ចូរអ្នកទៅរកគាត់ ហើយនិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ ជាការពិតណាស់ អ្នកមិនមែនស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋាននរកឡើយ។ ផ្ទុយទៅវិញ គឺស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋានសួគ៌”។
អំពី អាណាស ពិន ម៉ាលិក رضي الله عنه
ពិតណាស់ មានពេលមួយ ណាពី ﷺ លោកសួររក សាពិត ពិន ក័ស។ ពេលនោះ មានបុរសម្នាក់បាននិយាយថា៖ ឱរ៉ស៊ូលុលឡោះ! ខ្ញុំនឹងប្រាប់ពីដំណឹងរបស់គាត់ដល់លោក។ បុរសនោះក៏បានទៅជួបសាពិត ហើយបានឃើញគាត់អង្គុយនៅក្នុងផ្ទះរបស់គាត់ដោយឈ្ងោកមុខចុះ។ បុរសនោះបានសួរថា៖ តើអ្នកមានបញ្ហាអ្វី? គាត់បានឆ្លើយថា៖ អាក្រក់ណាស់។ គាត់ធ្លាប់តម្លើងសំឡេងលើសសំឡេងរបស់ណាពី ﷺ។ ដូចនេះ ទង្វើកុសលរបស់គាត់ពិតជានឹងត្រូវក្លាយជាអសារបង់ហើយ ហើយរូបគាត់នឹងស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋាននរកជាមិនខាន។ ពេលនោះ បុរសនោះក៏បានទៅជួបនឹងណាពី ﷺ វិញ ហើយប្រាប់លោកថា ពិតណាស់ សាពិតបាននិយាយបែបនេះ បែបនោះ។ ក្រោយមក បុរសនោះក៏បានត្រឡប់ទៅវិញម្តងទៀតដោយនាំមកនូវដំណឹងរីករាយដ៏ធំ មួយ។ ដោយណាពី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ “ចូរអ្នកទៅរកគាត់ ហើយនិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ ជាការពិតណាស់ អ្នកមិនមែនស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋាននរកឡើយ។ ផ្ទុយទៅវិញ គឺស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋានសួគ៌”។
أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ افْتَقَدَ ثَابِتَ بْنَ قَيْسٍ، فَقَالَ رَجُلٌ: يَا رَسُولَ اللهِ، أَنَا أَعْلَمُ لَكَ عِلْمَهُ، فَأَتَاهُ فَوَجَدَهُ جَالِسًا فِي بَيْتِهِ، مُنَكِّسًا رَأْسَهُ، فَقَالَ: مَا شَأْنُكَ؟ فَقَالَ شَرٌّ، كَانَ يَرْفَعُ صَوْتَهُ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ، وَهُوَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ، فَأَتَى الرَّجُلُ فَأَخْبَرَهُ أَنَّهُ قَالَ كَذَا وَكَذَا، فَرَجَعَ الْمَرَّةَ الْآخِرَةَ بِبِشَارَةٍ عَظِيمَةٍ، فَقَالَ: «اذْهَبْ إِلَيْهِ فَقُلْ لَهُ: إِنَّكَ لَسْتَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ، وَلَكِنْ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ».
មានពេលមួយនោះ ណាពី ﷺ លោកមិនបានឃើញ សាពិត ពិន ក័ស رضي الله عنه ហើយលោកក៏បានសួរអំពីគាត់។ ពេលនោះ មានបុរសម្នាក់បាននិយាយថា៖ ឱរ៉ស៊ូលុលឡោះ! ខ្ញុំនឹងប្រាប់ពីដំណឹងរបស់គាត់ដល់លោក និងមូលហេតុដែលគាត់អវត្តមាន។ បុរសនោះក៏បានទៅជួបសាពិត ហើយបានឃើញគាត់ពោរពេញដោយទុក្ខព្រួយ អង្គុយឈ្ងោកមុខចុះនៅក្នុងផ្ទះ។ បុរសនោះបានសួរថា៖ តើអ្នកមានបញ្ហាអ្វី? ពេលនោះ សាពិតក៏បានប្រាប់បុរសនោះពីរឿងអាក្រក់ដែលគាត់ជួប ព្រោះតែគាត់ធ្លាប់តម្លើងសំឡេងរបស់ខ្លួនលើសសំឡេងរបស់ណាពីﷺ។ ពិតណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់ទ្រង់បានព្រមានចំពោះអ្នកដែលធ្វើបែបនោះដោយការធ្វើឲ្យទង្វើកុសលរបស់ជននោះក្លាយជាអសារបង់ ហើយពិតណាស់រូបគាត់នឹងស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋាននរកជាមិនខាន។ ពេលនោះ បុរសនោះក៏បានត្រឡប់ទៅជួបនឹងណាពី ﷺ វិញ ហើយប្រាប់លោកពីរឿងនេះ។ ណាពី ﷺ ក៏បានប្រើបុរសនោះឲ្យត្រឡប់ទៅកាន់សាពិតវិញម្តងទៀត ហើយផ្តល់ដំណឹងរីករាយដល់គាត់ថា ជាការពិតណាស់ រូបគាត់មិនមែនស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋាននរកឡើយ។ ផ្ទុយទៅវិញ គឺស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋានសួគ៌ទៅវិញទេ ពីព្រោះថាសំឡេងខ្ពស់នោះគឺជាចរិកពីកំណើតរបស់គាត់ប៉ុណ្ណោះ ហើយគាត់គឺជាអ្នកនាំពាក្យរបស់រ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ និងជាអ្នកនាំពាក្យរបស់ពួកអាន់សរ។
...:
បញ្ជាក់ពីឧត្តមភាពរបស់ សាពិត ពិន ក័ស رضي الله عنه ហើយពិតណាស់ គាត់ស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកឋានសួគ៌។
ការយកចិត្តទុកដាក់របស់ណាពី ﷺ ចំពោះសហាហ្ពាត់ និងការនឹកនារបស់លោកចំពោះពួកគេ។
ការព្រួយបារម្ភរបស់សហាហ្ពាត់ رضي الله عنهم ខ្លាចទង្វើរបស់ខ្លួនត្រូវក្លាយជាអសារបង់។
ចាំបាច់ត្រូវមានសុជីវធម៌នៅក្នុងការសន្ទនាជាមួយនឹងណាពី ﷺ ក្នុងពេលដែលលោកនៅមានជីវិត និងត្រូវបង្អន់សំឡេងរបស់ខ្លួននៅពេលស្តាប់ឮនូវស៊ុណ្ណះរបស់លោកក្រោយពេលដែលលោកទទួលមរណភាព។
សហេស អាល់ពូខរី (4/ 201) (3613).
សហេស មូស្លីម (1/ 110) (119).
បន្ថែមទៀត (3)
فتح الباري لابن حجر (6/ 620).
عمدة القاري شرح صحيح البخاري (16/ 146).
النهاية في غريب الحديث والأثر (ص 183).