زنی به سفر حج رفته، و پنج روز پس از شروع سفرش دچار عادت ماهیانه شده، و بعد از رسیدن به میقات غسل کرده و احرام کرده است، در حالی که هنوز از عادت ماهیانه پاک نشده است و هنگام رسیدن به مکهٔ مکرمه در خارج از حدود حرم مانده، و هیچ یک از شعائر حج یا عمره را انجام نداده است، و دو روز در منیٰ باقی مانده، سپس پاک شده و غسل نموده، و همهٔ مناسک عمره را در حال پاکی انجام داده، سپس در حین طواف افاضه برای حج خون ریزی او برگشته، اما از روی حیا مناسک حج را کامل کرده، و به ولی خود چیزی نگفته مگر پس از رسیدن به سرزمینش. حکم او چیست؟
السؤال
سوال ۱:
زنی به سفر حج رفته، و پنج روز پس از شروع سفرش دچار عادت ماهیانه شده، و بعد از رسیدن به میقات غسل کرده و احرام کرده است، در حالی که هنوز از عادت ماهیانه پاک نشده است و هنگام رسیدن به مکهٔ مکرمه در خارج از حدود حرم مانده، و هیچ یک از شعائر حج یا عمره را انجام نداده است، و دو روز در منیٰ باقی مانده، سپس پاک شده و غسل نموده، و همهٔ مناسک عمره را در حال پاکی انجام داده، سپس در حین طواف افاضه برای حج خون ریزی او برگشته، اما از روی حیا مناسک حج را کامل کرده، و به ولی خود چیزی نگفته مگر پس از رسیدن به سرزمینش. حکم او چیست؟
س48: سافرت امرأةٌ إلى الحجّ، وجاءتها العادة الشهريّة منذ خمسة أيامٍ من تاريخ سفرها، وبعد وصولها إلى الميقات اغتسلت وعقدت الإحرام، وهي لم تطهر من العادة، وحين وصولها إلى مكة المكرمة ظلت خارج الحرم، ولم تفعل شيئًا من شعائر الحجّ أو العمرة، ومكثت يومين في منًى، ثم طهرت، واغتسلت، وأدت جميع مناسك العمرة وهي طاهرٌ، ثمّ عاد الدم إليها وهي في طواف الإفاضة للحجّ، إلا أنها استحت، وأكملت مناسك الحجّ، ولم تخبر وليها إلا بعد وصولها إلى بلدها، فما حكم ذلك؟
الجواب
پاسخ ۱:
حکم در این حالت چنین است که اگر خونی که در طواف افاضه از او خارج شده خون حیضی است که او بر اساس طبیعتش و دردش می شناسد، طواف افاضهٔ او صحیح نیست و لازم است که به مکه برگردد تا طواف افاضه را انجام دهد، یعنی از میقات برای عمره احرام کند، و عمره را با طواف و سعی انجام دهد، و سپس موی خود را کوتاه کند، سپس طواف افاضه را انجام دهد.
اما اگر این خون، خون حیض نبوده و همان خون طبیعی معروف بوده، و به علت ازدحام یا ترس یا شبیه آن خارج شده، طواف او نزد علمایی که وضو را برای طواف شرط نمی دانند صحیح است.
اما اگر در صورت فرض نخست (حیض) نتوانست به مکه برگردد، یعنی مثلا در سرزمینی دور بود، حج وی صحیح است زیرا توانایی بیشتر از این را ندارد.
ﺟ48: الحكم في هذا: أنّ الدم الّذي أصابها في طواف الإفاضة إذا كان هو دم الحيض الّذي تعرفه بطبيعته وأوجاعه فإن طواف الإفاضة لم يصح، ويلزمها أن تعود إلى مكة؛ لتطوف طواف الإفاضة، فتحرم بعمرةٍ من الميقات، وتؤدّي العمرة بطوافٍ وسعيٍ، وتقصّر، ثم تطوف طواف الإفاضة.
أما إذا كان هذا الدم ليس دم الحيض، الدم الطبيعيّ المعروف، وإنما نشأ من شدّة الزّحام أو الروعة أو ما شابه ذلك، فإن طوافها يصحّ عند من لا يشترط الطهارة للطواف.
فإن لم يمكنها الرّجوع في المسألة الأولى، بحيث تكون في بلادٍ بعيدةٍ، فحجّها صحيحٌ؛ لأنها لا تستطيع أكثر ممّا صنعت.