Skip to content

มารยาทที่พึงมีต่อบิดา-มารดาเป็นอย่างไร?

الباب / الفصل
قسم الآداب الإسلامية

السؤال

س3: كيف يكون الأدب مع الوالدين؟

คำถามที่ 3 : มารยาทที่พึงมีต่อบิดา-มารดาเป็นอย่างไร?

الجواب

ج:1. طاعة الوالدين في غير معصية.

  1. خدمة الوالدين.
  2. مساعدة الوالدين.
  3. قضاء حوائج الوالدين.
  4. الدعاء للوالدين.
  5. التأدب معهم في القول؛ فلا يجوز قول: "أف"، وهي أقل الأقوال.
  6. الابتسام في وجه الوالدين ولا أعبس.
  7. لا أرفع صوتي فوق صوت الوالدين، وأصغي إليهما، ولا أقاطعهما بالكلام، ولا أناديهما باسمهما، بل أقول: " أبي"، "أمي".
  8. أستأذن قبل الدخول على أبي وأمي وهما في الغرفة.
  9. تقبيل يد ورأس الوالدين.
  • قال تعالى:

﴿۞ وَقَضَىٰ رَبُّكَ أَلَّا تَعۡبُدُوٓاْ إِلَّآ إِيَّاهُ وَبِٱلۡوَٰلِدَيۡنِ إِحۡسَٰنًاۚ إِمَّا يَبۡلُغَنَّ عِندَكَ ٱلۡكِبَرَ أَحَدُهُمَآ أَوۡ كِلَاهُمَا فَلَا تَقُل لَّهُمَآ أُفّٖ وَلَا تَنۡهَرۡهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوۡلٗا كَرِيمٗا٢٣

وَٱخۡفِضۡ لَهُمَا جَنَاحَ ٱلذُّلِّ مِنَ ٱلرَّحۡمَةِ وَقُل رَّبِّ ٱرۡحَمۡهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرٗا﴾

[الإسراء: ٢٣-٢٤].

  • وفي الحديث جاء رجل إلى النبي صلى الله عليه وسلم يستأذنه في الجهاد، فقال:

«ألك والدان؟» قال نعم. قال: «ففيهما فجاهد»

رواه الترمذي.

คำตอบ : 1. เชื่อฟังปฏิบัติตามบิดา-มารดาในสิ่งที่ไม่ฝ่าฝืนต่อบทบัญญัติ

  1. ปรนนิบัติต่อบิดา-มารดาอย่างดี
  2. ให้การช่วยเหลือต่อบิดา-มารดา
  3. ปลดเปลื้องความทุกข์ยากของบิดา-มารดา
  4. ขอพร (ดุอาอ์) ให้แก่บิดา-มารดา
  5. มีมารยาทในด้านคำพูดต่อท่านทั้งสอง ไม่อนุญาตให้พูดคำว่า “เฮ้ย” ซึ่งเป็นคำพูดต้องห้ามที่เบาที่สุด
  6. มีใบหน้าที่ยิ้มแย้มเบิกบานกับบิดา-มารดา และไม่บึ้งตึง
  7. ข้าพเจ้าไม่ยกเสียงของตนให้สูงกว่าเสียงของบิดามารดา ตั้งใจฟังท่านทั้งสอง ไม่ขัดจังหวะขณะท่านพูด และไม่เรียกชื่อของท่านโดยตรง แต่จะเรียกว่า(อะบีย์) “พ่อ” และ(อุมมีย์) “แม่"

9.ข้าพเจ้าขออนุญาตก่อนเข้าหาบิดามารดาเมื่อท่านอยู่ในห้อง

  1. ให้จูบมือและศีรษะของบิดา-มารดา

อัลลอฮ์ ตะอาลา ตรัสว่า:

ความว่า "และพระเจ้าของเจ้าบัญชาว่า พวกเจ้าอย่าเคารพภักดีผู้ใดนอกจากพระองค์เท่านั้น และจงทำดีต่อบิดามารดา เมื่อผู้ใดในทั้งสองหรือทั้งสองบรรลุสู่วัยชราอยู่กับเจ้า ดังนั้นอย่ากล่าวแก่ทั้งสองว่า อุฟ ! และอย่าขู่เข็ญท่านทั้งสอง และจงพูดแก่ท่านทั้งสองด้วยถ้อยคำที่อ่อนโยน 23

และจงนอบน้อมแก่ท่านทั้งสอง ซึ่งการถ่อมตนเนื่องจากความเมตตา และจงกล่าวว่า ข้าแต่พระเจ้าของฉัน ทรงโปรดเมตตาแก่ท่านทั้งสองเช่นที่ทั้งสองได้เลี้ยงดูฉันเมื่อเยาว์วัย"

(อัลอิสรออ์ : 57)

  • ในหะดีษบทหนึ่ง มีชายคนหนึ่งมาหาท่านนบี ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม โดยขออนุญาตจากท่านเพื่อออกทำญิฮาด และท่านกล่าวว่า:

“เจ้ามีพ่อแม่ไหม?” เขาบอกว่าใช่ ท่านจึงกล่าวว่า “ต่อเขาทั้งสอง เจ้าก็จงญิฮาดเถิด”

รายงานโดย อัต-ติรมิซีย์