شرح ألفاظ الأذان

SHPJEGIMI I FJALËVE TË EZANIT

Komisioni Shkencor pranë Shoqatës për Shërbimin e Mesazhit Islam në Gjuhë të Ndryshme

Ezani është një thirrje hyjnore që muslimani e dëgjon pesë herë në ditë, i cili i kujton atij madhështinë e Allahut dhe e fton drejt së mirës dhe shpëtimit. Ai është një çast komunikimi ndërmjet njeriut dhe Krijuesit të tij, duke u shkëputur nga zhurma e kësaj bote për të qëndruar para Zotit të tij në lutje e përgjerim.

Ezani mbart mesazhe të larta që fillojnë me madhërimin e Allahut dhe përfundojnë me thirrjen për në namaz, ku muslimani gjen prehje dhe qetësi.

Fjalët e ezanit:

Allahu ekber, Allahu ekber Allahu ekber, Allahu ekber

Allahu është më i Madhi

Emri i lartmadhërishëm “Allah”, do të thotë "i adhuruari", dhe është emri i Zotit, Krijuesit të Lartmadhëruar. Të gjithë emrat e tjerë hyjnorë janë përshkrues e shpjegues të tij. Allahu është Një dhe i Vetmi, i Cili nuk ka lindur kënd e as nuk është i lindur prej kujt. Ai është Krijuesi i qiejve dhe i Tokës.

Fjala "Allahu ekber" do të thotë se Allahu është më i madh se çdo gjë që ekziston, dhe se Ai është më lart se çdo gjë që mund t'i përshkruhet Atij, që nuk i kanë hije madhështisë dhe përsosurisë së Tij.

"Allahu ekber.." Kjo frazë ia kujton muslimanit faktin se asgjë në këtë jetë nuk duhet ta shpërqendrojë nga Krijuesi i tij, dhe se njeriut i takon të ecë në këtë jetë sipas vullnetit të Allahut dhe ligjeve të Tij, e jo sipas tekave dhe dëshirave të veta, sepse Allahu është më i madh se çdo gjë që ekziston në këtë botë.

Esh'hedu el-la ilahe il-lAllah Esh'hedu el-la ilahe il-lAllah

Dëshmoj se nuk ka të adhuruar tjetër veç Allahut!

Ky është shehadeti i (dëshmia e) parë, kuptimi i së cilës është: Të pohojmë se Allahu është Krijuesi i çdo gjëje si dhe Zoti, Sunduesi dhe Ai që përkujdeset për çdo gjë; dhe se vetëm Ai duhet të adhurohet i Vetëm pa asnjë ortak. Dhe se nuk ka të adhuruar tjetër me të drejtë përveç Allahut. Dhe se Ai është Një, pa ortak, s'ka fëmijë dhe askush nuk është i ngjashëm me Të. Andaj adhurimi nuk i kushtohet askujt tjetër veç Allahut dhe nuk i bëhet lutje askujt tjetër veç Tij.

Kjo dëshmi, se nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut, është dëshmia më e madhe në gjithësi dhe është themeli i besimit në të gjitha shpalljet hyjnore. Të gjithë profetët (paqja qoftë mbi ta!), si Nuhu, Ibrahimi, Musai dhe Isai, e deri te Muhamedi, (paqja qoftë mbi të!) i thirrën popujt e tyre në miratimin, pranimin dhe besimin se nuk ka të adhuruar me të drejtë përveç Allahut. Ajo është fjalë për hir të së cilës u krijuan të gjitha krijesat; për këtë fjalë Allahu i Lartësuar dërgoi të dërguarit dhe shpalli librat e Tij, dhe e bëri Xhenetin shpërblim për atë që e thotë atë me sinqeritet nga zemra.

Për hir të kësaj fjale do të ringjallen njerëzit prej varreve të tyre dhe do të japin llogari në Ditën e Kiametit; kush jetoi me të dhe e përmbylli me të jetën e tij, ka arritur fitoren më të madhe, e kush e refuzoi dhe nuk e shqiptoi atë, meriton përjetësinë në Zjarrin përvëlues.

Esh'hedu enne Muhammederr rresulullah Esh'hedu enne Muhammederr rresulullah

Dëshmoj se Muhamedi është i dërguari i Allahut!

Kuptimi i kësaj dëshmie është që muslimani të dëshmojë se Allahu e ka dërguar Muhamedin si përmbyllës të shpalljeve hyjnore dhe si lajmëtar që ua kumton njerëzve mesazhin e Zotit të tyre; dhe të besojë prerazi se nuk ka rrugë për ta adhuruar Allahun dhe për të fituar kënaqësinë e Tij, veçse duke dëshmuar për Muhamedin se është i Dërguari i Allahut, duke e pasuar dhe duke e marrë atë për shembull (në fe), dhe duke e adhuruar Allahun sipas sheriatit që solli Profeti Muhamed (paqja qoftë mbi të!).

Kjo dëshmi përfshin gjithashtu faktin se i Dërguari i Allahut, Muhamedi (paqja qoftë mbi të!), erdhi thjesht për t’i rikthyer njerëzit në teuhid (monoteizëm), ashtu siç bënë para tij Ibrahimi, Musai dhe Isai (paqja qoftë mbi ta!). Ai është i Dërguari i Zotit të botëve; ka ndjekur rrugën në të cilën kanë ecur të gjithë profetët në transmetimin dhe kumtimin e shpalljeve të Zotit të tyre, por pas tij nuk ka profet tjetër.

Hajje ales salah Hajje ales salah

Eja në namaz!

Kuptimi i kësaj fraze është: O besimtarë, përkushtojuni adhurimit të Zotit tuaj; vërtet, Ai është Falës i madh dhe Mëshirëplot; pranon pendimin dhe i shlyen të këqijat.

Kjo është një thirrje dhe përkujtim për besimtarët se tashmë ka ardhur koha për të qëndruar para Zotit të tyre në namaz.

Hajje alel felah Hajje alel felah

Eja në shpëtim!

Fjala "Felah" do të thotë: kënaqësi, fitore, siguri dhe shpëtim në këtë jetë dhe në jetën tjetër.

Pjesë e domethënies së saj është dhe fitimi i kënaqësisë së Allahut, fitimi i Xhenetit dhe shpëtimi nga Xhehenemi; sepse kush beson dhe fal namaz, ka arritur të shpëtojë, e kush ka arritur të shpëtojë, ka fituar përjetësinë në Xhenet.

Allahu ekber, Allahu ekber La ilahe il-lAllah

Përmbyllja e ezanit është me tekbir dhe teuhid.

Ezani përmbyllet me përsëritjen e frazës "Allahu ekber" dhe me theksimin e frazës "La ilahe il-lAllah"; këto dy fraza janë theksuese të mesazheve të lartpërmendura, dhe mbi to mbështetet ekzistenca njerëzore. Kjo e vërtetë nuk ndryshon e as nuk shndërrohet, sado kohë e gjatë të kalojë dhe sado ngjarje të shumta të ndodhin; se Allahu është më i Madh se çdo gjë, se Allahu është i Adhuruari i vërtetë, se vetëm Ai është i denjë për adhurim dhe se adhurimi i çdo gjëje tjetër përveç Tij është i pavlefshëm.

Në përmbyllje: Ezani nuk është vetëm thirrje për namaz, por është thirrje për mbarësi, fitore dhe sukses; është një mesazh që jehon në xhami pesë herë në ditë, për të zgjuar zemrat dhe për të na kujtuar se Allahu është afër.

Hapja zemrën besimit dhe thuaj: "Dëshmoj se nuk ka të adhuruar përveç Allahut dhe se Muhamedi është i Dërguari i Allahut", që të hysh në mëshirën e Allahut, të arrish lumturinë në këtë botë dhe të shpëtosh në botën tjetër, dhe të ringjallesh Ditën e Kiametit në mesin e besimtarëve.