვას: ო, ალლაჰო, მე შენს ცოდნას მივმართავ რჩევისთვის და შენს ძალას ვთხოვ მხარდაჭერას, და შენს უდიდეს წყალობას ვევედრები. რადგან შენ შეგიძლია ყველაფერი, ხოლო მე - არა; შენ იცი ყველაფერი, ხოლო მე - არა; და შენ ხარ დამალულის მცოდნე. ო, ალლაჰო, თუ შენ იცი, რომ ეს საქმე (და დაასახელოს თავისი საჭიროება) სიკეთეა ჩემთვის ჩემს რელიგიაში, ჩემს ცხოვრებაში და ჩემს საბოლოო მდგომარეობაში (ან თქვა: ამქვეყნიურ და მომავლურ ცხოვრებაში), მაშინ განაწესე ეს ჩემთვის, მიწყალობე ამაში წარმატება და დამლოცე მასში. ხოლო თუ შენ იცი, რომ ეს საქმე ბოროტებაა ჩემთვის ჩემს რელიგიაში, ჩემს ცხოვრებაში და ჩემს საბოლოო მდგომარეობაში (ან თქვა: ამქვეყნიურ და მომავლურ ცხოვრებაში), მაშინ გამარიდე ეს საქმე და მე გამარიდე მისგან, და მიბოძე სიკეთე, სადაც არ უნდა იყოს ის, შემდეგ კი დამაკმაყოფილე იმით»[98]. [98] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/ 162) ნომრით (1162).
ალლაჰუმმა ინნი ასთახირუქა ბი'ილმიქა, ვა ასთაყდირუქა ბიყუდრათიქა, ვა ასალუქა მინ ფადლიქა ალ-აზიმ; ფა ინნაქა თაყდირუ ვა ლა აყდირუ, ვა თა'ლამუ ვა ლაა 'ალამუ, ვა ანთა 'ალლაამუ ალ-ღუიუბ, ალლაჰუმმა ინ ქუნთა თა'ლამუ ანნა ჰაზა ალ-ამრა - ვა იუსამმი ჰაჯათაჰუ - ხაირუნ ლი ფი დიინიი ვა მა'ააშიი ვა 'აყიბათი ამრი – ავ ყაალა: 'ააჯილიჰი ვა ააჯილიჰი - ფაყდურჰუ ლი ვა იასსირჰუ ლი სუმმა ბაარიქ ლიი ფიიჰ, ვა ინ ქუნთა თა'ლამუ ანნა ჰაზა ალ-ამრა შარრუნ ლი ფიი დიინიი ვა მა'ააშიი ვა 'ააყიბათი ამრიი – ავ ყაალა: 'ააჯილიჰი ვა ააჯილიჰი – ფასრიფჰუ ანნი ვასრიფნი ანჰუ ვაყდურ ლია ალ-ხაირა ჰაისუ ქანა, სუმმა არდინი ბიჰ.
და არ უნანია მას, ვინც შემოქმედს სთხოვა არჩევანში დახმარება, მოეთათბირა მორწმუნეებს და გადაამოწმა (დააზუსტა)თავის საქმე, რადგან ყოვლადმაღალმა ალლაჰმა თქვა: ...და მათი აზრიც მოისმინე (ამქვეყნიური) საკითხების შესახებ. როცა რამეს გადაწყვეტ, მხოლოდ ალლაჰს მიენდე… [99] [99] სურა ალი იმრან: 159.
27. დილის და საღამოს ვედრებები
«ქება-დიდება მხოლოდ ალლაჰს, ლოცვა და მშვიდობა მას, ვის შემდეგაც აღარ მოვა სხვა მოციქული»[100]. [100] ანასი (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი) გადმოსცემს, რომ შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) თქვა: «იმ ხალხთან ერთად ჯდომა, რომლებიც ალლაჰს იხსენებენ დილის ლოცვიდან მზის ამოსვლამდე, ჩემთვის უფრო საყვარელია, ვიდრე ისმაილის შთამომავლებიდან ოთხის გათავისუფლება. და იმ ხალხთან ერთად ჯდომა, რომლებიც ალლაჰს იხსენებენ ასრის (ნაშუადღევი) ლოცვიდან მზის ჩასვლამდე, ჩემთვის უფრო საყვარელია, ვიდრე ოთხის მონის გათავისუფლება». გადმოცემულია აბუ დავუდის მიერ, ნომრით (3667), და ალ-ალბანიმ იგი კარგ ჰადისად მიიჩნია საჰიჰ აბუ დავუდში (2/698).
ალლაჰს შევეფარები ქვით ჩაქოლილი ეშმაკისგან". (ა'უუზუ ბილლაჰი მინა შშაიტაანი რრაჯიიმ)
ალლაჰი... – არ არსებობს ღვთაება, გარდა მისი – მარად ცოცხლისა და მსუფევისა; მას არც ჩასთვლემს, არც ჩაეძინება; მის კუთვნილებაშია, რაცაა ცათა შინა და ქვეყანასა ზედა; მის წინაშე ვინ იშუამდგომლებს მისივე ნების გარეშე?! მან იცის, რაც იყო მათ უწინ და რაც იქნება მათ შემდგომ; მის ცოდნაში ვერაფერს შესწვდებიან, გარდა იმისა, რასაც თვითონ ინებებს; მისი ქურსი ცათა და ქვეყანას გარემოიცავს და მას არ უმძიმს დაცვა მათი; ისაა უზენაესი და უბადლოდ დიდებული. [ალ-ბაყარა: 255][101]. [101] «ვინც ამას დილით წარმოთქვამს, საღამომდე დაცული იქნება ჯინებისგან, ხოლო ვინც საღამოს წარმოთქვამს, დილამდე იქნება მათგან დაცული». გადმოსცემა ალ-ჰააქიმი (1/562), იმამი ალ-ალბანიმ ეს ჰადისი სწორად მიიჩნია საჰიჰ ათ-თარღიბ ვა ათ-თარჰიბში (1/273), და მიაწერა იგი ნასაის და ტაბარანის, და თქვა: „ტაბარანის ისნადი კარგია“.
თქვი: ის, ალლაჰი ერთადერთია,1 ალლაჰი სამედია2 არც უშობია და არც შობილა,3 და ვერც ვერავინ იქნება მისი ბადალი.4 (ალ-იხლას: 1-4)
თქვი: შევეფარები განთიადის ღმერთსა,1 იმათ სიავისგან, რაც მან გააჩინა,2 და წყვდიადი ღამის სიავისგან, როცა ჩამოწვება ირგვლივ3 და ნასკვებზე მბერავ დედაბერთა სიავისაგან,4 ასევე მოშურნეს სიავისგან, როცა შურიანობს.5 (ალ-ფალაყ: 1-5)
თქვი: შევეფარები ადამიანთა ღმერთსა,1 ადამიანთა მეფეს (მათ ბატონ-პატრონსა)2 ადამიანთა ღვთაებასა3 ეჭვის მთესავი ვერაგის სიავისაგან,4 რომელიც ეჭვს თესავს ადამიანთა გულებში 5 ადამიანთა და ჯინთაგან.6 (ან-ნას: 1-6) (ეს უნდა წარმოთქვათ სამჯერ)[102]. [102] «ვინც ამას სამჯერ იტყვის დილით და საღამოს, ის დაიცავს მას ყველაფრისგან». გადმოსცემა აბუ დაუდ (4/322) ნომრით: (5082), და ათ'თირმიზი, (5/567) ნომრით: (3575), იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/182).
«ჩვენ მივედით დილამდე, და დილის მეუფება ეკუთვნის ალლაჰს, დიდება ალლაჰს! არ არის ღმერთი გარდა ალლაჰისა, რომელსაც არ ჰყავს თანამოზიარე. მას ეკუთვნის მეუფება, მას - დიდება, და ის ყოვლისშემძლეა. ღმერთო ჩემო! გთხოვ ამ დღის სიკეთეს და სიკეთეს, რაც მის შემდეგაა, და შენ მოგეკედლები ამ დღის სიავისგან და იმ სიავისგან, რაც მის შემდეგაა. ღმერთო ჩემო! შენ მოგეკედლები სიზარმაცისგან და სიამაყისგან. ღმერთო ჩემო! შენ მოგეკედლები ჯოჯოხეთის და საფლავის ტანჯვისგან»[103]. [103] გადმოსცა მუსლიმმა(4/2088) ნომრით: (2723).
ასბაჰნა ვა ასბაჰალ-მულქუ ლილლაჰი, ვალ-ჰამდუ ლილლაჰი, ლა ილაჰა ილლალლაჰუ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ლაჰულ-მულქუ ვა ლაჰულ-ჰამდუ ვა ჰუვა ალა ქულლი შაიინ ყადირუნ, რაბბი ასალუქა ხაირა მა ფი ჰაზალ-იაუმი ვა ხაირა მა ბადაჰუ, ვა აუზუ ბიქა მინ შარრი მა ფი ჰაზალ-იაუმი ვა შარრი მა ბადაჰუ, რაბბი აუზუ ბიქა მინალ-ქასალი ვა სუუილ-ქიბარი, რაბბი აუზუ ბიქა მინ 'აზააბინ ფინ-ნარი ვა 'აზააბინ ფილ-ყაბრ.
ხოლო საღამოს დადგომისას ამბობს: «ჩვენ მივედით საღამომდე, და საღამოს მეუფება ეკუთვნის ალლაჰს, დიდება ალლაჰს! არ არის ღმერთი გარდა ალლაჰისა, რომელსაც არ ჰყავს თანამოზიარე. მას ეკუთვნის მეუფება, მას - დიდება, და ის ყოვლისშემძლეა. ღმერთო ჩემო! გთხოვ ამ ღამის სიკეთეს და მისი შემდგომი სიკეთეს, და შეგეფარები ამ ღამის სიავისგან და მისი შემდგომი სიავისგან. ღმერთო ჩემო! შენ მოგეკედლები სიზარმაცისგან და სიამაყისგან. ღმერთო ჩემო! შენ მოგეკედლები ჯოჯოხეთის და საფლავის ტანჯვისგან» [104]. [104] მაღლა მოცემული წყარო.
ამსაინა ვაამსალ მულქუ ლილლაჰი, ვალჰამდუ ლილლაჰი, ლა ილაჰა ილლალლაჰუ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ ვალაჰულ ჰამდუ ვაჰუვა ალა ქულლი შაიინ ყადირ, რაბბი ასალუქა ხაირა მა ფი ჰაზიჰილ ლაილათი, ვახაირა მა ბადაჰა, ვააუზუ ბიქა მინ შარრი მა ფი ჰაზიჰილ ლაილათი, ვაშარრი მა ბადაჰა, რაბბი აუზუ ბიქა მინალ ქასალი ვასუუილ ქიბარი, რაბბი აუზუ ბიქა მინ 'აზააბინ ფინ ნარი ვა 'აზააბინ ფილ ყაბრი.
«ო ალლაჰ, შენი წყალობით ვიწყებთ დილას, შენი წყალობით ვაღწევთ საღამოს, შენი წყალობით ვცოცხლობთ და შენი წყალობით ვკვდებით, და შენსკენაა აღდგომა»[105]. [105] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ, 5/466, ნომრით (3391), და იხილეთ: საჰიჰ ათ'თირმიზი, 3/142.
ალლაჰუმმა ბიქა ასბაჰნა, ვაბიქა ამსაინა, ვაბიქა ნაჰია, ვაბიქა ნამუთუ ვაილაიქან ნუშურ.
ხოლო დაღამებისას ამბობს: «ო ალლაჰ, შენი წყალობით ვაღწევთ საღამოს, შენი წყალობით ვიწყებთ დილას, შენი სახელით ვცოცხლობთ, შენი სახელით ვკვდებით და შენსკენაა დაბრუნება» [106]. [106] მაღლა მოცემული წყარო.
ალლაჰუმმა ბიქა ამსაინა, ვა ბიქა ასბაჰნა, ვა ბიქა ნაჰია, ვა ბიქა ნამუთუ, ვა ილაიქალ მასირ.
«ო ალლაჰ, შენ ხარ ჩემი ღმერთი, არ არსებობს სხვა ღვთაება შენს გარდა, შენ შემქმენი და მე შენი მონა ვარ, მე ვიქნები ერთგული ჩემი შენდამი აღთქმის და დაპირების როგორც შევძლებ, შენ შეგეფარები იმ სიავისგან, რაც ჩავიდინე. მე ვაღიარებ[107] იმ მოწყალებას, რაც შენ გაიღე ჩემზე, და ვაღიარებ ჩემს ცოდვებს, მაპატიე, რამეთუ, არ პატიობს ცოდვებს არავინ შენს გარდა»[108]. [107] ვადასტურებ და ვაღიარებ. [108] «ვინც ამას მტკიცე რწმენით იტყვის საღამოს და იმავე ღამეს გარდაიცვლება, სამოთხეში შევა, და ასევეა დილითაც». გადმოსცემს ბუხარი (7/150) ნომრით: (6306).
«ო ალლაჰ, ჭეშმარიტად ამ დილას, მე შენ გიხმობ მოწმედ, და იმათ, ვისაც უჭირავთ შენი ტახტი, და შენს ანგელოზებს, და ყველას ვინც შენ შექმენი ვაყენებ მოწმეებად, რომ შენ ჭეშმარიტად - ალლაჰი ხარ, არ არსებობს თაყვანისცემის ღირსი ღვთაება გარდა შენისა, შენ ერთადერთი ხარ და არ გყავს თანამოზიარე, და რომ მუჰამედი შენი მონა და მოციქულია»
ალლაჰუმმა ინნი ასბაჰთუ უშჰიდუქა, ვა უშჰიდუ ჰამალათა არშიქა, ვა მალაიქათიქა, ვა ჯამია ხალყიქა, ანნაქა ანთა ალლაჰუ ლა ილაჰა ილლა ანთა ვაჰდაქა ლა შარიქა ლაქა, ვა ანნა მუჰამმადან აბდუქა ვა რასულუქ ოთხჯერ [109]. [109] «ვინც ამას დილით ან საღამოს ოთხჯერ იტყვის, ალლაჰი მას ჯოჯოხეთისგან გაათავისუფლებს». გადმოსცა აბუ დავუდიმ (4/317), ნომრით: (5071), და ბუხარი „ალ-ადაბ ალ-მუფრადში“, ნომრით: (1201), და ნასაი „ამალ ალ-იავმ ვა ალ-ლაილაში“, ნომრით: (9), და იბნ სუნნი, ნომრით: (70), პატივცემულმა შეიხმა იბნ ბაზმა (ალლაჰმა შეიწყალოს იგი) ნასაისა და აბუ დავუდის გადმოცემის ჯაჭვი კარგად მიიჩნია „თუჰფათ ალ-ახიარში“ (გვ. 23).
ხოლო საღამოს ამბობს: «ო ალლაჰ, ჭეშმარიტად ამ საღამოს, მე შენ გიხმობ მოწმედ, და იმათ, ვისაც უჭირავთ შენი ტახტი, და შენს ანგელოზებს, და ყველას ვინც შენ შექმენი ვაყენებ მოწმეებად, რომ შენ ჭეშმარიტად - ალლაჰი ხარ, არ არსებობს თაყვანისცემის ღირსი ღვთაება გარდა შენისა, შენ ერთადერთი ხარ და არ გყავს თანამოზიარე, და რომ მუჰამმედი შენი მონა და მოციქულია»
ალლაჰუმმა ინნი ამსაითუ უშჰიდუქა, ვა უშჰიდუ ჰამალათა არშიქა, ვა მალაიქათიქა, ვა ჯამია ხალყიქა, ანნაქა ანთა ალლაჰუ ლა ილაჰა ილლა ანთა ვაჰდაქა ლა შარიქა ლაქა, ვა ანნა მუჰამმადან აბდუქა ვა რასულუქ ოთხჯერ [110]. [110] მაღლა მოცემული წყარო.
«ღმერთო ჩემო ყველა მოწყალება, რომლის გამოყენებაც შემიძლია ამ დილას, ისევე როგორც ყველა შენს ქმნილებას (შეუძლია), მხოლოდ შენ გვიბოძე, არ გყავს შენ თანაზიარი, შენ გეკუთვნის დიდება და მადლიერება»[111]. [111] «ვინც ამას დილას იტყვის, მან თავისი დღის მადლიერება აღასრულა, და ვინც ამას საღამოს იტყვის, მან თავისი ღამის მადლიერება აღასრულა». გადმოცემულია აბუ დავუდის მიერ (ტომი 4, გვერდი 318), ჰადისის ნომერი (5075); ან-ნასაის მიერ წიგნში „დღისა და ღამის საქმეები“, ჰადისის ნომერი (7); იბნ ას-სუნნის მიერ, ჰადისის ნომერი (41); და იბნ ჰიბბანის მიერ წიგნში „მავაარიდ“, ჰადისის ნომერი (2361). ხოლო იბნ ბაზმა (ალლაჰმა შეიწყალოს იგი) მისი გადმომცემთა ჯაჭვი ჰასანად (კარგად) მიიჩნია წიგნში „თუჰფათ ალ-ახიარ“ (გვ. 24).
ალლაჰუმმა მაა ასბაჰა ბი მინ ნიმათინ ავ ბიაჰადინ მინ ხალყიქა ფამინქა ვაჰდაქა ლა შარიქა ლაქა, ფალაქალ ჰამდუ ვა ლაქაშ შუქრ
ხოლო დაღამებისას ამბობს: «ღმერთო ჩემო ყველა მოწყალება, რომლის გამოყენებაც შემიძლია ამ საღამოს, ისევე როგორც ყველა შენს ქმნილებას (შეუძლია), მხოლოდ შენ გვიბოძე, არ გყავს შენ თანაზიარი, შენ გეკუთვნის დიდება და მადლიერება»[112]. [112] მაღლა მოცემული წყარო.
ალლაჰუმმა მაა ამსაა ბიი მინ ნიმათინ ავ ბიაჰადინ მინ ხალყიქა ფამინქა ვაჰდაქა ლაა შარიიქა ლაქა, ფალაქალ ჰამდუ ვალაქაშ შუქრ
«ღმერთო ჩემო, მიწყალობე ჯანმრთელობა ჩემს სხეულში, ღმერთო ჩემო, მიწყალობე ჯანმრთელობა ჩემს სმენაში, ღმერთო ჩემო, მიწყალობე ჯანმრთელობა ჩემს მხედველობაში, არ არსებობს ღვთაება შენს გარდა. ღმერთო ჩემო, შენ შეგეფარები ურწმუნოებისგან და სიღარიბისგან, და შენ შეგეფარები საფლავის სასჯელისგან, არ არსებობს ღვთაება შენს გარდა»
ალლაჰუმმა ააფინი ფი ბადანი, ალლაჰუმმა ააფინი ფი სამი, ალლაჰუმმა ააფინი ფი ბასარი, ლა ილაჰა ილლა ანთა, ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა მინალ ქუფრი, ვალ ფაყრი, ვა აუზუ ბიქა მინ აზაბილ ყაბრ, ლა ილაჰა ილლა ანთ. სამჯერ[113]. [113] აბუ დაუდი, 4/324, ნომრით: (5092), აჰმადი, 5/42, ნომრით: (20430), ნასაი 'ამალ ალ-იაუმი ვა ალ-ლაილაში, ნომრით: (22), იბნ ას-სუნნი, ნომრით: (69), ალ-ბუხარი ალ-ადაბ ალ-მუფრადში, ნომრით: (701), ასევე ამ ჰადისის გადმოცემათა ჯაჭვს კარგად აფასებს სწავლული იბნ ბაზზი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) თუჰფათი ალ-ახიარში, გ26.
«საკმარისია ჩემთვის ალლაჰი, არ არსებობს ღმერთი მის გარდა, მას მივენდობი და ის არის დიდებული 'არშის ბატონი»
ჰასბიალლაჰუ ლაა ილააჰა ილლაა ჰუვა, 'ალეიჰი თავაქქალთუ, ვა ჰუვა რაბბულ ' არშილ 'აზიიმ. შვიდჯერ[114]. [114] «ვინც ამას იტყვის დილით და საღამოს შვიდჯერ, ალლაჰი დაიფარავს მას ყველაფრისგან, რაც მას აწუხებს ამქვეყნიურ და იმქვეყნიურ საქმეებში». გადმოსცა იბნ ას-სუნნიმ ნომრით (71), და აბუ დავუდი (4/321) ნომრით (5081). მისი ისნადი სწორად მიიჩნიეს შუაიბ და აბდულ-ყადირ ალ-არნაუტმა. იხ: ზად ალ-მა'ად (2/376).
«ღმერთო, შენ გთხოვ პატიებას და ყოველი ცუდისგან დაცვას ამქვეყნად და აახირეთშიც, ღმერთო შენ გთხოვ პატიებას და დაცვას ყოველი ცუდისგან რაც შეეხება: ჩემს რელიგიას, ჩემს ამქვეყნიურ ცხოვრებას, ჩემს ოჯახსა და ჩემს ქონებას. ღმერთო დაიფარე ჩემი სისუსტე(ყოველი ის რისი გამოჩენაც რცხვენია ადამიანს), და მომაშორე იმას, რაც იწვევს ჩემში შიშს. ღმერთო, დამიცავი წინიდან, უკნიდან, მარჯვნიდან, მარცხნიდან და მაღლიდან, მივეფარები შენ სიდიადეს, რომ გავნადგურდე ქვევიდან»[115]. [115] აბუ დაუდ, ნომრით: (5074), და იბნ მააჯა, ნომრით: (3871), იხ.: საჰიჰი იბნ მააჯა (2/332).
«ო ღმერთო, ფარულისა და აშკარას მცოდნეო, ცებისა და მიწის შემქმნელო, ბატონო და მეუფევ ყოველივესი! ვამოწმებ, რომ არ არსებობს ღმერთი შენს გარდა, შენ შეგეფარები ჩემი სულის სიავისგან, შაიტნის სიავისა და შირქისგან(კერპთაყვანისმცემლობიდან), და იმისგან, რითაც ზიანს მივაყენებ ჩემს თავს ან ზიანს მივაყენებ რომელიმე მუსლიმს»[116]. [116] ათ'თირმიზიმ ნომრით (3392), და აბუ დაუდმა ნომრით (5067), იხილეთ: საჰიჰ ათ-თირმიზი (3/142).
ალლაჰუმმა აალიმალ-ღაიბი ვაშ-შაჰადათი ფატირას-სამავათი ვალ-არდი, რაბბა ქულლი შაიინ ვა მალიქაჰუ, აშჰადუ ან ლა ილაჰა ილლა ანთა, აუზუ ბიქა მინ შარრი ნაფსი, ვა მინ შარრიშ-შაიტანი ვა შირქიჰი, ვა ან აყთარიფა ალა ნაფსი სუან, აუ აჯურრაჰუ ილა მუსლიმ
«ალლაჰის სახელით, რომლის სახელითაც ვერავინ მიაყენებს ზიანს ვერც მიწაზე და ვერც ცაში, ის ხომ ყოვლისმსმენი და ყოვლისმცოდნეა»
ბისმილლაჰილ ლაზი, ლა იადურრუ მაასმიჰი შაიუნ ფილ არდი, ვა ლა ფის სამაი, ვაჰუვას სამიულ ალიმ სამჯერ[117]. [117] „ვინც ამას დილით სამჯერ და საღამოს სამჯერ იტყვის, მას არაფერი ავნებს“. ჰადისი გადმოსცა აბუ დაუდმა (4/323), ნომრით: 5088, ათ'თირმიზიმ (5/465), ნომრით: 3388, იბნ მააჯამ, ნომრით: 3869, და აჰმადმა, ნომრით: 446. იხილეთ: საჰიჰ იბნ მააჯა (2/332), და იმამმა იბნ ბააზმა (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) მისი გადმომცემთა ჯაჭვი კარგად მიიჩნია თავის წიგნში თუჰფათ ალ-ახიარ (გვ. 39).
«კმაყოფილი ვარ ალლაჰით, როგორც ღმერთით, ისლამით - როგორც რელიგიით და მუჰამმადით - როგორც შუამავლით»
რადითუ ბილლაჰი რაბბან, ვა ბილ ისლამი დინან, ვა ბიმუჰამმადინ ნაბიიან. სამჯერ[118]. [118] «ვინც ამას იტყვის სამჯერ დილით და სამჯერ საღამოს, ლლაჰის ვალი იქნება, რომ ასიამოვნოს მას აღდგომის დღეს». გადმოსცა აჰმადმა (4/337) ნომრით: 18967, ან'ნასაიმ წიგნში 'ამალ ალ-იაუმი ვა ალ-ლაილა ნომრით: 4, იბნ ას-სუნნიმ ნომრით: 68, აბუ დაუდმა (4/318) ნომრით: 1531, და ათ'თირმიზიმ (5/465) ნომრით: 3389. იბნ ბააზმა (ლლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადისი კარგად მიიჩნია წიგნში თუჰფათ ალ-ახიარ (გ.39).
«ჰეი, მარადცოცხალო, ყოვლისმპყრობელო, შენი მოწყალებით გთხოვ შველას, გამიმართე ჩემი ყველა საქმე და ნუ მიმატოვებ საკუთარი თავის იმედად თვალის დახამხამების დროითაც კი»[119]. [119] ალ-ჰაქიმი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს და მას ეთანხმება ალ-ზაჰაბი (1/545), იხილე: საჰიჰ ათ-თარღიბ ვა ათ-თარჰიბ (1/273).
ია ჰაიუ ია ყაიუმ, ბირაჰმათიქა ასთაღის, ასლიჰ ლი შანია ქულლაჰ, ვალა თაქილნი ილა ნაფსი ტარფათა აინ.
«ჩვენ მივედით დილამდე და დილის მეუფება ეკუთვნის ალლაჰს, სამყაროთა უფალს, ღმერთო ჩემო! გთხოვ შენ ამ დღის სიკეთეს: მის გამარჯვებას, დახმარებას, სინათლეს, ბარაქასა და სწორ გზაზე დადგომას, და შენ მოგეკედლები იმ სიავისგან, რაც მასშია და იმ სიავისგან, რაც მის შემდეგაა»[120]. [120] აბუ დაუდ (4/322), ნომრით (5084), მისი ისნადი ჰასანად მიიჩნიეს შუაიბ და აბდულ-ყადირ ალ-არნაუტმა ზად ალ-მაადის თაჰყიყში (2/373).
ასბაჰნა ვა ასბაჰალ მულქუ ლილლაჰი რაბბილ ალამინ, ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ხაირა ჰაზალ იაუმ: ფათჰაჰუ, ვა ნასრაჰუ, ვა ნურაჰუ, ვა ბარაქათაჰუ, ვა ჰუდაჰუ, ვა აუზუ ბიქა მინ შარრი მა ფიჰი ვა შარრი მა ბა'დაჰ.
ხოლო შეღამებისას ამბობს: «ჩვენ მივედით საღამომდე, და საღამოს მეუფება ეკუთვნის ალლაჰს, სამყაროთა უფალს, ო, ალლაჰ, გთხოვ შენგან ამ ღამის სიკეთეს: მის წარმატებას, მის გამარჯვებას, მის სინათლეს, მის ბარაქას და მის სწორ გზას, და შენ შეგეფარები იმ ბოროტებისგან, რაც მასშია, და იმ ბოროტებისგან, რაც მის შემდეგ იქნება» [121]. [121] მაღლა მოცემული წყარო.
ამსაინა ვა ამსალ მულქუ ლილლაჰი რაბბილ ალამინ, ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ხაირა ჰაზიჰილ ლაილა: ფათჰაჰა, ვა ნასრაჰა, ვა ნურაჰა, ვა ბარაქათაჰა, ვა ჰუდაჰა, ვა აუზუ ბიქა მინ შარრი მა ფიჰა, ვა შარრი მა ბადაჰა.
«გავათენეთ ისლამის ბუნებაზე, და გულწრფელობის სიტყვაზე, და ჩვენი შუამავლის, მუჰამმედის ﷺ, სარწმუნოებაზე, და ჩვენი მამის, იბრაჰიმის, აღმსარებლობაზე, რომელიც იყო ერთღმერთიანობის მიმდევარი, მორჩილი და არ ყოფილა წარმართთაგანი»[122]. [122] აჰმადი (3/406) და (407) ნომრით (15360) და (15563), და იბნ ას-სუნნი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ, ნომრით (34), და იხილეთ: საჰიჰ ალ-ჯამი' (4/209).
ასბაჰნა ალა ფიტრათილ ისლამ, ვა ალა ქალიმათილ იხლას, ვა ალა დინი ნაბიინა მუჰამმადინ სალლალლაჰუ ალეიჰი ვა სალლამ, ვა ალა მილლათი აბინა იბრაჰიმ, ჰანიფან მუსლიმან ვა მა ქანა მინალ მუშრიქინ.
ხოლო შემოაღამებისას ამბობს: «საღამოს მივაღწიეთ ისლამის ბუნებაზე, და გულწრფელობის სიტყვაზე, და ჩვენი შუამავლის, მუჰამმედის ﷺ, სარწმუნოებაზე, და ჩვენი მამის, იბრაჰიმის, აღმსარებლობაზე, რომელიც იყო ერთღმერთიანობის მიმდევარი, მორჩილი და არ ყოფილა წარმართთაგანი» [123]. [123] მაღლა მოცემული წყარო.
ამსაინა ალა ფიტრათილ-ისლამ, ვა ალა ქალიმათილ-იხლას, ვა ალა დიინი ნაბიინა მუჰამმადინ სალალლაჰუ ალაიჰი ვა სალამ, ვა ალა მილათი აბიინაა იბრაჰიიმა, ჰანიფან მუსლიმან ვა მა ქაანა მინალ-მუშრიქიინ
«ალლაჰი ყოვლადწმიდაა და დიდება მას»
სუბჰანალლაჰი ვა ბიჰამდიჰ 100 ჯერ.[124]. [124] «ვინც ამას იტყვის ასჯერ დილით და საღამოს, აღდგომის დღეს არავინ მოიტანს მასზე უკეთეს საქმეს, გარდა იმისა, ვინც მის მსგავსს იტყვის, ან მასზე მეტს». მუსლიმი (4/2071) ნომრით (2692).
ლაა ილაჰა ილალლაჰუ ვაჰდაჰუ ლა შარიიქა ლაჰუ, ლაჰულ-მულქუ ვა ლაჰულ-ჰამდუ, ვა ჰუვა 'ალაა ქული შაიინ ყადიირ ათჯერ[125], ან ერთხელ სიზარმაცის დროს[126]. [125] ნასაი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ, ნომრით (24), იხილეთ: საჰიჰი ათ-თარღიბ ვა ათ-თარჰიბ (1/272), და იბნ ბააზის (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) თუჰფათ ალ-ახიარ (გვ. 44), და იხილეთ მისი უპირატესობა, გვ. 146, ჰადისი ნომრით (255). [126] აბუ დაუდი, ნომრით: (5077), იბნ მააჯა, ნომრით: (3798), აჰმადი, ნომრით: (8719), იხილეთ: საჰიჰ ათ-თარღიბ ვა ათ-თარჰიბ (1/270), საჰიჰი აბუ დაუდი (3/957), საჰიჰი იბნ მააჯა (2/331), და ზად ალ-მა'ად (2/377).
«არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი, მას ეკუთვნის მეუფება და დიდება. და ის ყოვლისშემძლეა». [ ლაა ილააჰა ილლაა ლლაჰ, ვაჰდაჰუ ლაა შარიიქა ლაჰ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ, ვა ჰუვა 'ალაა ქულლი შაი'ინ ყადიირ ]
ლაა ილააჰა ილლალლაჰ, ვაჰდაჰუ ლა შარიიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ ვა ჰუვა ალა ქულლი შაიინ ყადირ 100 ჯერ დილას.[127] [127] «ვინც ამას იტყვის დღეში ასჯერ, მისთვის ათი მონის გათავისუფლების ტოლფასი იქნება, და ჩაეწერება მას ასი კეთილი საქმე, და წაეშლება მას ასი ცუდი საქმე, და იქნება მისთვის დაცვა ეშმაკისგან იმ დღეს, საღამომდე, და არავინ მოიტანს მასზე უკეთეს საქმეს, გარდა იმისა, ვინც ამაზე მეტს გააკეთებს». ალ-ბუხარი (4/95, 3293), და მუსლიმი (4/2071, 2691).
„სუბჰანალლაჰი ვა ბიჰამდიჰი(ალლაჰი უნაკლო წმინდა და ქებულია), მისი ქმნილებების რიცხვისოდენა, მისი სათნოებისამებრ, მისი ტახტის წონისოდენა და მისი სიტყვების მელნისოდენა“
სუბჰანალლაჰი ვა ბიჰამდიჰი: ადადა ხალყიჰი, ვა რიდა ნაფსიჰი, ვა ზინათა არშიჰი, ვა მიდაადა ქალიმაათიჰ სამჯერ დილით[128]. [128] გადმოსცა მუსლიმმა (4/2090) ნომრით (2726).
«ღმერთო ჩემო! შენ გთხოვ სასარგებლო ცოდნას, ჰალალ სარჩოს და მიღებულ ღვთისმსახურებას»
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ილმან ნაფიან, ვა რიზყან ტაიიბან, ვა ამალან მუთაყაბბალან როდესაც დილა მოდიოდა[129]. [129] გადმოსცემს იბნ ას-სუნნი „ა'მალუ ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ“-ში ნომრით (54), და იბნ მააჯა ნომრით (925), ხოლო აბდულ-ყადირ და შუაიბ ალ-არნაუტები მის ისნადს სანდოდ მიიჩნევენ „ზად ალ-მა'ად“-ის თაჰყიყში (2/375) და ის უკვე ნახსენებია ნომრით (73).
«ალლაჰს ვთხოვ პატიებას და მის წინაშე ვინანიებ»
ასთაღფირულლაჰა ვა ათუბუ ილაიჰ დღეში ასჯერ[130]. [130] გადმოსცემს ალ-ბუხარი ფათჰთან ერთად (11/101) ნომრით: (6307), და მუსლიმი (4/2075) ნომრით: (2702).
აუზუ ბიქალიმათი ლლაჰით თამმათი მინ შარრი მა ხალაყ სამჯერ საღამოს[131]. [131] „ვინც მას საღამოს სამჯერ იტყვის, იმ ღამეს შხამი მას ზიანს ვერ მიაყენებს“. ჰადისს გადმოსცემს აჰმადი (2/290) ნომრით: 7898, ნასაი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაში ნომრით: 590, და იბნ ას-სუნნი ნომრით: 68, აგრეთვე იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/187), საჰიჰი იბნ მაჯა (2/266), და იბნ ბაზის თუჰფათ ალ-ახიარ (გვ. 45).
«ო, ალლაჰ, დალოცე და მშვიდობა მიჰმადლე ჩვენს შუამავალს მუჰამმადს»
ალლაჰუმმა სალლი ვა სალლიმ ალა ნაბიინა მუჰამმად ათჯერ[132]. [132] «ვინც დამლოცავს მე დილით ათჯერ და საღამოს ათჯერ, ის მიიღებს ჩემს შუამდგომლობას განკითხვის დღეს». გადმოცემულია ატ-ტაბარანის მიერ ორი ისნადით, რომელთაგან ერთი კარგია. იხილეთ: მაჯმა აზ-ზავაიდ (10/120) და საჰიჰ ათ-თარღიბ ვა ათ-თარჰიბ (1/273).
28- ძილის ზიქრები
შეატყუპებს ხელისგულებს, შემდეგ შეუბერავს და წაიკითხავს მათში: თქვი: ის, ალლაჰი ერთადერთია,1 ალლაჰი სამედია2 არც უშობია და არც შობილა,3 და ვერც ვერავინ იქნება მისი ბადალი.4 [ალ-იხლას: 1-4].
თქვი: შევეფარები განთიადის ღმერთსა,1 იმათ სიავისგან, რაც მან გააჩინა,2 და წყვდიადი ღამის სიავისგან, როცა ჩამოწვება ირგვლივ3 და ნასკვებზე მბერავ დედაბერთა სიავისაგან,4 ასევე მოშურნეს სიავისგან, როცა შურიანობს.5 (ალ-ფალაყ: 1-5)
თქვი: შევეფარები ადამიანთა ღმერთსა,1 ადამიანთა მეფეს (მათ ბატონ-პატრონსა)2 ადამიანთა ღვთაებასა3 ეჭვის მთესავი ვერაგის სიავისაგან,4 რომელიც ეჭვს თესავს ადამიანთა გულებში 5 ადამიანთა და ჯინთაგან.6 (ან-ნას: 1-6)
შემდეგ ხელებს მოისვამს სხეულის იმ ნაწილებზე, რომლებსაც მისწვდება, დაწყებული თავით, სახით და სხეულის წინა ნაწილით) (ამას აკეთებს სამჯერ)[133]. [133] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (ფათჰ ალ-ბარი 9/62) ნომრით: (5017), და მუსლიმი ნომრით: (2192).
ალლაჰი... – არ არსებობს ღვთაება, გარდა მისი – მარად ცოცხლისა და მსუფევისა; მას არც ჩასთვლემს, არც ჩაეძინება; მის კუთვნილებაშია, რაცაა ცათა შინა და ქვეყანასა ზედა; მის წინაშე ვინ იშუამდგომლებს მისივე ნების გარეშე?! მან იცის, რაც იყო მათ უწინ და რაც იქნება მათ შემდგომ; მის ცოდნაში ვერაფერს შესწვდებიან, გარდა იმისა, რასაც თვითონ ინებებს; მისი ქურსი ცათა და ქვეყანას გარემოიცავს და მას არ უმძიმს დაცვა მათი; ისაა უზენაესი და უბადლოდ დიდებული. [ალ-ბაყარა: 255][134]. [134] «ვინც მას წაიკითხავს დასაძინებლად დაწოლისას, მას ალლაჰი გამოუგზავნის დამცველს და ვერ მიუახლოვდება მას ეშმაკი დილამდე». ალ-ბუხარი, ფათჰ ალ-ბარი (4/487), 2311.
შუამავალმა ირწმუნა ის, რაც მას თავისი ღმერთისგან ჩამოევლინა, – ასევე მორწმუნეებმაც (ირწმუნეს). ირწმუნა ყველამ ალლაჰი, მისი ანგელოზები, მისი წიგნები და მის მიერ წარმოგზავნილი შუამავლები. არ განვასხვავებთ მის მიერ წარმოგზავნილ შუამავალთაგან არცერთს. მათ თქვეს: ,,შევისმინეთ და დავემორჩილეთ , ღმერთო ჩვენო, შეგვიწყალე, შენთანაა საბოლოო მისაქციელი". არცერთ სულს არ აკისრებს ალლაჰი იმაზე მეტს, რაც მას შეუძლია. მის სარგოდ იქნება, რაც მოიპოვა (სიკეთით) ან მის საწინააღმდეგოდ იქნება, რაც მოიხვეჭა (უკეთურებით). ღმერთო ჩვენო! არ გვაგებინო პასუხი, თუკი დაგვავიწყდა ან შევცოდეთ. ღმერთო ჩვენო! ნუ დაგვდებ (ისე) მძიმე ტვირთს, როგორც დასდე ჩვენზე ადრე მყოფთ. ღმერთო ჩვენო! ნუ გვატვირთავ იმას, რისი ზიდვაც არ ძალგვიძს. მოგვიტევე, შეგვინდე და შეგვიწყალე ჩვენ. შენა ხარ ჩვენი შემწე და ურწმუნო ხალხზე გვამარჯვე. [ალ-ბაყარა:285-286][135]. [135] «ვინც მათ წაიკითხავს, მისთვის საკმარისი იქნება ღამის განმავლობაში». გადმოსცემს ალ-ბუხარი (ფათჰ ალ-ბარი, 9/94) ნომრით: (4008), და მუსლიმი (1/554) ნომრით: (807).
«შენი სახელით[136] ღმერთო, დავდე ჩემი გვერდი და შენითვე ავაყენებ მას, ხოლო თუ დაიტოვებ ჩემს სულს, შეიწყალე იგი, და თუ დააბრუნებ მას, დაიცავი იგი იმით, რითაც იცავ შენს სათნო მონებს»[137]. [136] «თუ რომელიმე თქვენგანი ადგება თავისი ლოგინიდან და შემდეგ მას დაუბრუნდება, სამჯერ გაასუფთავოს იგი საკუთარი იზარის კიდით და ახსენოს ალლაჰის სახელი; რადგანაც მან არ იცის, რა დარჩა მასზე მის შემდეგ. ხოლო როცა დაწვება, თქვას:..» ჰადისი, [ხოლო „ბისანიფათი იზარიჰი“-ს მნიშვნელობაა: მისი კიდე, რომელიც მის არშიასთანაა]. ან-ნიჰაია ფი ღარიბ ალ-ჰადის ვალ-ასარ („სანფ“). [137] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (11/126) ნომრით: (6320), და მუსლიმი (4/2084) ნომრით: (2714).
ბისმიქა რაბბი ვადა'თუ ჯანბი, ვაბიქა არფაუჰუ, ფაინ ამსაქთა ნაფსი ფარჰამჰა, ვაინ არსალთაჰა ფაჰფაზჰა, ბიმა თაჰფაზუ ბიჰი იბადაქა ას-სალიჰინ
«ღმერთო ჩემო! შენ შექმენი ჩემი სული და შენ მოაკვდინებ მას, შენია მისი სიკვდილი და მისი სიცოცხლე, თუ აცოცხლებ მას, დაიცავი იგი, და თუ მოაკვდინებ მას, შეუნდე მას, ღმერთო ჩემო! შენ გთხოვ პატიებას და ყოველი ცუდისგან დაცვას»[138]. [138] გადმოსცა მუსლიმმა (4/2083) ნომრით: (2712), და აჰმადმა მისივე სიტყვებით (2/79) ნომრით: (5502).
ალლაჰუმმა ინნაქა ხალაყთა ნაფსი ვა ანთა თავაფფაჰა, ლაქა მამათუჰა ვა მაჰიაჰა, ინ აჰიაითაჰა ფაჰფაზჰა, ვა ინ ამათთაჰა ფაღფირ ლაჰა, ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ალაფია.
«ო, ალლაჰ, დამიცავი[139] შენი სასჯელისაგან იმ დღეს, როცა აღადგენ შენს მონებს»[140]. [139] «ალლაჰის მოციქული (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას), როდესაც დაძინებას აპირებდა, თავის მარჯვენა ხელს თავის ლოყის ქვეშ იდებდა, შემდეგ ამბობდა: ...» [140] აბუ დაუდ, ამ სიტყვებით, (4/311) ნომრით (5045), ათ'თირმიზი, ნომრით (3398). იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/143) და საჰიჰი აბუ დაუდ (3/240).
ალლაჰუმმა ყინი აზაბაქა იაუმა თაბასუ იბადაქ
«ბისმიქა ლლაჰუმმა ამუუთუ ვა აჰიია»[141]. [141] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (ფათჰ ალ-ბარი 11/113) ნომრით: (6324), და მუსლიმი (4/2083) ნომრით: (2711).
ბისმიქა ალლაჰუმმა ამუთუ ვა აჰია
«დიდება ალლაჰს
სუბჰანალლაჰ (ეს უნდა წარმოთქვათ 33-ჯერ) დიდება ალლაჰს
ვალჰამდუ ლილლაჰ (ეს უნდა წარმოთქვათ 33-ჯერ), ვალლაჰუ აქბარ
ვალლაჰუ აქბარ (34-ჯერ)»[142]. [142] «ვინც ამას იტყვის, როდესაც დასაძინებლად დაწვება, მისთვის მსახურზე უკეთესი იქნება». ალ-ბუხარი, ფათჰ-თან ერთად, (ტომი 7, გვერდი 71), ჰადისი ნომრით (3705), და მუსლიმი (ტომი 4, გვერდი 2091), ნომრით (2726).
«ღმერთო ჩემო! შენ ხარ შვიდი ზეცის და მიწის ღმერთი, და ღმერთი დიდებული არშისა, ჩვენი ღმერთი და ყოველივეს ღმერთი, გამპობი მარცვლის და კურკის, გადმომვლენი თორასი, ინჯილის და ფურყანის, შენ შემოგეფარები ყოველივე ბოროტებისგან, რომელთა მეუფეც შენ ხარ, ჩემო ღმერთო, შენ ხარ პირველი და არაფერი ყოფილა შენამდე, და შენ ხარ ბოლო და არაფერი იქნება შენს შემდეგ, შენ ხარ აშკარა და არაფერია შენს მაღლა, შენ ხარ ფარული და არაფერია შენს გარდა, გადაიხადე ჩვენი ვალები და ამოგვიყვანე გაჭირვებიდან»[143]. [143] გადმოსცა მუსლიმმა (4/2084) ნომრით (2713).
ალლაჰუმმა რაბბას სამავათის საბი ვა რაბბალ არდ, ვა რაბბალ არშილ აზიმ, რაბბანა ვა რაბბა ქულლი შაიინ, ფაალიყალ ჰაბბი ვან ნავა, ვა მუნზილათ თავრათი ვალ ინჯილი, ვალ ფურყან, აუზუ ბიქა მინ შარრი ქულლი შაიინ ანთა აახიზუნ ბინაასიათიჰ, ალლაჰუმმა ანთალ ავვალუ ფალაისა ყაბლაქა შაი, ვა ანთალ ახირუ ფალაისა ბადაქა შაი, ვა ანთაზ ზააჰირუ ფალაისა ფავყაქა შაი, ვა ანთალ ბაატინუ ფალაისა დუუნაქა შაი, იყდი ანნად დაინა ვა აღნინა მინალ ფაყრ
«დიდება ალლაჰს, რომელმაც გამოგვკვება, დაგვალევინა, შეგვეწია და შეგვიფარა, რამეთუ რამდენია ისეთი, ვისაც არც შემწე ჰყავს და არც მფარველი»[144]. [144] გადმოსცა მუსლიმმა ნომრით (2715).
ალ-ჰამდუ ლილლაჰილ-ლაზი ატამანა ვასაყანა, ვაქაფანა, ვაავანა, ფაქამ მიმმან ლა ქააფია ლაჰუ ვალა მუვია
«ო ღმერთო ფარულისა და აშკარას მცოდნეო, ცებისა და მიწის შემქმნელო, ბატონო და მეუფევ ყოველივესი! ვამოწმებ, რომ არ არსებობს ღმერთი შენს გარდა, შენ შეგეფარები ჩემი სულის სიავისგან, შაიტნის სიავისა და შირქისგან(კერპთაყვანისმცემლობისგან), და იმისგან, რითაც ზიანს მივაყენებ ჩემს თავს ან ზიანს მივაყენებ რომელიმე მუსლიმს»[145]. [145] აბუ დაუდი (4/317) ნომრით (5067), ათ'თირმიზი ნომრით (3629), და იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/142).
ალლაჰუმმა 'აალიმალ ღაიბი ვა შშაჰაადა ფაატირა სსამაავაათი ვალ არდ, რაბბა ქულლა შაიინ ვა მალიიქაჰუ, აშჰადუ ან ლაა ილააჰა ილლაა ანთ, ა'უუზუბიქა მინ შარრი ნაფსიი, ვა მინ შარრი შშაიტაანი ვა შირქიჰი, ვა ან აყთარიფა 'ალაა ნაფსიი სუუან ავ აჯურრაჰუ ილაა მუსლიმ
«კითხულობს სურა ას-საჯდაჰ-ს და სურა ალ-მულქ-ს»[146]. [146] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ ნომრით (3404), ან'ნასაიმ ა'მალი ალ-იავ ვა ალ-ლაილაში ნომრით (707), და იხილეთ: საჰიჰ ალ-ჯაამი (4/255).
«ღმერთო[147], მე შენ ჩავაბარე ჩემი თავი, და შენ მოგანდე ჩემი საქმე, და შენსკენ მოვაქციე ჩემი სახე, და შენ შემოგაფარე ზურგი ჩემი, შენი იმედითა და შიშით. არ არსებობს თავშესაფარი და საშველი შენგან, გარდა შენთან. ვირწმუნე შენი წიგნი, რომელიც გარდმოავლინე, და შენი შუამავალი, რომელიც მოავლინე»[148]. [147] «როდესაც დასაძინებლად მიდიხართ აიღეთ აბდესი, როგორც ლოცვისთვის, და შემდეგ დაწექით მარჯვენა მხარეს, და შემდეგ თქვით: ...» [148] შუამავალმა -ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას- უთხრა მას, ვინც ეს თქვა: «და თუ მოკვდები, ფიტრაზე მოკვდები». გადმოცემულია ალ-ბუხარის მიერ (ფათჰთან ერთად 11/113), ჰადისი ნომრით (6313) და მუსლიმის მიერ (4/2081), ნომრით (2710).
ალლაჰუმმა ასლამთუ ნაფსი ილაიქ, ვა ფავვადთუ ამრი ილაიქ, ვა ვაჯჯაჰთუ ვაჯჰი ილაიქ, ვა ალჯათუ ზაჰრი ილაიქ, რაღბათან ვა რაჰბათან ილაიქ, ლა მალჯაა ვა ლა მანჯა მინქა ილლა ილაიქ, ამანთუ ბიქითაბიქა ალლაზი ანზალთ, ვა ბინაბიიქა ალლაზი არსალთ.
29. ღამეში გადაბრუნებისას ვედრება
«არ არსებობს სხვა ღვთაება ალლაჰის გარდა, ერთადერთისა, ყოვლისმპყრობელისა, ცათა და მიწისა და მათ შორის არსებულის უფლისა, ძლევამოსილისა, ყოვლისმიმტევებელისა»[149]. [149] ამას ამბობს, როდესაც ღამით გვერდიდან გვერდზე გადაბრუნდება. გადმოსცა ალ-ჰააქიმა, და თქვა რომ ჰადისი სწორია, და მას დაეთანხმა ალ-ზაჰაბი (1/540), ნასაი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ, ნომრით: (202), იბნ ას-სუნნი ნომრით: (757), და იხილეთ: საჰიჰი ალ-ჯამი'ში (4/213).
ლაა ილააჰა ილლა ლლააჰუ-ლ-ვააჰიდუ-ლ-ყაჰჰაარ, რაბბუ-ს-სამაავაათი ვა-ლ-არდი ვა მაა ბაინაჰუმაა-ლ-'აზიიზუ-ლ-ღაფფაარ
30. ძილში შეშინებულის და სიმარტოვით შეწუხებულის ვედრება
«ალლაჰის სრულყოფილ სიტყვებს მივეფარები მისი რისხვისა და სასჯელისგან, მისი მონების ბოროტებისგან, ეშმაკთა ცდუნებისა და მათი სიახლოვისგან»[150]. [150] აბუ დაუდ (4/12) ნომრით (3893), ათ'თირმიზი ნომრით (3528), იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/171).
აუზუ ბიქალიმათილ ლაჰით თამმაათი მინ ღადაბიჰი ვა იყაბიჰი, ვა შარრი იბაადიჰი, ვა მინ ჰამაზაათიშ შაიატინი ვა ან იაჰდურუნ.
31. რა უნდა გააკეთოს იმან, ვინც იხილა ხილვა ან სიზმარი
(მარცხენა მხარეს გადააფურთხებს მსუბუქად) (სამჯერ)[151]. [151] გადმოსცა მუსლიმმა ნომრით (2261).
(ალლაჰს შეეკედლოს შაიტანისგან და იმის სიავისაგან, რაც ნახა) (სამჯერ)[152]. [152] გადმოსცა მუსლიმმა (4/1772) (1773) ნომრით (2261) და (2262).
აუზუ ბილლაჰი მინაშ შაიტანირ რაჯიმ
«არავის უამბოს ამის შესახებ» [153]. [153] გადმოსცა მუსლიმმა (4/1772) ნომრით (2261) და (2263).
(ის გადაბრუნდეს იმ გვერდიდან, რომელზეც იწვა)"[154]. [154] გადმოსცა მუსლიმმა (4/1773) ნომრით (2261).
(სალოცავად ადგეს, თუ მოისურვებს)[155]. [155] გადმოსცა მუსლიმმა (4/1773) ნომრით (2263).
32. ვითრის ყუნუთის ვედრება
«ღმერთო ჩემო! წამიყვანე სწორ გზაზე მათთან ვინც შენ წაიყავნე სწორ გზაზე, მომეცი ჯამნრთელობა მათთან ვისაც მიეცი ჯანმრთელობა, იყავი ჩემი შემწე მათთან ვისაც შენ შეეწიე, მომეცი ბარაქა მასში რაც მიწყალობე, დამიფარე ბოროტებისგან რომელიც დაადგინე; ჭეშმარიტად, შენ განაგებ და შენს წინააღმდეგ არავინ განაგებს, ჭეშმარიტად ვისი მეგობარიც შენ ხარ არ იქნება დამცირებული, [და არ იქნება ამაღლებული ის, ვისი მტერიც შენ ხარ], დიდებული ხარ და უზენაესი ჩვენო ღმერთო»[156]. [156] გადმოსცეს ოთხი სუნანის ავტორებმა, აჰმადმა, ად-დარიმიმ და ალ-ბაიჰაყიმ: აბუ დაუდი, ნომრით: 1425, ათ'თირმიზი, ნომრით: 464, ან'ნესაი, ნომრით: 1744, იბნ მააჯა, ნომრით: 1178, აჰმადი, ნომრით: 1718, ად-დარიმი, ნომრით: 1592, ალ-ჰაქიმი 3/172, და ალ-ბაიჰაყი 2/209, ფრჩხილებში მოცემული ალ-ბაიჰაყისაა, იხილეთ: საჰიჰი ათ-თირმიზი 1/144, საჰიჰი იბნ მააჯა 1/194 და ირვა ალ-ღალილი იმამ ალ-ალბანისა 2/172.
ალლაჰუმმა ჰდინი ფიმან ჰადაით, ვა აფინი ფიმან აფაით, ვა თავალლანი ფიმან თავალლაით, ვა ბარიქ ლი ფიმა ატაით, ვა ყინი შარრა მა ყადაით; ფა ინნაქა თაყდი ვა ლა იუყდა ალაიქ, ინნაჰუ ლა იაზილლუ მან ვალაით, ვა ლა იაიზზუ მან ადაით, თაბარაქთა რაბბანა ვა თაალაით.
«ო ალლაჰ, შენი კმაყოფილებით შეგეფარები შენი რისხვისგან და შენი მიტევებით - შენი სასჯელისგან. და შენ შეგეფარები შენგანვე. ვერ ჩამოვთვლი შენდამი ქებას, შენ ისეთი ხარ, როგორი ქებითაც შეამკე შენი თავი»[157]. [157] გადმოსცეს ოთხი სუნანის ავტორებმა და აჰმადმა: აბუ დაუდ, ნომრით: 1427, ათ'თირმიზი, ნომრით: 3566, ან'ნესაი, ნომრით: 1746, იბნ მააჯა, ნომრით: 1179, და აჰმადი, ნომრით: 751. იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზიში (3/180), საჰიჰი იბნ მააჯაში (1/194), და 'ირვააში', (2/175).
ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბირიდაქა მინ სახატიქა, ვაბიმუაფათიქა მინ უყუბათიქა, ვააუზუ ბიქა მინქა, ლა უჰსი სანაან ალაიქა, ანთა ქამა ასნაითა ალა ნაფსიქ.
«ღმერთო, მხოლოდ შენ გცემთ თაყვანს, და შენთვის ვლოცულობთ და მუხლს ვიყრით, და შენსკენ მოვისწრაფვით, შენი წყალობის იმედი გვაქვს და გვეშინია შენი სასჯელის, ჭეშმარიტად, შენი სასჯელი ურწმუნოებს დაატყდება თავს. ღმერთო, ჩვენ შენ გთხოვთ დახმარებას, და შენ გთხოვთ მიტევებას, და სიკეთით გაქებთ, და არ უარგყოფთ, და გვწამს შენი, და გემორჩილებით, და უარვყოფთ ყველას, ვინც შენ უარგყოფს»[158]. [158] გადმოსცემს ალ-ბაიჰაყი ას-სუნან ალ-ქუბრაში და სანდოდ მიიჩნევს მის გადმოცემათა ჯაჭვს (2/211), შეიხ ალ-ალბანი კი ამბობს წიგნში ირვა ალ-ღალილ: "და ეს გადმოცემათა ჯაჭვი არის კარგი" (2/170). ეს არის მავყუფი გადმოცემა უმარისგან.
ალლაჰუმმა იიაქა ნააბუდუ, ვა ლაქა ნუსალლი ვა ნასჯუდუ, ვა ილაიქა ნასაა ვა ნაჰფიდუ, ნარჯუ რაჰმათაქა, ვა ნახშა აზაბაქა, ინნა აზაბაქა ბილქაფირინა მულჰიყ, ალლაჰუმმა ინნა ნასთაინუქა, ვა ნასთაღფირუქა, ვა ნუსნი ალაიქა ალხაირა, ვა ლა ნაქფურუქა, ვა ნუუმინუ ბიქა, ვა ნახდაუ ლაქა, ვა ნახლაუ მან იაქფურუქ.
33. ალლაჰის ხსენება ვითრის ლოცვის მისალმების შემდეგ
«სუბჰაანალ მალიქილ ყუდდუუს» ვადიდებ უწმინდეს მეუფეს
სუბჰანალ მალიქილ ყუდდუს სამჯერ. და მესამედ ხმამაღლა წარმოთქვამს, ხმას აგრძელებს და ამბობს: «რაბბილ მალააიქათი ვა რრუუჰ» ანგელოზებისა და სულის უფალი[159]. [159] გადმოსცა ნასაიმ (3/244) ნომრით (1734), და დაარყუტნიმ (2/31), და სხვებმა, ხოლო კვადრატულ ფრჩხილებში მოცემული დაარყუტნის დამატებაა (2/31) ნომრით (2), და მისი გადმოცემა სწორია. იხილეთ: ზად ალ-მა'ად შუაიბ არნაუტისა და აბდულ-ყადირ არნაუტის რედაქციით (1/337).
რაბბილ მალაიქათი ვარრუჰ
34- დარდისა და მწუხარების ვედრება.
«ღმერთო ჩემო, მე შენი მონა ვარ შენი მონის შვილი და შენი მონა ქალის შვილი, შენს ხელში ვარ, წარსული შენ ბრძანებაშია, შენი დადგენილება სამართლიანია, შენ გთხოვ შენი ყოველი სახელით რომელიც შენ გეკუთვნის, რომელიც უწოდე შენს თავს, ან ასწავლე რომელიმე შენს ქმნილებას, ან გარდმოავლინე შენს წიგნში, ან შეინახე ის შენთან, შენს დაფარულ ცოდნაში: რომ აქციო ყურანი ჩემი გულის გაზაფხულად, ჩემი მკერდის სინათლედ, ჩემი წუხილის შვებად და ჩემი დარდის გამქრობად»[160]. [160] გადმოსცა აჰმადმა (1/391) ნომრით (3712), იმამ ალ-ალბანი სანდოდ მიიჩნევს ჰადისს სილსილათ ალ-აჰადის ას-საჰიჰაში (1/337).
ალლაჰუმმა ინნი აბდუქა, იბნუ აბდიქა, იბნუ ამათიქა, ნასიათი ბიიადიქა, მადინ ფიია ჰუქმუქა, ადლუნ ფიია ყადაუქა, ასალუქა ბიქულლი სმინ ჰუვა ლაქა, სამმაითა ბიჰი ნაფსაქა, აუ ანზალთაჰუ ფი ქითაბიქა, აუ ალლამთაჰუ აჰადან მინ ხალყიქა, აუ ისთა სართა ბიჰი ფი ილმილ ღაიბი ინდაქა, ან თაჯალალ ყურაანა რაბია ყალბი, ვა ნურა სადრი, ვა ჯალაა ჰუზნი, ვა ზაჰააბა ჰამმი
«ღმერთო ჩემო! შენ შემოგეკედლები დარდისა და წუხილისაგან, სისუსტისა და სიზარმაცისაგან, სიძუნწისა და სიმხდალისაგან, ვალის სიმძიმისაგან და კაცთა ჩაგვრისგან»[161]. [161] ალ-ბუხარი (7/158) ნომრით: (2893), შუამავალი -ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას- ამ ვედრებას ხშირად ამბობდა. იხილეთ: ალ-ბუხარი ფათჰთან ერთად (11/173), და მოხსენიებული იქნება (გვ. 89) ნომრით: (137).
ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა მინალ ჰამმი ვალ ჰაზან, ვალ აჯზი ვალ ქასალ, ვალ ბუხლი ვალ ჯუბნ, ვა დალაიდ დაინი ვა ღალაბათირ რიჯალ.
35- განსაცდელის ვედრება.
«არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰისა დიდებულისა, შემწყნარებლისა, არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰის, დიდებული არშის ღმერთისა, არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰისა ცათა ღმერთისა, და მიწის ღმერთისა, და დიადი არშის ღმერთისა»[162]. [162] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/154) ნომრით: (6345), და მუსლიმი (4/2092) ნომრით: (2730).
ლა ილაჰა ილალლაჰულ აზიმულ ჰალიმ, ლა ილაჰა ილალლაჰუ რაბბულ არშილ აზიმ, ლა ილაჰა ილალლაჰუ რაბბუს სამავათი ვა რაბბულ არდი ვა რაბბულ არშილ ქარიმ.
«ალლაჰო, მე შენს მოწყალებას ვიმედოვნებ, ნუ მიმატოვებ საკუთარი თავის იმედად თვალის დახამხამების დროითაც კი, გამიმართე ჩემი ყველა საქმე. არ არსებობს არანაირი ღმერთი შენს გარდა»[163]. [163] აბუ დაუდი (4/324) ნომრით: (5090), აჰმადი (5/42) ნომრით: (20430), იმამი ალ-ალბანი ჰადის მიიჩნევს კარგად საჰიჰი აბუ დაუდში (3/959).
ალლაჰუმმა რახმათაქა არჯუ, ფალა თაქილნი ილა ნაფსი ტარფათა აინ, ვაასლიჰ ლი შაანი ქულლაჰ, ლა ილაჰა ილლა ანთ.
«არ არსებობს ღვთაება, გარდა შენი დიდებული ხარ შენ, ჭეშმარიტად მე ვიყავი უსამართლოთაგან» [164]. [164] ათ'თირმიზი, 5/529, ნომრით: 3505, ალ-ჰააქიმ, 1/505, ჰადისს სწორად მიიჩნევს და მას ეთანხმება ალ-ზაჰაბი, იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი, 3/168.
ლაა ილააჰა ილლაა ანთა სუბჰაანაქა ინნიი ქუნთუ მინაზზაალიმიინ
«ალლაჰი, ალლაჰი ჩემი უფალია, არ ვუდგენ მას თანაზიარს არაფერში»[165]. [165] გადმოსცა აბუ დაუდმა (2/87) ნომრით: (1525), და იბნ მააჯამ ნომრით: (3882), და იხილე: საჰიჰ იბნ მააჯა (2/335).
ალლაჰუ ალლაჰუ რაბბი ლა უშრიქუ ბიჰი შაიან
36. მტერთან და მმართველთან შეხვედრის ვედრება.
«ღმერთო ჩემო, შენ გიყენებთ მათ წინაშე და შენ შეგეფარებით მათი სიავისგან»[166]. [166] აბუ დაუდ, 2/89, ნომრით: 1537, ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს ალ-ჰააქიმი და მას ეთანხმება აზ-ზაჰაბი, 2/142.
ალლაჰუმმა ინნა ნაჯალუქა ფი ნუჰურიჰიმ, ვა ნაუზუ ბიქა მინ შურურიჰიმ
«ღმერთო, შენ ხარ ჩემი საყრდენი, შენ ხარ ჩემი შემწე, შენით ვმოქმედებ, შენით ვილაშქრებ, შენით ვიბრძვი»[167]. [167] აბუ დაუდ, 3/42, ნომრით: 2632, და ათ'თირმიზი, 5/572, ნომრით: 3584, და იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი, 3/183.
ალლაჰუმმა ანთა ადუდი, ვა ანთა ნასირი, ბიქა აჰულუ ვა ბიქა ასულუ, ვა ბიქა უყათილ
«საკმარისია ჩვენთვის ალლაჰი და საუკეთესო მფარველია»[168]. [168] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (5/172) ნომრით: (4563).
ჰასბუნალლაჰუ ვა ნიყმალ ვაქილ
37- მმართველის ჩაგვრის მოშიშარის ვედრება.
«ღმერთო ჩემო! შვიდი ზეცის ღმერთო, და დიდებული არშის ღმერთო, იყავ ჩემი მფარველი ასეთისა და ასეთის შვილისგან და მისი მოკავშირეებისგან შენს ქმნილებათა შორის, რათა არცერთმა მათგანმა არ გადაამეტოს ჩემზე ან არ იტირანოს, ძლიერია შენი მფარველობა და დიდებულია შენი ქება, და არ არსებობს ღვთაება, გარდა შენსა»[169]. [169] გადმოსცა ალ-ბუხარიმ ალ-ადაბ ალ-მუფრადში ნომრით (707), და ალბაანი მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰ ალ-ადაბ ალ-მუფრადში ნომრით (545).
ალლაჰუმმა რაბბას სამავათის საბი, ვა რაბბალ არშილ აზიმ, ქუნ ლი ჯარან მინ ფულანი ბნი ფულანინ, ვა აჰზაბიჰი მინ ხალაიყიქა, ან იაფრუტა ალაია აჰადუნ მინჰუმ ავ იატღა, აზზა ჯარუქა, ვა ჯალლა სანაუქა, ვა ლა ილაჰა ილლა ანთ.
«ალლაჰი უდიდესია, ალლაჰი ყველა თავის ქმნილებაზე უძლეველია, ალლაჰი უძლეველია იმაზე, რისიც მეშინია და ვერიდები. შევეფარები ალლაჰს, რომლის გარდა არ არსებობს სხვა ღმერთი, რომელსაც უკავია შვიდი ცა, რათა არ დაეცეს მიწაზე, გარდა მისი ნებისა, შენი მონის, ამა და იმის ბოროტებისგან, მისი ჯარის, მიმდევრებისა და მომხრეებისგან, ჯინთა და ადამიანთაგან. ღმერთო, იყავი ჩემი მფარველი მათი ბოროტებისგან. დიდებულია შენი ქება-დიდება და უძლეველია, ვისაც შენ მფარველობ, კურთხეულია შენი სახელი და არ არსებობს ღმერთი შენს გარდა»
ალლაჰუ აქბარ, ალლაჰუ ააზზუ მინ ხალყიჰი ჯამია, ალლაჰუ ააზზუ მიმმა ახაფუ ვა აჰზარ, აუზუ ბილლაჰილ-ლაზი ლა ილაჰა ილლა ჰუვა, ალ-მუმსიქის სამავათის საბი ან იაყანა ალალ-არდი ილლა ბი-იზნიჰ, მინ შარრი აბდიქა ფულან, ვა ჯუნუუდიჰი ვა ათბაიჰი ვა აშიაიჰ, მინალ-ჯინნი ვალ-ინს, ალლაჰუმმა ქუნ ლი ჯაარან მინ შარრიჰიმ, ჯალლა სანაუქა ვა აზზა ჯარუქ, ვა თაბარაქასმუქ, ვა ლა ილაჰა ღაირუქ. სამჯერ[170]. [170] გადმოსცა ალ-ბუხარიმ ალ-ადაბ ალ-მუფრადში, ნომრით: (708), და ალ-ალბანი სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰ ალ-ადაბ ალ-მუფრადში, ნომრით: (546).
38- მტერზე წყევლა.
«ღმერთო ჩემო! წიგნის გარდმომვლენო, მსწრაფლ ანგარიშისმგებო, დაამარცხე კერპთაყვანისმცემელთა ლაშქარი. ღმერთო ჩემო! დაამარცხე ისინი და შეძარი ისინი»[171]. [171] გადმოსცა მუსლიმმა (3/1362) ნომრით (1742).
ალლაჰუმმა მუნზილალ ქითაბ, სარიალ ჰისაბ, იჰზიმილ აჰზაბ, ალლაჰუმმა იჰზიმჰუმ ვა ზალზილჰუმ.
39. რა უნდა თქვას იმან, ვისაც ხალხის შიში აქვს.
«ღმერთო ჩემო, დამიფარე მათგან, როგორც შენ ინებებ»[172]. [172] გადმოსცა მუსლიმმა (4/2300) ნომრით (3005).
ალლაჰუმმა იქფინიჰიმ ბიმა შით
40- რწმენაში დაეჭვებული ადამიანის ვედრება
(ალლაჰს მიეკედლება)[173]. ამბობს: ("ალლაჰს შევეფარები ქვით ჩაქოლილი ეშმაკისგან". ა'უუზუ ბილლაჰი მინა შშაიტაანი რრაჯიიმ). [173] გადმოსცემს ალ-ბუხარი "ფათჰ ალ-ბარით" (6/336) ნომრით: (3276), და მუსლიმი (1/120) ნომრით: (134).
აუზუ ბილლაჰი მინაშ შაიტანირ რაჯიმ
უნდა შეწყვიტოს ის, რაშიც ეჭვი შეეპარა [174]. [174] გადმოსცემს ალ-ბუხარი "ალ-ფათჰ"-ში (6/336) ნომრით: (3276), და მუსლიმი (1/120) ნომრით: (134).
(ამბობს: (მწამს ალლაჰის და მისი შუამავლების))[175]. [175] გადმოსცა მუსლიმმა (1 /119-120) ნომრით: (134).
ამანთუ ბილლაჰი ვა რუსულიჰ
წაიკითხავს უზენაესი ალლაჰის სიტყვებს: {იგია პირველი და უკანასკნელი, აშკარა და დაფარული, და იგი ყოვლისმცოდნეა 3} [ალ-ჰადიიდ: 3 ] [176] [176] აბუ დაუდ (4/329) ნომრით (5110), და იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნია კარგად საჰიჰი აბუ დაუდში (3/962).
41- ვალის გასტუმრების ვედრება.
«ღმერთო ჩემო, მაკმარე შენი ნებადართული და შორს მამყოფე აკრძალულისგან, მომეცი სარჩო შენი წყალობით და ნუ დამტოვებ ნურავის იმედად შენს გარდა» [177]. [177] ათ'თირმიზი (5/560) ნომრით (3563), იხილე: საჰიჰ ათ'თირმიზი (3/180).
«ღმერთო ჩემო! შენ შემოგეკედლები დარდისა და წუხილისაგან, სისუსტისა და სიზარმაცისაგან, სიძუნწისა და სიმხდალისაგან, ვალის სიმძიმისაგან და ადამიანთა ჩაგვრისგან»[178]. [178] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/158) ნომრით: (2893), და უკვე მოყვანილია (გვ. 83) ნომრით: (121).
ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა მინალ ჰამმი ვალ ჰაზანი, ვალ აჯზი ვალ ქასალი, ვალ ბუხლი ვალ ჯუბნი, ვა დალაიდ დაინი ვა ღალაბათირ რიჯალ.
42. ვედრება ლოცვისა და კითხვის დროს ცთუნებისას.
«ალლაჰს შევეფარები ქვით ჩაქოლილი ეშმაკისგან». /'აუზუბილლაჰი მინა შშაიტანი რრაჯიიმ/.
აუზუ ბილლაჰი მინაშ შაიტანირ რაჯიმ და გადააფურთხე მარცხენა მხარეს (სამჯერ)»[179]. [179] გადმოსცა მუსლიმმა (4/1729) ნომრით (2203), უსმან იბნ აბი ალ-'ასისგან (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი), რომელშიც ნათქვამია: „და მე ეს გავაკეთე, და ალლაჰმა ის მომაშორა“.
43- იმის ვედრება, ვისაც საქმე გაუძნელდა.
«ღმერთო ჩემო! ადვილი მხოლოდ ისაა, რასაც შენ გახდი ადვილს, და შენ, თუ ინებებ, სიძნელეს იოლს ხდი»[180]. [180] გადმოსცა იბნ ჰიბბანმა თავის საჰიჰში ნომრით: (2427) (მავარიდში), და იბნ ას-სუნნიმ ნომრით: (351), ალ-ჰაფიზმა თქვა: "ეს ჰადისი სანდოა", და ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს აბდულ-ყადირ ალ-არნაუტი თახრიჯ ალ-აზქარ ლილ-ნავავიში (გვ.106).
ალლაჰუმმა ლა საჰლა ილლა მა ჯაალთაჰუ საჰლა, ვა ანთა თაჯალულ ჰაზნა იზა შითა საჰლა.
44. რა უნდა თქვას და გააკეთოს იმან, ვინც ცოდვას ჩაიდენს.
«რომელი მსახურიც ჩაიდენს ცოდვას, შემდეგ აიღებს აბდესს, შემდეგ წამოდგება და ილოცებს ორ მუხლ ლოცვას, შემდეგ სთხოვს ალლაჰს მიტევებას, ალლაჰი მიუტევებს მას»[181]. [181] აბუ დაუდ, 2/86, ნომრით: 1521, ათ'თირმიზი, 2/257, ნომრით: 406, იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰი აბუ დაუდში, 1/283.
45. შაიტნისა და მისი ჩურჩულების განსადევნი ვედრება
(ალლაჰზე შეეფარე მისგან)[182]. [182] აბუ დაუდ (1/203), იბნ მააჯა (1/265) ნომრით (807), რომლის წყაროც უკვე მოყვანილია ნომრით (31), და იხილეთ: სურა ალ-მუმინუნ: [97-98].
აუზუ ბილლაჰი მინაშ შაიტანირ რაჯიმ
(აზანი)[183]. [183] გადმოსცემს მუსლიმი ნომრით: (389), და ალ-ბუხარი ნომრით: (608).
(აზქარები და ყურანის კითხვა)
«არ გადააქციოთ თქვენი სახლები სასაფლაოებად, უეჭველად, ეშმაკი გაურბის იმ სახლს, სადაც სურა "ალ-ბაყარა" იკითხება»[184]. [184] გადმოსცა მუსლიმმა (1/539) ნომრით (780).
ეშმაკის განმდევნელ საშუალებებს ასევე მიეკუთვნება დილისა და საღამოს, ძილისა და გაღვიძების, სახლში შესვლისა და გამოსვლის, მეჩეთში შესვლისა და გამოსვლის მოხსენიებები და სხვა დადგენილი მოხსენიებები, როგორიცაა: ძილის წინ აიათ ალ-ქურსის და სურა ალ-ბაყარას ბოლო ორი აიათის წაკითხვა. და ვინც იტყვის: «არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი, მას ეკუთვნის მეუფება და დიდება. და ის ყოვლისშემძლეა». [ ლაა ილააჰა ილლაა ლლაჰ, ვაჰდაჰუ ლაა შარიიქა ლაჰ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ, ვა ჰუვა 'ალაა ქულლი შაი'ინ ყადიირ ]
ლა ილაჰა ილლალლაჰუ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ, ვა ჰუვა ალა ქულლი შაიინ ყადირ ასჯერ, იქნება მისთვის დაცვა ეშმაკისგან მთელი დღე[185], ასევე აზანი ეშმაკს განდევნის. [185] გადმოსცა ალ-ბუხარიმ (4/126) ნომრით (3293).
46. ვედრება არასასურველი რამის მოხდენის ან საქმეზე კონტროლის დაკარგვის ჟამს.
«ალლაჰის განჩინებაა და რაც ინება, გააკეთა»[186]. [186] «ძლიერი მორწმუნე უფრო კარგი და საყვარელია ალლაჰისთვის სუსტ მორწმუნეზე, ხოლო ორივე მათგანში არის სიკეთე, იყავი მტკიცე იმაზე, რასაც შენთვის სარგებელი მოაქვს, და მიეკედლე ალლაჰს და არ გამოიჩინო სისუსტე, და თუ რაიმე შეგემთხვევა არ თქვა: "მე რომ ასე გამეკეთებინა ასე და ასე იქნებოდა", არამედ თქვი: "ალლაჰის ბედისწერაა, მან რაც ისურვა, ის გააკეთა". რადგან "რომ" გზას უხსნის ეშმაკს». მუსლიმი (4/2052), № (2664).
47. მილოცვა ახალშობილის მშობელს და მისი პასუხი
«ალლაჰმა დაგლოცოს შენთვის ნაბოძები, და მადლობა გადაუხადე მბოძებელს, დაე, სრულწლოვანებას მიაღწიოს და დაჯილდოვდე მისი მორჩილებით»[187]. [187] მოხსენიებულია ალ-ჰასან ალ-ბასრის სიტყვებიდან. იხილეთ: თუჰფათ ალ-მავდუდ იბნ ალ-ყაიიმისგან (გვ. 20), და მას იბნ ალ-მუნზირს მიაწერს წიგნში ალ-ავსატში.
ბარაქალლაჰუ ლაქა ფილ მავჰუბი ლაქა, ვა შაქართალ ვაჰიბა, ვა ბალაღა აშუდდაჰუ, ვა რუზიყთა ბირრაჰ. და ის, ვისაც მიულოცეს, პასუხობს მას და ამბობს: «ალლაჰმა დაგლოცოს და თავისი კურთხევა მოგმადლოს, ალლაჰმა სიკეთით დაგაჯილდოვოს, და ალლაჰმა შენც იგივე მოგმადლოს, და უხვად მოგაგოს საზღაური»[188]. [188] თქვა იმამი ნავავიმ ალ-აზქარში (გ.349), იხილეთ: საჰიჰი ალ-აზქარ იმამი ნავავის, სალიმ ალ-ჰილალის (2/713), და სრული თახრიჯი ავტორის „ზიქრი, ვედრება და რუყიათი ვედრებით მკურნალობა“-ში (1/416).
ბარაქალლაჰუ ლაქა ვა ბარაქა ალეიქა, ვა ჯაზაქალლაჰუ ხაირან, ვა რაზაყაქალლაჰუ მისლაჰუ, ვა აჯზალა სავაბაქ
48. შვილების შეფარება(ლოცვები)
ალლაჰის მოციქული (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) ჰასანსა და ჰუსეინს (ალლაჰი იყოს ორივეთი კმაყოფილი) ალლაჰს ავედრებდა. «ალლაჰის სრულყოფილ სიტყვებს შეგაფარებთ თქვენ ორს ყოველი ეშმაკისა და მავნესგან, და ყოველი ავი თვალისგან»[189]. [189] გადმოსცა ალ-ბუხარიმ (4/119) ნომრით (3371), იბნ აბბასისგან (ალლაჰი იყოს მათით კმაყოფილი).
უიზუქუმა ბიქალიმათილ ლაჰით თამმათი მინ ქულლი შაიტანინ ვა ჰამმაჰ, ვა მინ ქულლი აინინ ლამმაჰ.
49. ვედრება ავადმყოფისთვის მისი მონახულებისას
«საშიში არაფერია, განწმენდვა იქნება, თუ ალლაჰი ინებებს»[190]. [190] გადმოსცემს ალ-ბუხარი „ალ-ფათჰ“-თან ერთად (10/118) ნომრით: (3616).
ლა ბასა, ტაჰურუნ, ინ შაა ალლაჰ.
ასალულ ლაჰალ აზიმა, რაბბალ არშილ აზიმი, ან იაშფიაქ შვიდჯერ[191]. [191] «რომელიმე მუსლიმი მონა თუ მოინახულებს ავადმყოფს, რომელსაც ჯერ სიკვდილის დრო არ მოსვლია და იტყვის შვიდჯერ... აუცილებლად განიკურნება». გადმოცემულია იმამ ათ-თირმიზის მიერ ნომრით (2083), ასევე აბუ დავუდის მიერ ნომრით (3106). იხილეთ: საჰიჰ ათ-თირმიზი (2/210) და საჰიჰ ალ-ჯამი' (5/180).
50. ავადმყოფის მონახულების სიკეთეები
თქვა შუამავალმაﷺ : «როცა კაცი თავის მუსლიმ ძმას მოინახულებს, ის დადის სამოთხის მოსავალში, სანამ არ დაჯდება. ხოლო როცა დაჯდება, მას წყალობა მოიცავს. თუ ეს დილით იქნება, სამოცდაათი ათასი ანგელოზი ლოცულობს მისთვის საღამომდე, ხოლო თუ საღამოს იქნება, სამოცდაათი ათასი ანგელოზი ლოცულობს მისთვის დილამდე»[192]. [192] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ ნომრით: (969), და იბნ მააჯამ ნომრით: (1442), და აჰმადმა ნომრით: (975), იხილეთ: საჰიჰი იბნ მააჯა (1/244) და საჰიჰ ათ'თირმიზი (1/286), და ჰადისს ასევე სანდოდ მიიჩნევს აჰმად შაქირი.
51. სიცოცხლეზე იმედგადაწურული ავადმყოფის ვედრება.
(ღმერთო ჩემო, მომიტევე მე, შემიწყალე და შემაერთე უზენაეს მეგობრებთან). [193] [193] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/10) ნომრით: (4435), და მუსლიმი (4/1893) ნომრით: (2444).
ალლაჰუმმა ღფირლიი, ვა-რჰამნიი, ვა-ალჰიყნიი ბი-რ-რაფიიყი-ლ-ა'ლაა
შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) სიკვდილის ჟამს ხელებს წყალში ისველებდა, სახეზე ისვამდა და ამბობდა: «''ლა ილაჰა ილლა ალლაჰ'' არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰისა.
ლა ილაჰა ილლალლაჰ ჭეშმარიტად, სიკვდილს აგონია ახლავს»[194]. [194] გადმოსცემს ალ-ბუხარი „ალ-ფათჰთან“ ერთად (8/144) ნომრით: (4449), და ჰადისში მოხსენიებულია სਿსივაქი.
«არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ალლაჰი უდიდესია, არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა, არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა, რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი, არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, მას ეკუთვნის მეუფება და დიდება, არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა და არ არსებობს ძალა და ძლევამოსილება გარდა ალლაჰისა»[195]. [195] გადმოსცა ათ-თირმიზიმ ნომრით: (3430), და იბნ მააჯამ ნომრით: (3794), იმამი ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს, საჰიჰ ათ-თირმიზი (3/152), და საჰიჰ იბნ მააჯა (2/317).
ლა ილაჰა ილალლაჰ ვალლაჰუ აქბარ, ლა ილაჰა ილალლაჰუ ვაჰდაჰ, ლა ილაჰა ილალლაჰუ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰ, ლა ილაჰა ილალლაჰ ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდ, ლა ილაჰა ილალლაჰ ვა ლა ჰაულა ვა ლა ყუვვათა ილლა ბილლაჰ
52. მომაკვდავზე თალყინის შეხსენება.
«ვისი ბოლო სიტყვაც იყო ''ლა ილაჰა ილლა ალლაჰ'' არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰისა
ლა ილაჰა ილლალლაჰ შევიდა სამოთხეში»[196]. [196] აბუ დაუდ (3/190) ნომრით (3116), იხილეთ: საჰიჰი ალ-ჯამი (5/432).
53. განსაცდელში ჩავარდნილი ადამიანის ვედრება.
«ჭეშმარიტად, ჩვენ ალლაჰს ვეკუთვნით და ჭეშმარიტად მას მივუბრუნდებით, ჩემო ღმერთო, მომეცი მე საზღაური ჩემს უბედურებაში და შემიცვალე ის მასზე უკეთესით»[197]. [197] გადმოსცა მუსლიმმა (2/632) ნომრით (918).
ინნა ლილლაჰი ვა ინნა ილაიჰი რაჯიუნ, ალლაჰუმმა უჯურნი ფი მუსიბათი, ვა ახლიფ ლი ხაირან მინჰა
54. დუა (ვედრება) მიცვალებულისთვის თვალების დახუჭვისას.
«ღმერთო ჩემო, მიუტევე (სახელი) და აამაღლე მისი ხარისხი სწორ გზაზე დამდგართა შორის, და დაიფარე მის შემდეგ დარჩენილი მისი შთამომავლობა, და მოგვიტევე ჩვენ და მას, უფალო ქვეყნიერებათა, გაუფართოვე მას საფლავი, და მიეცი მას იქ სინათლე»[198]. [198] გადმოსცა მუსლიმმა (2/634) ნომრით (920).
ალლაჰუმმაღფირ ლიფულანინ (ბისმიჰი), ვარფა დარაჯათაჰუ ფილ მაჰდიინ, ვახლუფჰუ ფი აყიბიჰი ფილ ღააბირიინ, ვაღფირ ლანა ვალაჰუ ია რაბბალ 'აალამიინ, ვაფსაჰ ლაჰუ ფი ყაბრიჰი, ვანავვირ ლაჰუ ფიიჰ.
55. მიცვალებულისთვის დუა (ვედრება) გარდაცვლილზე ლოცვისას.
«ღმერთო ჩემო, აპატიე მას, შეიწყალე ის, იხსენი ის, მიუტევე მას, დაასაჩუქრე კარგი განსასვენებლით, გააფართოვე მისი შესასვლელი, განწმინდე ის სუფთა წყლით, ქათქათა თოვლით და ყინულით, გაწმინდე ის ცოდვებისგან, როგორც იწმინდება თეთრი ტანისამოსი სიბინძურისგან, შეცვალე მისი საცხოვრებელი უფრო უკეთესით ვიდრე იყო, მისი ოჯახი უფრო უკეთესით ვიდრე იყო, მისი მეუღლე უფრო უკეთესით ვიდრე იყო, შეიყვანე ის სამოთხეში, დაიფარე ის საფლავისა და ცეცხლის სასჯელისაგან»[199]. [199] გადმოსცა მუსლიმმა (2/663) ნომრით (963).
ალაჰუმმაღფირ ლაჰუ ვარჰამჰუ, ვააფიჰი, ვააფუ ანჰუ, ვააქრიმ ნუზულაჰუ, ვავასსი მუდხალაჰუ, ვაღსილჰუ ბილ-მაი ვასსალჯი ვალ-ბარადი, ვანაყყიჰი მინალ-ხატააია ქამა ნაყყაითა ას-სავბალ-აბიადა მინად-დანასი, ვააბდილჰუ დარან ხაირან მინ დარიჰი, ვააჰლან ხაირან მინ აჰლიჰი, ვაზავჯან ხაირან მინ ზავჯიჰი, ვაადხილჰულ-ჯანნათა, ვააიზჰუ მინ აზაბილ-ყაბრი ვააზაბინ-ნარ.
«ღმერთო ჩემო, მიუტევე ჩვენგან ცოცხალს და გარდაცვლილს, აქ მყოფს და აქ არ მყოფს, დიდს და პატარას, ქალს და კაცს. ღმერთო ჩემო, ვისაც აცოცხლებ ჩვენგან - აცოცხლე ის ისლამზე, და ვისაც მოაკვდინებ ჩვენგან - მოაკვდინე ის რწმენაზე, ღმერთო ჩემო, არ დაგვიკარგო ჩვენც მადლი და არ აგვაცდინო სწორ გზას»[200]. [200] აბუ დაუდ, ნომრით: 3201, ათ'თირმიზი, ნომრით: 1024, ნესაი, ნომრით: 1985, იბნ მააჯა (1/480), ნომრით: 1498, აჰმადი (2/368), ნომრით: 8809, იხილეთ: საჰიჰ იბნ მააჯა (1/251).
ალლაჰუმმა ღფირ ლიჰაიინა ვა მაიითინა, ვა შაჰიდინა ვა ღაიბინა, ვა საღირინა ვა ქაბირინა, ვა ზაქარინა ვა უნსაანაა, ალლაჰუმმა მან აჰიაითაჰუ მინნა ფააჰიიჰი ალალ ისლაამ, ვა მან თავაფფაითაჰუ მინნა ფათავაფფაჰუ ალალ იიმაან, ალლაჰუმმა ლა თაჰრიმნა აჯრაჰუ, ვა ლა თუდილლანა ბაადაჰ.
«ღმერთო ჩემო, ესა და ეს, ძე ამა და ამისა, შენს მფარველობასა და მზრუნველობაშია, დაიცავი ის საფლავის განსაცდელისაგან და ცეცხლის სასჯელისაგან. შენ ხარ ერთგულებისა და ჭეშმარიტების ღირსი, აპატიე მას და შეიწყალე ის, რამეთუ შენ ხარ ყოვლისმიმტევებელი, მწყალობელი»[201]. [201] გადმოსცა იბნ მააჯამ ნომრით: (1499), იხილეთ: საჰიჰი იბნ მააჯა (1/251), და გადმოსცა აბუ დაუდმა (3/211) ნომრით: (3202).
ალლაჰუმმა ინნა ფულანა ბნა ფულანინ ფი ზიმმათიქა, ვა'ჰაბლი ჯივარიქა, ფაყიჰი მინ ფითნათილ ყაბრი, ვააზაბინ ნარი, ვაანთა აჰლულ ვაფაი ვალ'ჰაყყი, ფაღფირ ლაჰუ ვარჰამჰუ ინნაქა ანთალ ღაფურურ რაჰიიმ
«ჩემო ღმერთო, შენი მონა და შენი მხევლის ძე, შენს წყალობას საჭიროებს, შენ კი არ საჭიროებ მის დასჯას. თუ ის კეთილისმქმნელი იყო, მაშინ გაუმრავლე სიკეთეები, ხოლო თუ ცოდვილი იყო, მაშინ შეუნდე მას»[202]. [202] ჰადისს გადმოსცემს ალ-ჰააქიმი, და სწორადაც მიიჩნევს მას, და მას ეთანხმება ალ-ზაჰაბი (1/359), იხილეთ: აჰქამ ალ-ჯანაიზ იმამი ალ-ალბანის (გ.125).
ალლაჰუმმა აბდუქა ვაბნუ ამათიქა იჰთაჯა ილა რაჰმათიქა, ვა ანთა ღანიიუნ ან აზაბიჰი, ინ ქანა მუჰსინან ფაზიდ ფი ჰასანათიჰი, ვა ინ ქანა მუსიიან ფათაჯაავაზ ანჰუ
56. ვედრება ნაადრევად გარდაცვლილისთვის ჯანაზას ლოცვისას.
«ღმერთო ჩემო, დაიფარე ის საფლავის სასჯელისგან»[203]. [203] (საიდ იბნ ალ-მუსაიიბმა თქვა: „აბუ ჰურაირას (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი) უკან ვილოცე ჯანაზა ბავშვზე, რომელსაც არასდროს ჩაუდენია ცოდვა, და გავიგონე, რომ ამბობდა...“) ჰადისი. გადმოსცა მალიქმა „მუვატაში“ (1/288), იბნ აბი შაიბამ „მუსანაფში“ (3/217) და ბაიჰაყიმ (4/9). მისი ისნადი სწორად მიიჩნია შუაიბ ალ-არნაუტმა ბაღავის „შარჰ ას-სუნნას“ თავისეულ კვლევაში (5/357).
ალლაჰუმმა ა'იზჰუ მინ აზაბილ ყაბრ
და თუ თქვა: «ღმერთო ჩემო, აქციე ის მადლად და ჯილდოდ თავისი მშობლებისთვის, შუამდგომლად რომლისაც შეისმენენ, ღმერთო ჩემო, დაამძიმე მისით მათი სასწორი, გაზარდე მისით მათი ჯილდო, შეუერთე ის მორწმუნე მართალთ, შეიყვანე იბრაჰიმის მფარველობის ქვეშ, და დაიფარე შენი წყალობით ჯოჯოხეთის სასჯელისგან, შეცვალე მისი საცხოვრებელი უფრო უკეთესით ვიდრე იყო, მისი ოჯახი უფრო უკეთესით ვიდრე იყო, ღმერთო ჩემო, მიუტევე ჩვენს წინაპრებს, ჩვენს წინამორბედებს და მათ, ვინც რწმენაში დაგვასწრო»
ალლაჰუმმა ჯალჰუ ფარატან ვა ზუხრან ლივალიდაიჰ, ვა შაფიან მუჯაბა, ალლაჰუმმა საყყილ ბიჰი მავაზინაჰუმა, ვა აზიმ ბიჰი უჯურაჰუმა, ვა ალჰიყჰუ ბისაალიჰილ მუმინიინ, ვაჯალჰუ ფი ქაფალათი იბრაჰიმ, ვაყიჰი ბირაჰმათიქა აზაბალ ჯაჰიმ, ვა აბდილჰუ დარან ხაირან მინ დარიჰ, ვა აჰლან ხაირან მინ აჰლიჰ, ალლაჰუმმაღფირ ლიასლააფინა, ვა აფრაატინა, ვა მან საბაყანა ბილ იიმაან. კარგი იქნება[204]. [204] იხილეთ: ალ-მუღნი იბნ ყუდამასგან (ტომი 3, გვ. 416), და ად-დურუს ალ-მუჰიმმა ლი'აამათ ალ-უმმა, შეიხ აბდულ-აზიზ იბნ აბდულლაჰ იბნ ბაზისგან (გვ. 15).
ღმერთო ჩემო! გვიქციე იგი წინამორბედად, წინამავალად და საზღაურად. [205] [205] ჰასანი ბავშვს უკითხავდა სურა ალ-ფათიჰას და იტყოდა... ჰადისი. გადმოცემულია ალ-ბაღავის მიერ შარჰ ას-სუნნაში (5/357), და აბდურ-რაზზაყის მიერ ნომრით (6588), და გადმოცემულია ალ-ბუხარის მიერ (მუ'ალლაყან, ჰადისის ტერმინი) წიგნში ჯანაიზა (65), თავში: სურა ალ-ფათიჰას კითხვა მიცვალებულზე (2/113), ჰადისის ნომერ (1335)-მდე.
ალლააჰუმმა-ჯ'ალჰუ ლანაა ფარატან, ვა სალაფან, ვა აჯრაა
57- სამძიმრის ვედრება.
«ჭეშმარიტად, ალლაჰს ეკუთვნის ის, რაც წაიღო, და მას ეკუთვნის ის, რაც მისცა, და ყველაფერი მასთან განსაზღვრული ვადითაა... მოითმინოს და საზღაურის იმედი იქონიოს»[206]. [206] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (2/80) ნომრით: (1284), და მუსლიმი (2/636) ნომრით: (923).
ინნა ლილლაჰი მა ახაზა, ვა ლაჰუ მა აატა, ვა ქულლუ შაიინ ინდაჰუ ბიაჯალინ მუსამმა... ფალთასბირ ვალთაჰთასიბ
და თუ თქვა: «ალლაჰმა გაგიდიდოს საზღაური, საუკეთესო ნუგეში მოგცეს და შეუნდოს შენს მიცვალებულს»
აზამალლაჰუ აჯრაქ, ვა აჰსანა აზააქ, ვა ღაფარა ლიმაიითიქ კარგია[207]. [207] ალ-აზქარ იმამი ნავავის (გ.126).
58- მიცვალებულის სამარეში ჩასვენებისას ვედრება.
მნიშვნელობა: (ალლაჰის სახელით და ალლაჰის მოციქულის სუნის მიხედვით) [208]. [208] აბუ დაუდ (3/314) ნომრით: (3215) სანდო გადმოცემით, აჰმადი ნომრით: (5234) და ნომრით: (4812) ამ სიტყვებით: ბისმილლაჰ, ვა 'ალაა მილლათი რასუულილლაჰ«بِسْمِ اللَّهِ، وَعَلَى مِلَّةِ رَسُولِ اللَّهِ», და მისი გადმოცემა სანდოა.
ბისმილლაჰი ვა 'ალაა სუნნათი რასუულილლაჰ
59. მიცვალებულის დაკრძალვის შემდეგ ვედრება
«ღმერთო, აპატიე მას, ღმერთო, განამტკიცე იგი»[209]. [209] შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას), როცა მორჩებოდა დასაფლავებას, გაჩერდებოდა და შემდეგნაირად აღავლენდა ვედრებას: «პატიება შესთხოვეთ თქვენი ძმისთვის და სიმტკიცე, რადგან ის ახლა დაიკითხება». აბუ დავუდი (3/315), ნომრით (3223). ჰააქიმმა სანდოდ მიიჩნია და ზაჰაბი დაეთანხმა (1/370).
ალლაჰუმმა იღფირ ლაჰუ, ალლაჰუმმა საბბითჰუ
60. საფლავების მონახულების ვედრება
«მშვიდობა თქვენ ამ მიწის მკვიდრნო, მორწმუნეებო და მუსლიმებო, უეჭველად ჩვენც შემოგიერთდებით, ალლაჰმა შეიწყალოს ჩვენგან წასულნი პირველებიც და უკანასკნელებიც, ღმერთს ვთხოვთ, თქვენთვისაც და ჩვენთვისაც კეთილღეობას»[210]. [210] გადმოცემულია მუსლიმის მიერ (2/671) ნომრით (975), და იბნ მაჯას მიერ (1/494), და მისი გადმოცემით ნომრით (1547) ბურაიდასგან (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი), ხოლო კვადრატულ ფრჩხილებში მოცემული აიშას ჰადისიდანაა (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი) მუსლიმთან (2/671) ნომრით (975).
ას-სალამუ ალეიქუმ აჰლად-დიიარ, მინალ მუმინინა ვალ მუსლიმინ, ვა ინნა ინ შაალ-ლაჰუ ბიქუმ ლააჰიყუუნ, ვა იარჰამულლაჰულ მუსთაყდიმინა მინნა ვალ მუსთახირინ, ას ალულლაჰა ლანა ვა ლაქუმულ აფია
61. ვედრება ქარის დროს
«ღმერთო შენ გთხოვ მის სიკეთეს და შეგეფარები მისი სიავისგან»[211] [211] გადმოსცა აბუ დაუდმა (4/326) ნომრით (5099), და იბნ მააჯამ (2/1228) ნომრით (3727), და იხილეთ: საჰიჰ იბნ მააჯა (2/305).
ალლაჰუმმა ინნიი ას'ალუქა ხაირაჰაა ვა ა'უუზუბიქა მინ შარრიჰაა
«ღმერთო, შენ გთხოვ მის სიკეთეს, მასში არსებულ სიკეთეს და იმის სიკეთეს, რითიც მოვლენილია, და შეგეფარები მისი სიავისგან, მასში არსებული სიავისგან და იმის სიავისგან, რითიც მოვლენილია»[212]. [212] გადმოსცემს მუსლიმი, და ამ სიტყვებით გადმოცემულია მისგან (2/666) ნომრით (899), და ალ-ბუხარი (4/76) ნომრით (3206) და (4829).
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ხაირაჰა, ვა ხაირა მა ფიჰა, ვა ხაირა მა ურსილათ ბიჰი, ვა აუზუ ბიქა მინ შარრიჰა, ვა შარრი მა ფიჰა, ვა შარრი მა ურსილათ ბიჰ.
62. ჭექა - ქუხილის ვედრება
ქება დიდება მას, ვისაც ქუხილი აქებს მისი დიდებით, და ანგელოზები მისადმი შიშით." [213] [213] როდესაც აბდულლაჰ იბნ ზუბაირს (ალლაჰი იყოს მათით კმაყოფილი) ჭექა-ქუხილი ესმოდა, საუბარს წყვეტდა და იტყოდა:... ჰადისი, ალ-მუვატტა (2/992), და ალბანიმ თქვა საჰიჰ ალ-ქალიმ ალ-ტაიიბში (157): "ისნადი სანდოა, მაუყუფი".
სუბჰანალ ლაზი იუსაბბიჰურ რადუ ბიჰამდიჰი, ვალ მალაიქათუ მინ ხიიფათიჰ
63. წვიმის ვედრებები
(ღმერთო ჩემო, მოგვმადლე შემწე, კეთილი, უხვი, სასარგებლო და უვნებელი წვიმა, დაუყოვნებლივ და არა მოგვიანებით). [214] [214] აბუ დაუდ, 1/303, ნომრით: 1171, იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰი აბუ დაუდში, 1/216.
ალლაჰუმმა-სყინაა ღაისან მუღიისან, მარიი ან, მარიი'ან, ნააფი'ან ღაირა დაარრინ, 'ააჯილან ღაირა ააჯილინ
«ღმერთო ჩემო, მოგვივლინე წვიმა, ღმერთო ჩემო, მოგვივლინე წვიმა, ღმერთო ჩემო, მოგვივლინე წვიმა»[215]. [215] გადმოსცემს ალ-ბუხარი ნომრით: (1014), და მუსლიმი ნომრით: (897).
«ღმერთო ჩემო, წყალი მიეცი შენს მსახურებსა და პირუტყვს, განავრცე შენი წყალობა და გააცოცხლე შენი მკვდარი მხარე»[216]. [216] აბუ დაუდ (1/305) ნომრით (1178), იმამი ალ-ალბანი ჰადისს კარგად მიიჩნევს საჰიჰი აბუ დაუდში (1/218).
ალლაჰუმმასყი იბადაქა, ვა ბაჰაიმაქა, ვანშურ რა'ჰმათაქა, ვა ა'ჰიი ბალადაქალ მაიით.
64. ვედრება წვიმის დანახვის დროს.
ღმერთო გახადე ეს წვიმა სარგებლის მომტანი" [217]. [217] გადმოსცემს ალ-ბუხარი ფათჰთან ერთად (2/518) ნომრით (1032).
ალლაჰუმმა საიბან ნააფი'ან
65. წვიმის შემდეგ ალლაჰის ხსენება.
ჩვენ ალლაჰის სიკეთითა და წყალობით წვიმა მოგვივიდა. [218] [218] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (1/205) ნომრით: (846), და მუსლიმი (1/83) ნომრით: (71).
მუტირნა ბიფადლი-ლლაჰი ვა რაჰმათიჰი
66. გამოდარების ვედრებები
«ღმერთო, ჩვენს გარშემო და არა ჩვენზე, ღმერთო, ბორცვებზე და გორაკებზე, ხეობებში და ხეების აღმოცენების ადგილებში»[219]. [219] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (1/224) ნომრით: (933), და მუსლიმი (2/614) ნომრით: (897).
67. ნახევარმთვარის დანახვის ვედრება
«ალლაჰი უდიდესია, ღმერთო, ამ ახალი მთვარის ამოსვლა გვიბოძე უსაფრთხოებითა და რწმენით, მშვიდობითა და ისლამით, და წარმატებით იმაში, რაც შენ, ჩვენო ღმერთო, გიყვარს და გაკმაყოფილებს, ჩვენი ღმერთი და შენი ღმერთი ალლაჰია»[220]. [220] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ (5/504), ნომრით: 3451, და ად-დარიმიმ სიტყვასიტყვით (1/336), იხილეთ: საჰიჰ ათ'თირმიზში (3/157).
ალლაჰუ აქბარუ, ალლაჰუმმა აჰილლაჰუ ალაინა ბილ ამნი ვალ იიმაანი, ვას სალამათი ვალ ისლაამი, ვათ თაუფიყი ლიმა თუჰიბბუ რაბბანა ვა თარდა, რაბბუნა ვა რაბბუქა ალლაჰ
68. ვედრება, როცა მარხული მარხვას ხსნის
«წყურვილი გაქრა, ძარღვები დასველდა და ჯილდოც დამტკიცდა, თუ ალლაჰი ინებებს». [221]. [221] გადმოსცა აბუ დაუდმა (2/306) ნომრით (2359), და სხვებმა. იხ: საჰიჰ ალ-ჯაამი (4/209).
ზაჰაბაზ ზამაუ ვაბთალლათილ ურუყუ, ვა საბათალ აჯრუ ინ შაა ალლაჰ
(ღმერთო ჩემო, გთხოვ შენი წყალობით, რომელმაც მოიცვა ყოველივე, რომ მომიტევო მე). [222] [222] გადმოსცემს იბნ მააჯა (1/557), ნომრით: (1753), აბდულლაჰ იბნ ამრის (ალლაჰი იყოს მათით კმაყოფილი) დუადან, ალ-ჰააფიზი ჰადისს კარგად მიიჩნევს თახრიჯ ალ-აზქარში. იხილეთ: შარჰ ალ-აზქარი (4/342).
ალლაჰუმმა ინნიი ას'ალუქა ბი-რაჰმათიქა-ლლათიი ვასი'ათ ქულლა შაი'ინ ან თაღფირა ლიი
69. ვედრება საჭმლის მიღების წინ
«ვინც შეჭამს საჭმელს, დაე თქვას: ალლაჰის სახელით,
ბისმილლაჰ თუ დაავიწყდება დასაწყისში, მაშინ თქვას: "ალლაჰის სახელით თავში და ბოლოში". (ბისმილლაჰი ფიი ავვალიჰი ვა აახირიჰი)[223]. [223] გადმოსცა აბუ დაუდმა (3/347) ნომრით (3767), და ათ-თირმიზიმ (4/288) ნომრით (1858), და იხილეთ: საჰიჰ ათ-თირმიზი (2/167).
ბისმილლაჰი ფი ავვალიჰი ვა ახირიჰ
«ვისაც ალლაჰი საკვებს აჭმევს, დაე თქვას: ო, ალლაჰ! ბარაქა მოგვმადლე მასში და გვაჭამე მასზე უკეთესი,
ალლაჰუმმა ბარიქ ლანა ფიჰი ვა ატიმნა ხაირან მინჰ ხოლო ვისაც ალლაჰი რძეს დაალევინებს, დაე თქვას: "«ღმერთო ჩემო! მოგვეცი ბარაქა მასში და მოგვიმატე მისგან»[224]." [224] ათ'თირმიზი (5/506) ნომრით (3455), და იხილეთ: საჰიჰ ათ'თირმიზში (3/158).
ალლაჰუმმა ბარიქ ლანა ფიჰი ვაზიდნა მინჰ
70. ჭამის დასრულების შემდეგ ვედრება
დიდება ალლაჰს, რომელმაც გამოგვკვება ამით, და რომელმაც მოგვცა სარჩო, ჩვენი ძალისა და შეძლების გარეშე".[225] [225] გადმოსცეს სუნანის შემდგენლებმა, ან-ნასაის გარდა: აბუ დაუდმა ნომრით: (4025), და ათ-თირმიზიმ ნომრით: (3458), და იბნ მააჯამ ნომრით: (3285), და იხილეთ საჰიჰი თირმიზიში, 3/159.
ალ ჰამდუ ლილლაჰი ალლაზი ატამანი ჰაზა, ვა რაზაყანიჰი, მინ ღაირი ჰაულინ მინნი ვა ლა ყუვვა
ქება-დიდება ალლაჰს, უამრავი, კეთილი და დიდებული ქება, დაუსრულებელი, განუწყვეტელი და შეუცვლელი, ჩვენო უფალო. [226] [226] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (6/214) ნომრით (5458), და ალ-თირმიზი სიტყვასიტყვით (5/507) ნომრით (3456).
ალ-ჰამდუ ლილლაჰი ჰამდან ქასიირან ტაიიბან მუბარაქან ფიიჰ, ღაირა [მაქფიინ ვა ლაა] მუვადდა'ინ, ვა ლაა მუსთაღნან 'ანჰუ რაბბანაა
71. სტუმრის ვედრება მასპინძლისადმი
«ღმერთო დალოცე ისინი იმით, რაც უბოძე, აპატიე მათ და შეიწყალე»[227]. [227] გადმოსცა მუსლიმმა (3/1615) ნომრით (2042).
ალლაჰუმმა ბარიქ ლაჰუმ ფიმა რაზაყთაჰუმ, ვაღფირ ლაჰუმ ვარჰამჰუმ
72- ვედრება საჭმლის ან სასმელის ქარაგმულად სათხოვნელად.
(ღმერთო ჩემო, გამოკვებე ის, ვინც გამომკვება, და დაალევინე იმას, ვინც დამალევინა). [228] [228] გადმოსცა მუსლიმმა ნომრით (2055).
ალლაჰუმმა ატ'იმ მან ატ'ამანიი, ვა-სყი მან საყაანიი
73- ვედრება, როცა მარხვას ხსნის რომელიმე ოჯახში.
«თქვენთან გაიხსნილეს მმარხველებმა, თქვენი საჭმელი ჭამეს მართალებმა და ანგელოზებმა ილოცეს თქვენზე»[229]. [229] აბუ დაუდ, 3/367, ნომრით: 3856, და იბნ მააჯა, 1/556, ნომრით: 1747, და ან'ნასაი ამალ ალ-იაუმი ვა ალ-ლაილაში, ნომრით: 296-298, და აღნიშნა, რომ ის ამას ამბობდა, როდესაც რომელიმე ოჯახში ხსნილობდა, იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰ აბუ დაუდში, 2/730.
აფტარა ინდაქუმუს საიმუნ, ვა აქალა ტაამაქუმულ აბრარ, ვა სალლათ ალაიქუმულ მალაიქაჰ
74. მარხულის ვედრება, როცა საჭმელი მზად არის და მარხვას არ ხსნის.
«თუ რომელიმე თქვენგანს მიიწვევენ, დაე, უპასუხოს. თუ მარხულია, დაე, ილოცოს მათთვის, ხოლო თუ არა, დაე, მიირთვას»[230]، ხოლო „ფალიუსალლი“-ს მნიშვნელობა, ანუ: შეევედროს. [230] გადმოსცა მუსლიმმა (2/1054) ნომრით (1150).
75. რას ამბობს მმარხული ჩხუბის ან კამათის დროს
«მე მარხული ვარ, მე მარხული ვარ»[231]. [231] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (ფათჰ ალ-ბარი 4/103) ნომრით: (1894), და მუსლიმი (2/806) ნომრით: (1151).
76. პირველი ნაყოფის დანახვისას ვედრება.
«ღმერთო ჩემო! მოგვეცი ბარაქა ჩვენს ნაყოფში, და მოგვეცი ბარაქა ჩვენს ქალაქში, და მოგვეცი ბარაქა ჩვენს სა'ში, და მოგვეცი ბარაქა ჩვენს მუდდში»[232]. [232] გადმოსცა მუსლიმმა (2/1000) ნომრით (1373).
ალლაჰუმმა ბარიქ ლანა ფი სამარინა, ვაბარიქ ლანა ფი მადინათინა, ვაბარიქ ლანა ფი საინა, ვაბარიქ ლანა ფი მუდდინა.
77- დაცემინების ვედრება.
«თუ რომელიმე თქვენგანი დააცემინებს, თქვას: ქება-დიდება ალლაჰს,
ალჰამდუ ლილლაჰ და უთხრას მას მისმა ძმამ ან მეგობარმა: ალლაჰმა შეგიწყალოს,
იარჰამუქალლაჰ და თუ ეტყვის მას: "ალლაჰმა შეგიწყალოს" (იარჰამუქალლაჰ), მან უპასუხოს: «ალლაჰმა დაგაყენოს სწორ გზაზე და მოგიგვაროს საქმეები»[233]. [233] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/125) ნომრით (5870).
იაჰდიქუმულლაჰუ ვა იუსლიჰუ ბალაქუმ
78. რა ეთქმის ურწმუნოს, თუ მან დააცემინა და ალლაჰი განადიდა.
«ალლაჰმა დაგაყენოს სწორ გზაზე და მოგიგვაროს საქმეები»[234]. [234] ათ'თირმიზი (5/82) ნომრით (2741), აჰმადი (4/400) ნომრით (19586), აბუ დაუდ (4/308) ნომრით (5040), იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (2/354).
იაჰდიქუმულლაჰუ ვა იუსლიჰუ ბალაქუმ
79. ახალდაქორწინებულისთვის ალლაჰზე ვედრება.
«ალლაჰმა დაგლოცოს, და ბარაქა გიბოძოს, და სიკეთეში გაგაერთიანოთ»[235]. [235] გადმოსცეს სუნანის ავტორებმა, ნესაის გარდა: აბუ დაუდ, ნომრით: (2130), ათ'თირმიზი, ნომრით: (1091), იბნ მააჯა, ნომრით: (1905), ნესაი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ, ნომრით: (259), და იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (1/316).
ბარაქალლაჰუ ლაქა, ვა ბარაქა ალაიქა, ვა ჯამაა ბაინაქუმა ფი ხაირ.
80. ახალდაქორწინებულისა და პირუტყვის შემძენის ვედრება
როცა რომელიმე თქვენგანი ცოლს მოიყვანს, ან მსახურს იყიდის, მაშინ თქვას: «ღმერთო, შენ გთხოვ მის სიკეთეს და იმის სიკეთეს, რა ბუნებითაც ის შექმენი, და შეგეფარები მისი სიავისგან და იმის სიავისგან, რა ბუნებითაც ის შექმენი,
ალლაჰუმმა ინნი ასალუქა ხაირაჰა, ვა ხაირა მა ჯაბალთაჰა ალეიჰი, ვა აუზუ ბიქა მინ შარრიჰა, ვა შარრი მა ჯაბალთაჰა ალეიჰ. და თუ აქლემს იყიდის, ხელი მოკიდოს მისი კუზის წვერს და იგივე თქვას»[236]. [236] აბუ დაუდ, 2/248, ნომრით: 2160, და იბნ მააჯა, 1/617, ნომრით: 1918, იხილეთ: საჰიჰ იბნ მააჯა, 1/324.
81. ვედრება მეუღლესთან დაახლოებამდე.
(ალლაჰის სახელით. ღმერთო ჩემო, გვაშორე ეშმაკი და აშორე ეშმაკი იმას, რასაც მოგვმადლებ) [237]. [237] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (6/141) ნომრით: (141), და მუსლიმი (2/1028) ნომრით: (1434).
ბისმილლაჰი, ალლაჰუმმა ჯანნიბნა შშაიტაანა, ვა ჯანნიბი შშაიტაანა მაა რაზაყთანაა
82- გაბრაზების ვედრება.
«ალლაჰს შევეფარები ქვით ჩასაქოლი ეშმაკისგან» [238]. [238] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/99) ნომრით: (3282), და მუსლიმი (4/2015) ნომრით: (2610).
ა'უუზუ ბილლაჰი მინა შშაიტაანი რაჯიიმ
83. განსაცდელში მყოფი ადამიანის დამნახველის ვედრება.
დიდება ალლაჰს, რომელმაც დამიფარა იმ უბედურებისგან, რაც შენ შეგემთხვა და ამირჩია იმ ბევრისგან, რაც მან შექმნა. [239] [239] ათ'თირმიზი (5/494) და (5/493) ნომრით (3432), და იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზში (3/153).
ალჰამდუ ლილლაჰი ლ-ლაზიი 'ააფაანიი მიმმა-ბთალააქა ბიჰი, ვა ფადდალანიი 'ალაა ქასიირინ მიმმან ხალაყა თაფდიილაა
84. რა უნდა ითქვას მეჯლისზე
იბნ უმარი (ალლაჰი იყოს მათით კმაყოფილი) გადმოსცემს, რომ ალლაჰის შუამავალს (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) ერთ სხდომაზე, წამოდგომამდე, ასჯერ უთვლიდნენ: «ღმერთო მომიტევე და მაპატიე მე, ჭეშმარიტად შენ ხარ მპატიებელი, მიმტევებელი»[240]. [240] ათ'თირმიზი, ნომრით: (3434), და იბნ მააჯა, ნომრით: (3814), იხილეთ: საჰიჰ ათ'თირმიზში (3/153), და საჰიჰ იბნ მააჯაში (2/321), და სიტყვები ეკუთვნის ათ'თირმიზის.
რაბბიღფირ ლი, ვა თუბ ალაიია, ინნაქა ანთათ თავვაბულ ღაფურ
85. მეჯლისის გამოსყიდვა
(რა დიდებული ხარ შენ ჩემო ღმერთო ქება-დიდება შენ, ვამოწმებ რომ არ არსებობს ღვთაება გარდა შენი, შენ გთხოვ მიტევებას და ვინანიებ შენ წინაშე)[241]. [241] სუნანის კრებულების ავტორები: აბუ დაუდ, ნომრით: 4858, ათ'თირმიზი, ნომრით: 3433, ან'ნესაი, ნომრით: 1344, იხილეთ საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/153). დადასტურებულია, რომ აიშა (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი) გადმოსცემს: «ალლაჰის მოციქული (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) არასდროს მჯდარა შეკრებაზე, არც ყურანი წაუკითხავს და არც ლოცვა შეუსრულებია, რომ არ დაესრულებინა ეს [ყოველივე] გარკვეული სიტყვებით...» ჰადისი. გადმოსცემს ან'ნესაი „'ამალ ალ-იავმი ვა ალ-ლაილა“-ში, ნომრით: 308, და აჰმადი (6/77), ნომრით: 24486, და სანდოდ მიიჩნია დოქტორმა ფაარუუყ ჰამაადამ ნესაის „'ამალ ალ-იავმი ვა ალ-ლაილა“-ს თავის კვლევაში (გვ. 273).
სუბჰაანაქა ლლაჰუმმა ვა ბიჰამდიქ, აშჰადუ ან ლაა ილააჰა ილლა ანთ, ასთაღფირუქა ვა ათუუბუ ილაიქ
86. ვედრება მისთვის, ვინც გეტყვის: "ღმერთმა მოგიტევოს
«და შენც»[242]. [242] ჰადისს გადმოსცემს აჰმადი (5-82) ნომრით (20778), და ან-ნასაი "ამალ ალ-იავმ ვა ალ-ლაილაჰ"-ში (გვ. 218) ნომრით (421), დოქტორ ფაარუუყ ჰამადას რედაქციით.
ვალაქ
87. შენდამი სიკეთის გამკეთებელზე ვედრება
ალლაჰმა სიკეთით გადაგიხადოს" [243]. [243] გადმოსცა ათ-თირმიზიმ ნომრით (2035), იხილე: საჰიჰ ალ-ჯამი (6244) და საჰიჰ ათ-თირმიზი (2/200).
ჯაზააქალლაჰუ ხაირან
88. ალლაჰის მიერ დაჯჯალისგან დაცვის საშუალება
«ვინც სურა ალ-ქაჰფის პირველ ათ აიათს დაიზეპირებს, ის ცრუ მესიისგან (დაჯჯალისგან) დაცული იქნება»[244], და მისგან დაცვაზე ლოცვა მისი ცდუნებისგან, ყოველი ლოცვის ბოლო თაშაჰჰუდის შემდეგ[245]. [245] იხილეთ: ჰადისი ნომრით (55), და ჰადისი (56) (გვერდი 41) ამ წიგნიდან. [244] გადმოსცა მუსლიმმა (1/555) ნომრით (809), ხოლო სხვა გადმოცემაში: ქეჰფის ბოლოდან (1/556) ნომრით (809).
89. ვედრება იმისთვის, ვინც გეტყვის: «მე შენ მიყვარხარ ალლაჰის გულისთვის»
«შეგიყვაროს იმან, ვისი გულისთვისაც შემიყვარე»[246]. [246] გადმოსცა აბუ დაუდმა (4/333) ნომრით (5125), იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰ სუნენ აბი დაუდში (3/965).
აჰაბბაქალ ლაზი აჰბაბთანი ლაჰ
90. ვედრება იმისათვის, ვინც თავისი ქონება შემოგთავაზა.
«ალლაჰმა დაგილოცოს ოჯახი და ქონება»[247]. [247] გადმოსცემს ალ-ბუხარი „ალ-ფათჰით“ (4/288), ნომრით: (2049).
ბარაქალლაჰუ ლაქა ფი აჰლიქა ვა მალიქ
91. ვედრება გამსესხებლისთვის ვალის გადახდისას.
«ალლაჰმა დალოცოს შენი ოჯახი და ქონება, ჭეშმარიტად, სესხის საზღაური ქება და დაბრუნებაა»[248]. [248] ჰადისს გადმოსცემს ნესაი ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაში (გ.300), და იბნ მააჯა (2/809) ნომრით: (2424), იხილეთ: საჰიჰი იბნ მაჯაში (2/55).
ბარაქალლაჰუ ლაქა ფი აჰლიქა ვა მალიქ
92. მოზიარედ დადგენის შიშის ვედრება
«ჩემო ღმერთო, მე შემოგეკედლები შენ, რომ რაიმე დაგიდგინო მოზიარედ ისე, რომ არ ვიცოდე, და შენ გთხოვ მიტევებას იმ ცოდვის გამო, რომელიც მე არ ვიცი»[249]. [249] აჰმადი (4/403) ნომრით (19606), და ალ-ბუხარის ალ-ადაბ ალ-მუფრადში ნომრით (716), იხილეთ: საჰიჰ ალ-ჯამი'ში (3/233), და ალ-ალბანის საჰიჰი ალ-თარღიბი ვა ალ-თარჰიბში (1/19).
ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა ან უშრიქა ბიქა ვა ანა ალამუ, ვასთაღფირუქა ლიმა ლა ალამ.
93- ვედრება მისთვის, ვინც თქვა: "ბაარაქალლაჰუ ფიიქ
«და შენც დაგლოცოს ალლაჰმა» [250]. [250] გადმოსცემს იბნ ას-სუნნი (გვ. 138) ნომრით (278), იხილე: იბნ ალ-ყაიიმის „ალ-ვააბილ ას-საიიბ“ (გვ. 304), ბაშირ მუჰამმად უიუნის რედაქციით.
ვაფიქა ბარაქა ალლაჰ
94- ცრურწმენის სიძულვილის ვედრება.
«ო, ალლაჰ, არ არსებობს ნიშანი, გარდა შენი ნიშნისა, და არ არსებობს სიკეთე, გარდა შენი სიკეთისა, და არ არსებობს ღმერთი შენს გარდა»[251]. [251] გადმოსცემს აჰმადი (2/220), ნომრით (7045), და იბნ ას-სუნნი, ნომრით (292). ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს ალ-ალბანი "სილსილა ალ-აჰადის ას-საჰიჰაში" (3/54), ნომრით (1065). რაც შეეხება "ალ-ფა'ლ"-ს, ის მოციქულს ﷺ მოსწონდა; ამიტომ, როდესაც კაცისგან კარგი სიტყვა მოისმინა და მოეწონა, თქვა: «შენი პირიდან კეთილი ნიშანი მივიღეთ». გადმოსცემს აბუ დაუდი, ნომრით (3719), და აჰმადი, ნომრით (9040). ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს ალ-ალბანი "სილსილა ალ-აჰადის ას-საჰიჰაში" (2/363), აბი აშ-შეიხთან წიგნში "ახლაყ ან-ნაბი ﷺ" (გ.270).
ალლაჰუმმა ლა ტაირა ილლა ტაირუქ, ვა ლა ხაირა ილლა ხაირუქ, ვა ლა ილაჰა ღაირუქ
95- ტრანსპორტზე ან საქონელზე დაჯდომისას სათქმელი ვედრება.
«ალლაჰის სახელით, დიდება ეკუთვნის ალლაჰს
ბისმილლაჰი, ვალჰამდუ ლილლაჰ (ქება დიდება იმას, ვინც დაგვიმორჩილა ეს და ჩვენ არ ვიყავით ამის შემძლენი)
სუბჰაანა ლლაზიი სახხარა ლანაა ჰააზაა ვა მაა ქუნნაა ლაჰუუ მუყრინიინ (ჭეშმარიტად ჩვენ, ჩვენს ღმერთს დავუბრუნდებით".),
ვა ინნაა ილაა რაბბინაა ლა მუნყალიბუუნ «დიდება ალლაჰს, დიდება ალლაჰს, დიდება ალლაჰს, ალლაჰი უდიდესია, ალლაჰი უდიდესია, ალლაჰი უდიდესია, ღმერთო მე უსამართლოდ მოვექცი ჩემს თავს და მაპატიე; ჭეშმარიტად არ პატიობს ცოდვებს არავინ შენს გარდა»[252]. [252] აბუ დაუდ (3/34) ნომრით (2602), ათ'თირმიზი (5/501) ნომრით (3446), იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/156), სურა აზ-ზუხრუფი [13-14].
ალ-ჰამდუ ლილაჰ, ალ-ჰამდუ ლილაჰ, ალ-ჰამდუ ლილაჰ, ალლაჰუ აქბარ, ალლაჰუ აქბარ, ალლაჰუ აქბარ, სუბჰანაქა ალლაჰუმმა ინნი ზალამთუ ნაფსი ფაღფირ ლი; ფაინნაჰუ ლა იაღფირუ აზ-ზუნუბა ილლა ანთ
96. მოგზაურობის ვედრება
ალლაჰი უდიდესია, ალლაჰი უდიდესია, ალლაჰი უდიდესია,
ალლაჰუ აქბარ, ალლაჰუ აქბარ, ალლაჰუ აქბარ (ქება დიდება იმას, ვინც დაგვიმორჩილა ეს და ჩვენ არ ვიყავით ამის შემძლენი)
სუბჰაანა ლლაზიი სახხარა ლანაა ჰააზაა ვა მაა ქუნნაა ლაჰუუ მუყრინიინ (ჭეშმარიტად ჩვენ, ჩვენს ღმერთს დავუბრუნდებით".)
ვა ინნაა ილაა რაბბინაა ლა მუნყალიბუუნ «ღმერთო შენ გთხოვთ ამ ჩვენს მგზავრობაში ღვთისმოსაობასა და ღვთოსმოშიშობას, და ისეთ საქმეს, რომლითაც შენ კმაყოფილი იქნები, ღმერთო გაგვიადვილე ჩვენი ეს გზა, დაგვიმოკლე მისი სიშორე, ღმერთო შენ ხარ მეგზური გზაში, მფარველი სახლში, ღმერთო შენ შეგეფარები მგზავრობის სირთულისგან, ნანახის მწუხარებისგან და იმისგან, რაც შეიძლება ცუდად დაგვიბრუნდეს ჩვენ ქონებაში და ოჯახში»
ალლაჰუმმა ინნა ნასალუქა ფი საფარინა ჰაზალ ბირრა ვათ-თაყვა, ვა მინალ ამალი მა თარდა, ალლაჰუმმა ჰავვინ ალეინა საფარანა ჰაზა ვატვი ანნა ბუდაჰუ, ალლაჰუმმა ანთას საჰიბუ ფის საფარ, ვალ ხალიფათუ ფილ აჰლ, ალლაჰუმმა ინნი აუზუ ბიქა მინ ვასაის საფარ, ვა ქააბათილ მანზარ, ვა სუილ მუნყალაბი ფილ მალი ვალ აჰლ. ხოლო დაბრუნებისას ამბობდა იგივეს და ამატებდა: «ჩვენ ვბრუნდებით, ვინანიებთ ჩვენი ღმერთის წინაშე, ვეთაყვანებით მას და ვადიდებთ»[253]. [253] გადმოსცა მუსლიმმა (2/978) ნომრით (1342).
აიბუნა, თაიბუნა, აბიდუნა, ლირაბბინა ჰამიდუნ
97. სოფელში ან ქალაქში შესვლის ვედრება.
«ღმერთო ჩემო! შენ ხარ შვიდი ზეცის ღმერთი და ყველაფრის, რასაც ისინი ჩრდილავენ, და შვიდი მიწის ღმერთი და ყველაფრის, რასაც ისინი ზიდავენ, და ეშმაკების ღმერთი და მათ მიერ შეცდენილების, და ქარების ღმერთი და ყველაფრის, რასაც ისინი ფანტავენ, შენ გთხოვ ამ სოფლის სიკეთეს, მისი მოსახლეობის სიკეთეს და იმ სიკეთეს, რაც მასშია, და შენ შემოგეფარები მისი ბოროტებისგან, მისი მოსახლეობის ბოროტებისგან და იმ ბოროტებისგან, რაც მასშია»[254]. [254] ალ-ჰააქიმი 2/100, ჰადისს სწორად მიიჩნევს, მას ეთანხმება ალ-ზაჰაბი, იბნ სუნნი ნომრით: 524, ჰააფიზმა კარგად მიიჩნია თახრიჯ ალ-აზქარში 5/154, თქვა სწავლულმა იბნ ბაზმა, ღმერთმა შეიწყალოს იგი: "გადმოსცა ნასაიმ კარგი გადმოცემით". იხილეთ: თუჰფათ ალ-ახიარ (გვ. 37).
ალლაჰუმმა რაბბას სამავათის საბი ვა მა აზლალნა, ვა რაბბალ არადინას საბი ვა მა აყლალნა, ვა რაბბაშ შაიატინი ვა მა ადლალნა, ვა რაბბარ რიაჰი ვა მა ზარაინა, ასალუქა ხაირა ჰაზიჰილ ყარიათი, ვა ხაირა აჰლიჰა, ვა ხაირა მა ფიჰა, ვა აუზუ ბიქა მინ შარრიჰა, ვა შარრი აჰლიჰა, ვა შარრი მა ფიჰა
98- ბაზარში შესვლის ვედრება.
«არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა, რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი. მას ეკუთვნის მეუფება და დიდება. ის აცოცხლებს და ამკვდარებს, და ის ცოცხალია, არ კვდება. მის ხელშია სიკეთე და ის ყოვლისშემძლეა». [255] [255] ათ'თირმიზი, ნომრით: 3428, იბნ მაჯა 5/291, ნომრით: 3860, ალ-ჰაქიმი 1/538, იმამი ალ-ალბანი ჰადისს კარგად მიიჩნევს საჰიჰი იბნ მაჯაში, 2/21, და საჰიჰი ათ'თირმიზში, 3/152.
ლაა ილააჰა ილლაა ლლაჰ, ვაჰდაჰუ ლაა შარიიქა ლაჰ, ლაჰულ მულქუ, ვა ლაჰულ ჰამდუ, იუჰიი ვა იუმიით, ვა ჰუვა ჰაიიუნ ლაა იამუუთ, ბიიადიჰილ ხაირ, ვა ჰუვა 'ალაა ქულლი შაი'ინ ყადიირ
99. ვედრება სამგზავრო ცხოველის უკან გაწევისას
ალლაჰის სახელით"[256]. [256] აბუ დაუდ (4/296) ნომრით: (4982), იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰი აბუ დაუდში (3/941).
ბისმილლაჰ
100. მგზავრის ვედრება დამრჩენისადმი
«ალლაჰს განდობთ, რომელთანაც არ იკარგება მინდობილი»[257]. [257] გადმოსცა აჰმადმა (2/403) ნომრით (9230), და იბნ მააჯამ (2/943) ნომრით (2825), და იხ: საჰიჰ იბნ მააჯა (2/133).
ასთაუდიუქუმულ-ლაჰალ-ლაზი ლა თადიუ ვადაიუჰ
101- გამცილებლის ვედრება გასამგზავრებლისთვის.
«ალლაჰს ვანდობ შენს რელიგიას, შენს დატოვებულს და შენი ქმედების დასასრულს»[258]. [258] გადმოსცა აჰმადმა (2/7) ნომრით (4524), და ათ'თირმიზიმ (5/499) ნომრით (3443), იმამი ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰ სუნან ათ'თირმიზი (3/419).
ასთავდიულლაჰა დინაქა, ვა ამანათაქა, ვა ხავათიმა ამალიქ
«ალლაჰმა შეგმოსოს ღვთისმოშიშობით, შეგინდოს შენი ცოდვები და გაგიადვილოს სიკეთე იქ, სადაც არ უნდა იყო» [259]. [259] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ ნომრით (3444), იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზში (3/155).
ზავვადაქალლაჰუთ თაყვა, ვა ღაფარა ზამბაქა, ვა იასსარა ლაქალ ხაირა ჰაისუ მა ქუნთ.
102. თაქბირი და თასბიჰი მგზავრობისას
ჯააბირმა (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი) თქვა: «როცა მაღლობზე ავდიოდით, ვამბობდით ალლაჰუ აქბარ, ამბობს: "(ალლაჰუ აქბარ)"
ალლაჰუ აქბარ და როცა დაბლობზე ჩავდიოდით, ვამბობდით სუბჰაანალლაჰ»[260]. ამბობს: (დიდება ალლაჰს) [260] გადმოსცა ალ-ბუხარიმ ფათჰთან ერთად (6/135) ნომრით (2993).
სუბჰან ალლაჰ
103. მგზავრის ვედრება განთიადისას
(მოწმემ დაამოწმოს ალლაჰის ქება-დიდება და მისი სიკეთე ჩვენდამი. ო, ჩვენო უფალო, გვიმეგზურე და მოგვმადლე შენი წყალობა, და ალლაჰს ვთხოვთ თავშესაფარს ცეცხლისაგან) [261]. [261] გადმოსცა მუსლიმმა (4/2086), ნომრით (2718). ხოლო „სამმა'ა საამი'უნ“-ის მნიშვნელობა: ანუ დაამოწმა მოწმემ ჩვენი ქება-დიდება უზენაესი ალლაჰისადმი მისი წყალობისა და კეთილი გამოცდის გამო. ხოლო „სამმა'ა საამი'უნ“-ის მნიშვნელობა: მსმენელმა გადასცა ეს ჩემი ნათქვამი სხვას და თქვა მსგავსი, განთიადისას ალლაჰის ხსენებასა და ვედრებაზე ყურადღების მისაქცევად. ან-ნავავის განმარტება „საჰიჰ მუსლიმზე“ (17/39).
სამმა'ა საამი'უნ ბიჰამდილლაჰი, ვა ჰუსნი ბალააიჰი 'ალაინაა, რაბბანაა სააჰიბნაა, ვა აფდილ 'ალაინაა, 'ააიზან ბილლაჰი მინან-ნაარ
104. ვედრება მოგზაურობისას ან სხვა დროს რომელიმე ადგილზე გაჩერებისას.
«ალლაჰის სრულყოფილ სიტყვებს მივეფარები იმ სიავისგან, რომელიც მან შექმნა»[262]. [262] გადმოსცა მუსლიმმა ნომრით (2709).
105. მოგზაურობიდან დაბრუნების ხსენება.
«ყოველ მაღლობზე წარმოთქვამს სამ თაქბირს, შემდეგ ამბობს: «არ არსებობს სხვა ღვთაება, ღირსი თაყვანისცემისა, გარდა ერთადერთი ალლაჰისა, რომელსაც არ ჰყავს თანამოზიარე. მას ეკუთვნის მეფობა და მისია ქება, და ის ყოვლის შემძლეა. ვბრუნდებით, ვინანიებთ, ვმორჩილებთ, და ვადიდებთ ჩვენს უფალს. ალლაჰმა აასრულა თავისი დაპირება, დაეხმარა თავის მორჩილ მონას და მარტომ დაამარცხა კერპთაყვანისმცემელთა ლაშქარი»[263]. [263] შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) ამას ამბობდა, როცა ბრუნდებოდა ბრძოლიდან ან ჰაჯობიდან. გადმოცემულია ალ-ბუხარის მიერ (7/163), ჰადისი ნომრით (1797) და მუსლიმის მიერ (2/980), ნომრით (1344).
ლა ილაჰა ილლალლაჰ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰ, ლაჰულ მულქ, ვა ლაჰულ ჰამდ, ვა ჰუვა ალა ქულლი შაი-ინ ყადირ, აიბუნ, თაიბუნ, აბიდუნ, ლირაბბინა ჰამიდუნ, სადაყალლაჰუ ვადაჰ, ვა ნასარა აბდაჰ, ვა ჰაზამალ აჰზაბა ვაჰდაჰ.
106. რას ამბობს ის, ვისაც რაიმე სასიხარულო ან უსიამოვნო ამბავი შეემთხვევა.
როდესაც შუამავალს (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) სასიხარულო ამბავი მიუვიდოდა, ამბობდა: დიდება ალლაჰს, რომლის წყალობითაც სრულდება კეთილი საქმეები".
ალჰამდულილლაჰი ლაზიი ბინი'მათიქა თათიმმუ საალიჰაათ ხოლო თუ მას საძულველი საქმე შეემთხვევა, თქვა: დიდება ალლაჰს ყველა ვითარებაში. [264] [264] გადმოსცა იბნ ას-სუნნიმ ა'მალი ალ-იავმი ვა ალ-ლაილაჰ-ში ნომრით: 377, ალ-ჰააქიმმა და სანდოდ მიიჩნია (1/499), იმამ ალ-ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰი ალ-ჯამიში (4/201).
ალჰამდუ ლილლაჰი 'ალაა ქულლი ჰაალ
107. მოციქულის (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) დალოცვის სიკეთე.
თქვა შუამავალმა(ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ვინც დამლოცა მე ერთხელ, დალოცა ალლაჰმა ის ათჯერ»[265]. როგორც ამბობს: "(ჩემო ღმერთო, ლოცვა და მშვიდობა ჩვენს შუამავალ მუჰამმადს)." [265] გადმოსცა მუსლიმმა (1/288) ნომრით: (384).
ალაჰუმმა სალი ვა სალიმ ალა ნაბიინა მუჰამმად
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «არ აქციოთ ჩემი საფლავი სადღესასწაულო ადგილად. დამლოცეთ, რადგან თქვენი დალოცვა ჩემამდე აღწევს, სადაც არ უნდა იმყოფებოდეთ»[266]. [266] აბუ დაუდ (2/218) ნომრით: (2044), აჰმადი (2/367) ნომრით: (8804), იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადის მიიჩნევს სანდოდ საჰიჰი აბუ დაუდში (2/383).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ნამდვილი ძუნწი ის არის, ვინც არ წარმოთქვამს ჩემზე დალოცვას (სალავათს), როდესაც ჩემს სახელს მოიხსენებენ მისი თანდასწრებით»[267]. [267] ათ'თირმიზი (5/551) ნომრით: 3546, და სხვები, იხილეთ: საჰიჰ ალ-ჯამი'ში (3/25), და საჰიჰ ათ'თირმიზში (3/177).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ჭეშმარიტად, ალლაჰს ჰყავს მოსიარულე ანგელოზები მიწაზე, რომლებიც გადმომცემენ ჩემი თემის სალამს»[268]. [268] გადმოსცა ნასაიმ (3/43) ნომრით: (1282), ჰააქიმმა (2/421), იმამ ალ-ალბანი სანდოდ მიიჩნევს ჰადისს საჰიჰი ნესაიში (1/274).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ვინც არ უნდა მომესალმოს (ჩემი გარდაცვალების შემდეგ), ალლაჰი აუცილებლად დააბრუნებს ჩემს სულს, რათა მე მისალმებაზე პასუხი გავცე მას» [269]. [269] ჰადისი გადმოსცა აბუ დაუდმა, ნომრით: (2041), იმამი ალ-ალბანი ჰადის მიიჩნევს კარგად საჰიჰი აბუ დაუდში (1/383).
108. სალამის გავრცელება
თქვა შუამავალმა ﷺ: «ვერ შეხვალთ სამოთხეში მანამ, სანამ არ ირწმუნებთ, და ვერ ირწმუნებთ მანამ, სანამ ერთმანეთს არ შეიყვარებთ. გინდათ გასწავლოთ ისეთი რამ, თუ მას გააკეთებთ ერთმანეთს შეიყვარებთ? გაავრცელეთ სალამი თქვენ შორის»[270]. [270] გადმოსცა მუსლიმმა (1/74) ნომრით (54), აჰმადმა ნომრით (1430), (მოცემულია მისი ვერსია), ხოლო მუსლიმის ვერსიაა: «لَا تَدْخُلُونَ...».
«ვისაც აქვს სამი თვისება, მას აქვს სრულყოფილი რწმენა: ეს არის, როცა შენ საშუალებას აძლევ სხვებს სამართლიანად მოითხოვონ შენგან ის, რაც ეკუთვნით; მისალმება გარშემომყოფებთან; და ხარჯვა(კარგ საქმეში ) [თუნდაც მაშინ, როცა] თავად ხარ ღარიბი»[271]. [271] გადმოსცემს ალ-ბუხარი, "ფათჰ-ულ-ბარი"-სთან ერთად (1/82), ნომრით: (28), ამმარისგან (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი), მაუყუფად და მუ'ალლაყად.
აბდულლაჰ იბნ უმარ (ალლაჰი იყოს მათით კმაყოფილი) გადმოსცემს: ერთმა კაცმა ჰკითხა მოციქულს (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): "რომელი ისლამი არის საუკეთესო?" თქვა: «მშიერის დაპურება, და მიესალმო მას, ვისაც იცნობ და მას, ვისაც არ იცნობ»[272]. [272] გადმოსცემს ალ-ბუხარი („ფათჰ ალ-ბარი“, 1/55) ნომრით: (12), და მუსლიმი (1/65) ნომრით: (39).
109. როგორ უნდა უპასუხოს ურწმუნოს, თუ ის მოესალმება
«თუ წიგნის ხალხი მოგესალმებათ, საპასუხოდ უთხარით: "თქვენც ასევე"»[273]. [273] გადმოსცემს ალ-ბუხარი ფათჰ-თან ერთად (11/42) ნომრით: (6258), და მუსლიმი (4/1705) ნომრით: (2163).
ვა 'ალაიქუმ
110. მამლის ყივილისა და ვირის ყროყინის გაგონებისას ვედრება.
«როდესაც გაიგონებთ მამლების ყივილს, სთხოვეთ ალლაჰს მისი წყალობა; რადგან, მართლაც, მათ იხილეს ანგელოზი, მაგალითად, ამბობს: (ღმერთო ჩემო! შენ გთხოვ შენი სიკეთიდან)
ალაჰუმმა ინნი ასალუქა მინ ფადლიქ და როდესაც გაიგონებთ ვირის ყროყინს, მაშინ შეევედრეთ ალლაჰს დაცვა შაიტნისგან; რადგან, მართლაც, მან იხილა შაიტანი»[274]. მაგალითად, ამბობს: (ა'უუზუ ბილლაჰი მინა შშაიტაანი რრაჯიიმ). [274] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (ფათჰ-თან ერთად 6/350) ნომრით: (3303), და მუსლიმი (4/2092) ნომრით: (2729).
აუზუ ბილლაჰი მინაშ შაიტანირ რაჯიმ
111. ღამით ძაღლების ყეფის გაგონებისას ვედრება.
«როცა ღამით გაიგონებთ ძაღლების ყეფასა და ვირების ყროყინს, დაცვა სთხოვეთ ალლაჰს მათგან; რადგან ისინი ხედავენ იმას, რასაც თქვენ ვერ ხედავთ» [275]. მაგალითად, ამბობს: "ალლაჰს შევეფარები ქვით ჩაქოლილი ეშმაკისგან". (ა'უუზუ ბილლაჰი მინა შშაიტაანი რრაჯიიმ). [275] აბუ დაუდი (4/327) ნომრით: (5105), აჰმადი (3/306) ნომრით: (14283), იმამი ალ-ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰი აბუ დაუდში (3/961).
ა'უუზუ ბილლაჰი მინაშ შაიტანირ რაჯიიმ
112. ვედრება მისთვის, ვინც შეურაცხყავი
თქვა შუამავალმაﷺ : «ღმერთო, რომელი მორწმუნეც შევურაცხყავი, გახადე ეს მისთვის შენთან დაახლოების მიზეზად განკითხვის დღეს»[276]. [276] ალ-ბუხარი, „ფათჰ ალ-ბარი“ (11/171), ჰადისი ნომრით (6361), და მუსლიმი (4/2007), ნომრით (396), და მისი სიტყვებია: „გახადე იგი მისთვის განწმენდად და წყალობად“.
113- რა უნდა თქვას მუსლიმმა მუსლიმის შექებისას.
თქვა შუამავალმაﷺ : «თუ თქვენგან რომელიმეს აუცილებლად მოუწევს თავისი მეგობრის შექება, დაე, თქვას: „მე ვთვლი, რომ ის კარგია, და ალლაჰია მისი გამკითხველი, და ალლაჰის წინაშე არავის სიწმინდეს ვამტკიცებ. ვთვლი, რომ ის – თუ მან ეს იცის – ასეთია და ასეთია“»[277]. [277] გადმოსცა მუსლიმმა (4/2296) ნომრით (3000).
114. რას ამბობს მუსლიმი, თუკი მას შეაქებენ
«ღმერთო ჩემო, ნუ განმსჯი იმის გამო, რასაც ამბობენ, და მომიტევე ის, რაც არ იციან, [და გამხადე იმაზე უკეთესი, ვიდრე მათ ვგონივარ]»[278]. [278] გადმოსცა ალ-ბუხარიმ ალ-ადაბ ალ-მუფრადში, ნომრით (761), და ალბაანი ისნადს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰ ალ-ადაბ ალ-მუფრადში, ნომრით (585), ხოლო კვადრატულ ფრჩხილებში მოცემული ტექსტი ბაიჰაყის დამატებაა შუ'აბ ალ-იმანში (4/228) სხვა გზით.
ალლაჰუმმა ლა თუახიზნი ბიმა იაყულუნ, ვაღფირ ლი მა ლა იალამუნ, ვაჯალნი ხაირან მიმმა იაზუნნუნ
115. როგორ უნდა წარმოთქვას პილიგრიმმა თალბია ჰაჯის ან უმრას დროს
«შენ წინაშე ვარ, ო ალლაჰ, შენს წინაშე ვარ! შენსწინ ვარ, შენ არ გყავს თანამოზიარე, შენს წინ ვარ! უდიდესი ქება, წყალობა და მეუფება შენ გეკუთვნის, შენ არ გყავს თანამოზიარე»[279]. [279] გადმოსცემს ალ-ბუხარი „ფათჰთან“ ერთად (3/408) ნომრით: (1549), და მუსლიმი (2/841) ნომრით: (1184).
ლაბაიქ ალაჰუმმა ლაბაიქ, ლაბაიქა ლა შარიქა ლაქა ლაბაიქ, ინნალ ჰამდა, ვან ნიმათა, ლაქა ვალ მულქ, ლა შარიქა ლაქ.
116. თაქბირის წარმოთქმა შავ ქვასთან მისვლისას.
«ალლაჰის მოციქულმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) ქააბის გარშემო ტავაფი შეასრულა აქლემზე ამხედრებულმა. ყოველთვის, როცა კუთხეს მიუახლოვდებოდა, მასზე მიუთითებდა იმით, რაც ხელთ ეპყრო და თაქბირს წარმოთქვამდა»[280]. [280] ალ-ბუხარი ფათჰ ალ-ბარისთან ერთად (3/476), ნომრით (1613), ხოლო სიტყვა „ნივთში“ ნაგულისხმევია: ალ-მიჰჯანი/ჯოხი. იხ.: ალ-ბუხარი ფათჰ ალ-ბარისთან ერთად (3/472).
117. იემენის კუთხესა და შავ ქვას შორის შესრულებული ვედრება
,,ღმერთო ჩვენო, მოგვმადლე სიკეთე ამქვეყნად და სიკეთე – იმქვეყნადაც, და დაგვიფარე სატანჯველისგან ცეცხლისა“ [281]. [281] აბუ დაუდი (2/179) ნომრით (1894), აჰმადი (3/411) ნომრით (15398), ალ-ბაღავი შარჰ ას'სუნნაში (7/128), იმამი ალ-ალბანი ჰადის მიიჩნევს კარგად საჰიჰი აბუ დაუდში, (1/354), სურა ალ-ბაყარა [201].
რაბბანა ათინა ფიდ-დუნია ჰასანათან, ვა ფილ-ახირათი ჰასანათან, ვა ყინა აზაბან-ნარ.
118. საფასა და მარვას გორაკებზე დგომის ვედრება.
როდესაც მოციქული (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) მიუახლოვდა საფას ბორცვს, მან წაიკითხა: «﴿ჭეშმარიტად, საფა და მარვა ალლაჰის ნიშნებს ეკუთვნის...﴾ ვიწყებ იმით, რითაც ალლაჰმა დაიწყო»
ინნას საფა ვალ-მარვათა მინ შააირილლაჰ..., აბდაუ ბიმა ბადაალლაჰუ ბიჰ მან დაიწყო საფათი და ავიდა მასზე, სანამ ქააბას არ გადმოხედა, შემდეგ შეაბრუნა სახე ყიბლასაკენ, დაამოწმა ალლაჰის ერთადერთობა, განადიდა იგი და თქვა: «არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, იგი ერთადერთია, მას არ ჰყავს თანამონაწილე. მას ეკუთვნის მეფობა და ქება, და ის ყოვლისშემძლეა, არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰის, იგი ერთადერთია. მან აღასრულა თავისი დაპირება, დაეხმარა თავის მორჩილ მსახურთ და თვითონვე დაამარცხა მოწინააღმდეგეები,
ლა ილაჰა ილლალ ლაჰუ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ ვა ჰუვა ალა ქულლი შაიინ ყადირ, ლა ილაჰა ილლალ ლაჰუ ვაჰდაჰუ, ანჯაზა ვადაჰუ, ვა ნასარა აბდაჰუ, ვა ჰაზამალ აჰზაბა ვაჰდაჰ. შემდეგ მათ შორის ვედრება აღავლინა, და მსგავსი რამ სამჯერ გაიმეორა» ჰადისი. და მასშია: მარვას ბორცვზე გააკეთა იგივე, რაც საფას ბორცვზე[282]. [282] მუსლიმი (2/888), № 1218, სურა ალ-ბაყარა, აიათი: 158.
119. არაფა დღეს ვედრება
თქვა შუამავალმაﷺ : «საუკეთესო ვედრება არაფას დღის ვედრებაა, და საუკეთესო, რაც მითქვამს მე და შუამავალებს ჩემამდე, არის: «არ არსებობს სხვა ღვთაება ალლაჰის გარდა — იგი ერთია, არ ჰყავს მას თანამოზიარე. მას ეკუთვნის მეუფება და დიდება, და ის ყოვლისშემძლეა». [ლაა ილააჰა ილლაა ლლაჰ, ვაჰდაჰუ ლაა შარიიქა ლაჰ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ, ვა ჰუვა 'ალაა ქულლი შაი'ინ ყადიირ] [283]. [283] გადმოსცა ათ'თირმიზიმ ნომრით: (3585), იმამი ალ-ალბანი ჰადისს კარგად მიიჩნევს საჰიჰ ათ'თირმიზში (3/184), და სილსილათუ ალ-აჰადისი ალ-საჰიჰა (4/6).
120. ალ-მაშ'არი ალ-ჰარამში (მუზდალიფა) ალლაჰის ხსენება.
«შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) ამხედრდა ალ-ყასვაზე, მივიდა ალ-მაშ‘არ ალ-ჰარამთან, მიტრიალდა ყიბლას მიმართულებით (შეევედრა მას, ადიდა იგი, თაჰლილი წარმოთქვა და აღიარა მისი ერთადერთობა), და იდგა მანამ, სანამ კარგად არ გათენდა, შემდეგ კი გაემართა მზის ამოსვლამდე»[284]. [284] გადმოსცა მუსლიმმა (2/891) ნომრით: (1218).
121. ყოველი ქვის სროლისას თაქბირის წარმოთქმა.
«სამივე ჯამრასთან ყოველი კენჭის სროლისას თაქბირს წარმოთქვამს. პირველი და მეორე ჯამრის შემდეგ წინ მიიწევს, დგება ყიბლას მიმართულებით, ხელებს აღაპყრობს და ევედრება. რაც შეეხება ჯამრათ ალ-აყაბას, მას ესვრის და ყოველი კენჭის სროლისას თაქბირს წარმოთქვამს, შემდეგ კი მიდის და მასთან არ ჩერდება»[285]. [285] გადმოსცემს ალ-ბუხარი „ფათჰ“-თან ერთად (3/583) ნომრით (1751), და იხილეთ მისი ვერსია იქ. და ასევე გადმოსცემს ალ-ბუხარი „ფათჰ“-თან ერთად (3/583), (3/584) და (3/581) ნომრით (1753), და აგრეთვე გადმოცემულია მუსლიმის მიერ, ნომრით (1218).
122. განცვიფრებისა და სასიხარულო მოვლენის ვედრება.
«დიდება ალლაჰს!»[286]. [286] გადმოსცემს ალ-ბუხარი, „ფათჰ ალ-ბარიში“ (1/210), (390) და (414), ნომრებით: (115), (3599) და (6218), და მუსლიმი (4/1857), ნომრით: (1674).
სუბჰანალლაჰ
«ალლაჰუ აქბარ!»[287]. [287] გადმოსცემს ალ-ბუხარი ალ-ფათჰში (8/441) ნომრით: (4741) და (3062), და ათ'თირმიზი ნომრით: (2180), და ნესაი ალ-ქაბირში ნომრით: (11185), აგრეთვე იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (2/103) და (2/235), და მუსნად აჰმად (5/218) ნომრით: (21900).
ალლაჰუ აქბარ
123. რას აკეთებს ის, ვისაც რაიმე სასიხარულო შეემთხვევა.
«შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას), როდესაც მას რაიმე სასიხარულო ამბავი მიუვიდოდა, კურთხეული და უზენაესი ალლაჰისადმი მადლიერების ნიშნად სუჯუდში ემხობოდა»[288]. [288] ჰადისს გადმოსცემენ სუნანის ავტორები, ან-ნესაის გარდა: აბუ დაუდი, ნომრით: (2774), ათ'თირმიზი, ნომრით: (1578), და იბნ მააჯა, ნომრით: (1394). იხილეთ საჰიჰი იბნ მააჯა (1/233), და ირვა ალ-ღალილი (2/226).
124. რას აკეთებს და ამბობს ადამიანი, როდესაც სხეულში რამე სტკივა.
«დადე ხელი იმ ადგილას, რომელიც გტკივა და სამჯერ თქვი: ალლაჰის სახელით,
ბისმილლაჰ სამჯერ, და თქვი შვიდჯერ: «ალლაჰსა და მის ძლიერებას შევეფარები იმ სიავისგან, რასაც ვგრძნობ და ვუფრთხი»[289]. [289] გადმოსცა მუსლიმმა (4/1728) ნომრით (2202).
125- იმის ვედრება, ვისაც ეშინია, რომ მისი თვალი რამეს ეცემა.
«როდესაც რომელიმე თქვენგანი დაინახავს ისეთ რამეს თავის ძმაზე, ან საკუთარ თავზე, ან თავის ქონებაზე, რაც ძალიან მოეწონება(დაე შესთხოვოს ბარაქა), რადგანაც თვალი არის ჭეშმარიტება»[290]. [290] გადმოსცა აჰმადმა მუსნადში (4/447) ნომრით (15700), იბნ მააჯამ ნომრით (3508) და მაალიქმა (3/118-119), იმამი ალ-ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს საჰიჰი ალ-ჯამიში (1/212), და იხილეთ ზაად ალ-მაადის არნაუტ'ის გამოცემა (4/170).
126. რა წარმოითქმება ძლიერი შიშის დროს
არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰისა.[291] [291] გადმოსცემს ალ-ბუხარი „ფათჰ ალ-ბარიში“ (6/381) ნომრით: (3346), და მუსლიმი (4/2208) ნომრით: (2880).
127. რა უნდა ითქვას დაკვლის დროს
«ბისმილლაჰ, ალლაჰუ აქბარ [ალლაჰუმმა მინქა ვა ლაქ] ალლაჰუმმა თაყაბბალ მინნი»[292]. [292] მუსლიმი (3/1557) ნომრით (1967) და ალ-ბაიჰაყი (9/287), ხოლო კვადრატულ ფრჩხილებში მოცემული ნაწილი ალ-ბაიჰაყისაა (9/287) და სხვების. ბოლო წინადადება კი შინაარსობრივად არის მოყვანილი მუსლიმის გადმოცემიდან.
ბისმილლაჰი ვალლაჰუ აქბარ, ალლაჰუმმა მინქა ვალაქა, ალლაჰუმმა თაყაბბალ მინნი.
128. რას იტყვის ურჩი შაიტანების მზაკვრობის მოსაგერიებლად
«ალლაჰის სრულყოფილ სიტყვებს მივეფარები, რომელთაც ვერც მართალი და ვერც ცოდვილი ვერ გადალახავს: იმ სიავისგან, რაც მან შექმნა, წარმოშვა და გაავრცელა, და იმ სიავისგან, რაც ციდან გადმოდის და მასშივე ადის, და იმ სიავისგან, რაც მიწაზე გაავრცელა და მისგანვე ამოდის, და ღამისა და დღის ცდუნებების ბოროტებისგან, და ყოველი მომსვლელის ბოროტებისგან, გარდა იმ მომსვლელისა, რომელიც სიკეთით მოდის, ჰეი, მოწყალეო!»[293]. [293] გადმოსცემს აჰმადი (3/419) ნომრით (15461) სანდო ისნადით, იბნ ას-სუნნი ნომრით (637), ისნადი სანდოდ მიიჩნია ალ-არნავუტმა ალ-ტაჰავიას თახრიჯში (133), იხილეთ: მაჯმა' აზ-ზავაიდ (10/127).
აუზუ ბიქალიმათი ლლაჰი ათ-თამმათი ალლათი ლა იუჯავიზუჰუნნა ბარრუნ ვა ლა ფააჯირ: მინ შარრი მა ხალაყა, ვა ბარაა ვა ზარაა, ვა მინ შარრი მა იანზილუ მინას-სამაი, ვა მინ შარრი მა იარუჯუ ფიჰა, ვა მინ შარრი მა ზარაა ფილ-არდი, ვა მინ შარრი მა იახრუჯუ მინჰა, ვა მინ შარრი ფითანილ-ლაილი ვან-ნაჰარი, ვა მინ შარრი ქულლი ტაარიყინ ილლა ტაარიყან იატრუყუ ბიხაირ, ია რაჰმაან.
129. პატიების თხოვნა და მონანიება
თქვა შუამავალმა ﷺ: «ალლაჰს ვფიცავ, ჭეშმარიტად, მე პატიებას ვთხოვ ალლაჰს და მისწინაშე ვინანიებ დღეში სამოცდაათზე მეტჯერ»[294]. [294] გადმოსცემს ალ-ბუხარი, ფათჰ ალ-ბარი (11/101), ნომრით: (6307).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ო ადამიანებო, მოინანიეთ ალლაჰის წინაშე, ჭეშმარიტად, მე მის წინაშე დღეში ასჯერ ვინანიებ»[295]. [295] გადმოსცა მუსლიმმა ნომრით (2702).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ვინც თქვა: პატიებას ვთხოვ ძლევამოსილ ალლაჰს, არ არის ღვთაება გარდა მისი, მარადცოცხალისა, მარადმსუფევისა და მის წინაშე ვინანიებ,
ასთაღფირულლაჰალ აზიმალ ლაზი ლა ილაჰა ილლა ჰუვალ ჰაიულ ყაიუმუ ვა ათუბუ ილაიჰ ალლაჰი მიუტევებს მას, თუნდაც რომ ბრძოლის ველიდან გაქცეულიყო»[296]. [296] აბუ დაუდ (2/85), ნომრით: (1517), და ათ'თირმიზი (5/569), ნომრით: (3577), და ალ-ჰაქიმმა ის სანდოდ მიიჩნია, რასაც დაეთანხმა აზ-ზაჰაბი (1/511). იმამი ალ-ალბანი (ალლაჰმა შეიწყალოს ის) ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს, იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზი (3/182) და ჯაამი ალ-უსულ ლი აჰაადის არ-რასულ ﷺ (4/389-390) არნაუტის რედაქციით.
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «უფალი ყველაზე ახლოს არის თავის მონასთან ღამის ბოლო ნაწილში, და თუ შეძლებ, გახდე იმათგან ერთ-ერთი, ვინც ამ დროს ალლაჰს იხსენებს, მაშინ იყავი» [297]. [297] ათ'თირმიზი ნომრით (3579), ნესაი (1/279) ნომრით (572), ალ-ჰაქიმ (1/309), იხილეთ: საჰიჰი ათ'თირმიზში (3/183), და ჯამი ალ-უსული ალ-არნაუტის მოკვლევით (4/144).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «მონა ყველაზე ახლოს არის თავის უფალთან, როცა ის ასრულებს სუჯუდს, ამიტომ ამ დროს უფრო ხშირად მიმართეთ ვედრებით»[298]. [298] გადმოსცა მუსლიმმა (1/350) ნომრით (482).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ჭეშმარიტად, ჩემს გულს ბურუსი ეფარება ხოლმე და მე ალლაჰს შენდობას ვთხოვ დღეში ასჯერ»[299]. [299] გადმოსცა იმამ მუსლიმმა (4/2075) ნომრით (2702), თქვა იბნ ალ-ასირმა: «ჩემს გულს ბურუსი გადაეკვრება», ანუ დაიფარება და დაიბურება, და იგულისხმება: დავიწყება; რადგან ის (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) მუდმივად ღმერთის ხსენებაში, მასთან დაახლოებასა და სიფხიზლეში იმყოფებოდა, და თუ ის ზოგჯერ რამეს დაივიწყებდა აქედან, ან დაავიწყდებოდა, ამას საკუთარ თავს ცოდვად უთვლიდა, და მიმართავდა მიტევების თხოვნას. იხილეთ: ჯამი' ალ-უსულ (4/386).
130. თასბიჰის, თაჰმიდის, თაჰლილის და თაქბირის ღირსება
შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) თქვა: «ვინც თქვა: «ალლაჰი ყოვლადწმიდაა და დიდება მას». [ სუბჰანალლაჰი ვა ბიჰამდიჰ ]
სუბჰანალლაჰი ვა ბიჰამდიჰ დღეში ასჯერ, წაეშლება მას ცოდვები, თუნდაც რომ ზღვის ქაფის ტოლი იყოს»[300]. [300] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/168) ნომრით: (6405), და მუსლიმი (4/2071) ნომრით: (2691), და იხილე: „იმის სიკეთე, ვინც მას ასჯერ იტყვის დილით და საღამოს“ (გვ. 65) ამ წიგნიდან.
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ვინც თქვა: არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ერთადერთისა რომელსაც არ ჰყავს თანაზიარი, მას ეკუთვნის მეუფება და დიდება. და ის ყოვლისშემძლეა. [ ლაა ილააჰა ილლაა ლლაჰ, ვაჰდაჰუ ლაა შარიიქა ლაჰ, ლაჰულ მულქუ ვა ლაჰულ ჰამდუ, ვა ჰუვა 'ალაა ქულლი შაი'ინ ყადიირ ]
ლა ილაჰა ილალლაჰუ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ლაჰულ მულქუ, ვა ლაჰულ ჰამდუ, ვა ჰუვა ალა ქულლი შაიინ ყადირ. ათჯერ, იქნება მსგავსი იმისა, ვინც ოთხი მონა გაათავისუფლა ისმაილის მოდგმიდან»[301]. [301] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/67) ნომრით: (6404), და მუსლიმი იგივე სიტყვებით (4/2071) ნომრით: (2693). იხილე: იმის სიკეთე, ვინც მას დღეში ასჯერ იტყვის. ვედრება ნომერი (93) (გვ. 66) ამ წიგნიდან.
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ორი სიტყვა მსუბუქია ენისთვის, მძიმეა სასწორზე და საყვარელია მოწყალისთვის: სუბჰანალლაჰი ვა ბიჰამდიჰი, სუბჰანალლაჰილ 'აზიიმ»[302]. [302] გადმოსცემს ალ-ბუხარი (7/168) ნომრით: (6404), და მუსლიმი (4/2072) ნომრით: (2694).
სუბჰანალლაჰი ვა ბიჰამდიჰი, სუბჰანალლაჰილ აზიმ
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «რომ ვთქვა: ყოვლადუნაკლოა ალლაჰი, ქება-დიდება მას, არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ალლაჰი უდიდესია,
სუბჰანალლაჰ, ვალჰამდუ ლილლაჰ, ვა ლა ილაჰა ილლალლაჰ, ვალლაჰუ აქბარ უფრო საყვარელია ჩემთვის, ვიდრე ის რაზეც მზე ამოდის»[303]. [303] გადმოსცა მუსლიმმა ნომრით (2695).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ნუთუ რომელიმე თქვენგანისთვის რთულია ყოველდღიურად ათასი კეთილი საქმის შეძენა?» მის გვერდით მყოფთაგან ერთმა ჰკითხა: "როგორ შეიძლება ჩვენგან რომელიმემ მიიღოს ათასი სიკეთე?" მან უპასუხა: «ვინც ასჯერ იტყვის „სუბჰანალლაჰ“-ს, მისთვის ჩაიწერება ათასი სიკეთე და მისგან წაიშლება ათასი შეცდომა»[304]. [304] გადმოსცა მუსლიმმა ნომრით (2698).
სუბჰან ალლაჰ
«ვინც თქვა: ყოვლადწმიდაა დიდებული ალლაჰი და დიდება მას. [სუბჰანალლაჰი ალ'აზიიმ ვა ბიჰამდიჰ]
სუბჰანალლაჰილ აზიმი ვა ბიჰამდიჰ მისთვის სამოთხეში ერთი ფინიკის ხე დაირგვება»[305]. [305] გადმოსცა ათ-თირმიზიმ (5/511) ნომრით (3464), და ალ-ჰაქიმი (1/501), ჰადისს სწორად მიიჩნევს და მას ეთანხმება ალ-ზაჰაბი, იხილეთ: საჰიჰ ალ-ჯამი (5/531), და საჰიჰ ათ-თირმიზი (3/160).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ო, 'აბდულლაჰ იბნ ყაის, გინდა მიგითითო განძზე სამოთხის განძთაგან?» მე ვუპასუხე: დიახ, ალლაჰის შუამავალო. მაშინ შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) თქვა: «თქვი: «ლაა ჰავლა ვა ლაა ყუვვათა ილლაა ბილლაჰ ( არ არსებობს ძალა და ძლევამოსილება გარდა ალლაჰისა)»[306]. [306] გადმოსცემს ალ-ბუხარი („ფათჰ ალ-ბარი“ 11/213) ნომრით: (4206), და მუსლიმი (4/2076) ნომრით: (2704).
და თქვა შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას): «ალლაჰისთვის ყველაზე საყვარელი სიტყვები ოთხი სიტვაა: ყოვლადუნაკლოა ალლაჰი, ქება-დიდება მას, არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ალლაჰი უდიდესია,
სუბჰანალლაჰ, ვალჰამდუ ლილლაჰ, ვა ლა ილაჰა ილლალლაჰ, ვალლაჰუ აქბარ «ზიანს არ მოგაყენებს, რომელი მათგანითაც არ უნდა დაიწყო»[307]. [307] გადმოსცა მუსლიმმა (3/1685) ნომრით (2137).
ერთხელ ბედუინი მივიდა შუამავალთან (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) და უთხრა: "მასწავლე სიტყვები, რომლებსაც წარმოვთქვამ ხოლმე". უპასუხა: «თქვი: არ არსებობს სხვა ღვთაება ალლაჰის გარდა, იგი ერთია, არ ჰყავს მას თანამოზიარე, ალლაჰი უსაზღვროდ დიდია და უხვი ქება-დიდება ალლაჰს, ყოვლადუნაკლოა ალლაჰი, სამყაროთა უფალი, არ არსებობს ძალა და შეწევნა, გარდა ალლაჰისა, ძლევამოსილისა და ბრძენისა»
ლა ილაჰა ილლალ-ლაჰ ვაჰდაჰუ ლა შარიქა ლაჰუ, ალლაჰუ აქბარუ ქაბირა, ვალ-ჰამდუ ლილ-ლაჰი ქასირა, სუბჰანალ-ლაჰი რაბბილ-ალამინ, ლა ჰაულა ვა ლა ყუვვათა ილლა ბილ-ლაჰილ აზიზილ-ჰაქიმ მან თქვა: „ესენი ჩემი ღმერთისთვის, და რა არის ჩემთვის?“ მან უპასუხა: «თქვი: «ღმერთო ჩემო, მომიტევე მე, შემიწყალე, დამადგინე სწორ გზაზე და მომეცი სარჩო»[308]. [308] მუსლიმი (4/ 2072) ნომრით (2696) და აბუ დაუდმა დაამატა (1/ 220) ნომრით (832): როდესაც ბედუინი გაბრუნდა შუამავალმა -ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას- თქვა: ((მისი ხელი სიკეთით აავსო)).
ალაჰუმმაღფირ ლი, ვარჰამნი, ვაჰდინი, ვარზუყნი
როდესაც კაცი ისლამს მიიღებდა, შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) მას ლოცვას ასწავლიდა, შემდეგ უბრძანებდა, რომ ამ სიტყვებით ევედრა: «ღმერთო ჩემო, მომიტევე მე, შემიწყალე, დამადგინე სწორ გზაზე, მომეცი ჯანმრთელობა და მომეცი სარჩო»[309]. [309] მუსლიმი (4/ 2073) ნომრით (3697) ასევე მის გადმოცემაში: «ამ ვედრებაში შენთვის შეკრებილია ეს ქვეყანაც და ის ქვეყანაც».
ალლაჰუმმა ღფირ ლი, ვარჰამნი, ვაჰდინი, ვააფინი ვარზუყნი
«ყველაზე საუკეთესო ვედრება ქება-დიდება ალლაჰს,
ალჰამდუ ლილაჰ და საუკეთესო ზიქრი ''ლა ილაჰა ილლა ალლაჰ''. არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰისა.[310]. [310] ათ'თირმიზი, 5/462, ნომრით: 3383, და იბნ მააჯა, 2/1249, ნომრით: 3800, და ალ-ჰაქიმი, 1/503, ჰადისს სწორად მიიჩნევს და მას ეთანხმება ალ-ზაჰაბი, იხილეთ: საჰიჰ ალ-ჯამი'ი, 1/362.
«მარადიული კეთილი საქმეები: «ყოვლადუნაკლოა ალლაჰი, ქება-დიდება ალლაჰს, არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, ალლაჰი უდიდესია, არ არსებობს ძალა და ძლევამოსილება გარდა ალლაჰისა»[311]. [311] გადმოსცა აჰმადმა ნომრით (513) აჰმად შაქირის დალაგებით, იხილეთ: მაჯმა' აზ-ზავაიდი (1/297), იბნ ჰაჯარმა ბულუღ ალ-მარამში ეს ჰადისი მიაწერა ან-ნასაის [ალ-ქუბრაში], აბუ საიდის გადმოცემით, ნომრით (10617) და თქვა: იბნ ჰიბბანმა სანდოდ მიიჩნია ნომრით (840), და ალ-ჰაქიმმა (1/541).
სუბჰანალლაჰ, ვალჰამდუ ლილლაჰ, ვა ლა ილაჰა ილლალლაჰ, ვალლაჰუ აქბარ, ვა ლა ჰაულა ვა ლა ყუვვათა ილლა ბილლაჰ
131. როგორ ამბობდა თასბიჰს შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას)?
გადმოცემულია აბდულლაჰ იბნ 'ამრისგან(ალლაჰი იყოს მათით კმაყოფილი), რომელმაც თქვა: «ვნახე შუამავალი (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) როგორ ითვლიდა თასბიჰს», და დამატებაშია: «მარჯვენა ხელით»[312]. [312] გადმოსცა აბუ დაუდმა იგივე სიტყვებით (2/81) ნომრით: (1502), ათ'თირმიზიმ (5/521) ნომრით: (3486), იხილეთ: საჰიჰ ალ-ჯამი' (4/271) ნომრით: (4865), იმამ ალბანი ჰადისს სანდოდ მიიჩნევს აბუ დაუდის საჰიჰი სუნანში (1/411).
132. ყოვლისმომცველი სიკეთისა და ეთიკის სახეობები
თქვა შუამავალმაﷺ : «როდესაც ღამე ჩამოწვება – ანუ საღამო დადგება – სახლში ამყოფეთ თქვენი შვილები, რადგან შაიტანები სწორედ ამ დროს იფანტებიან. ხოლო როდესაც ღამის ერთი საათი გავა, გაუშვით ისინი. დაკეტეთ კარები და მოიხსენიეთ ალლაჰი; რადგან შაიტანი დაკეტილ კარს არ აღებს. თქვენს ტიკებს თავი მოუკარით და მოიხსენიეთ ალლაჰი, დააფარეთ თქვენს ჭურჭელს და მოიხსენიეთ ალლაჰი, თუნდაც რაიმე გადაადოთ მასზე, და ჩააქრეთ თქვენი სანათები»[313]. [313] გადმოსცემს ალ-ბუხარი, „ფათჰ-ულ-ბარი“ (10/88) ნომრით: (5623), და მუსლიმი (3/1595) ნომრით: (2012).
ალლაჰის ლოცვა, მშვიდობა და ბარაქა, ჩვენს მოციქულ მუჰამმადს, მის ოჯახს და მის ყველა საჰაბებს.
Related books
All books
დილას და საღამოს საკითხავი ვედრებები57 languagesდილას და საღამოს საკითხავი ვედრებები
სახელითა ალლაჰისა მოწყალისა, შემწყალებლისა "არ არის ღვთაება, ალლაჰის, უკვდავის, მარადიულის გარდა, თვლემა არ ეუფლება მას და არც ძილი. მისია, რაც ცაშია და რაც ქვეყანაზე და მის წინაშე არავის შეუძლია იშუამდგომლოს, თუ არა მისი ნება. მან იცის, რაც მათ უწინაა და რაც მათ შემდგომაა. ისინი კი მისი ცოდნისგან მხოლოდ იმას გასწვდებიან, რასაც ინებებს. ტახტი მისი გარემოიცავს ცათა და ქვეყანას და მათი დაცვა არ უმძიმს მას და იგი უზენაესი, დიდებულია". [ალ-ბაყარა: 255] აიათულ ქურსი "ირწმუნა შუამავალმა, რაც თავისი ღმერთისგან ზემოევლინა და მორწმუნეებმაც. ირწმუნა ყველამ ალლაჰი, მისი ანგელოზები, მისი წიგნები, მისი…
أذكار الحاج والمعتمر12 languagesأذكار الحاج والمعتمر
ენა: ჰაჯობის და უმრას შემსრულებლის ვედრებები მიიყათი: განიზრახავს რიტუალში შესვლას, შემდეგ იტყვის: უმრას მომლოცველი და ჰაჯობის მომლოცველი, რომელიც თამათთუ'ზეა: "ლაბბაიქა უმრათან, ლაბბაიქალლაჰუმმა ლაბბაიქ". ყირანის მომლოცველი ამბობს: "ლაბბაიქა უმრათან ვა ჰაჯჯან, ლაბბაიქალლაჰუმმა ლაბბაიქ" („აი, აქ ვარ შენს წინაშე უმრასა და ჰაჯობისთვის, შენს წინ ვარ, ალლაჰო, შენს წინ ვარ!“).
შემოკლებული სასარგებლო ცნობარი მუსლიმისთვის54 languagesშემოკლებული სასარგებლო ცნობარი მუსლიმისთვის
წიგნი დეტალურად განიხილავს ისლამის რელიგიის საფუძვლებს, თანაც მოკლე, თუმცა ამომწურავი გზით. მასში მკითხველისთვის გადმოცემულია სწორი თაყვანისცემის საფუძვლები და განმარტებულია რწმენის ძირითადი პრინციპები, როგორებიცაა: რწმენა ალლაჰისა, მისი ანგელოზების, მისი წიგნების, მისი მოციქულების, განკითხვის დღის და ბედისწერის. წიგნი იწყება ისლამის წყალობის მნიშვნელობის განმარტებით და ყურადღებას ამახვილებს ალლაჰის შეცნობის აუცილებლობაზე, მათ შორის მისი თვისებების და ულამაზესი სახელების აღიარებაზე. შემდეგ ტექსტი გადადის ისლამის ხუთი საფუძვლის დეტალურ განხილვაზე და რწმენის საფუძვლების ახსნაზე. ბოლოს,…
მე ვარ მუსლიმი31 languagesმე ვარ მუსლიმი
ამ სტატიაში განმარტებულია ისლამის არსი, ვინ არის მუსლიმი და როგორ უნდა გახდე ჭეშმარიტი მუსლიმი. ასევე აღნიშნულია ისლამის ღირსებები, მაღალი ზნეობა და ეთიკა, ქალის მდგომარეობა, ნათესავების, მეზობლებისა და საზოგადოების უფლებები. სტატიაში ასევე ხაზგასმულია, რომ ისლამი ბრძანებს და მოუწოდებს ყოველ სათნოებას და კრძალავს ყოველგვარ მანკიერებას.