o tuɲa kuman n bɛ mɛ jinɛ de fɛ sanfɛ a bɛ na n'a ye k'a kalan soma tulo la i n'a fɔ sisɛ mangan, soma bɛ nkalon ɲagami a la min ka can ni kɛmɛ ye>>.
A minɛna ayisa la Ala diɲɛna a ma a ko:
Mɔgɔdɔw ye kira ɲininka somaw ka ko la, a k'u ma nɛɛma ni kisi b'a ye : << somaw tɛ fɛn dɔn >> u ko: yaa Ala ka ciden, u bɛ kuma fɛn dɔ kan tumadɔw la o bɛ kɛ tuɲa ye, kira ko nɛɛma ni kisi b'a ye: <<o tuɲa kuman n bɛ mɛ jinɛ de fɛ sanfɛ a bɛ na n'a ye k'a kalan soma tulo la i n'a fɔ sisɛ mangan, soma bɛ nkalon ɲagami a la min ka can ni kɛmɛ ye>>.
سَأَلَ أُنَاسٌ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنِ الْكُهَّانِ، فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَيْسُوا بِشَيْءٍ» قَالُوا: يَا رَسُولَ اللهِ، فَإِنَّهُمْ يُحَدِّثُونَ أَحْيَانًا بِالشَّيْءِ يَكُونُ حَقًّا، فَقَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «تِلْكَ الْكَلِمَةُ مِنَ الْحَقِّ يَخْطَفُهَا الْجِنِّيُّ فَيَقُرُّهَا فِي أُذُنِ وَلِيِّهِ قَرَّ الدَّجَاجَةِ، فَيَخْلِطُونَ فِيهَا أَكْثَرَ مِنْ مِائَةِ كَذْبَةٍ».
Kira ɲininkara nɛɛma ni kisi b'a ye mɔgɔw ka ko la minnu bɛ kibaruya di ko dogolen nà ta kan, a ko: aw kana u jàte, aw kana u ka kuma minɛ, wa u ka kow kana aw hami. U ko: u ka kumafɔlen bɛ bɛn sahaba ma tumadɔw la, i n'a fɔ n'u ko kodogolen dɔ bɛ kɛ ni kalo n na ni don n na, a bɛ kɛ i n'a fɔ u y'a lakalen cogomin. Kira ko nɛɛma ni kisi b'a ye: jinɛw bɛ sankolo kibaruya de suyɛn teliya la, u bɛ nà u baaraɲɔgɔn somaw ma k'u kibaruya u ye min mɛ, o kɔfɛ soma bɛ nkalon kɛmɛ fàra a kan.
يخْطفُها: يأخذها بسرعة.
فَيَقُرُّهَا في أُذُنِ: يلْقِيهَا على مسَامِع.
قرَّ الدجاج: صوتها عند مخاطبة دجاجة أخرى.
Somaw tuɲatigiyali bàlili, ani k'a fɔ u bɛ min fɔ nkalon ni ko gilanɛ de do, hali n'a dɔw kɛra tuɲa ye.
Sankolo tàngara ka bɔ sitanɛw ma ni kira cili ye nɛɛma ni kisi b'a ye, u ka wahayu fan dɔ mɛ wali o n'a ɲɔgɔnnaw fo n'a kɛra min y'a dɛn ka mɛlɛkɛw ka kuma lamɛ o kɔfɛ a kisira ka bɔ dolokerunnen ma.
Jinɛw bɛ diɲɛɲɔgɔnw k'u la ka bɔ hadamadenw na.
Bukari ka gafesanuman (8/ 47) (6213).
Musilimu ka gafekɛnɛman (4/ 1750) (2228).
Jiidili (9)
نزهة المتقين (2/ 1143).
كنوز رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (17/ 557).
بهجة الناظرين.
لسليم الهلالي (3/ 177).
مرقاة المفاتيح شرح مشكاة المصابيح.
لعلي القاري (7/ 2904).
شرح رياض الصالحين.
لابن عثيمين (6/ 404).