Akwụkwọ nkọwa mkpụrụokwu nke Adhan na-atụle okwu ndị dị n'Adhan ma na-akọwa ha n'ụzọ metụtara okwukwe (Iman), na-egosipụta akụkụ ya ndị gbasara nkwenye (Aqidah) nakwa ọzụzụ (Tarbiyyah). Ọ na-akọwakwa na Adhan abụghị naanị òkù a na-akpọ maka ekpere (Salah), kama ọ bụ òkù a na-akpọ kwa ụbọchị maka Ịdị n'otu Chineke (Tawhid) nakwa nzọpụta (Falah). Ọ na-enyocha okwu ndị dị n'Adhan ma na-akọwapụta ihe ha pụtara, site n'ịsọpụrụ Chineke nakwa ịgba àmà banyere Tawhid na ozi (Risalah), ruo n'ịkpọ òkù maka ekpere nakwa nzọpụta, wee ruo n'imechi ya site n'ibuli Chineke elu (Takbir) nakwa Tawhid. N'ụzọ…
Language: lang_ig
Prepared by: Kọmitii Mmụta nke Òtù Na-ahụ Maka Nkwalite Ọdịnaya Islam n'Asụsụ Dị Iche Iche
Kọmitii Mmụta nke Òtù Na-ahụ Maka Nkwalite Ọdịnaya Islam n'Asụsụ Dị Iche Iche.
Adhan (Oku ekpere) bụ òkù sitere n'aka Chineke nke onye Alakụba na-anụ ugboro ise n'ụbọchị, nke na-echetara ya ịdị ukwuu nke Chineke ma na-akpọkwa ya òkù gaa n'ihe ọma na ịga nke ọma. Ọ bụ oge njikọ n'etiti mmadụ na Onye okike ya, ebe ọ na-ahapụ ụzụ nke ụwa iji guzoro na-arịọ Onyenwe ya arịrịọ.A naghị ewere Adhan naanị dị ka ịma ọkwa maka oge ekpere, kama ọ bụ ọkpụkpọ òkù gaa n'obi iru ala, okwukwe, nakwa imegharị njikọ mmadụ na Chineke.Ịkpọ òkù ekpere (Adhan) na-ebu nkọwa ndị dị omimi, nke na-ebido site n'isọpụrụ Chineke ma mechie n'ịkpọ òkù gaa n'ekpere, ebe onye Alakụba na-enweta obi iru ala ya.Oge ọ bụla a na-akpọ oku ekpere (Adhan), ọ na-agba izu n'obi na ezigbo ndụ na-amalite site n'ịbịaru Chineke nso.
Okwu dị ebube ahụ: "Allah" (nke pụtara: Onye a na-efe ofufe, ya bụ Onye kwesịrị ofufe), ọ bụ aha Onyenwe Anyị, Onye Okike (Onye dị ebube), ma aha Chineke niile dị ka ihe na-eso ya nakwa njirimara ya. Chineke bụ Otu, Onye Pụrụ Iche, Onye na-amụghị nwa, a mụghịkwa Ya amụ, Ọ bụkwa Onye kere eluigwe na ụwa.
N'ikwu "Allahu Akbar" (Chineke kachasị ukwuu), ihe ọ pụtara bụ na Chineke kachasị ihe niile ukwuu, Ọ dịkwa ebube karịa ka a tụkwasị Ya ihe na-ekwesịghị n'ebube Ya na izu okè Ya.
Chineke kachasị ukwuu... Okwu a na-echetara onye Alakụba na ọ dịghị ihe dị na ndụ a kwesịrị idọpụ uche ya n'ebe Onye Okike ya nọ, nakwa na mmadụ kwesịrị ibi ndụ ya dịka uche Chineke nakwa iwu Ya siri dị, ọ bụghị dịka ọchịchọ obi ya nakwa agụụ anụ ahụ ya siri dị, n'ihi na Chineke dị ukwuu karịa ihe niile dị n'ụwa.
"Chineke kachasị ukwuu" ka onye ọrụ aka na-anụ, o wee kwụsị ọrụ ya, onye ọrụ ugbo wee kwụsị ịkọ ugbo ya, onye ahịa wee mechie ụlọ ahịa ya, nakwa onye nkuzi wee kwụsị nkuzi ya; n'ihi na Chineke kachasị ukwuu karịa ọrụ na ihe omume ọ bụla, ma nkwụsị a nakwa ịgbakwute ofufe bụ ihe akaebe na-egosi na Chineke kachasị ukwuu n'ime obi onye kwere ekwe karịa ihe ụtọ ụwa ọ bụla.Chineke kachasị ọdachi na nsogbu ọ bụla ukwuu, nakwa ọnọdụ ọ bụla dị na ndụ. Onye ọ bụla kwere na nke a na-ewere nsogbu dị iche iche ka obere ihe, obi na-erukwa ya ala n'ihi na ya na Chineke nọ, na-enwe afọ ojuju n'akàrààkà Ya, ma na-atụkwasị Ya obi n'amamihe na nhazi Ya.
A na m agba àmà na ọ dịghị chi kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga Chineke, a na m agba àmà na ọ dịghị chi kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga Chineke.
A na m agba àmà na ọ dịghị chi kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga Chineke.
Nke a bụ ịgba àmà nke mbụ. Ihe ọ pụtara bụ ikwupụta na Chineke bụ Onye Okike ihe niile, Onye Nwe ya, Eze ya, nakwa Onye Na-achịkwa ya, nakwa na Ọ bụ Ya kwesịrị ofufe naanị Ya na-abụghị ihe ọ bụla ọzọ, nakwa na ọ nweghị onye kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga naanị Chineke, nakwa na Ọ dị otu, O nweghị onye mmekọ, O nweghị nwa, Ọ dịghịkwa ihe yiri Ya; ya mere, a gaghị enye ofufe onye ọzọ na-abụghị Chineke, a gaghịkwa akpọku onye ọzọ na-abụghị Chineke.
Ịgba àmà a bụ nke kachasị ukwuu dị adị, ọ bụkwa ntọala okwukwe n'ozi niile sitere n'aka Chineke. N'ihi na Ndị Amụma niile, udo dịrị ha, dị ka Nuh, Ibrahim, Musa, na Isa ruo na Muhammad kpọrọ ndị ha òkù ịkweta, ịnabata, nakwa ikwere na ọ dịghị chi kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga Chineke. Ọ bụkwa okwu a ka Chineke kere ihe okike maka ya, zite Ndị Ozi iji kwado ya, wedata akwụkwọ nsọ iji kọwaa ya, mee Aljannah ka ọ bụrụ ụgwọ ọrụ maka onye ji ya bịa site n'ezi obi ya, ma machibido Ọkụ n'ahụ onye nwụrụ na-enwe nkwenye siri ike n'ime ya.
Ọ bụ igodo nke okwukwe, ọnụ ụzọ nke nzọpụta, ntọala nke okpukpe, nakwa ntọala nke Ịdị n'otu Chineke (Tawhid).
Ọ bụ n'ihi okwu a ka ndị mmadụ ga-esi n'ili ha bilie, ma zaa ajụjụ n'Ụbọchị Mbilite n'Ọnwụ; ya mere onye ọ bụla biri ndụ na ya ma jiri ya mechie ndụ ya, enwetala mmeri dị ukwuu, ma onye ọ bụla jụrụ ya ma ghara ikwupụta ya ga-anọgide n'ime ọkụ ruo mgbe ebighị ebi.
A na m agba àmà na Muhammad bụ Onye Ozi Chineke, a na m agba àmà na Muhammad bụ Onye Ozi Chineke.
A na m agba àmà na Muhammad bụ Onye Ozi Chineke.
Ihe ịgba àmà a pụtara bụ na onye Alakụba ga-agba àmà na Chineke zipụrụ Muhammad ka ọ bụrụ onye na-emechi ozi niile sitere n'aka Chineke, nakwa onye na-ezisara ndị mmadụ ozi Onyenwe ha degaara ha, nakwa na onye Alakụba ga-enwe nkwenye siri ike na ọ dịghị ụzọ a ga-esi efe Chineke ofufe nakwa inweta ihu ọma Ya ma ọ bụghị naanị site n'ịgba àmà na Onye Ozi ﷺ bụ onye e nyere ozi, isoro ya nakwa iṅomi ya, tinyere ife Chineke ofufe n'ụzọ iwu nke Onye Ozi bụ Muhammad ﷺ zisara. Nakwa na ofufe ọ bụla mmadụ ji achọ ịbịaru Chineke nso nke Onye Ozi na-ezisaghị, bụ ofufe efu nke na-agaghị abara onye na-eme ya uru n'ụwa a nakwa n'ụwa ọzọ, kama, a ga-ajụ ya ajụjụ banyere ya ma taa ya ahụhụ; n'ihi na o fere Chineke ofufe n'ụzọ na-abụghị nke Onye Ozi Ya ﷺ zisara.
Ịgba àmà ahụ na-egosipụta na Onye Ozi ﷺ bụ ohu Chineke nakwa onye ozi nke Onyenwe ụwa niile, ọ gụnyekwara na Onye Ozi ﷺ bụ onye ikpeazụ n'ime ndị ozi (udo dịrị ha), nakwa na ọ dịghị onye amụma ọzọ ga-abịa mgbe ọ gasịrị, dịkwa ka ọ gụnyere ịkwere n'ihe ịrịba ama niile o wètàrà, nke kachasị ukwuu n'ime ha bụ Qur'an Dị Nsọ, nke bụ ozi Chineke nke ikpeazụ nke ka dịkwa n'asụsụ e jiri budata ya, nke e chekwara pụọ na mgbakwunye, mbelata, nakwa mgbanwe.Nakwa na Qur'an Dị Ebube a enweghị atụ na nka asụsụ ya, iwu ya, nakwa nduzi ya, Chineke amaala ụmụ mmadụ aka ka ha weta ma ọ bụrụgodị otu Surah (isiakwụkwọ) yiri ya; mana ha enweghị ike ime nke ahụ kemgbe afọ niile gara aga nakwa ruo taa, ụmụ mmadụ enweghịkwa ike ime nke a.
Ịgba àmà ahụ na-egosikwa na Onye Ozi ﷺ bịara ka o wee weghachi ndị mmadụ n'ịdị n'otu Chineke (Tawhid), dịka ndị bu ya ụzọ bụ Ibrahim, Musa, na Isa (udo dịrị ha) mere. Ọ bụ onye ozi nke Onyenwe ụwa niile, onye sooro ụzọ ahụ ndị amụma niile sooro n'izisa ozi nke Onyenwe ha, mana ọ dịghị onye amụma ọ bụla mgbe ọ gasịrị.
"Bịanụ n'ekpere, bịanụ n'ekpere"
Bịanụ n'ekpere
Ihe ahịrịokwu a pụtara bụ: Unu ndị kwere ekwe, bịanụ fee Dinwenu unu ofufe, n'ihi na Ọ bụ Onye na-agbaghara mmehie, Onye na-eme ebere, Ọ na-anabata nchegharị, ma na-agbaghakwara ajọ omume.
Lee nnukwu nsọpụrụ ọ bụ na Chineke nyere mmadụ iwu n'ebe ọ bụla e nwere otu ndị Alakụba ka o kwupụta òkù ahụ, na-akpọ ha ugboro ise n'ụbọchị, iji gwa ha sị: Bịanụ ma bịakwute ife Onyenwe unu ofufe.
Ọ bụ ọkpụkpọ òkù nakwa ncheta nye ndị kwere ekwe na oge eruola maka ife Onyenwe ha ofufe, nakwa na ọ dịịrị ha ịhapụ ihe ọ bụla na-adọpụ uche ha n'ihe gbasara ụwa, wee tinye onwe ha n'ofufe; nakwa ịhapụ ihe dị n'aka ha nke bụ́ azụmahịa ma ọ bụ ọrụ ugbo wee chigharịkwu Chineke. Nke a bụ ihe akaebe maka eziokwu nke okwukwe, nakwa na ọ na-ebute ụzọ karịa ihe ụtọ niile nke ụwa.
Ọ bụ oku na-akpọ ndị mmadụ òkù gaa n'ekpere (Salah), nke bụ njikọ kpọmkwem n'etiti ohu na Onyenwe ya, ọ bụ ofufe na-ewepụ ịkpa ókè, ma na-eme ka ndị mmadụ ha nhata n'ihu Onyenwe ha.
Bịanụ na nzọpụta, bịanụ na nzọpụta
Bịanụ na nzọpụta.
Nzọpụta pụtara afọ ojuju, mmeri, nchekwa, nlanarị n'ụwa a na n'Ụwa Nke Ọzọ, obi ụtọ na-adịgide adịgide, nakwa nduzi gaa n'ụzọ ziri ezi.
N'ime ihe ọ pụtara bụ inweta ihu ọma Chineke, inweta Jannah, nakwa ịgbanahụ Ọkụ; n'ihi na onye kwere ma kpee ekpere enweela ọganihu, ma onye nwere ọganihu agbanarịala ma nweta ndụ ebighị ebi na Jannah.
N'ezie, onye na-akpọ òkù ekpere na-echetara ndị kwere ekwe n'oge ekpere ọ bụla ka ha bịa nweta udo, nchekwa, na izu ike nke obi, ịdị ọcha nke mkpụrụobi, nakwa obi ụtọ nke ụwa a na Ụwa Nke Ọzọ.
Chineke kachasị ukwuu, Chineke kachasị ukwuu, ọ dịghị chi kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga Chineke.
Imechi site na Takbiir na Tawhid
A na-emechi Adhan site n'ikwughachi ahịrịokwu ahụ bụ "Allahu Akbar" (Chineke kachasị ukwuu), nakwa imesi ike na "La ilaha illa Allah" (Ọ dịghị chi kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga Chineke). Ahịrịokwu abụọ ndị a bụ nkwenye maka ihe ndị e kwuru na mbụ, ọ bụkwa na ha ka ịdị adị nke ụmụ mmadụ gbadoro ụkwụ. Eziokwu a bụ eziokwu kachasị zie ezie gbasara eluigwe na ụwa nakwa ịdị adị, ma mmadụ ọ̀ ghọtara ya ma ọ bụ na ọ ghọtaghị ya, ma ọ maara maka ya ma ọ bụ na ọ maghị maka ya. N'ezie, eziokwu ndị dị ukwuu anaghị emebi naanị n'ihi na ụfọdụ mmadụ amaghị banyere ha.Eziokwu a anaghị agbanwe agbanwe n'agbanyeghị otú oge siri gaa, nakwa n'agbanyeghị otú ihe omume siri na-esochi onwe ha, nke bụ na Chineke dị ukwuu karịa ihe niile, na Chineke bụ ezi Chi, nakwa na Ọ bụ naanị Ya kwesịrị ofufe, nakwa na ife ihe ọ bụla ọzọ na-abụghị Ya bụ ofufe ụgha.
Ọ bụ ọkpụkpọ òkù ibuli ihe Chineke buliri elu, nakwa ịgba àmà nye Chineke n'ihe Ọ gbaara onwe Ya àmà, nke Ndị Ozi (udo dịrị ha) gbaara Ya àmà, nakwa nke ndị kwere ekwe gbara àmà na ya.
N'ikpeazụ: Adhan abụghị naanị ịkpọ òkù maka ekpere, kama ọ bụ òkù maka nzọpụta, mmeri na ịga nke ọma, ọ bụ ozi na-ekwughachi n'ụlọ alakụba ugboro ise kwa ụbọchị, iji kpọtee obi; na ichetara anyị na Chineke nọ nso, na udo nke obi kwere omume, nakwa na ụzọ na-eduga ná nzọpụta na-amalite site n'ekpere na njikọ dị n'etiti ohu na Onye okike ya.
Ya mere, soro onye na-akpọ oku ekpere kwughachi: Chineke kacha ukwuu, Chineke kacha ukwuu, ọ dịghị chi kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga Chineke, kwughachi ịgba àmà nke Ịdị n'otu (Tawhid), ma gbaa àmà n'ihe Chineke gbaara onwe Ya àmà, nakwa n'eziokwu ahụ ndị ozi Ya wetaara, ị ga-abụ otu n'ime ndị na-enweta mmeri nakwa ndị Alakụba na-akwado Ịdị n'otu Chineke.
Mepee obi gị maka okwukwe, ma kwuo: “A na m agba àmà na ọ dịghị chi kwesịrị ofufe n'eziokwu ma e wezụga Chineke, ma na m agba àmà na Muhammad bụ Onye Ozi Chineke”, ị ga-abanye n'ime ebere Chineke, nweta obi ụtọ n'ụwa nakwa nzọpụta n'Ụwa Nke Ọzọ, a ga-akpọlitekwa gị n'ụbọchị mbilite n'ọnwụ n'ime igwe ndị kwere ekwe.
Akwụkwọ a na-akọwa ntọala nke okwukwe, nke gụnyere ịkwere na Chineke, na ndị mmụọ ozi Ya, na akwụkwọ Ya, na ndị ozi Ya, nakwa n'Ụbọchị Ikpeazụ, nakwa n'Akàrààkà (Qadar). Akwụkwọ a na-egosipụtakwa ụkpụrụ ndị bụ́ isi nke onye Alakụba ga-ekwererịrị na ha ma jiri ha rụọ ọrụ, na-emesi ike mkpa ọ dị iwusi mmekọrịta dị n'etiti mmadụ na Chineke ike site n'ịghọta okwukwe Islam n'ụzọ miri emi.
Usoro Wudu n'ime vidiyo dị mfe Ngosipụta n'omume nke na-akọwa otu esi eme Wudu n'usoro n'usoro, ọ dị ezigbo mkpa n'ihi na Wudu bụ iwu dị mkpa maka izi ezi ekpere. Lelee vidiyo a ka ị mụta usoro Wudu ziri ezi. Ụzọ E Si Eme Wudu
Akwụkwọ a na-akọwa isi ụkpụrụ ndị onye Alakụba aghaghị ịmụta: ịmara Allah, ịmara okpukpe Islam, na ịmara Onye Amụma Muhammad ﷺ. Ọ na-akọwakwa mkpa ụkpụrụ ndị a dị n'iwulite okwukwe na ezi omume, dabeere n'ihe akaebe sitere na Qur'an na Hadith.
Ì jụọla onwe gị? Ònye kere gị? Nakwa maka gịnị? Gịnịkwa dị mgbe ọnwụ gasịrị?
57 languages
Ì jụọla onwe gị? Ònye kere gị? Nakwa maka gịnị? Gịnịkwa dị mgbe ọnwụ gasịrị?
Akwụkwọ a na-atụle ajụjụ banyere ịdị adị (Al-Wujud) nakwa okike (Al-Khalq), ma na-egosi n'ụzọ ezi uche dị na ya ịdị adị nke Onye Okike nwere amamihe na izu okè zuru okè. Ọ na-akọwakwa na nzube nke ndụ bụ ife naanị Chineke ofufe, nakwa na Islam bụ ezi okpukpe a chekwabara echekwaba. Ọ na-akpọkwa òkù maka ịkwere n'Onye Ozi Chineke bụ Muhammad ﷺ nakwa ịgbaso ozizi ya, ma na-adọ aka ná ntị banyere ikunye Chineke ibe (Shirk), ọ na-akwusikwa ike banyere ịza ajụjụ (Hisab) nakwa ụgwọ ọrụ (Jaza') n'Ụwa Nke Ọzọ (Al-Aakhirah).