ئەگەر ئافرەتی حەیزدار یان زەیستانيدار پاکبوویەوە پێش دەرکەوتنی بەرەیەیان وکاتی نێژی بەیانی، وخۆی نەشۆرد هەتا پاش دەرکەوتنی بەرەبەیان وهاتنی کاتی نوێژی بەیانی، ئایا ڕۆژووەکەى دروستە یان نا؟
السؤال
پ1:
ئەگەر ئافرەتی حەیزدار یان زەیستانيدار پاکبوویەوە پێش دەرکەوتنی بەرەیەیان وکاتی نێژی بەیانی، وخۆی نەشۆرد هەتا پاش دەرکەوتنی بەرەبەیان وهاتنی کاتی نوێژی بەیانی، ئایا ڕۆژووەکەى دروستە یان نا؟
س7: إذا طهرت الحائض أو النّفساء قبل الفجر، ولم تغتسل إلا بعد الفجر، فهل يصحّ صومها، أو لا؟
الجواب
و1:
بەڵێ، ڕۆژووگرتنی ئافرەتی حەیزدار دروستە ئەگەر پێش دەرکەوتنی بەیانی پاک بوویەوە، وخۆی نەشۆرد هەتا پاش دەرکەوتنی بەیان، وهەروەها ئافرەتی زەیستانیدار ؛ چونکە لەم حاڵەتەدا لەوانەیە کە ڕۆژووگرتنیان لەسەر فەرزە، وهاوشێوەى ئەوانەن کە تووشی لەشگرانی بووبوون، ئەگەر بەیان دەرکەوت ولەشگران بوون ئەوا ڕۆژووگرتنیان دروستە؛
خواى گەورە دەفەرموێت: ﴿فَالآنَ بَاشِرُوهُنَّ وَابْتَغُواْ مَا كَتَبَ اللّهُ لَكُمْ وَكُلُواْ وَاشْرَبُواْ حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الأَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ * كهوابوو له ئێسته بهدواوه (له شهوگاردا) نزیكییان بكهون و ئهوه داوابكهن خوا بۆی بڕیار داون (له نهوهی چاك و خواناس)، ده بخۆن و بخۆنهوه ههتا به ڕوونی بهرهبهیان و سپێدهتان بۆ دهردهكهوێت و له ڕۆژههڵاتهوه دیاریدهدات و تاریكی شهو لادهبات﴾ [البقرة : 187]،
وئەگەر خواى گەورە ڕوخسەتی دابێت بە جووتبوون پێش ئەوەى بەرە بەیانی ڕاستگۆ دەربکەوێت ئەوا ئەمە ئاماژەیە بۆئەوەى خۆشۆردنەکە لەپاش دەرکەوتنی بەرە بەیانە، وهەروەها لە گێڕانەوەى عائیشەدا هاتووە -ڕەزاى خواى لێبێت-، کە پێغەمبەر -صلى اللە علیە وسلم- بەیانی بەسەردا دەهات لەکاتێکدا لەشگران بوو بەهۆی چوونی لەگەڵ خێزانەکەى و بەڕۆژوو بوو لەوڕۆژەدا.
واتا: پێغەمبەر -صلى اللە علیە وسلم- خۆی نەدەشۆرد لە لەشگرانی هەتا پاش دەرکەوتنی بەرە بەیان نەبێت.
ﺟ7: نعم، يصحّ صوم المرأة الحائض إذا طهرت قبل الفجر، ولم تغتسل إلا بعد طلوع الفجر، وكذلك النّفساء؛ لأنها حينئذٍ من أهل الصوم، وهي شبيهةٌ بمن عليه جنابةٌ، إذا طلع الفجر وهو جنبٌ فإن صومه يصحّ؛ لقوله تعالى:
﴿...فَٱلۡـَٰٔنَ بَٰشِرُوهُنَّ وَٱبۡتَغُواْ مَا كَتَبَ ٱللَّهُ لَكُمۡۚ وَكُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ حَتَّىٰ يَتَبَيَّنَ لَكُمُ ٱلۡخَيۡطُ ٱلۡأَبۡيَضُ مِنَ ٱلۡخَيۡطِ ٱلۡأَسۡوَدِ مِنَ ٱلۡفَجۡرِ...﴾
[البقرة:187]،
وإذا أذن الله تعالى بالجماع إلى أن يتبين الفجر لزم من ذلك ألّا يكون الاغتسال إلا بعد طلوع الفجر، ولحديث عائشة رضي الله عنها
«أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ كَانَ يُصْبِحُ جُنُبًا مِنْ جِمَاعِ أَهْلِهِ وَهُوَ صَائِمٌ» [1].
أي: أنه عليه الصلاة والسلام لا يغتسل عن الجنابة إلا بعد طلوع الصّبح.
[1] البخاري، كتاب الصوم، باب اغتسال الصائم (1931)، ومسلم، كتاب الصوم، باب صحة صوم من طلع عليه الفجر وهو جنب (75) (1109).