حج کردم، و در این حین دچار عادت ماهیانه شدم، و خجالت کشیدم که به کسی بگویم، و وارد حرم شدم، و نماز و طواف و سعی را انجام دادم. اکنون باید چکار کنم؟ این عادت ماهیانه بعد از نفاس رخ داده بود.
السؤال
سوال ۱:
حج کردم، و در این حین دچار عادت ماهیانه شدم، و خجالت کشیدم که به کسی بگویم، و وارد حرم شدم، و نماز و طواف و سعی را انجام دادم. اکنون باید چکار کنم؟ این عادت ماهیانه بعد از نفاس رخ داده بود.
س57: حججت، وجاءتني الدورة الشهرية، فاستحييت أن أخبر أحدًا، ودخلت الحرم، فصليت، وطفت، وسعيت، فماذا علي، علمًا بأنها جاءت بعد النّفاس؟
الجواب
پاسخ ۱:
برای زنی که در عادت ماهیانه یا نفاس است جایز نیست که نماز بخواند، چه در مکه یا در سرزمین خودش یا هر جای دیگر؛
زیرا پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ دربارهٔ زنان می فرماید: «آیا چنین نیست که هرگاه حیض شود نماز نمی خواند، و روزه نمی شود؟»،
و مسلمانان بر این اجماع کرده اند که برای زن حائض ادای نماز و روزه حلال نیست.
بر این اساس زنی که چنین کرده باید توبه کند، و از آنچه انجام داده استغفار بخواهد.
طواف او در حال حیض صحیح نیست، اما سعی او صحیح است، زیرا بنابر قول راجح، زودتر انجام دادن سعی از طواف در حج درست است. بر این اساس بر او واجب است که طواف را دوباره انجام دهد؛ زیرا طواف افاضه رکنی از ارکان حج است، و تحلل دوم بدون آن رخ نمی دهد.
بر این اساس، این زن - اگر متاهل است - نباید با همسرش نزدیکی کند تا آنکه طواف را انجام دهد، و اگر مجرد است به عقد در نمی آید مگر آنکه طواف را انجام دهد، والله اعلم.
ﺟ57: لا يحلّ للمرأة إذا كانت حائضًا أو نفساء أن تصلّي، سواء في مكة أو في بلدها أو في أيّ مكانٍ؛ لقول النبيّ ﷺ في المرأة:
«أَلَيْسَ إِذَا حَاضَتْ لَمْ تُصَلِّ، وَلَمْ تَصُمْ؟» [1]،
وقد أجمع المسلمون على أنه لا يحلّ لحائضٍ أن تصوم، ولا يحلّ لها أن تصلّي.
[28] تقدم تخريجه.
وعلى هذه المرأة التي فعلت ذلك، عليها أن تتوب إلى الله، وأن تستغفر ممّا وقع منها.
وأما طوافها حال الحيض فهو غير صحيحٍ، وأما سعيها فصحيحٌ؛ لأن القول الراجح جواز تقديم السعي على الطواف في الحجّ، وعلى هذا فيجب عليها أن تعيد الطواف؛ لأن طواف الإفاضة ركنٌ من أركان الحجّ، ولا يتمّ التحلّل الثاني إلا به.
وبناءً عليه فإن هذه المرأة لا يباشرها زوجها -إن كانت متزوّجةً- حتى تطوف، ولا يعقد عليها النّكاح -إن كانت غير متزوّجةٍ- حتى تطوف، والله تعالى أعلم.