މަޖްލީހުގެ އަދަބުތަކަކީ ކޮބައިހެއްޔެވެ؟
- الباب / الفصل
- قسم الآداب الإسلامية
السؤال
س10: ما آداب المجلس؟
ސ 10: މަޖްލީހުގެ އަދަބުތަކަކީ ކޮބައިހެއްޔެވެ؟
الجواب
ج:1. أسلم على أهل المجلس.
- أجلس حيث ينتهي بي المجلس، لا أقيم أحدًا من مجلسه، أو أجلس بين اثنين إلا بإذنهما.
- أفسح المجلس ليجلس غيري.
- لا أقاطع حديث المجلس.
- أستأذن وأسلم قبل الانصراف من المجلس.
- فعن ابن عمر رضي الله عنهما، عن النبي صلى الله عليه وسلم:
«أنه نهى أن يقام الرجل من مجلسه، ويجلس فيه آخر، ولكن تفسحوا وتوسعوا».
رواه البخاري.
- في الحديث:
«إذا انتهى أحدكم إلى المجلس فليسلم، فإذا أراد أن يقوم فليسلم، فليست الأولى بأحق من الآخرة»
رواه الترمذي وأبو داود.
- عندما ينتهي المجلس أدعو دعاء كفارة المجلس وهو:
«سبحانك اللهم وبحمدك، أشهد أن لا إله إلا أنت، أستغفرك وأتوب إليك».
ޖ: 1. މަޖްލީހުގެ އަހުލުވެރިންނަށް އަހަރެން ސަލާމްކުރަމެވެ.
- އަހަރެން އިށީންނަނީ މަޖްލީހުން އަހަރެންނަށް ދެވުނު ހިސާބެއްގައިއެވެ. އެއްވެސް މީހަކު އިށީންދެގެން އިންތަނުން އަހަރެން ނުނަގަމެވެ. ނުވަތަ ހުއްދަ ހޯދައިގެން މެނުވީ ދެ މީހުންގެ ދެމެދުގައި ނުއިށީންނަމެވެ.
- އެހެން މީހުން އިށީންނަން އަހަރެން ޖާގަދީ ތަން ދައްކަމެވެ.
- މަޖްލީހުގެ ވާހަކަ މެދުކަނޑާނުލަމެވެ.
- މަޖްލީސް ދޫކޮށް ދިޔުމުގެ ކުރިން އަހަރެން ހުއްދަ ހޯދާ ސަލާމްކުރަމެވެ.
ފަހެ އިބްނު ޢުމަރު رضي الله عنهما ނަބިއްޔާ ﷺ ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ:
"މީހަކު އިށީންދެގެން އިންތަނުން ތެދުކުރުމަށްފަހު، އެހެން މީހަކު އެތަނުގައި އިށީންނުން އެކަލޭގެފާނު ނަހީކުރެއްވިއެވެ. ނަމަވެސް ތިޔަބައިމީހުން ޖާގަހަދައި ތަނަވަސްކުރާށެވެ."
ރިވާކުރެއްވީ އަލްބުޚާރީއެވެ.
ޙަދީޘްގައިވެއެވެ:
“ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން މީހަކު މަޖްލީހަށް އަތުވެއްޖެނަމަ ސަލާމް ގޮވާށެވެ. ދެން އޭނާ ތެދުވެގެން ދާން ޤަޞްދުކުރާހިނދުވެސް ސަލާމްކުރާހުށިކަމެވެ. ފަހެ ފުރަތަމަ ސަލާމް ވަކި ފަހު ސަލާމަށްވުރެ ޙައްޤުކަން ބޮޑެއް ނޫނެވެ."
މި ޙަދީޘް ރިވާކުރެއްވީ އައްތިރްމިޛީ އާއި އަބޫ ދާވޫދެެވެ.
- މަޖިލިސް ނިމުމުން އަހަރެން މަޖްލީހުގެ ކައްފާރާ ދުޢާ ކިޔަމެވެ. އެއީ:
«سبحانك اللهم وبحمدك، أشهد أن لا إله إلا أنت، أستغفرك وأتوب إليك». (އިބައިލާހު ހުސްޠާހިރުވަންތައެވެ. އޭ ﷲ އެވެ. އިބައިލާހަށް ޙަމްދުކުރުމާ އެކުގައިއެވެ. އިބައިލާހު ފިޔަވައި ޙައްޤުވެގެން އަޅުކަންވެވޭ އިލާހަކު ނުވެއެވެ. އިބައިލާހުގެ ޙަޟްރަތުން އަޅު ފާފަފުއްސެވުމަށް އެދެމެވެ. އަދި އިބައިލާހަށް ތައުބާވަމެވެ.)