السؤال
س17: ما آداب قضاء الحاجة؟
С 17: Одоби қазои ҳоҷат чист?
الجواب
ج:1. أدخل بقدمي اليسرى.
- وأقول قبل الدخول:
«بسم الله، اللهم إني أعوذ بك من الخبث والخبائث».
- لا أدخل شيئًا فيه ذِكر الله.
- عن أنس رضي الله عنه قال:
«كان النبي صلى الله عليه وسلم إذا دخل الخلاء وضع خاتمه»
رواه أبو داود وابن ماجه.
- أستتر حال قضاء الحاجة.
- في الحديث:
«وكان أحب ما استتر به رسول الله صلى الله عليه وسلم لحاجته هدف أو حائش نخل»
رواه مسلم.
- لا أتكلم في مكان قضاء الحاجة.
- لا أستقبل القبلة، ولا أستدبرها أثناء البول أو الغائط.
- لقول النبي صلى الله عليه وسلم:
«لا تستقبلوا القبلة بغائط، أو بول، ولكن شرقوا أو غربوا»
متفق عليه.
- أستعمل يدي اليسرى في إزالة النجاسة، ولا أستعمل اليمنى.
- لحديث:
«لقد نهانا… أن نستنجي باليمين»
- لا أقضي حاجتي في طريق الناس أو ظلهم.
- لحديث أبي هريرة رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال:
«اتقوا اللعانين» قالوا: وما اللعانان يا رسول الله؟ قال: «الذي يتخلى في طريق الناس، أو في ظلهم»
- أغسل يدي بعد قضاء الحاجة.
لحديث جرير رضي الله عنه كنت مع النبي صلى الله عليه وسلم، فأتى الخلاء، فقضى الحاجة، ثم قال:
«يا جرير هات طهورًا» فأتيته بالماء، فاستنجى بالماء، وقال بيده، فدلك بها الأرض.
رواه النسائي.
- أخرج بقدمي اليسرى، وأقول: «غفرانك».
Ҷ: 1. Бо пойи чапам вориди дастшӯйи мешавам.
- Пеш аз ворид шуданам мегӯям:
"Бисмиллоҳ, Аллоҳумма иннӣ аъузу бика минал-хубси вал-хабоис."
- Чизеро, ки дар он зикри Аллоҳ аст, дастшӯйӣ намедарорам.
- Аз Анас (разияллоҳу анҳу) ривоят аст, ки гуфт:
"Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) ҳаргоҳ вориди хало (қазои ҳоҷат) мешуданд, ангуштаринашонро (ки дар он номи Аллоҳ буд) берун меоварданд."
Ривояти Абудовуд ва Ибни Моҷаҳ.
- Дар вақти қазои ҳоҷат худро аз чашми мардум мепӯшонам.
Дар ҳадис омада аст, ки:
"Бештарин чизе, ки Расули Аллоҳ (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) дӯст доштанд ҳангоми қазои ҳоҷат худро махфӣ кунанд, тепаҳо ва анбуҳи нахлҳо (дарахт) буд."
Ривояти Муслим.
- Дар ҷои қазои ҳоҷат гап намезанам.
- Дар ҳолати қазои ҳоҷат (пешоб ё ҳоҷат) рӯй ба қибла ва пушт ба қибла намегардонам.
Ба далели ин сухани Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам), ки мефармояд:
"Ҳангоми ҳоҷат ва пешоб кардан рӯй ба сӯи қибла накунед, балки ба тарафи шарқ ё ғарб рӯй бигардонед."
Муттафақун алайҳӣ.
- Барои шустани наҷосат дасти чапамро ба кор мебарам ва аз дасти рост истифода намекунам.
Ба далели ин ҳадис, ки:
"Моро наҳй карданд ..., аз ин ки бо дасти рост истинҷо кунем."
- Дар роҳ ва сояи мардум қазои ҳоҷат намекунам.
- Ба далели ҳадиси Абуҳурайра (разияллоҳу анҳу) аз Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам), ки фармуданд:
"Аз ду коре, ки сабаби лаънати мардум ба инсон мешавад, эҳтиёт кунед" Гуфтанд: он ду кор чист эй Расули Аллоҳ? Фармуданд: "Он ки дар роҳи мардум ё дар сояи онҳо қазои ҳоҷат мекунад."
- Баъд аз қазои ҳоҷат дастонамро мешӯям.
Дар ҳадиси Ҷарир (разияллоҳу анҳу) омадааст, ки гуфт: Ҳамроҳи Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) будам, пас ба хало рафт ва қазои ҳоҷат кард ва сипас гуфт:
"Эй Ҷарир, бароям об биёр" пас барояш об овардам ва бо он истинҷо кард ва сипас дасташро ба замин молид.
Ривояти Насоӣ.
- Бо пои ростам мебароям ва мегӯям: "Ғуфронака".