Skip to content

زنی بعد از دو ماه نفاس (خون ریزی پس از زایمان)، و پس از آنکه پاک شد، دوباره متوجه قطرات کمی خون شده است. آیا نباید روزه شود و نباید نماز بخواند؟ چکار کند؟

السؤال

سوال ۱:

زنی بعد از دو ماه نفاس (خون ریزی پس از زایمان)، و پس از آنکه پاک شد، دوباره متوجه قطرات کمی خون شده است. آیا نباید روزه شود و نباید نماز بخواند؟ چکار کند؟

س24: امرأةٌ بعد شهرين من النّفاس، وبعد أن طهرت بدأت تجد بعض النّقاط الصغيرة من الدم، فهل تفطر، ولا تصلّي؟ أو ماذا تفعل؟

الجواب

پاسخ ۱:

مشکلات متعلق به حیض و نفاس زنان دریایی بی ساحل است. از جمله اسباب این مشکلات استفاده از داروهای ضد بارداری و ضد عادت ماهیانه است، و مردم در گذشته چنین مشکلاتی نداشتند،

البته درست است که مشکلات مربوط به [حیض و نفاس زنان] همواره از دوران پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ و بلکه از زمان پیدایش زنان موجود بوده، اما کثرت وقوع آن به این شکل که انسان در حل این مشکلات دچار حیرت می شود، مایهٔ تأسف است.

اما قاعدهٔ کلی این است که: زن اگر پاک شود، و در حیض و نفاس از پاکی خود مطمئن شد- منظور از پاکی در حیض خارج شدن مایع سفید است که زنان آن را می شناسند - دیگر هر آنچه بعد از پاکی دیده شود از جمله تیرگی یا زردی یا قطره خون یا رطوبت، هیچ یک از اینها حیض نیست و مانع از نماز و روزه نمی شود و مانع از هم بستری او با شوهرش نمی شود، زیرا این حیض نیست.

ام عطیه می گوید: ما زردی و تیرگی را چیزی به حساب نمی آوردیم. به روایت بخاری. ابوداوود افزوده است: بعد از پاکی. و سند آن صحیح است.

بر اساس این نقل قول ها: هر آنچه بعد از پاکی یقینی رخ دهد زیانی به زن نمی رساند، و مانع از نماز و روزهٔ او و مباشرت با همسرش نمی شود، اما نباید عجله کند تا آنکه پاکی را ببیند؛

زیرا بعضی از زنان به مجرد خشک شدن خون غسل می کنند، پیش از آنکه متوجه پاکی شوند،

برای همین زنان صحابه پنبه هایی حاوی خون را به ام المؤمنین عایشه ـ رضی الله عنها ـ می فرستادند، و ایشان می فرمودند: عجله نکنید تا آنکه مایع سفید را ببینید.

ﺟ24: مشاكل النّساء في الحيض والنّفاس بحرٌ لا ساحل له، ومن أسبابه: استعمال هذه الحبوب المانعة للحمل والمانعة للحيض، وما كان الناس يعرفون مثل هذه الإشكالات الكثيرة،

صحيحٌ أن الإشكال ما زال موجودًا من بعثة الرسول ﷺ، بل منذ وجد النّساء، ولكن كثرته على هذا الوجه الذي يقف الإنسان حيران في حلّ مشاكله أمرٌ يؤسف له.

ولكن القاعدة العامة: أن المرأة إذا طهرت، ورأت الطّهر المتيقن في الحيض وفي النّفاس -وأعني بالطّهر في الحيض: خروج القصة البيضاء، وهو ماءٌ أبيض تعرفه النّساء- فما بعد الطّهر من كدرةٍ، أو صفرةٍ، أو نقطةٍ، أو رطوبةٍ، فهذا كلّه ليس بحيضٍ، فلا يمنع من الصلاة، ولا يمنع من الصّيام، ولا يمنع من جماع الرجل لزوجته؛ لأنه ليس بحيضٍ، قالت أمّ عطية:

«كُنَّا لَا نَعُدُّ الصُّفْرَةَ وَالْكُدْرَةَ شَيْئًا»

أخرجه البخاريّ[1]، وزاد أبو داود [2]:

«بَعْدَ الطُّهْرِ»

وسنده صحيحٌ.

[6] كتاب الحيض، باب الصفرة والكدرة في غير أيام الحيض (326).

[7] كتب الطهارة، باب في المرأة ترى الصفرة والكدرة بعد الطهر (307).

وعلى هذا نقول: كلّ ما حدث بعد الطّهر المتيقن من هذه الأشياء فإنها لا تضرّ المرأة، ولا تمنعها من صلاتها وصيامها ومباشرة زوجها إياها، ولكن يجب ألّا تتعجل حتى ترى الطّهر؛

لأن بعض النّساء إذا جف الدم عنها بادرت، واغتسلت قبل أن ترى الطّهر،

ولهذا كان نساء الصحابة يبعثن إلى أمّ المؤمنين عائشة رضي الله عنها بالكرسف، يعني: القطن فيه الدم، فتقول لهن:

«لَا تَعْجَلْنَ حَتَّى تَرَيْنَ القَصَّةَ البَيْضَاءَ»[3].

[8] أخرجه البخاري معلقًا، كتاب الحيض، باب إقبال الحيض وإدباره.