«هیچ مارەییەک دروست نییە مەگەر بە بوونی (ئامادەبوون وڕەزامەندی) وەلی ئەمری (سەرپەرشتیاری) ئافرەتەكە نەبێت».

لە ئەبی موساوە -ڕەزای خوای لێبێت- کە پێغەمبەر -صلى اللە علیە وسلم- دەفەرموێت:

«هیچ مارەییەک دروست نییە مەگەر بە بوونی (ئامادەبوون وڕەزامەندی) وەلی ئەمری (سەرپەرشتیاری) ئافرەتەكە نەبێت».

«لا نِكَاحَ إِلّا بِوَليٍّ».

(أبو داود والترمذي وابن ماجه وأحمد) گێڕاویانەتەوە
حديث صحيح
شیکردنەوە

پێغەمبەر -صلى اللە علیە وسلم- ڕوونیدەكاتەوە كە ئافرەت هیچ مارەییەکی دروست نییە مەگەر بە بوونی (ئامادەبوون وڕەزامەندی) وەلی ئەمری (سەرپەرشتیاری) ئافرەتەكە نەبێت ؛ كە گرێبەستی هاوسەرگیریەكە بە ئەنجام دەگەیەنێت.

واتای وشەکان

لا نكاح : لا نكاح صحيح ومعتبر شرعًا.

الوَلِيُّ : هو أقرب الرجال إلى المرأة من عصبتها الذين يرثونها، كالأب والأخ.

لە سوودەکانی فەرموودەکە

بوونی (ئامادەبوونی وڕەزامەندی) وەلی ئەمر (سەرپەرشتیاری ئافرەتەکە) مەرجە بۆ دروستێتی مارەیی، ئەگەر بەبێ وەلی ئەمر یان ئافرەتەكە خۆی بەمارەیی دا ؛ هاوسەرگیریەكەی پوچەڵە ودروست نییە.

وەلی ئەمر نزیکترین پیاوە لە ئافرەتەکەوە -لە ڕووی پەیوەندی خزمایەتی، بۆیە نابێت کەسوکارێکی دوور مارەی ببڕێت لە کاتێکدا کە کەسوکارێکی نزیکی هەیە، بۆ نمونە ئەگەر برایەکی پێگەیشتووی ئاقڵی هەبوو ئەوا دروست نییە ئامۆزایەکی یان مامێکی مارەی ببڕێت چونکە براکەی نزیکترە لێی وبەو شێوەیە.

مەرجە وەلی ئەمرەكە: شیاو -موكەلەف- ونێر بێت، وهۆشیار بێت سەبارەت بە بەرژەوەندییەكانی هاوسەرگیری، وهەروەها ئاینی وەلی ئەمر وكچەكە وەكو یەك بێت، هەركەسێك ئەم سیفەتانەی تێدا نەبێت ؛ گونجاو نییە ببێتە وەلی ئەمر لە گرێبەستی هاوسەرگیری. (موكەلەف: مەبەست ئەوەیە ئەركە شەرعییەكانی لەسەر واجب بێت)

سەرچاوەكان
زیاتر (14)

سونەنی أبي داود (3/ 427) (2085).

سونەنی الترمذي (2/ 392) (1101).

سونەنی ابن ماجه (3/ 79) (1881).

موسنەدی أحمد (32/ 280) (19518).

البدرُ التمام شرح بلوغ المرام.

للمَغرِبي (7/ 57).

إرواء الغليل في تخريج أحاديث منار السبيل.

للألباني (6/ 237).

توضِيح الأحكام من بلوغ المَرَام.

للبسام (5/ 262).

منحة العلام في شرح بلوغ المرام.

لعبد الله الفوزان (7/ 222).

فتح ذي الجلال والإكرام بشرح بلوغ المرام.

لابن عثيمين (4/ 469).

5 کتێبەکان
زیاتر (5)
هەموو کارتەکان