Năm ngoái, tôi đã đi làm Hajj và đã hoàn thành gần đầy đủ các nghi thức Hajj ngoại trừ Tawaf Ifadhoh và Tawaf Wida (từ biệt) vì lý do chu kỳ phụ nữ, nên tôi đã trở về quê nhà ở Madinah và tự nói rằng sẽ quay trở lại Makkah một ngày nào đó để Tawaf Ifadhoh và Tawaf Wida nhưng do kém kiến thức Islam nên tôi đã làm tất cả mọi điều bị cấm trong lúc chưa hoàn thành Hajj. Tôi đã hỏi về việc quay lại Makkah để Tawaf thì được đáp rằng: Nếu có Tawaf thì cũng không hợp lệ bởi cô đã tự hủy bỏ Hajj của mình, bắt buộc cô phải quay lại làm Hajj vào năm sau, chịu phạt một con bò hoặc lạc đà, vậy câu nói này có đúng không, có cách nào giải quyết tốt hơn không, Hajj của tôi có bị hư không, tôi cần phải làm Hajj lại không? Rất mong được sự giải đáp tận tình của Sheikh và tôi cần phải làm gì ngay lúc này? Cầu xin Allah ban hồng phúc cho Sheikh.
السؤال
Hỏi 1:
Năm ngoái, tôi đã đi làm Hajj và đã hoàn thành gần đầy đủ các nghi thức Hajj ngoại trừ Tawaf Ifadhoh và Tawaf Wida (từ biệt) vì lý do chu kỳ phụ nữ, nên tôi đã trở về quê nhà ở Madinah và tự nói rằng sẽ quay trở lại Makkah một ngày nào đó để Tawaf Ifadhoh và Tawaf Wida nhưng do kém kiến thức Islam nên tôi đã làm tất cả mọi điều bị cấm trong lúc chưa hoàn thành Hajj. Tôi đã hỏi về việc quay lại Makkah để Tawaf thì được đáp rằng: Nếu có Tawaf thì cũng không hợp lệ bởi cô đã tự hủy bỏ Hajj của mình, bắt buộc cô phải quay lại làm Hajj vào năm sau, chịu phạt một con bò hoặc lạc đà, vậy câu nói này có đúng không, có cách nào giải quyết tốt hơn không, Hajj của tôi có bị hư không, tôi cần phải làm Hajj lại không? Rất mong được sự giải đáp tận tình của Sheikh và tôi cần phải làm gì ngay lúc này? Cầu xin Allah ban hồng phúc cho Sheikh.
س51: لقد قمت بأداء فريضة الحجّ العام الماضي، وأديت جميع شعائر الحجّ ما عدا طواف الإفاضة وطواف الوداع، حيث منعني منهما عذرٌ شرعيٌّ، فرجعت إلى بيتي في الـمدينة على أن أعود في يومٍ من الأيام؛ لأطوف طواف الإفاضة وطواف الوداع، وبجهلٍ منّي بأمور الدّين فقد تحللت من كلّ شيءٍ، وفعلت كل شيءٍ يحرم أثناء الإحرام، وسألت عن رجوعي لأطوف، فقيل لي: لا يصحّ لك أن تطوفي، فقد أفسدتّه، وعليك الإعادة -أي: إعادة الحجّ مرةً أخرى- في العام المقبل، مع ذبح بقرةٍ أو ناقةٍ، فهل هذا صحيحٌ؟ وهل هناك حلٌّ آخر؟ وما هو؟ وهل فسد حجّي؟ وهل عليّ إعادته؟ أفيدوني عمّا يجب فعله، بارك الله فيكم.
الجواب
Đáp 1:
Câu trả lời là hậu quả của lời phúc đáp không dựa theo kiến thức Islam. Lúc này cô chỉ cần quay lại Makkah mà Tawaf Ifadhoh là được.
Còn Tawaf Wida thì không cần Tawaf bởi cô rời khỏi Makkah trong lúc đang có chu kỳ và phụ nữ đang trong chu kỳ thì được miễn Tawaf Wida,
bởi có Hadith từ ông ‘Abdullah bin ‘Abbas - cầu xin Allah hài lòng về hai ông - kể rằng: {(Nabi – Sol lol lo hu ‘a lai hi wa sal lam –) đã ra lệnh những người làm Hajj trước khi rời khỏi Makkah phải Tawaf Wida tại Ka’bah nhưng Người miễn cho phụ nữ đang trong chu kỳ kinh nguyệt.}
Và có đường truyền khác được Abi Dawood ghi: {(Những người làm Hajj) phải làm nhiệm vụ cuối cùng tại Ngôi Đền Ka’bah là Tawaf.}
và bởi Nabi – Sol lol lo hu ‘a lai hi wa sal lam – được báo biết rằng bà Sofiyah đã Tawaf Ifadhoh xong thì Người bảo: {Vậy chúng ta khởi hành thôi.}
qua Hadith việc Tawaf Wida được miễn đối với phụ nữ đang kinh kỳ.
Còn Tawaf Ifadhoh bắt buộc cô ta phải thi hành. Đối với việc do không hiểu biết về giáo luật Hajj nên cô đã vi phạm giới cấm trong lúc chưa hoàn thành Hajj, thì hoàn toàn không ảnh hưởng gì đến Hajj của cô cả bởi cô không biết là giới cấm,
vì Allah Tối Cao đã phán: {Lạy Thượng Đế của bầy tôi, xin Ngài đừng bắt tội bầy tôi nếu bầy tôi quên hay sai sót} (chương 2 - Al-Baqarah: 286),
Allah Tối Cao đáp lại lời cầu xin này trong Hadith Kursi: {Chắc chắn TA đã tha thứ.}
Allah phán ở chương khác: {Các ngươi không có tội nếu các ngươi nhầm lẫn trong việc xưng hô này, (các ngươi chỉ bị bắt tội về) điều mà các ngươi có chủ đích trong lòng mà thôi.} (chương 33 - Al-Ahzab: 5).
Tóm lại, tất cả mọi điều cấm những người làm Hajj trong suốt thời gian thi hành Hajj, nếu vi phạm do không biết về kiến thức Islam hoặc quên lãng hoặc bị ép buộc thì không bị gì cả, nhưng đến khi mất lý do thì bắt buộc phải ngưng ngay những điều cấm đó.
ﺟ51: هذا أيضًا من البلاء الّذي يحصل من الفتوى بغير علمٍ، وأنت في هذه الحال يجب عليك أن ترجعي إلى مكة، وتطوفي طواف الإفاضة فقط.
أما طواف الوداع فليس عليك طواف وداعٍ ما دمت كنت حائضًا عند الخروج من مكة، وذلك لأن الحائض لا يلزمها طواف الوداع؛ لحديث ابن عباسٍ رضي الله عنهما:
«أُمِرَ النَّاسُ أَنْ يَكُونَ آخِرُ عَهْدِهِمْ بِالْبَيْتِ، إِلَّا أَنَّهُ خُفِّفَ عَنِ الْحَائِضِ» [1]،
وفي روايةٍ لأبي داود:
«أَنْ يَكُونَ آخِرُ عَهْدِهِمْ بِالْبَيْتِ الطَّوَافُ» [2].
ولأن النبي ﷺ لـمّا أخبر أنّ صفيّة طافت طواف الإفاضة قال:
«فَلْتَنْفِرْ إِذًا» [3]،
فدلّ هذا على أن طواف الوداع يسقط عن الحائض.
[19] أخرجه البخاري، كتاب الحج، باب طواف الوداع (1755)، ومسلم، كتاب الحج، باب وجوب طواف الوداع وسقوطه عن الحائض (380) (1328).
[20] أخرجه أبو داود، كتاب المناسك، باب الوداع (2002).
[21] أخرجه البخاري، كتاب الحيض، باب المرأة تحيض بعد الإفاضة (328)، ومسلم، كتاب الحج، الباب السابق (382) (1211).
أما طواف الإفاضة فلابد لك منه، ولـما كنت تحللت من كلّ شيءٍ جاهلةً فإن هذا لا يضرّك؛ لأن الجاهل الذي يفعل شيئًا من محظورات الإحرام لا شيء عليه؛ لقوله تعالى:
﴿...رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذۡنَآ إِن نَّسِينَآ أَوۡ أَخۡطَأۡنَاۚ...﴾
[البقرة:286]،
قال الله تعالى:
«قَدْ فَعَلْتُ» [4]،
وقوله:
﴿...وَلَيۡسَ عَلَيۡكُمۡ جُنَاحٞ فِيمَآ أَخۡطَأۡتُم بِهِۦ وَلَٰكِن مَّا تَعَمَّدَتۡ قُلُوبُكُمۡۚ...﴾
[الأحزاب:5]،
فجميع الـمحظورات الّتي منعها الله تعالى على المحرم إذا فعلها جاهلًا أو ناسيًا أو مكرهًا فلا شيء عليه، لكن متى زال عذره وجب عليه أن يقلع عما تلبس به.
[22] أخرجه مسلم، كتاب الإيمان، باب بيان تجاوز الله تعالى عن حديث النفس (200) (126).