Skip to content

पशुप्रति दयालु व्यवहारका शिष्टाचारहरू के के हुन्?

الباب / الفصل
قسم الآداب الإسلامية

السؤال

س21: ما آداب الرفق بالحيوان؟

प्रश्न २१: पशुप्रति दयालु व्यवहारका शिष्टाचारहरू के के हुन्?

الجواب

ج:1. أطعم الحيوان وأسقيه.

  • في الحديث:

قالوا: يا رسول الله، وإن لنا في البهائم أجرًا؟ قال: «في كل كبد رطبة أجر»

متفق عليه.

  • ومر رسول الله صلى الله عليه وسلم ببعير قد لحق ظهره ببطنه، فقال:

«اتقوا الله في هذه البهائم»

رواه أبو داود.

  1. الرحمة والشفقة وعدم تحميله ما لا يطيق.
  • في الحديث: قال عليه الصلاة والسلام:

«من رب هذا الجمل؟ لمن هذا الجمل؟ فجاء فتى من الأنصار فقال: لي يا رسول الله. فقال: أفلا تتقي الله في هذه البهيمة التي ملكك الله إياها؛ فإنه شكا إليَّ أنك تجيعه وتدئبه»

رواه أبو داود وأحمد.

تدئبه: أي تتعبه.

  1. لا أعذب الحيوان بأي نوع من العذاب والأذى.
  • في الحديث عن جابر رضي الله عنه، أن النبي صلى الله عليه وسلم مر عليه بحمار قد وسم في وجهه، فقال:

«أما بلغكم أني قد لعنت من وسم البهيمة في وجهها، أو ضربها في وجهها؟» فنهى عن ذلك.

رواه مسلم وأبو داود واللفظ له.

जवाफ: १. म जनावरलाई खाना खुवाउँछु र पानी पिलाउँछु।

यसको प्रमाण यो हदीस हो:

उनीहरूले भने: “हे अल्लाहका रसूल! के हामीलाई जनावरहरूप्रति दया गर्दा पनि सवाब (प्रतिफल) हुन्छ?” उहाँले भन्नुभयो: “प्रत्येक जीवित प्राणीप्रति दया गर्नेमा पनि इनाम छ।”

(बुखारी र मुस्लिम)

रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) एउटा ऊँटको पास भएर जानुभयो, जसको भोक र कमजोरीका कारण उसको पेट पीठसँग टाँसिएको थियो। उहाँले भन्नुभयो:

«यी जनावरहरूको बारेमा अल्लाहसँग डर राख।»

(अबू दाऊद)

२. दया र माया गर्नु र जनावरलाई उसको क्षमता भन्दा बढी बोझ नदिनु।

  • हदीसमा छ: उहाँ (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) ले भन्नुभयो:

“यो उँटको मालिक को हो? यो उँट कसको हो?” भन्ने प्रश्न गरियो। त्यसपछि अन्सारका एक युवक आएर भने: “यो मेरो हो, हे अल्लाहका रसूल!” त्यसमा उहाँले भन्नुभयो: “के तिमी यस जनावरप्रति अल्लाहसँग डराउँदैनौ, जसलाई अल्लाहले तिमीलाई दिनुभएको छ? किनकि उसले मलाई गुनासो गर्‍यो कि तिमी उसलाई भोकै राख्छौ र अत्यधिक थकाउँछौ।”

(अबू दाऊद र अहमद)

“تُدْئِبُهُ” (तुद्ईबुहु) को अर्थ हो: तिमी उसलाई धेरै कष्ट दिन्छौ र अत्यधिक काम गराएर थकाउँछौ।

३. म कुनै पनि प्रकारको यातना वा कष्ट दिएर जनावरलाई दुःख दिँदिनँ।

  • जाबिर (रजियल्लाहु अन्हु) ले वर्णन गरेका छन् कि नबी (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) एउटा गधाको पासबाट गुज्रनुभयो, जसको अनुहारमा दाग लगाइएको थियो। उहाँले भन्नुभयो:

«के तिमीहरूलाई यो कुरा थाहा भएन, मैले त्यो व्यक्तिलाई श्राप दिएको छु जसले जनावरको अनुहारमा दाग लगाउँछ वा त्यसलाई अनुहारमा हिर्काउँछ?» त्यसपछि उहाँले यसो गर्नबाट रोक लगाउनुभयो।

मुस्लिम र अबू दाऊदले वर्णन गरेका छन् र शब्द अबू दाऊदका हुन्।