Գիրքն անդրադառնում է այն հիմնական սկզբունքներին, որոնք պետք է իմանա յուրաքանչյուր մուսուլման՝ Ալլահի ճանաչումը, Իսլամ կրոնի ճանաչումը և Մուհամմադ մարգարեի ﷺ ճանաչումը, և շեշտում է այս սկզբունքների կարևորությունը հավատքի և բարի գործերի կառուցման համար՝ հիմնվելով Կուռանի (Ղուրանի) և հադիսների ապացույցների վրա։
Շաֆիին (Ալլահը ողորմի նրան) ասաց.«Եթե Ալլահն Իր արարածների համար այս սուրայից բացի այլ ապացույց չիջեցներ, ապա այն բավական կլիներ նրանց համար»։
Եվ Բուխարին (Ալլահը ողորմի նրան) ասաց.ԲԱԺԻՆ. ԳԻՏԵԼԻՔԸ՝ ԽՈՍՔԻՑ ԵՎ ԳՈՐԾԻՑ ԱՌԱՋ։ Եվ ապացույցը Բարձրյալի խոսքն է. «Իմացի՛ր, որ Ալլահից բացի այլ աստված չկա, և ներում հայցիր քո մեղքի համար...» [Մուհամմադ։ 9], ուստի Նա սկսեց գիտելիքից՝ խոսքից և գործից առաջ։
Իմացի՛ր, թող Ալլահը ողորմած լինի քեզ, որ յուրաքանչյուր մուսուլմանի և մուսուլմանուհու պարտքն է սովորել այս երեք հարցերը և գործել դրանց համաձայն։
Առաջինը՝ այն է, որ Ալլահը ստեղծել է մեզ, ապրուստ է տվել և անտեր չի թողել, այլ մեզ ուղարկել է Մարգարե։ Ով հնազանդվի նրան՝ կմտնի Դրախտ, իսկ ով անհնազանդ լինի նրան՝ կմտնի Դժոխք։
Երրորդը՝ ով հնազանդվել է Առաքյալին և միայն Ալլահին է երկրպագել, նրան թույլատրելի չէ դաշնակցել նրա հետ, ով հակառակվել է Ալլահին և Նրա Առաքյալին, թեկուզ և նա լինի ամենամոտ հարազատը։
Իմացի՛ր, (թող Ալլահը քեզ ուղղորդի Իր հնազանդությանը), որ Հանիֆիականությունը՝ Իբրահիմի հավատքը, միայն Ալլահին երկրպագելն է՝ մաքրամաքուր կերպով նվիրելով Նրան ողջ դավանանքը։ Եվ Ալլահը հենց դա է հրամայել բոլոր մարդկանց և դրա համար է նրանց ստեղծել, ինչպես ասել է Ամենաբարձրյալը.«Ես ստեղծել եմ ջիներին ու մարդկանց միայն մեկ նպատակի համար՝ որպեսզի նրանք երկրպագեն Ինձ»։[Սուրա Զարիաթ, այաթ 56],«Երկրպագում են Ինձ» արտահայտության իմաստն այն է, որ նրանք մաքրապես միահավատում են (Ալլահին);
Ալլահի հրամայածներից ամենավեհը Միաստվածությունն է, որն է՝ Ալլահին երկրպագության մեջ միակ դարձնելը։
Իսկ Նրա արգելածներից մեծագույնը շիրքն է, որն է՝ Նրա հետ մեկտեղ ուրիշին աղոթելը (աղերսելը)։
Եվ եթե քեզ հարցնեն․ ո՞րոնք են այն երեք հիմքերը, որոնք պարտավոր է իմանալ մարդը։
Ապա ասա՛․ Ծառան պետք է գիտելիք ունենա իր Տիրոջ, իր կրոնի և իր մարգարե Մուհամմեդի ﷺ մասին։
[Առաջին Սկզբունքը]
Եվ եթե քեզ ասվի. «Ո՞վ է քո Տերը»։
Եվ ասա՛․ Իմ Տերը Ալլահն է, Ով սնել է ինձ և Իր բարիքներով սնում է բոլոր աշխարհները։ Միայն Նրան եմ ես երկրպագում և չկա այլ երկրպագյալ բացի Նրանից։ Իսկ ապացույցը Նրա՝ Բարձրյալի խոսքն է․«Փառք Ալլահին՝ աշխարհի Տիրոջը»։2[Փաթիհա:2]Եվ Ալլահից բացի ամեն ինչ ստեղծված են և ես դրա մի մասն եմ կազնում:
Ուրեմն, եթե քեզ հարցնեն՝ ինչո՞վ ճանաչեցիր քո Տիրոջը։
Ապա ասա՛․ Իր նշաններով և Իր արարածներով։
Եվ Նրա նշաններից են՝ գիշերը, ցերեկը, արևը և լուսինը։
Նրա արարածներից են՝ յոթ երկինքները և նրանցում եղածները, յոթ երկրները և նրանցում եղածները, և այն, ինչ դրանց միջև է։
Իբն Քասիրն (Ալլահը ողորմի նրան) ասաց.«Այս բաների Արարիչն է, Ով արժանի է երկրպագության»։
Եվ երկրպագության տեսակները, որոնք Ալլահը պատվիրել է, ինչպիսիք են՝ իսլամը, իմանը (հավատքը) և իհսանը․ և դրանցից են՝ աղոթքը, վախը, հույսը, ապավինությունը, ձգտումը, ակնածանքը, խոնարհությունը, երկյուղը, ապաշխարությունը, աջակցություն խնդրելը, ապաստան փնտրելը, փրկություն հայցելը, զոհաբերությունը, ուխտը և երկրպագության այլ տեսակներ, որոնք Ալլահը հրամայել է: Այս բոլորը պետք է նվիրվեն միայն Ամենաբարձրյալ Ալլահին։ Եվ դրա ապացույցը Ամենաբարձրյալի խոսքն է.«Եվ մզկիթները Ալլահին են պատկանում, ուստի Ալլահի հետ մեկտեղ ոչ ոքի մի՛ դիմեք աղոթքով»։[Ալ-Ջին:18]
Եվ վախի ապացույցը Բարձրյալի խոսքն է․«...նրանցից մի՛ վախեցեք, այլ վախեցե՛ք Ինձնից, եթե հավատացյալ եք»։[Ալ-Իմրան:175]
Իսկ հույսի ապացույցը Բարձրյալ Ալլահի խոսքն է․«Ուստի, ով ակնկալում է իր Տիրոջ հետ հանդիպումը, թող բարի գործ կատարի և իր Տիրոջ երկրպագության մեջ ոչ ոքի Նրան չհավասարեցնի»։[Ալ-Քահֆ:110]։
Եվ ապավինության ապացույցը Բարձրյալ Ալլահի խոսքն է․«...և Ալլահի՛ն ապավինեցեք, եթե հավատացյալներ եք»։[Ալ-Մաիդա:23],Եվ նրա խոսքը.«…Եվ ով ապավինում է Ալլահին, Նա բավական է նրան…»[Ատ-Տոլակ:3]
Իսկ որպես փափագի, երկյուղի և խոնարհության ապացույց՝ Բարձրյալ Ալլահն ասում է․«Իսկապես, նրանք շտապում էին բարի գործեր կատարել և աղերսում էին Մեզ (Ինձ)՝ հույսով և երկյուղով։ Եվ նրանք խոնարհ էին Մեր (Իմ) հանդեպ»։[Անբիյա:90]
Եվ երկյուղածության ապացույցը Բարձրյալի խոսքն է․«...մի՛ վախեցեք նրանցից, այլ վախեցե՛ք Ինձնից...»[Ալ-Մաիդա:3]
Իսլամ կրոնի ճանաչումը ապացույցներով, որն է՝ Ալլահին անձնատուր լինելը միաստվածությամբ, Նրան ենթարկվելը հնազանդությամբ և հրաժարումը բազմաստվածությունից ու դրա հետևորդներից։
Այն ունի երեք աստիճան՝ Իսլամը, Հավատը և Իհսանը։
Եվ յուրաքանչյուր աստիճան ունի սյուներ։
Իսլամի սյուները հինգն են. վկայել, որ չկա ոչ մի աստվածություն, որն արժանի է երկրպագության, բացի Ալլահից, և որ Մուհամմադը Նրա Առաքյալն է ﷺ, կատարել նամազը, տալ զաքաթը, պահել Ռամադանի ծոմը և ուխտագնացություն կատարել դեպի Ալլահի Սուրբ Տունը։
Իսկ «Մուհամմադը Ալլահի Առաքյալն է» վկայության իմաստն է՝ հնազանդվել նրան այն բանում, ինչ հրամայել է, հավատալ նրան այն բանում, ինչ հայտնել է, խուսափել այն ամենից, ինչից նա արգելել և զգուշացրել է, և որ Ալլահին երկրպագեն միայն այնպես, ինչպես Նա է սահմանել։
Եվ Հաջջի ապացույցն է Ալլահի խոսքը.«Եվ մարդկանց պարտքն է Ալլահի հանդեպ դեպի Նրա Տուն ուխտագնացությունը՝ նրա համար, ով կարող է ճանապարհ գտնել դեպի այնտեղ։ Իսկ ով անհավատություն ցուցաբերի, ապա իսկապես Ալլահն անկարիք է աշխարհներից»։[Ալ Իմրան:97]։
Երկրորդ աստիճանը հավատքն է, որը յոթանասունից ավելի ճյուղ է․ դրանցից ամենաբարձրը «չկա ոչ մի աստվածություն, որն արժանի է երկրպագության, բացի Ալլահից» խոսքն է, իսկ ամենացածրը՝ ճանապարհից վնասը հեռացնելը, և համեստությունը հավատքի մի ճյուղն է։
Եվ դրա հիմնասյուները վեցն են. հավատալ Ալլահին, Նրա հրեշտակներին, Նրա գրքերին, Նրա առաքյալներին, Վերջին օրվան և ճակատագրին՝ իր բարիով և չարով։
Երրորդ աստիճանը՝ Իհսանն է (մեկ հիմնասյուն)՝ երկրպագել Ալլահին այնպես, կարծես տեսնում ես Նրան, իսկ եթե չես տեսնում Նրան, ապա Նա, անշուշտ, տեսնում է քեզ։
Եվ ապացույցը Սուննայից Ջիբրիլի հայտնի հադիսն է։ Ումարը, թող Ալլահը գոհանա նրանով, ասաց.Մի օր, երբ մենք Ալլահի առաքյալի (ﷺ) մոտ էինք, մեզ մոտ եկավ մի մարդ՝ ձյունաճերմակ հագուստով, թանաքի պես սև մազերով։ Նրա վրա ճանապարհորդության հետքեր չէին երևում, և մեզանից ոչ ոք նրան չէր ճանաչում։ Նա նստեց Մարգարեի (ﷺ) մոտ, իր ծնկները հպեց նրա ծնկներին, իր ձեռքերը դրեց իր ազդրերին և ասաց. «Ո՛վ Մուհամմադ»։
Տեղեկացրո՛ւ ինձ Իսլամի մասին։
Ալլահի առաքյալը ﷺ ասաց. «Իսլամը՝ վկայելն է, որ չկա այլ աստվածություն, բացի Ալլահից, և որ Մուհամմադը Ալլահի առաքյալն է, աղոթքը կատարելը, զաքաթը տալը, Ռամադան ամսվա ծոմը պահելը և ուխտագնացություն կատարելը դեպի Տուն (Քաաբա), եթե դրա հնարավորությունն ունես»։ (Նա) ասաց. «Ճիշտ ասացիր»։ Եվ մենք զարմացանք նրա վրա, որ հարցնում էր նրան և հաստատում նրա ասածը։
Ասաց. «Ապա պատմի՛ր ինձ Հավատքի մասին»։
Ասաց. «Որ հավատաս Ալլահին, Նրա հրեշտակներին, Նրա գրքերին, Նրա առաքյալներին, Վերջին օրվան, և հավատաս ճակատագրին՝ թե՛ բարի, թե՛ չար»։ Ասաց. «Ճիշտ ասացիր»։
Ասաց․ «Որ աղախինը ծնի իր տիրուհուն, և որ տեսնես բոկոտն, մերկ, կարիքավոր ոչխարների հովիվներին՝ շինությունների բարձրությամբ մրցելիս»։
(Ումարն) ասաց․ «Այնուհետև նա հեռացավ, և ես մի որոշ ժամանակ մնացի։ Ապա (Մարգարեն) ինձ ասաց․ «Ո՛վ Ումար, գիտե՞ս ով էր հարցնողը»։ Ես պատասխանեցի․ «Ալլահն ու Նրա Առաքյալն ավելի լավ գիտեն»։ Նա ասաց․ «Դա Ջիբրիլն էր, որը եկել էր ձեզ սովորեցնելու ձեր կրոնը»»։
[Երրորդ Հիմքը]
Ձեր մարգարեի՝ Մուհամմադի ﷺ ճանաչումը․ նա Մուհամմադն է՝ Աբդուլլահի որդին, Աբդուլմութթալիբի թոռը, Հաշիմի տոհմից։ Հաշիմը Կուրեյշի ցեղից է, Կուրեյշը՝ արաբներից, իսկ արաբները՝ Իբրահիմ Խալիլի որդի Իսմաիլի սերնդից (նրա և մեր մարգարեի վրա լինի Աստծո լավագույն օրհնությունն ու խաղաղությունը)։
Նա ապրեց 63 տարի. որից 40 տարին մինչ մարգարեության կոչումը, իսկ 23 տարին՝ որպես մարգարե և առաքյալ։
Նա մարգարեացավ «Կարդա՛»-ով, առաքյալ ուղարկվեց «Ալ-Մուդդասսիր»-ով, իսկ նրա հայրենի քաղաքը Մեքքան է։
«Եվ պղծությունը լքիր»։«Առ-ռուջզ»՝ կուռքեր։ Իսկ դրանք լքելը՝ դրանք թողնելն է, և դրանցից ու դրանց երկրպագողներից հրաժարվելը։
Նա տասը տարի կոչ էր անում միաստվածության։ Տասը տարի անց նա վերամբարձվեց երկինք, և նրան պատվիրվեցին հինգ նամազները (աղոթքները)։ Նա երեք տարի նամազ կատարեց Մեքքայում, որից հետո հրաման ստացավ տեղափոխվելու Մեդինա։
Հիջրան բազմաստվածության երկրից դեպի Իսլամի երկիր գաղթն է։
Արտագաղթը պարտականություն է այս համայնքի համար՝ բազմաստվածության երկրից դեպի իսլամի երկիր, և այն մնայուն է մինչև Դատաստանի օրը։
Ալ-Բաղավին (Ալլահի ողորմությունը նրան)
ասաց.«Այս այաթի հայտնության պատճառը՝ Մեքքայում գտնվող այն մուսուլմաններն են, ովքեր չեն արտագաղթել, և որոնց Ալլահը կոչել է հավատքի անունով»։
Եվ Սուննայից Հիջրայի ապացույցը՝ նրա խոսքը․«Հիջրան (գաղթը) չի ընդհատվի, մինչև չընդհատվի ապաշխարությունը, և ապաշխարությունը չի ընդհատվի, մինչև արևը ծագի իր արևմուտքից»։
Երբ նա հաստատվեց Մեդինայում, նրան հրամայվեցին իսլամի մնացյալ պատվիրանները, ինչպիսիք են՝ զաքաթը, ծոմապահությունը, հաջջը, ազանը (աղոթքի կոչը), ջիհադը, բարին պատվիրելը և չարն արգելելը։ Նա այսպես շարունակեց տասը տարի։
Նա (ﷺ) վախճանվեց, և նրա կրոնը մնայուն է։ Սա է նրա կրոնը. չկա բարիք, որին նա չի ուղղորդել իր համայնքին, և ոչ մի չարիք, որից նա չի զգուշացրել նրանց։
Իսկ բարիքը, որին նա առաջնորդել է, Միաստվածությունն է և այն ամենը, ինչ սիրում է Ալլահը և որից գոհ է։
Իսկ այն չարիքը, որից Նա զգուշացրել է նրան, բազմաստվածությունն է, և այն ամենը, ինչ Ալլահն ատում և մերժում է։
Եվ Ալլահը նրանով ամբողջացրեց կրոնը, և ապացույցը Բարձրյալի խոսքն է․«...Այսօր Ես կատարելագործեցի ձեզ համար ձեր կրոնը, և ամբողջացրի ձեզ վրա Իմ շնորհը, և իսլամը հավանեցի ձեզ համար՝ որպես կրոն...»։[Ալ-Մաիդա:3]
Եվ Հարությունից հետո նրանք ենթարկվելու են հաշվի և հատուցման՝ իրենց գործերի համաձայն, իսկ դրա ապացույցը Ամենաբարձրյալի խոսքն է․«...որպեսզի չարագործներին հատուցի իրենց արարքների համար, և բարեգործներին՝ լավագույնով»։[Ան-Նաջմ:31]
Եվ Ալլահը պարտադիր է դարձրել բոլոր ծառաների համար՝ տաղութի ժխտումը և հավատքն առ Ալլահ։
Իբն Ալ-Կայիմն ասել է.
(Ալլահի ողորմությունը նրան)Տաղութի իմաստը․ այն ամենն է, ինչի միջոցով ծառան անցնում է իր սահմանը՝ լինի դա երկրպագվող, հետևվող, թե հնազանդվող։
Տաղութները բազմաթիվ են, իսկ նրանց գլխավորները հինգն են․ Իբլիսը(սատանան),(թող Ալլահը նրան անիծի), նա, ում երկրպագում են, և նա գոհ է դրանից, նա, ով մարդկանց կանչում է իրեն երկրպագելու, նա, ով պնդում է, թե տիրապետում է անտեսանելիի գիտությանը, և նա, ով դատում է ոչ այն օրենքով, ինչ իջեցրել է Ալլահը։
Գիրքը բացատրում է հավատքի հիմունքները, որոնք ներառում են հավատն Ալլահին, Նրա հրեշտակներին, Նրա գրքերին, Նրա առաքյալներին, Վերջին օրվան և կանխորոշմանը։ Գիրքը ներկայացնում է այն հիմնական սկզբունքները, որոնց մուսուլմանը պետք է հավատա և դրանցով առաջնորդվի՝ ընդգծելով Ալլահի հետ կապի ամրապնդման կարևորությունը՝ իսլամական հավատքը (ակիդան) խորապես հասկանալու միջոցով։
Հեղինակ՝ Գթասիրտ Ալլահի անունով Նախաբան Փառք միայն Ալլահին , և խաղաղություն ու օրհնություն թող լինի նրան,որից հետո մարգարե այլևս չկա, ինչպես նաև նրա ընտանիքին ու ուղեկիցներին:
Արդյո՞ք հարցրել ես ինքդ քեզ․ ո՞վ է քեզ ստեղծել, և ինչո՞ւ։ Եվ ի՞նչ կա մահից հետո։
57 languages
Արդյո՞ք հարցրել ես ինքդ քեզ․ ո՞վ է քեզ ստեղծել, և ինչո՞ւ։ Եվ ի՞նչ կա մահից հետո։
Գիրքն անդրադառնում է գոյության և արարչության հարցին՝ բանականորեն հաստատելով կատարյալ Իմաստությամբ և Կատարելությամբ օժտված Արարչի գոյությունը։ Այն պարզաբանում է, որ կյանքի նպատակը միայն Ալլահին երկրպագելն է, և որ Իսլամը պահպանված, ճշմարիտ կրոնն է։ Գիրքը կոչ է անում հավատալ Ալլահի առաքյալ Մուհամմադին ﷺ և հետևել նրա ուսմունքներին, զգուշացնում է բազմաստվածությունից և հաստատում է Հաշվի և Հատուցման գոյությունը Վերջին կյանքում։
Ամենաբարեգութ, ամենաողորմած Ալլահի անունով Ալլահը միակ Աստվածն է՝ Կենդանի և հավիտենական։ Նա չի քնում, նույնիսկ չի քնկոտանում։ Նրան են պատկանում երկինքն ու երկիրը։ Ոչ ոք չի կարող միջնորդել՝ բացի Նրա թույլտվությամբ։ Նա գիտի ամեն բան՝ անցյալն ու ապագան։ Մարդիկ չգիտեն Նրա գիտությունը՝ բացի այն, ինչ Նա կամենա։ Նրա Աթոռը ընդգռում է երկինքն ու երկիրը , և Նրան դժվար չէ դրանք պահելը։ Նա է Բարձրագույնը եւ Մեծագույնը։ Սուրա:2 (Կով) Այաթ 255 Մարգարեն հավատաց Տիրոջից իրեն իջեցվածին (ուղղարկվածին), և բոլոր հավատացյալները նույնպես։ Բոլորը հավատացին Ալլահին (Աստծու), հրեշտակներին, սուրբ գրքերին ու…
