Skip to content

Прашање бр. 12: Каков треба да биде нашиот едеб кога јадеме или пиеме?

الباب / الفصل
قسم الآداب الإسلامية

السؤال

س12: ما هي آداب الطعام؟

Прашање бр. 12: Каков треба да биде нашиот едеб кога јадеме или пиеме?

الجواب

ج:1. أنوي بأكلي وشربي التقوِّي على طاعة الله عَزَّ وَجَلَّ.

  1. غسل اليدين قبل الأكل.
  • لحديث أم المؤمنين عائشة رضي الله عنها كان رسول الله صلى الله عليه وسلم:

«إذا أراد أن يأكل ويشرب يغسل يديه ثم يأكل ويشرب»

رواه أحمد.

  1. أقول: "بسم الله"، وآكل بيدي اليمنى ومما يليني، ولا آكل من وسط الأطباق، أو من أمام غيري.
  • لحديث:

«يا غلام، سم الله، وكل بيمينك، وكل مما يليك»

متفق عليه.

  1. إذا نسيت التسمية أقول: " بسم الله أوله وآخره ".
  • لحديث أم المؤمنين عائشة رضي الله عنها، قالت: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم:

«إذا أكل أحدكم طعامًا، فليقل باسم الله، فإن نسي في أوله، فليقل باسم الله في أوله وآخره»

رواه الترمذي وأحمد.

  1. أرضى بالموجود من الطعام، ولا أعيب الطعام، إن أعجبني أكلته، وإن لم يعجبني تركته.
  • لحديث أبي هريرة رضي الله عنه، قال:

«ما عاب النبي صلى الله عليه وسلم طعامًا قط، إن اشتهاه أكله وإلا تركه»

  1. آكل بضع لقيمات، ولا آكل كثيرًا.
  • في الحديث:

«ما ملأ آدمي وعاءً شرًّا من بطن، حسب الآدمي لقيمات يقمن صلبه، فإن غلبت الآدمي نفسه، فثلث للطعام، وثلث للشراب، وثلث للنفس»

رواه الترمذي وابن ماجه.

  1. لا أنفخ في الطعام أو الشراب وأتركه حتى يبرد.

«نهى رسول الله صلى الله عليه وسلم عن النفخ في الطعام والشراب»

رواه أحمد وابن ماجه.

  1. أجتمع مع غيري في الطعام مع الأهل أو الضيف.
  • حديث أن رجلًا قال للنبي صلى الله عليه وسلم: إنا نأكل وما نشبع، قال:

«فلعلكم تأكلون مفترقين، اجتمعوا على طعامكم واذكروا اسم الله تعالى عليه يبارك لكم فيه»

رواه أبو داود وابن ماجه.

  1. لا أبدأ بالطعام قبل غيري ممن هو أكبر مني.
  2. أسمي الله عندما أشرب، وأشرب جالسًا وعلى ثلاث دفعات، ولا أتنفس في الإناء.

«إذا شرب أحدكم فلا يتنفس في الإناء»

  • ولحديث أنس رضي الله عنه،

«أن النبي صلى الله عليه وسلم زجر عن الشرب قائمًا»

رواه مسلم.

  • ولحديث:

«كان رسول الله صلى الله عليه وسلم يتنفس في الشراب ثلاثًا»

  1. أحمد الله عندما أنتهي من الطعام أو الشراب.

«إن الله ليرضى عن العبد أن يأكل الأكلة فيحمده عليها، أو يشرب الشربة فيحمده عليها»

Одговор: 1. Кога јадеме или пиеме, треба да имаме намера со тоа да го зајакнеме телото за да можеме полесно да ги извршуваме нашите обврски кон Аллах.

  1. Да ги измиеме рацете пред јадење.

Поради хадисот на мајката на верниците, Аиша, Аллах нека е задоволен со неа, во кој стои дека Пратеникот, салаллаху алејхи ве селем, рекол:

„Кој сака да јаде и пие, нека ги измие рацете, а потоа нека започне со јадењето и пиењето.“

(Ахмед)

  1. Да изговориме "Бисмиллах", да јадеме со десната рака и од храната што е пред нас. Да не јадиме од средината на чинијата или од тоа што е пред другите.

Доказ за ова е хадисот во кој стои:

„Момче, започни со Бисмиллах, јади со десната рака и јади од храната што е пред тебе.“

(Бухари и Муслим)

  1. Ако заборавиме да изговориме "Бисмиллах" пред јадење, тогаш ќе изговориме од кога ќе се сетиме: „БИСМИЛЛАХИ ЕВВЕЛУХУ ВЕ АХИРЕХУ.“

„Кога некој од вас започнува да јаде, нека изговори: „Бисмиллах“ а ако заборави да го направи тоа на почетокот, нека каже: „Бисмиллахи еввелуху ве ахиреху.“

(Ахмед и Тирмизи)

  1. Треба да бидеме задоволни со храната пред нас и да не ја критикуваме. Ако ни се допаѓа, ќе ја јадеме; ако не, ќе ја оставиме.

Поради хадисот на Ебу Хурејре, Аллах нека е задоволен со него, во кој рекол:

„Аллаховиот Пратеник, салаллаху алејхи ве селем, никогаш не ја критикуваше храната. Ако му се допаѓаше, ја јадеше; ако не му се допаѓаше, ја оставаше.“

  1. Треба да јадеме умерено и да избегнуваме прејадување.

Доказ е хадисот во кој стои:

„Човекот никогаш не наполнил полош сад од својот стомак. Доволно е неколку залци за да се одржи исправен. Ако не може да се воздржи, тогаш нека остави една третина за храната, една третина за пијалакот и една третина за воздухот.“

(Тирмизи и Ибн Маџе)

  1. Не треба да дуваме во храната и пијалаците; туку ги оставаме да се оладат сами.

„Аллаховиот Пратеник, салаллаху алејхи ве селем, забрани дување во храната и пијалаците.“

(Ахмед и Ибн Маџе)

  1. Треба да јадеме заедно со семејството или со гостите.

Поради хадисот во кој стои дека некој човек му рекол на Аллаховиот Пратеник, салаллаху алејхи ве селем: „Јадеме, но не се наситуваме.“ Па тој му одговори:

„Можеби јадете одделно. Соберете се заедно околу храната и спомнете го Аллаховото име над неа, ќе ви биде даден бериќет во неа.“

(Ебу Давуд и Ибн Маџе)

  1. Не треба да започнуваме со јадењето пред постарите.
  2. Кога пиеме нешто, треба да го спомнеме Аллаховото име и да пиеме седејќи, на трипати.

„Кога некој од вас пие, нека не дише во садот.“

И хадисот на Енес:

,,Аллаховиот Пратеник, салаллаху алејхи ве селем, забранил да се пие стоејќи.“

(Муслим)

И овој хадис:

„Додека пиел Божјиот пратеник, салаллаху алејхи ве селем, трипати земал воздух.“

  1. На крајот, од кога ќе завршиме со обедувањето и оброкот, треба да му се заблагодариме на Аллах.

„Аллах е задоволен од робот кој, кога јаде, му заблагодарува за тоа, или кога пие, му заблагодарува за тоа.“