«مردی به مردم قرض می داد و به غلام خود می گفت: اگر نزد کسی رفتی که در وضعیت دشوار قرار دارد از او در گذر، شاید الله متعال از ما در گذرد
از ابو هریره رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند:
«مردی به مردم قرض می داد و به غلام خود می گفت: اگر نزد کسی رفتی که در وضعیت دشوار قرار دارد از او در گذر، شاید الله متعال از ما در گذرد، و زمانی که الله را ملاقات کرد از او در گذشت».
«كان رجلٌ يُدَايِنُ الناسَ، فكان يقول لفتاه: إذا أتيتَ مُعسِرًا فتجاوز عنه، لعل اللهَ يَتجاوزُ عنا، فلقي اللهَ فتجاوز عنه».
پیامبر صلی الله علیه وسلم خبر می دهد: که مردی با مردم با قرض تعامل می کرد، و یا با فروش بگونۀ پس پرداخت (آجل) تعامل می کرد، و به غلامش که در حال جمع آوری قرض های که نزد مردم بود می گفت: هرگاه نزد بدهکاری رفتی و او به دلیل ناتوانی برای پرداخت قرض خود چیزی در اختیار نداشته باشد، از او در گذر، یا با مهلت دادن به وی و یا با عدم اصرار بر مطالبهء قرض، یا با پذیرفتن آنچه که در اختیار دارد اگرچه در آن نقص و کمی هم باشد، چون او آرزومند این است که الله متعال از گناهانش بگذرد و او را ببخشد، وقتی از دنیا رحلت نمود، الله متعال او را بخشید و از بدی هایش گذشت نمود.
يداين: يكثر من التعامل مع الناس بالدين.
فتاه: غلامه الذي يكلفه بالعمل.
أتيت معسرًا: لمطالبته بما عليه.
احسان در تعامل با مردم و عفو آنان و بخشیدن کسانی که در سختی قرار دارند، از بزرگترین اسباب نجات بنده در روز قیامت است.
احسان به خلق، اخلاصمندی به الله، و امید به رحمت او از اسباب آمرزش گناهان است.
بیشتر (11)
صحیح بخاری. (4/ 176) (3480).
صحیح مسلم. (3/ 1196) (1562).
بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين.
لسليم الهلالي (2/ 458).
التنوير شرح الجامع الصغير.
للصنعاني (8/ 123).
كنوز رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (16/ 402).
مرقاة المفاتيح شرح مشكاة المصابيح.
للقاري (5/ 1953).
نزهة المتقين شرح رياض الصالحين (2/ 945).