“พวกเจ้าจงรีบเร่งปฏิบัติความดี ก่อนที่ความวุ่นวาย ดังกลางคืนที่มืดมิด
จากท่านอบูฮุร็อยเราะฮ์ เราะฎิยัลลอฮุอันฮุ กล่าวว่า: ท่านเราะซูลุลลอฮ์ ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม กล่าวว่า:
“พวกเจ้าจงรีบเร่งปฏิบัติความดี ก่อนที่ความวุ่นวาย ดังกลางคืนที่มืดมิด กระทั่งว่าบางคนตื่นเช้ามาในสภาพที่เป็นผู้ศรัทธา แต่เมื่อตกเย็นกลับกลายเป็นผู้ปฏิเสธศรัทธา หรือบางคนในตอนเย็นยังเป็นผู้ศรัทธา แต่เมื่อตื่นขึ้นมาอีกวันก็กลับกลายเป็นผู้ปฏิเสธศรัทธา เขาจะขายศาสนาของเขาเพื่อแลกกับความสุขที่น้อยนิดในโลกดุนยา”
«بَادِرُوا بِالْأَعْمَالِ فِتَنًا كَقِطَعِ اللَّيْلِ الْمُظْلِمِ، يُصْبِحُ الرَّجُلُ مُؤْمِنًا وَيُمْسِي كَافِرًا، أَوْ يُمْسِي مُؤْمِنًا وَيُصْبِحُ كَافِرًا، يَبِيعُ دِينَهُ بِعَرَضٍ مِنَ الدُّنْيَا».
ท่านนบีมุฮัมมัด ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม ได้เรียกร้องให้บรรดาผู้ศรัทธารีบเร่งและทำความดีให้มากก่อนที่มันจะเป็นเรื่องที่ยาก และละเลยมันไป เนื่องด้วยฟิตนะฮ์(การล่อลวงต่างๆ)และความคลุมเครือ ที่เข้ามาที่คอยขัดขวางและปิดกั้นจากการทำความดีเหล่านั้น ซึ่งฟิตนะฮ์ (การล่อลวง)นั้น มันมืดมนราวกับกลางคืนที่มือมิด ซึ่งความจริงและความเท็จจะปะปนกัน ทำให้ยากแก่มนุษย์ในการแยกแยะระหว่างสิ่งทั้งสอง และด้วยฟิตนะฮ์ที่รุนแรงนี้ ทำให้คนสับสน จนทำให้คนกลายเป็นผู้ศรัทธาในเวลาเช้า และเป็นผู้ปฏิเสธในเวลาเย็น เป็นผู้ศรัทธาในเวลาเย็น และพอรุ่งเช้าเขากลายเป็นผู้ปฏิเสธ เขาจะละทิ้งศาสนาของเขา เพื่อแลกกับความสุขชั่วขณะในโลกนี้
จำเป็นต้องยึดมั่นในศาสนา และรีบเร่งในการทำความดีก่อนที่จะมีอุปสรรคเข้ามาขวางกั้น
หะดีษนี้ชี้ให้เห็นถึงฟิตนะฮ์ต่างๆ ที่ทำให้หลงนั้นจะเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องในยุคสุดท้าย และทุกครั้งที่ฟิตนะฮ์หนึ่งหายไป ฟิตนะฮ์อื่นก็จะตามมา
หากศาสนาของบุคคลใดอ่อนแอและละทิ้งมันไปเพื่อแลกกับบางสิ่งทางโลกนี้ เช่น เงินทอง หรือสิ่งของอื่นๆ ก็เป็นเหตุให้เขาหลงทาง ทิ้งศาสนา และตกอยู่ในฟิตนะฮ์
หะดีษนี้เป็นหลักฐานแสดงให้เห็นว่า การทำความดีนั้น เป็นสาเหตุทำให้ปลอดภัยจากฟิตนะฮ์ต่างๆ
ฟิตนะฮ์แบ่งออกเป็นสองประเภท: ฟิตนะฮ์ที่เกิดจากความคลุมเครือ และทางออกของมันคือความรู้ และฟิตนะฮ์ที่เกิดจากความอยาก และทางออกของมันคืออีหม่าน(การศรัทธา) และความอดทน
หะดีษนี้ชี้ให้เห็นว่า ผู้ใดที่ประกอบความดีน้อย ฟิตนะฮ์จะเกิดขึ้นกับเขาเร็วกว่าคนอื่น และผู้ใดที่ประกอบความดีมาก ก็อย่าได้หลงกับการกระทำนั้น แต่จงทำให้มากขึ้น
เศาะฮีห์ มุสลิม (1/ 110) (118).
เพิ่มเติม (6)
بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين.
لسليم الهلالي (1/ 169).
شرح رياض الصالحين.
لابن عثيمين (2/ 16).
نزهة المتقين شرح رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (1/ 122).
อ้างอิงในหนังสือ
3 หนังสือเพิ่มเติม (3)
- الخطب المنبريةموسوعة الخطب المنبرية (القسم الأول)«إِنَّهَا فِتَنٌ كَقِطَعِ اللَّيْلِ الْمُظْلِمِ، يُصْبِحُ الرَّجُلُ مُؤْمِنًا وَيُمْسِي كَافِرًا، وَيُمْسِي مُؤْمِنًا وَيُصْبِحُ كَافِرًا، يَبِيعُ دِينَهُ بِعَرَضٍ مِنَ الدُّنْيَا»
- مادة العقيدة الإسلامية(بادروا بالأعمال فتنًا كقطع الليل المظلم؛ يصبح الرجل مؤمنًا ويمسي كافرًا، أو يمسي مؤمنًا ويصبح كافرًا، يبيع دينه بعرض من الدُّنيا )[119]
- مجموعة زاد التربية الإسلامية (4)التربية الإسلامية 4«بادِرُوا بِالأَعْمالِ فِتَنًا كَقِطَعِ اللَّيْلِ المُظْلِمِ، يُصْبِحُ الرَّجُلُ مُؤْمنًا وَيُمْسِي كافِرًا، أَوْ يُمْسِي مُؤْمنًا وَيُصْبِحُ كافِرًا، يَبِيعُ دِينَهُ بِعَرَضٍ منَ الدُّنْيا».