Skip to content

السؤال

س2: اشرح هذه الأحكام الخمسة.

ߢ2: ߞߕߌ ߟߏ߯ߟߎ ߢߌ߲߬ ߠߎ߬ ߢߊߝߐ߫؟

الجواب

ج:١. الواجب: وهو على وجه اللزوم، مثل الصلوات الخمس، وصيام رمضان وبر الوالدين.

  • الواجب يثاب فاعله ويعاقب تاركه.
  1. المستحب: وهو ليس على وجه اللزوم، مثل السنن الرواتب، وقيام الليل وإطعام الطعام والسلام. ويسمى السنة والمندوب.
  • المستحب يثاب فاعله ولا يعاقب تاركه.

ملاحظة مهمة:

ينبغي للمسلم عندما يسمع أن هذا الأمر سنة أو مستحب أن يبادر إلى فعله، والاقتداء بالنبي ﷺ.

  1. المحرم: وهو ما تركه لازم، مثل شرب الخمر، وعقوق الوالدين، وقطع الأرحام.
  • المحرم يثاب تاركه ويعاقب فاعله.
  1. المكروه: تركه غير لازم، مثل الأخذ والإعطاء باليد الشمال، كف الثوب في الصلاة.
  • المكروه يثاب تاركه ولا يعاقب فاعله.
  1. المباح: وهو على التخيير بين تركه وفعله، مثل أكل التفاحة وشرب الشاي، ويسمى: الجائز والحلال.
  • المباح لا يثاب تاركه ولا يعاقب فاعله.

ߖ-

  1. ߘߌߦߊߜߏߦߊ: ߦߏ߫ ߛߊߟߌ߫ ߟߏ߯ߟߎ ߟߎ߬ ߸ ߊ߬ ߣߌ߫ ߛߎ߲ߞߙߏ ߛߎ߲ ߊ߬ ߣߌ߫ ߢߊ߬ߟߌ ߡߏߦߌߓߊ߮ ߝߌ߬ߟߊ ߟߊ߫.
  • ߘߌߦߊߜߏߦߊ ߞߍߓߊ߮ ߘߌ߫ ߖߊ߲߬ߛߊ ߸ ߊ߬ ߕߏߓߊ߮ ߘߌ߫ ߓߌ߲߬ߓߊߏ߬
  1. ߘߌߦߊߘߌߦߊ: ߦߏ߫ ߛߎߣߊߣߎ߲ ߙߊߥߊ߯ߕߌߓߎ ߣߌ߫ ߛߎ߫ ߛߊߟߌ ߣߌ߫ ߟߊ߬ߘߏ߬ߡߎ߲߬ߣߌ߲߫ ߛߎ߬ߡߊ߲ ߠߊ߫ ߸ ߊ߬ ߣߌ߫ ߛߟߊ߬ߡߎ߲. ߊ߬ ߦߋ߫ ߝߐ߫ ߟߴߊ߬ ߡߊ߬ ߞߏ߫ ߛߎߣߣߊ߫ ߊ߬ ߣߌ߫ ߡߊ߲߬ߘߎ߯ߓߎ߬ (ߞߊ߬ߘߌ߬ߦߊ߬ߒߧߍ).
  • ߘߌߦߊߘߌߦߊ ߞߍߓߊ߮ ߘߌ߫ ߖߊ߲߬ߛߊ ߸ ߊ߬ ߕߏߓߊ߮ ߕߍ߫ ߓߌ߲߬ߓߊߏ߬ ߟߊ߫.

ߖߊ߲߬ߕߏ߬ߒߘߐ߬ ߜߍߟߍ߲:

ߛߌ߬ߟߊ߬ߡߊ ߣߌ߫ ߡߍ߲ ߞߊ߫ ߞߊ߲߫ ߣߴߊ߬ ߞߵߊ߬ ߡߍ߲ ߞߏ߫ ߣߌ߲߬ ߦߋ߫ ߛߎߣߣߊ߫ ߟߋ߬ ߘߌ߫ ߥߟߊ߫ ߘߌߦߊߘߌߦߊ߫ ߸ ߊ߬ ߦߋ߫ ߞߙߐߕߐ ߏ߬ ߞߍߟߌ ߟߊ߫, ߊ߬ ߣߌ߫ ߞߵߊ߬ ߖߞߊ߫ ߟߊ߬ߝߐ߬ߓߊ߮ ߡߊ߬ ﷺ ߡߊ߬.

  1. ߟߊ߬ߕߐ߲߬ߣߍ߲: ߦߏ߫ ߘߟߐ߬ߡߌ߲ ߣߌ߫ ߡߏߦߌߓߊ߮ ߛߐߛߐ߫ ߣߌ߫ ߛߌ߲ߖߌ ߕߍ߯.
  • ߟߊ߬ߕߐ߲߬ߣߍ߲ ߕߏߓߊ߮ ߘߌ߫ ߖߊ߲߬ߛߊ ߸ ߊ߬ ߞߍߓߊ߮ ߘߌ߫ ߓߌ߲߬ߓߊߏ߬
  1. ߡߊ߲߬ߜߏ߬ߦߊ߬ߣߍ߲: ߦߏ߫ ߡߌ߬ߘߊ߬ߟߌ ߣߌ߫ ߛߐߟߌ ߡߊ߬ߙߊ߲ ߠߊ߫, ߊ߬ ߣߌ߫ ߝߊ߬ߣߌ߲ ߡߌ߬ߘߊ߫ ߛߊߟߌ ߘߐ߫.
  • ߡߊ߲߬ߜߏ߬ߦߊ߬ߣߍ߲ ߕߏߓߊ߮ ߘߌ߫ ߖߊ߲߬ߛߊ߬ ߸ ߊ߬ ߞߍߓߊ߮ ߕߍ߫ ߓߌ߲߬ߓߊߏ߬ ߟߊ߫.
  1. ߘߤߊ߬ߣߍ߲: ߦߏ߫ ߛߎ߲߬ߛߎ߲߬ ߘߊߥߎ߲߫ ߣߌ߫ ߞߊ߲߬ߞߊ߬ߟߌ߬ߓߊ߯ ߡߌ߲߫: ߊ߰ ߝߐߟߴߊ߬ ߡߊ߫ ߟߋ߬ ߞߏ߫ :ߓߍ߬ߣߍ߲ ߥߟߊ߫ ߘߤߊ߬ߣߍ߲ .
  • ߘߤߊ߬ߣߍ߲ ߕߏߓߊ߮ ߕߍ߫ ߖߊ߲߬ߛߊ ߸ ߊ߬ ߞߍߓߊ߮ ߕߍ߫ ߓߌ߲߬ߓߊߏ߬.