Skip to content

السؤال

س24: ما هي سنن الصلاة؟

پرسش ۲۴: سنت‌های نماز کدامند؟

الجواب

ج:إحدى عشرة سنة، كما يلي:

  1. قوله بعد تكبيرة الإحرام: "سبحانك اللهم وبحمدك، وتبارك اسمك، وتَعَالَىٰ جدك، ولا إله غيرك" ويسمى: دعاء الاستفتاح.
  2. التعوذ.
  3. البسملة.
  4. قول: آمين.
  5. قراءة السورة بعد الفاتحة.
  6. الجهر بالقراءة للإمام.
  7. القول بعد التحميد: "ملء السَّمٰوات، وملء الأرض، وملء ما شئت من شيء بعد".
  8. ما زاد على المرة في تسبيح الركوع. أي: التسبيحة الثانية والثالثة، وما زاد على ذلك.
  9. ما زاد على المرة في تسبيح السجود.
  10. ما زاد على المرة في قوله بين السجدتين: «رب اغفر لي».
  11. الصلاة في التشهد الأخير على النبي صلى الله عليه وسلم وعلى آله عَلَيْهُم السَّلَامُ، والبركة عليه وعليهم، والدعاء بعده.

سنن الأفعال، وتسمى الهيئات:

  1. رفع اليدين مع تكبيرة الإحرام.
  2. وعند الركوع.
  3. وعند الرفع منه.
  4. وحطهما عقب ذلك.
  5. وضع اليمين على الشمال.
  6. نظره إلى موضع سجوده.
  7. تفرقته بين قدميه قائمًا.
  8. قبض ركبتيه بيديه مفرجتي الأصابع في ركوعه، ومد ظهره فيه، وجعل رأسه حياله.
  9. تمكين أعضاء السجود من الأرض، ومباشرتها لمحل السجود.
  10. مجافاة عضديه عن جنبيه، وبطنه عن فخذيه، وفخذيه عن ساقيه، وتفريقه بين ركبتيه، وإقامة قدميه، وجعل بطون أصابعهما على الأرض مفرقةً، ووضع يديه حذو منكبيه مبسوطةً مضمومةَ الأصابع.
  11. الافتراش في الجلوس بين السجدتين، وفي التشهد الأول، والتورك في الثاني.
  12. وضع اليدين على الفخذين مبسوطتين مضمومتي الأصابع بين السجدتين، وكذا في التشهد إلا أنه يقبض من اليمنى الخنصر والبنصر، ويحلق إبهامها مع الوسطى، ويشير بسبابتها عند ذكر الله.
  13. التفاته يمينًا وشمالًا في تسليمه.

پاسخ: سنت‌های نماز یازده مورد است:

۱- گفتن «سُبحانَكَ اللَّهمَّ وبحَمدِكَ، وتبارَك اسمُكَ، وتعالى جَدُّكَ، ولا إلهَ غيرُكَ». این دعا را دعای استفتاح می‌نامند.

۲- گفتن «أعوذ بالله من الشیطان الرجیم».

۳- گفتن «بسم الله الرحمن الرحیم».

۴- گفتن «آمین».

۵- خواندن سوره‌ای پس از سورهٔ فاتحه.

۶- قرائت با صدای بلند برای امام.

۷- گفتن «مِلْءَ السَّمواتِ ومِلْءَ الأرضِ ومِلْءَ ما شِئْتَ مِن شيءٍ بعدُ» پس از ربنا ولك الحمد.

۸- گفتن بیشتر از یک بار تسبیح (سبحان ربی العظیم) در رکوع، یعنی تسبیح دوم و سوم و هرچه بیشتر از آن باشد.

۹- گفتن بیشتر از یک بار تسبیح (سبحان ربی الأعلی) در سجده.

۱۰- گفتن بیش از یک بار «رب اغفر لی» در بین دو سجده.

۱۱- درود بر پیامبر صلی الله علیه وسلم و بر آل ایشان علیهم السلام و دعای برکت بر او و آنان و دعای پس از آن در تشهد پایانی.

سنت‌های عملی که آن را هیئت‌های نماز گویند.

۱- رفع یدین (بلند کردن دستان تا روبروی شانه‌ها یا گوش‌ها) همراه با تکبیر احرام.

۲- و رفع یدین به هنگام رکوع.

۳- و رفع یدین هنگام برخاستن از رکوع.

۴- و پایین آوردن دستان پس از آن.

۵- گذاشتن دست راست بر چپ [در هنگام قیام].

۶- نگاه به محل سجده.

۷- جدا بودن پاها از یکدیگر در هنگام قیام.

۸- گرفتن زانوها در هنگام رکوع در حالی که انگشتان دستانش باز است و صاف کردن کمر در این هنگام و هم‌راستا بودن سر با پشت در حال رکوع.

۹- قرار دادن کامل اعضای سجود بر روی زمین و التصاق آن به محل سجده.

۱۰- دور ساختن بازوها از پهلوها و شکم از رانها و رانها از ساق‌ها و جدا بودن زانوها از یکدیگر و راست نگه داشتن پاها و قرار دادن باطن انگشتان پا بر زمین به شکل جدا از هم و قرار دادن دستان در برابر شانه‌ها به شکلی که بر زمین باشند و انگشتان به هم چسبیده باشند.

۱۱- اِفتِراش (نشستن بر روی پای چپ و نصب کردن پای راست) در نشستن بین دو سجده و در تشهد نخست و «تَوَرُّک» (بردن پای چپ زیر پای راست و نصب نمودن پای راست و نشستن بر نشیمنگاه) در تشهد دوم.

۱۲- گذاشتن دستان بر ران‌ها به شکلی که دستان باز باشند و انگشتان به هم چسبیده باشند در بین دو سجده، و همینطور در تشهد، جز آنکه انگشت کوچک و انگشت کناری آن از دست راست را می‌بندد و انگشت شست و انگشت وسطی را حلقه می‌کند و هنگام ذکر الله با انگشت سبابه اشاره می‌کند.

۱۳- التفات به سمت راست و چپ در هنگام سلام دادن [در پایان نماز].