Мен умрага баратып айыз кезимде микаттан өттүм. Ошондуктан ихрамга ниет кылбай калдым. Айызым токтогонго чейин Меккеде турдум. Айыздан таза болгондон кийин Меккеден ихрамга ниет кылдым. Бул туурабы? Эмне кыламын? Мага эмне важип болот?
السؤال
1-суроо:
Мен умрага баратып айыз кезимде микаттан өттүм. Ошондуктан ихрамга ниет кылбай калдым. Айызым токтогонго чейин Меккеде турдум. Айыздан таза болгондон кийин Меккеден ихрамга ниет кылдым. Бул туурабы? Эмне кыламын? Мага эмне важип болот?
س54: أنا ذاهبةٌ للعمرة، ومررت بالميقات وأنا حائضٌ، فلم أحرم، وبقيت في مكة حتّى طهرت، فأحرمت من مكة، فهل هذا جائزٌ؟ أو ماذا أفعل؟ وما يجب عليّ؟
الجواب
Жооп:
Бул иш-аракеттер туура эмес. Умра кылууну каалаган аял айыз көрүп турса да, ихрамга ниет кылбастан микааттан өтүүгө болбойт. Ал айыз болсо да ихрамга ниет кыла берет, анын ихрам кийүүгө болгон ниети орундалат жана ал туура болот.
Буга далил: Абу Бакр, радыяллаху анхунун, аялы Асма бинт Амис төрөп Пайгамбар, саллаллаху алейхи уа саллам, коштошуу ажылыгын аткарууга келгенде, ал Пайгамбарга: «Кантип аткарайын? - деп кат жолдойт. Ошондо Пайгамбар ага: «Гусул ал, кездеме менен таң жана ихрамга ниет кыла бер» - деп айтат.
Айыз каны нифас каны сыяктуу.
Ошондуктан айыз көргөн аял умра же ажылыкты көздөп микаттан өтө турган болсо, биз ага «гусул ал, жыныс кыныңа жапкан нерсе кой жана ихрамга ниет кыла бер» дейбиз.
Жыныстык кынына кездеме коюу дегени: Айыз же нифас көргөн аял жатындын үстүнө кездеме коюп байлайт. Андан кийин ажылык үчүн болобу, умра үчүн болобу, ал ихрамга ниет кылат. бирок ихрамга кирип Меккеге жеткенде үйгө келбейт жана каны токтоп таза болмоюнча таваф кылбайт.
Мына ошондуктан Пайгамбар, саллаллаху алейхи уа саллам, Аиша энебизге умрада айызы келгенде: «Ажылар эмне кылса ошону кыл, кан токтоп таза болмоюнча Каабаны таваф кылба" - деп айткан. Бул Бухарий жана Муслимдин риваяты.
Ошондой эле «Сахих аль-Бухариде» Айша энебиз каны токтоп таза болгондон кийин Кабаны таваф кылганын, ошондой эле Сафа жана Марванын ортосунда саъий кылганын айткан.
Ошондуктан бул хадис мындай маселеге далил болууда: аял айыз учурунда ажылык же умра үчүн ихрамга ниет кылса, же айызы тавафтан мурда келсе, анда тазаланып гусул алмайынча таваф кылбайт жана саъий кылбайт.
Эгерде ал аял таза абалында таваф кылса, тавафын бүтүргөндөн кийин айызы келсе, анда андан ары уланта берет. Айызы келип жатса да саъий кылып, чачын кыскартып умрасын бүтүрө берет. Анткени Сафа менен Марванын ортосундагы чуркоо тазалыкты талап кылбайт.
ﺟ54: هذا العمل ليس بجائزٍ، والمرأة الّتي تريد العمرة لا يجوز لها مجاوزة الميقات إلا بإحرامٍ حتى لو كانت حائضًا، فإنها تحرم وهي حائضٌ، وينعقد إحرامها، ويصحّ،
والدليل لذلك: أن أسماء بنت عميسٍ زوجة أبي بكرٍ رضي الله عنهما ولدت، والنبيّ ﷺ نازلٌ في ذي الحليفة، يريد حجة الوداع، فأرسلت إلى النبيّ ﷺ: كيف أصنع؟ قال:
«اغْتَسِلِي، وَاسْتَثْفِرِي بِثَوْبٍ، وَأَحْرِمِي» [1]،
ودم الحيض كدم النّفاس.
[24] تقدم تخريجه.
فنقول للمرأة الحائض إذا مرت بالميقات، وهي تريد العمرة أو الحج نقول لها: اغتسلي، واستثفري بثوبٍ، وأحرمي،
والاستثفار معناه: أنها تشدّ على فرجها خرقةً، وتربطها، ثم تحرم، سواء بالحجّ أو بالعمرة، ولكنها إذا أحرمت ووصلت إلى مكة لا تأتي إلى البيت، ولا تطوف به حتى تطهر، ولهذا قال النبيّ ﷺ لعائشة حين حاضت في أثناء العمرة، قال لها:
«افْعَلِي مَا يَفْعَلُ الْحَاجُّ، غَيْرَ أَلَّا تَطُوفِي فِي الْبَيْتِ حَتَّى تَطْهُرِي» [2]،
هذه رواية البخاريّ ومسلمٍ، وفي «صحيح البخاريّ» أيضًا،
«ذَكَرَتْ عَائِشَةُ أَنَّهَا لَمَّا طَهُرَتْ طَافَتْ بِالْبَيْتِ، وَبِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ» [3]،
فدل هذا على أن المرأة إذا أحرمت بالحجّ أو العمرة وهي حائضٌ، أو أتاها الحيض قبل الطواف، فإنها لا تطوف ولا تسعى حتى تطهر وتغتسل.
[26] البخاري، كتاب العمرة، باب عمرة التنعيم (1785).
[25] رواه البخاري، كتاب الحج، باب تقضي الحائض المناسك كلها إلا الطواف بالبيت (1650)، ومسلم، كتاب الحج، باب بيان وجوه الإحرام (120) (1211).
أما لو طافت وهي طاهرٌ، وبعد أن انتهت من الطواف جاءها الحيض، فإنها تستمرّ، وتسعى ولو كان عليها الحيض، وتقصّ من رأسها، وتنهي عمرتها؛ لأنّ السعي بين الصفا والمروة لا يشترط له الطهارة.