წიგნი განიხილავს იმ ძირითად საფუძვლებს, რომელთა შესწავლაც ევალება მუსლიმს: ალლაჰის შეცნობა, ისლამის რელიგიის შეცნობა და შუამავალ მუჰამმადის (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა იყოს მასზე) შეცნობა. მასში ყურადღება გამახვილებულია ამ პრინციპების მნიშვნელობაზე რწმენისა და სათნო საქმეების ჩამოყალიბებაში, ყურანისა და სუნნეთის მტკიცებულებებზე დაყრდნობით.
თქვა აშ-შაფი'იმ (ალლაჰმა შეიწყალოს ის):ალლაჰს რომ თავის ქმნილებებზე სხვა მტკიცებულება არ ჩამოევლინა, გარდა ამ სურისა, ესეც ეყოფოდათ.
თქვა ალ-ბუხარიმ (ალლაჰმა შეიწყალოს ის):"თავი: ცოდნა სიტყვაზე და ქმედებაზე წინ; და მტკიცებულებაა უზენაესი ალლაჰის სიტყვა: (იცოდე, რომ არ არსებობს (არავითარი ჭეშმარიტი) ღმერთი ალლაჰის გარდა და ითხოვე შენდობა შენი ცოდვისთვის...)[მუჰამმად: 9], ამრიგად, მან ცოდნით დაიწყო" სიტყვაზე და ქმედებაზე წინ."
იცოდე - ალლაჰმა შეგიწყალოს - რომ ყოველ მუსლიმ მამაკაცსა და ქალს ევალება ამ სამი საკითხის შესწავლა და მათ მიხედვით მოქმედება:
პირველი: ალლაჰმა შეგვქმნა, მოგვცა სარჩო და არ მიგვატოვა უმეთვალყურეოდ, არამედ გამოგვიგზავნა შუამავალი; ვინც მას დაემორჩილა, სამოთხეში შევიდა, ხოლო ვინც ურჩობა უყო, ცეცხლში შევიდა.
მესამე: ვინც დაემორჩილა შუამავალს და აღიარა ალლაჰის ერთადერთობა, მისთვის დაუშვებელია იმის მეგობრობა, ვინც ეწინააღმდეგება ალლაჰსა და მის შუამავალს, თუნდაც იგი უახლოესი ნათესავი იყოს.
იცოდე — ალლაჰმა თავის მორჩილებისკენ დაგაკვალიანოს — რომ ჰანიიფია — იბრაჰიმის რჯული — არის მხოლოდ ალლაჰის თაყვანისცემა, მისდამი გულწრფელი რწმენით. და ეს უბრძანა ალლაჰმა ყველა ადამიანს და ამისთვის შექმნა ისინი; როგორც ბრძანა უზენაესმა:(არ გამიჩენია მე ჯინნი და ადამიანნი გარდა ჩემდამი თაყვანისცემისა)[აზ-ზაარიაათ: 56]„თაყვანს მცემენ“-ის მნიშვნელობაა: ჩემს ერთიანობას აღიარებენ.
უდიდესი, რაც ალლაჰმა ბრძანა: ერთღმერთიანობა, ანუ მხოლოდ ერთი ალლაჰის თაყვანისცემა.
ხოლო უდიდესი, რაც მან აკრძალა, არის შირქი, და ის არის: მასთან ერთად სხვისგან თხოვნა.
და თუ შეგეკითხებიან: რა არის სამი საფუძველი, რომელიც ადამიანმა უნდა იცოდეს?
მაშ, თქვი: მსახურის მიერ თავისი უფლის, თავისი რელიგიისა და თავისი შუამავლის, მუჰამმადის ﷺ, შეცნობა.
[პირველი საფუძველი]
და თუ შეგეკითხებიან: ვინ არის შენი ღმერთი?
მაშ, თქვი: ჩემი ღმერთი არის ალლაჰი, რომელმაც შემქმნა მე და შექმნა მთელი სამყარო მისი მოწყალებით, ის არის ჩემი სათაყვანებელი და არ მყავს მე მის გარდა სათაყვანებელი არავინ; ხოლო მტკიცებულებაა ყოვლადმაღალის სიტყვა:დიდება ალლაჰს, ღმერთს სამყაროთა;(ალ-ფაათიჰა: 2)ყოველივე ალლაჰის გარდა სამყაროა, და მე ერთი ვარ იმ სამყაროდან.
ხოლო თუ შეგეკითხებიან: რით შეიცანი შენი უფალი?
უთხარი: მისი აიათებითა და მისი ქმნილებებით.
მისი ერთ-ერთი სასწაულია ღამე და დღე, მზე და მთვარე.
და მის ქმნილებათაგან არის: შვიდი ცა და ვინც მათშია, შვიდი მიწა და ვინც მათშია, და რაც მათ შორისაა.
თქვა იბნ ქასირმა (ალლაჰმა შეიწყალოს ის):მხოლოდ ამ ყველაფრის შემოქმედია ღირსი თაყვანისცემისა.
და თაყვანისცემის სახეობები, რომლებიც ალლაჰმა ბრძანა: - როგორიცაა: ისლამი, იმანი და იჰსანი; და მათ შორის: ვედრება, შიში, იმედი, მინდობა, ლტოლვა, მოწიწება, სიმდაბლე, მოშიშება, მონანიება, დახმარების თხოვნა, თავშესაფრის ძიება, შველის თხოვნა, მსხვეპლშეწირვა, აღთქმა და თაყვანისცემის სხვა სახეობები, რომლებიც ალლაჰმა ბრძანა - ყველა მათგანი მხოლოდ უზენაესი ალლაჰისთვისაა; და მტკიცებულებაა უზენაესის სიტყვები:(ჭეშმარიტად სამლოცველოებიი ალლაჰს ეკუთვნის, მაშ არ მოუხმოთ ალლაჰთან ერთად არავის)(ალ-ჯინნ: 18).
შიშის მტკიცებულება არის ალლაჰის სიტყვები:ნუ შეუშინდებით მათ, ჩემი კი გეშინოდეთ, თუკი ხართ თქვენ მორწმუნენი.[ალი იმრან: 175].
ხოლო სასოების მტკიცებულება არის უზენაესის სიტყვები:...ვინც სასოებს თავის ღმერთთან შეხვედარას მან აკეთოს კეთილი საქმე და არავინ თანაუზიაროს თავის ღმერთს თაყვანისცემაში.[ალ-ქაჰფ: 110].
თავაქულის მტკიცებულება არის ალლაჰის სიტყვები:და ღმერთს მიენდეთ, თუ ხართ მორწმუნენი[ალ-მაიდა: 23],ასევე მისი სიტყვები:...და ვინც მიენდობა ალლაჰს, იგი საკმარისია მისთვის...(ატ-ტალაყ: 3)
სურვილის, შიშისა და მოწიწების მტკიცებულება არის უზენაესის სიტყვები:...ჭეშმარიტად ისინი ისწრაფოდნენ სიკეთის კეთებას, გვევედრებოდნენ იმედით და შიშით და იყვნენ ჩვენს მიმართ მოშიშნი.[ალ-ანბია: 90].
მოშიშების მტკიცებულება არის უზენაესის სიტყვები:და არ შეუშინდეთ მათ, (მხოლოდ) ჩემი გეშინოდეთ[ალ-მაიდა: 3].
ისლამის რელიგიის ცოდნა მტკიცებულებებით, და ის არის: მორჩილება ალლაჰზე თავჰიდით (ერთღმერთიანობით), მიყოლა მასზე მორჩილებით, გაშორება შირქისგან და იმათგან, ვინც მას აკეთებს (შირქს).
იგი შედგება სამი საფეხურისგან: ისლამი, იმანი და იჰსანი.
თითოეულ საფეხურს თავისი საფუძვლები აქვს.
ისლამის საფუძვლები ხუთია: დამოწმება იმისა, რომ არ არსებობს ღვთაება გარდა ალლაჰისა და რომ მუჰამმადი ალლაჰის შუამავალია, ხუთჯერადი ლოცვა, ზაქათის გადახდა, მარხვა რამადანის თვეში და ჰაჯობის შესრულება ქააბაში.
დამოწმების მნიშვნელობა, რომ მუჰამმადი ალლაჰის შუამავალია: მისი მორჩილება იმაში, რაც ბრძანა; დაჯერება იმისა, რაც გვაუწყა; თავის არიდება იმისგან, რაც აკრძალა და გაკიცხა; და რომ ალლაჰს თაყვანი ვცეთ მხოლოდ იმით, რაც მან დააკანონა.
ჰაჯის მტკიცებულება არის უზენაესის სიტყვები:ადამიანებს, ვისაც იქ მისასვლელი გზის დაფარვა შეუძლიათ, ალლაჰისგან დაეკისრათ ამ სახლში ჰაჯობის შესრულება, ხოლო ვინც უარყოფს, ჭეშმარიტად, ალლაჰი იმდენად მდიდარია, რომ ის არაფერს საჭიროებს სამყაროთაგან.[ალი იმრან: 97].
მეორე საფეხური: რწმენა; და იგი სამოცდაათზე მეტი ნაწილია, უმაღლესი ნაწილი არის სიტყვები: არ არსებობს ღმერთი გარდა ალლაჰისა, და ყველაზე დაბალი მისი გამოვლინება არის გზიდან რაიმე საზიანოს მოშირება, და სირცხვილიც რწმენის ერთ-ერთი ნაწილია.
და მისი საფუძვლები ექვსია: რომ ირწმუნო ალლაჰის, მისი ანგელოზების, მისი წიგნების, მისი შუამავლების, განკითხვის დღის და ბედისწერის თავისი კარგით და ცუდით.
მესამე საფეხური: იჰსანი - ერთი საფუძველი - და ეს ნიშნავს, ეთაყვანო ალლაჰს ისე, თითქოს მას ხედავდე, შენ რომ ვერც ხედავდე მას, ჭეშმარიტად ის გხედავს შენ.
მტკიცებულება სუნნიდან არის: ჯიბრილის ჰადისი, რომელიც ცნობილია, უმარისაგან (ალლაჰი იყოს მისით კმაყოფილი) გადმოცემულია, რომელმაც თქვა:"როდესაც ჩვენ ვიჯექით შუამავალთან ერთად (ალლაჰის მშვიდობა და ლოცვა მას), ჩვენთან გამოჩნდა კაცი, ძალიან თეთრი სამოსით, ძალიან შავი თმებით, რომელსაც არ ემჩნეოდა მგზავრობის კვალი და არავინ ჩვენგან არ იცნობდა მას. ის დაჯდა შუამავალთან, თავისი მუხლები მის მუხლებს მიაყრდნო, ხელები დააწყო თავის ბარძაყებზე და უთხრა: "ო მუჰამმად!"."
მომიყევი ისლამზე?
ალლაჰის შუამავალმა ﷺ თქვა: «ისლამი არის, რომ დაამოწმო, არ არსებობს ღვთაება, გარდა ალლაჰისა და რომ მუჰამმადი ალლაჰის შუამავალია, შეასრულო ლოცვა, გასცე ზაქათი, იმარხო რამადანი და შეასრულო ჰაჯობა თუ შეგიძლია». მან თქვა: "მართალი ხარ" – ჩვენ გაგვიკვირდა ძალიან, რადგან თან შეეკითხა და თან დაამოწმა მისი ნათქვამი –.
მან თქვა: "მაცნობე მე რწმენაზე?"
მან უპასუხა: რწმენა არის, რომ ირწმუნო ალლაჰის, მისი ანგელოზების, მისი წიგნების, მისი შუამავლების, განკითხვის დღის და ირწმუნო ბედისწერის თავისი კარგით და ცუდით, მან თქვა: სიმართლე თქვი.
მან თქვა: მაშ, მიამბე იჰსანის (გულწრფელობის) შესახებ?
თქვა: „როცა მხევალი ქალი თავის ბატონს შობს და როცა დაინახავ, როგორ ეჯიბრებიან ერთმანეთს მაღალი შენობების აგებაში ფეხშიშველი, შიშველი და ღატაკი ცხვრის მწყემსები.“
თქვა: "შემდეგ ის წავიდა მე კარგ ხანს გავჩერდი. და შუამავალმა (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) თქვა: 'ო უმარ! იცი ვინ იყო ის, ვინც მეკითხებოდა?'. მე ვუთხარი: 'ალლაჰმა და მისმა შუამავალმა იცის'. თქვა: 'ის იყო ჯიბრილი, რომელიც მოვიდა იმისთვის, რომ გასწავლოთ თქვენი რელიგია'."
[მესამე საფუძველი]
თქვენი შუამავლის, მუჰამმადის ﷺ, ცნობა: ის არის მუჰამმად აბდულლაჰის ძე, აბდულ მუტალიბის ძე, ჰააშიმის ძე. ჰააშიმი ყურეიშელებიდან, ყურეიშელები არაბებიდან, ხოლო არაბები ისმაილის, იბრაჰიმ ალ-ხალილის ძის, შთამომავლებიდან - საუკეთესო ლოცვა და მშვიდობა იყოს მასზე და ჩვენს შუამავალზე.
მისი სიცოცხლე სამოცდასამ წელს შეადგენდა – აქედან ორმოცი წელი შუამავლობამდე, ხოლო ოცდასამი – შუამავლობის მისიაში.
წინასწარმეტყველად „წაიკითხე“-თი დადგინდა, ხოლო მოციქულად „მუდდესსირ“-ით მოივლინა და მისი ქალაქი მექაა.
და განდევნე სიბილწესიბილწე: კერპები. და მისი განდევნა: მისი მიტოვება, მისგან და მისი მიმდევრებისგან გამიჯვნა.
ათი წელი ის თავჰიდისკენ მოუწოდებდა. ათი წლის შემდეგ კი ზეცად ამაღლდა და მას დაეკისრა ხუთი ლოცვა. მან მექაში სამი წელი ილოცა, რის შემდეგაც მიიღო ბრძანება მედინაში ჰიჯრაზე.
ჰიჯრა: მრავალღმერთიანობის ქვეყნიდან ისლამის მიწაზე გადასახლება.
ჰიჯრა სავალდებულოა ამ თემისთვის შირქის ქვეყნიდან ისლამის ქვეყანაში, და ის გაგრძელდება განკითხვის დღემდე.
თქვა ალ-ბაღავიმ (ალლაჰმა შეიწყალოს ის):"ამ აიათის გარდმოვლენის მიზეზი: მექქაში მყოფ იმ მუსლიმებს, რომლებიც არ გადასახლებულან, ალლაჰმა რწმენის სახელით მიმართა."
ჰიჯრის მტკიცებულება სუნიდან არის მისი სიტყვები:ჰიჯრა არ შეწყდება, სანამ მონანიება შეწყდება, და მონანიება არ შეწყდება, სანამ მზე დასავლეთიდან ამოვა.
როდესაც მედინაში დასახლდა, მას ებრძანა ისლამის დანარჩენი კანონები, როგორებიცაა: ზაქათი, მარხვა, ჰაჯობა, აზანი, ჯიჰადი, კეთილის ბრძანება და სიავის აკრძალვა; და ამაზე მან ათი წელი დაჰყო.
ის (ალლაჰის ლოცვა და მშვიდობა მას) გარდაიცვალა, მისი სარწმუნოება კი დარჩა; არ დაუტოვებია სიკეთე, რაზეც არ მიეთითებინოს უმმეთისთვის, და არც სიავე, რისგანაც არ გაეფრთხილებინოს იგი.
ხოლო სიკეთე, რომლისკენაც მან დამოძღვრა: თავჰიდი (ერთღმერთიანობა), და ყოველივე ის, რაც ალლაჰს უყვარს და რითიც კმაყოფილია.
ხოლო ბოროტება, რომლისგანაც მან გააფრთხილა, არის შირქი და ყოველივე, რასაც ალლაჰი სძულობს და უარყოფს.
და ალლაჰმა მისით სრულყო რელიგია; ამის მტკიცებულება არის უზენაესის სიტყვები:დღეს მე დავასრულე თქვენი რელიგია და დავასრულე თქვენზე ჩემი მადლი და ვირჩევ თქვენთვის ისლამს რელიგიად.[ალ-მაიდა: 3].
და გაცოცხლების შემდეგ განიკითხებიან და მიიღებენ საზღაურს მათი ნამოქმედარის მიხედვით; ხოლო მტკიცებულებაა უზენაესის სიტყვები:...რათა მიუზღოს რომელთაც აკეთეს სიავე მათ ნამოქმედარზე და მიუზღოს მათ რომელთას აკეთეს სიკეთე მათი სიკეთისთვის[ან-ნაჯმ: 31].
ალლაჰმა ყველა მსახურს დაავალდებულა: ტაღუთის უარყოფა და ალლაჰისადმი რწმენა.
თქვა იბნ ალ-ყაიმმა (ალლაჰმა შეიწყალოს ის):ატ-ტაღუთი: ის, რითაც მონა თავის ზღვარს გადააჭარბებს — სათაყვანო, მისაბაძი, ან მბრძანებელი.
და ტაღუთები მრავალნი არიან, და მათი მეთაურები ხუთნი არიან: იბლისი — ალლაჰმა დასწყევლოს იგი, და ის, ვისაც ეთაყვანებიან და იგი ამით კმაყოფილია, და ის, ვინც ხალხს საკუთარი თავის თაყვანისცემისკენ მოუწოდებს, და ის, ვინც დაფარულის ცოდნას იჩემებს, და ის, ვინც განაგებს არა იმით, რაც ალლაჰმა გარდმოავლინა.
ავტორი სახელითა ალლაჰისა მოწყალისა, შემწყალებლისა შესავალი ქება-დიდება ალლაჰს ერთადერთს, დალოცვა და მშვიდობა მას, რომლის შემდეგაც არ იქნება სხვა შუამავალი, (მსვიდობა)მის ოჯახს და მის საჰაბებს.
ისლამი არის სამყაროს შემოქმედი და მმართველი ალლაჰისთვის მორჩილება, სიყვარული და პატივისცემა. ისლამის საფუძველია რწმენა ალლაჰისადმი, რომ ის არის შემოქმედი და ყოველი სხვა არის ქმნილება. მხოლოდ ალლაჰი იმსახურებს თაყვანისცემას, მის გარდა არ არსებობს არავინ, ვინც მართლაც იმსახურებდეს თაყვანისცემას. მას აქვს ყველაზე მშვენიერი სახელები და უმაღლესი თვისებები, მას აქვს სრულყოფილი სრულყოფილება ყოველგვარი ნაკლის გარეშე. იგი არ შობს და არც თავად არის შობილი, და მას არ ჰყავს არავინ თანასწორი ან მსგავსი. იგი არ იღებს ფიზიკურ ფორმას და არ ჩნდება თავის შექმნილ არსებებში. ისლამი რელიგიაა ალლაჰისა, რომელიც არ…
ჰაჯობასთან, უმრასთან და მონახულებასთან დაკავშირებული მრავალი საკითხის გამოკვლევა და განმარტება, ყურანისა და სუნნას შუქზე
46 languages
ჰაჯობასთან, უმრასთან და მონახულებასთან დაკავშირებული მრავალი საკითხის გამოკვლევა და განმარტება, ყურანისა და სუნნას შუქზე
წიგნი ყურანისა და სუნნას შუქზე განმარტავს ჰაჯობის, უმრასა და მონახულების დადგენილებებს, ჰაჯობისა და უმრას ვალდებულებებს, იჰრამის დროს აკრძალულ საქმეებსა და შუამავლის მეჩეთის მონახულების წესებს, და აფრთხილებს ამ ღვთისმსახურებებში რელიგიაში ახლადშემოტანილი საქმეებისგან.
შეეკითხე თუ არა შენს თავს? ვინ შეგქმნა შენ? და რატომ? და რა იქნება სიკვდილის შემდეგ?
57 languages
შეეკითხე თუ არა შენს თავს? ვინ შეგქმნა შენ? და რატომ? და რა იქნება სიკვდილის შემდეგ?
წიგნი განიხილავს არსებობისა და შექმნის საკითხს და გონივრულად ამტკიცებს სრულყოფილი სიბრძნისა და სრულყოფილების შემქმნელის არსებობას. იგი განმარტავს, რომ ცხოვრების მიზანი არის თაყვანისცემა ერთადერთ ალლაჰზე, და რომ ისლამი არის ჭეშმარიტი და დაცული რელიგია. ის მოუწოდებს რწმენას ალლაჰის მოციქულ მუჰამედზე და მის სწავლებებზე მიყოლას, აფრთხილებს შირქისგან და ამტკიცებს განკითხვისა და საზღაურის არსებობას მომავალ ცხოვრებაში.
