Skip to content

"Po t'u jepej t drejtë njerëzve në bazë të pretendimeve të tyre, do të kishte të atillë që do të pretendonin pasurinë dhe gjakun e të tjerëve, andaj pretenduesi ka për detyrë të sjellë dëshmi, kurse ai që mohon duhet të betohet."

Ibën Abasi (Allahu qoftë i kënaqur me të!) transmeton se i Dërguari i Allahut ﷺ ka thënë:

"Po t'u jepej t drejtë njerëzve në bazë të pretendimeve të tyre, do të kishte të atillë që do të pretendonin pasurinë dhe gjakun e të tjerëve, andaj pretenduesi ka për detyrë të sjellë dëshmi, kurse ai që mohon duhet të betohet."

«لَو يُعطَى النّاسُ بدَعواهُم لادَّعَى رِجالٌ أموالَ قَومٍ ودِماءَهُم، لَكِنَّ البَيِّنَةَ على المُدَّعِى، واليَمينَ على مَن أنكَرَ».

E shënon Bejhakiu dhe disa të tjerë me këtë tekst, ndërsa një pjesë gjendet në dy Sahihët.
Hasen
Shpjegimi

Profeti ﷺ ka sqaruar në këtë hadith se, nëse njerëzve do t'u jepej thjesht në bazë të pretendimit të tyre, pa dëshmi e pa prova, do të kishte njerëz të atillë që do të pretendonin pasurinë dhe gjakun e të tjerëve, mirëpo pretenduesi ka për detyrë të sjellë dëshmi dhe prova për pretendimin që po bën, e, nëse ai nuk ka asnjë dëshmi, atëherë pretendimi i paraqitet të pandehurit, i cili, nëse e mohon, e ka për detyë të betohet dhe në këtë mënyrë ai (i pandehuri) fiton pafajësinë.

Mësime nga hadithi

Ibën Dekik el-Idi ka thënë: "Ky hadith është një nga bazat e gjykimeve fetare dhe referenca më e madhe në rast të mosmarrëveshjeve dhe konflikteve."

Feja ka ardhur për t'i mbrojtur pasuritë dhe gjaqet e njerëzve nga abuzimi.

Gjyqtari (kadiu) nuk vendos në bazë të njohurive të tij, por u referohet dëshmive dhe provave.

Çdo pretendim që nuk mbështetet në provë të qartë është i papranueshëm, pavarësisht nëse ka të bëjë me të drejtat dhe marrëdhëniet midis individëve apo me çështjet e besimit dhe të diturisë.

Referencat
Më shumë (6)

السنن الكبرى للبيهقي تحقيق التركي (21/ 242 - 243) (21243).

التحفة الربانية في شرح الأربعين حديثًا النووية (ص76).

شرح الأربعين النووية.

لابن عثيمين (ص328).

فتح القوي المتين في شرح الأربعين وتتمة الخمسين.

لعبد المحسن البدر (ص114).