“ในวันกิยามะฮ์ (วันฟื้นคืนชีพ) จะมีชายคนหนึ่งถูกนำมาและถูกโยนลงไปในนรก จากนั้นลำไส้ของเขาจะหลุดออกมา และเขาจะเดินวนรอบมันเหมือนกับที่ลาขับโม่หิน
จากอุซามะห์ บิน ซัยด์ เราะฎิยัลลอฮุอันฮุ กล่าวว่า: มีคนถามเขาว่า: เจ้าไม่ไปหาท่านอุสมานและพูดกับเขาหรือ? เขากล่าวว่าพวกท่านคิดว่าฉันจะไม่พูดกับเขา เว้นแต่ฉันจะให้พวกท่านได้ยินอย่างนั้นหรือ? ฉันขอสาบานต่ออัลลอฮ์ แท้จริงฉันได้พูดกับเขาเป็นการส่วนตัวระหว่างฉันกับเขาแล้ว โดยไม่เปิดเผยเรื่องที่ฉันไม่ชอบที่จะเปิดเผยกับใครเป็นคนแรก และฉันจะไม่กล่าวกับใครที่เป็นผู้นำของฉันว่าเขาเป็นคนที่ดีที่สุด หลังจากที่ฉันได้ยินท่านรอซูล ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม กล่าวว่า:
“ในวันกิยามะฮ์ (วันฟื้นคืนชีพ) จะมีชายคนหนึ่งถูกนำมาและถูกโยนลงไปในนรก จากนั้นลำไส้ของเขาจะหลุดออกมา และเขาจะเดินวนรอบมันเหมือนกับที่ลาขับโม่หิน คนอื่น ๆ ในไฟนรกจะมารวมตัวกันรอบเขาและถามว่า: "โอ้ท่าน ทำไมถึงเป็นเช่นนี้? ท่านไม่ได้เคยสั่งใช้ในความดีและห้ามปรามความชั่วหรือ?" เขาจะตอบว่า: "ใช่แล้ว ฉันเคยสั่งใช้ในความดี แต่ฉันไม่ได้ทำมันเอง และฉันเคยห้ามปรามความชั่ว แต่ฉันกลับทำมันเอง"
«يُؤْتَى بِالرَّجُلِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، فَيُلْقَى فِي النَّارِ، فَتَنْدَلِقُ أَقْتَابُ بَطْنِهِ، فَيَدُورُ بِهَا كَمَا يَدُورُ الْحِمَارُ بِالرَّحَى، فَيَجْتَمِعُ إِلَيْهِ أَهْلُ النَّارِ، فَيَقُولُونَ: يَا فُلَانُ مَا لَكَ؟ أَلَمْ تَكُنْ تَأْمُرُ بِالْمَعْرُوفِ، وَتَنْهَى عَنِ الْمُنْكَرِ؟ فَيَقُولُ: بَلَى، قَدْ كُنْتُ آمُرُ بِالْمَعْرُوفِ وَلَا آتِيهِ، وَأَنْهَى عَنِ الْمُنْكَرِ وَآتِيهِ».
มีผู้กล่าวกับอุซามะฮ์ บิน ซัยด์ เราะฎิยัลลอฮุอันฮุ ว่า ไม่ได้เข้าไปพบอุสมาน บิน อัฟฟาน เราะฎิยัลลอฮุอันฮุ ดอกหรือ? และพูดกับเขาเกี่ยวกับความขัดแย้งที่เกิดขึ้นในหมู่ผู้คนและหาทางระงับ ดังนั้น เขาจึงบอกพวกเขาว่าเขาแอบคุยกับเขาเพื่อแนวทางแก้ไขบางอย่างแต่ไม่ใช่การยุยงให้เกิดความขัดแย้ง และจุดประสงค์ของเขาคือ ไม่ต้องการให้เกิดการขัดแย้งกับผู้นำ และเป็นสาเหตุไปสู่การชิงตำแหน่ง มันคือประตูสู่การปลุกปั่นความชั่วร้าย และฉันไม่อยากเป็นคนแรกที่เปิดมัน แล้วอุซามะฮ์ เราะฎิยัลลอฮุอันฮุมา กล่าวว่า:เขาแนะนำบรรดาผู้นำในที่ลับและไม่ประจบสอพลอใคร แม้จะเป็นผู้นำก็ตาม และเขาไม่ชมเชยพวกเขาต่อหน้าโดยปราศจากความจริง เพราะเขาได้ยินจากท่านนบี ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัมว่า ในวันกิยามะฮ์จะมีชายคนหนึ่งถูกนำตัวมา และเขาจะถูกโยนลงไปในนรก แล้วลำไส้ของเขาจะหลุดออกจากท้องอย่างรวดเร็วเนื่องจากความร้อนและความเจ็บปวดจากการลงโทษ เขาจะวนเวียนอยู่กับลำไส้ของตัวเองในนรกเหมือนกับลาที่หมุนรอบก้อนหินโม่แป้ง แล้วชาวนรกจะมารวมตัวกันรอบๆ เขาในลักษณะเป็นวงกลม และถามเขาว่า: โอ้คนๆ นั้น เจ้าไม่ใช่หรือที่เคยสั่งใช้ในสิ่งที่ดีและห้ามปรามในสิ่งที่ผิด? เขากล่าวว่า: ฉันเคยสั่งสอนความดีแต่ฉันก็ไม่ได้ปฎิบัติมัน และฉันห้ามทำชั่วแล้วฉันก็ทำมันเสียเอง
فتندلق أقتاب بطنه: تخرج أمعاؤه.
الرحى: حجر الطاحون.
หลักการดั้งเดิมในการให้คำแนะนำแก่ผู้ปกครองคือควรทำเป็นการส่วนตัวระหว่างพวกเขากับผู้ปกครอง และไม่ควรพูดถึงเรื่องนี้ต่อหน้าสาธารณชน
สัญญาอันเลวร้ายจะเกิดขึ้นต่อผู้ที่มีคำพูดขัดแย้งกับการกระทำของตน
จงสุภาพต่อผู้นำ มีเมตตาต่อพวกเขา และสั่งพวกเขาให้ทำความดีและห้ามปรามความชั่ว
การประณามการประจบสอพลอต่อผู้นำในเรื่องความจริง และการแสดงออกสิ่งที่ตรงข้ามกับสิ่งที่อยู่ภายใน เช่นเดียวกับการสอพลอด้วยความเท็จ
เศาะฮีห์ อัลบุคอรีย์ (4/ 121) (3267).
เศาะฮีห์ มุสลิม (4/ 2290) (2989).
เพิ่มเติม (8)
كنوز رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (4/ 143).
شرح رياض الصالحين.
لابن عثيمين (2/ 358).
تطريز رياض الصالحين.
لفيصل آل مبارك (ص156).
نزهة المتقين شرح رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (1/ 220).