«سرايت بيماری و نيز بدشگونی حقيقت ندارند؛ ولی به فال نيک گرفتن را میپسندم» گفتند: «به فال نیک گرفتن چیست؟» فرمود: «سخن نیکو».
از انس بن مالک رضی الله عنه از پیامبر صلی الله علیه وسلم روایت است که فرمودند:
«سرايت بيماری و نيز بدشگونی حقيقت ندارند؛ ولی به فال نيک گرفتن را میپسندم» گفتند: «به فال نیک گرفتن چیست؟» فرمود: «سخن نیکو».
«لَا عَدْوَى، وَلَا طِيَرَةَ، وَيُعْجِبُنِي الْفَأْلُ» قَالَ قِيلَ: وَمَا الْفَأْلُ؟ قَالَ: «الْكَلِمَةُ الطَّيِّبَةُ».
پیامبر صلی الله علیه وسلم بیان داشتهاند که سرایت بیماریها که اهل جاهلیت به آن معتقد بودند و باور داشتند که بیماری بدون تقدیر الهی به ذات خود از کسی به کسی دیگر منتقل میشود باطل است، و اینکه «طیره» یعنی بدشگون دانستن هر چیزی - شنیدنی باشد یا دیدنی - از قبیل پرنده باشد یا حیوان یا معلولان یا شماره ها و یا روزها و غیر آن باطل است، از آنجایی [در شوم انگاری] از طیر (پرنده) نام برده شده زیرا این نزد جاهلیت مشهور بود و اصل آن رها کردن پرنده هنگام شروع هر کاری - سفر یا تجارت یا غیر آن - بود، اگر آن پرنده به سمت راست میرفت فال خوب میگرفتند و به کارشان ادامه میدادند، و اگر به سمت چپ پرواز میکرد شومانگاری میکردند، و از انجام کاری که میخواستند انجام دهند دست میکشیدند. سپس پیامبر صلی الله علیه وسلم خبر دادند که ایشان فال نیک را میپسندند، و فال نیک آن است که انسان از شنیدن سخن نیک خوشحال شود، و به واسطهٔ آن به پروردگارش گمان نیک ببرد.
...:
توکل بر الله تعالی و اینکه خیر را جز الله کسی دیگر آورده نمی تواند، و جز الله کسی دیگر نمی توان شر از انسان دور نماید.
نهی از تَطَیُّر یعنی اینکه شوم انگاشتن چیزی باعث شود که انسان از کاری که میخواست انجام بدهد دست بکشد.
فال نیک از جملهٔ تطیر که از آن نهی شده نیست بلکه نوعی حسن ظن به الله تعالی است.
همه چیز بنابر تقدیر الله عزوجل که یگانه و بیشریک است رخ میدهد.
بیشتر (12)
صحیح بخاری. (7/ 135) (5756).
صحیح مسلم. (4/ 1746) (2224).
فتح المجيد شرح كتاب التوحيد.
لعبد الرحمن التميمي (ص310).
القول المفيد على كتاب التوحيد.
لابن عثيمين (1/ 570).
الملخص في شرح كتاب التوحيد.
لصالح الفوزان (ص230).
الجديد في شرح كتاب التوحيد.
لمحمد القرعاوي (ص255).
التمهيد لشرح كتاب التوحيد.
لصالح آل الشيخ (ص333).