Skip to content

Жената која е повредена во саобраќајна несреќа, се наоѓала на почетокот на бременоста, и фетусот го пометнала заради обилно крварење, дали ѝ е дозволено да не пости или мора да продолжи со постот? А ако го прекинала постот, дали е грешна заради тоа?

السؤال

Прашање 1:

Жената која е повредена во саобраќајна несреќа, се наоѓала на почетокот на бременоста, и фетусот го пометнала заради обилно крварење, дали ѝ е дозволено да не пости или мора да продолжи со постот? А ако го прекинала постот, дали е грешна заради тоа?

س28: امرأةٌ أصيبت في حادثةٍ، وكانت في بداية الحمل، فأسقطت الجنين إثر نزيفٍ حادٍّ، فهل يجوز لها أن تفطر، أو تواصل الصّيام؟ وإذا أفطرت فهل عليها إثمٌ؟

الجواب

Одговор 1:

Велиме: Бремената жена нема менструација, како што рекол имамот Ахмед: Жените ја познаваат бременоста со престанокот на менструацијата. А менструацијата - како што рекоа учените - е дадена од Аллах Севишниот, поради мудроста да го храни фетусот во утробата на мајката, па кога ќе настапи бременоста, менструацијата престанува.

Сепак, некои жени може да продолжат да имаат менструација како и пред бременоста, и во овој случај правило е дека нејзината менструација е потврдена. Бидејќи нејзината менструација продолжила, и бременоста не била причина да прекине, таквата менструација не го дозволува сето она што менструацијата на небремената жена не и го дозволува, а го наложува она што го наложува и кај небремената, и отпаѓа како должност сѐ она што отпаѓа од жената која не е бремена.

Заклучокот е: дека крвта што излегува од бремената жена е од два вида:

  • Вид кој се смета за менструација, а тоа е она крварење што продолжува кај неа како што било пред бременоста, ова значи дека бременоста не влијаела врз неа, тогаш тоа е менструација.

Вториот вид е: крварење што настанало за време на бременоста случајно, или како резултат на несреќа, или поради носење тежина, или паѓање од нешто или слично, оваа крв не е менструална крв туку е крварење од вените.

И според тоа нема да ја спречи да клања или да пости, напротив таа ќе се смета како чиста.

Но, ако несреќата резултира со раѓање на дете или губење на фетусот од нејзината утроба, тогаш за неа важи, како што велат исламските правници, следното: Ако фетусот излезе и на него е видливо телесно формирање, тогаш нејзината крв откако ќе излезе фетусот се смета за постпородилно крварење, во тој случај таа не може да клања ниту да пости, а нејзиниот сопруг нема да има интимни односи сѐ додека таа не стане чиста.

А ако фетусот излезе неоформен, тоа не се смета за породилна крв, туку тоа е обично крварење и не ја спречува да клања, да пости или нешто друго.

Учените велат: најкраток период во кој е видливо формирање на фетусот е: осумдесет и еден ден, бидејќи фетусот во утробата на својата мајка

Абдулах бин Месуд, радијаллаху анху, пренесува: Аллаховиот пратеник, алејхи селам, а тој е искрен и вистинољуб, не извести: „Навистина секој од вас се формира во утробата на својата мајка во период од четириесет дена, па станува како капка згрутчена крв по исто толку време, по исто толку време станува ембрион, и тогаш му се испраќа мелек, кому му се наредени четири збора, па ќе му го запише снабдувањето, должината на животот, делата кои ќе ги направи и дали ќе биде од среќните или од несреќните."

Не е можно оформување пред овој период, но вообичаено е дека оформувањето не може да биде јасно пред да поминат деведесет дена, како што тоа го кажаа некои познавачи на исламското право.

ﺟ28: نقول: إن الحامل لا تحيض، كما قال الإمام أحمد:

"إنما تعرف النّساء الحمل بانقطاع الحيض".

والحيض -كما قال أهل العلم- خلقه الله تبارك وتعالى لحكمة غذاء الجنين في بطن أمّه، فإذا نشأ الحمل انقطع الحيض.

لكن بعض النّساء قد يستمرّ بها الحيض على عادته كما كان قبل الحمل، فهذه يحكم بأن حيضها حيضٌ صحيحٌ؛ لأنه استمر بها الحيض، ولم يتأثر بالحمل، فيكون هذا الحيض مانعًا لكلّ ما يمنعه حيض غير الحامل، وموجبًا لـما يوجبه، ومسقطًا لـما يسقطه.

والحاصل: أن الدم الّذي يخرج من الحامل على نوعين:

نوعٌ يحكم بأنه حيضٌ، وهو الّذي استمر بها كما كان قبل الحمل، فمعنى ذلك: أن الحمل لم يؤثّر عليه، فيكون حيضًا.

والنوع الثاني: دمٌ طرأ على الحمل طروءًا، إما بسببٍ حادثٍ، أو حمل شيءٍ، أو سقوطٍ من شيءٍ ونحوه، فهذه دمها ليس بحيضٍ، وإنما هو دم عرقٍ،

وعلى هذا فلا يمنعها من الصلاة، ولا من الصوم، بل هي في حكم الطاهرات.

ولكن إذا لزم من الحادث أن ينزل الولد أو الحمل الذي في بطنها فإنها على ما قال أهل العلم: إن خرج وقد تبين فيه خلق إنسانٍ فإن دمها بعد خروجه يعدّ نفاسًا، تترك فيه الصلاة والصوم، ويتجنبها زوجها حتى تطهر.

وإن خرج الجنين وهو غير مخلّقٍ فإنه لا يعتبر دم نفاسٍ، بل هو دم فسادٍ، لا يمنعها من الصلاة، ولا من الصّيام، ولا من غيرهما.

قال أهل العلم: وأقلّ زمنٍ يتبين فيه التخليق: واحدٌ وثمانون يومًا؛ لأن الجنين في بطن أمّه، كما قال عبد الله بن مسعودٍ رضي الله عنه: حدثنا رسول الله ﷺ وهو الصادق المصدوق، فقال:

«إِنَّ أَحَدَكُمْ يُجْمَعُ فِي بَطْنِ أُمِّهِ أَرْبَعِينَ يَوْمًا، ثُمَّ يَكُونُ عَلَقَةً مِثْلَ ذَلِكَ، ثُمَّ يَكُونُ مُضْغَةً مِثْلَ ذَلِكَ، ثُمَّ يُبْعَثُ إِلَيْهِ الْمَلَكُ، وَيُؤْمَرُ بِأَرْبَعِ كَلِمَاتٍ، فَيُكْتَبُ رِزْقُهُ، وَأَجَلُهُ، وَعَمَلُهُ، وَشَقِيٌّ أَوْ سَعِيدٌ» [1]،

ولا يمكن أن يخلق قبل ذلك، والغالب أن التخليق لا يتبين قبل تسعين يومًا، كما قال بعض أهل العلم.

[10] رواه البخاري، كتاب أحاديث الأنبياء، باب خلق آدم وذريته (3333)، ومسلم، كتاب القدر، باب كيفية خلق الآدمي في بطن أمه (1) (2643).