Me të vërtetë, Allahu i Lartmadhëruar ka shpallur: “Kushdo që nuk gjykon sipas asaj që ka shpallur Allahu, ai është jobesimtar i vërtetë.”
Ibn Abasi (Allahu qoftë i kënaqur me të!) tregon:
"Me të vërtetë, Allahu i Lartmadhëruar ka shpallur: “Kushdo që nuk gjykon sipas asaj që ka shpallur Allahu, ai është jobesimtar i vërtetë.” (El Maide, 44] dhe “...ai është i padrejtë i vërtetë.” (El Maide, 45) dhe “...ai është jashtë rrugës së Zotit.” (El Maide, 47) Ai tha se Ibn Abasi ka thënë: "Allahu i shpalli këto për dy fise prej hebrenjve, njëri prej të cilëve e kishte nënshtruar tjetrin në kohën e padijes (xhahilijetit), derisa u pajtuan dhe ranë në ujdi që për çdo të vrarë nga fisi i nënshtruar prej atij të fortë, dëmshpërblimi i gjakut të ishte pesëdhjetë barrë (uesk), ndërsa për çdo të vrarë nga fisi i fortë prej atij të nënshtruar, dëmshpërblimi i gjakut të ishte njëqind barrë. Ata vepruan kështu derisa Pejgamberi ﷺ erdhi në Medinë, dhe të dyja fiset u përulën pas ardhjes së të Dërguarit të Allahut ﷺ. I Dërguari i Allahut ﷺ në atë kohë ende nuk kishte ngadhënjyer, nuk i kishte nënshtruar nën sundimin e tij dhe ishte në marrëveshje paqeje me ta. Më pas, fisi i nënshtruar vrau një person nga fisi i fortë, dhe fisi i fortë i dërgoi fjalë fisit të nënshtruar: "Na dërgoni njëqind barrë!" Por fisi i nënshtruar u përgjigj: "A ka ndodhur ndonjëherë mes dy fiseve, që kanë fe të njëjtë, prejardhje të njëjtë dhe vend të njëjtë, që dëmshpërblimi i njërës palë të jetë sa gjysma e tjetrës? Ne jua jepnim këtë vetëm për shkak të shtypjes suaj ndaj nesh dhe nga frika prej jush. Kurse tani që ka ardhur Muhamedi, ne nuk jua japim më atë!" Kështu, lufta gati sa nuk shpërtheu mes tyre, por pastaj u pajtuan që ta bënin të Dërguarin e Allahut ﷺ gjykatës mes tyre. Më pas, fisi i fortë u mendua dhe tha: "Betohemi në Allahun, Muhamedi nuk do t'ju japë juve prej tyre dyfishin e asaj që u jep atyre prej jush. Dhe ata vërtet kishin të drejtë; ata nuk na e jepnin këtë përveçse nga shtypja jonë dhe nënshtrimi i tyre. Prandaj dërgoni fshehurazi te Muhamedi dikë që t'ju zbulojë mendimin e tij: nëse ai ju jep atë që dëshironi, pranojeni për gjykatës, por nëse nuk jua jep atë, bëni kujdes dhe mos e pranoni." Kështu, ata dërguan fshehurazi te i Dërguari i Allahut ﷺ disa njerëz prej hipokritëve për të mësuar për ta mendimin e të Dërguarit të Allahut ﷺ. Kur ata erdhën te i Dërguari i Allahut ﷺ, Allahu e njoftoi të Dërguarin e Tij për gjithë çështjen e tyre dhe atë që dëshironin, andaj Allahu i Lartmadhëruar shpalli: “O i Dërguar, mos u pikëllo për ata që ngarendin drejt mosbesimit, prej atyre që thonë: ‘Ne besojmë’...” (El Maide, 41) deri te Fjala e Tij: “Kushdo që nuk gjykon sipas asaj që ka shpallur Allahu, ai është jashtë rrugës së Zotit.” (El Maide, 47) Më pas, ai (Ibn Abasi) tha për të dyja (fiset): "Për Allahun, për to kanë zbritur, dhe pikërisht ato të dyja kishte për qëllim Allahu i Lartmadhëruar."
إِنَّ اللهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْزَلَ: {وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَا أَنْزَلَ اللهُ فَأُولَئِكَ هُمِ الْكَافِرُونَ} [المائدة: 44] وَ {فَأُولَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ} [المائدة: 45] وَ {فَأُولَئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ} [المائدة: 47] ، قَالَ: قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ: أَنْزَلَهَا اللهُ فِي الطَّائِفَتَيْنِ مِنَ اليَهُودِ، وَكَانَتْ إِحْدَاهُمَا قَدْ قَهَرَتِ الأُخْرَى فِي الجَاهِلِيَّةِ، حَتَّى ارْتَضَوْا وَاصْطَلَحُوا عَلَى أَنَّ كُلَّ قَتِيلٍ قَتَلَتْهُ العَزِيزَةُ مِنَ الذَّلِيلَةِ فَدِيَتُهُ خَمْسُونَ وَسْقًا، وَكُلَّ قَتِيلٍ قَتَلَتْهُ الذَّلِيلَةُ مِنَ العَزِيزَةِ فَدِيَتُهُ مِائَةُ وَسْقٍ، فَكَانُوا عَلَى ذَلِكَ حَتَّى قَدِمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ المَدِينَةَ، وَذَلَّتِ الطَّائِفَتَانِ كِلْتَاهُمَا لِمَقْدَمِ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، ورَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَئِذٍ لَمْ يَظْهَرْ، وَلَمْ يُوطِئْهُمَا عَلَيْهِ، وَهُوَ فِي الصُّلْحِ، فَقَتَلَتِ الذَّلِيلَةُ مِنَ العَزِيزَةِ قَتِيلًا، فَأَرْسَلَتِ العَزِيزَةُ إِلَى الذَّلِيلَةِ: أَنِ ابْعَثُوا إِلَيْنَا بِمِائَةِ وَسْقٍ، فَقَالَتِ الذَّلِيلَةُ: وَهَلْ كَانَ هَذَا فِي حَيَّيْنِ قَطُّ دِينُهُمَا وَاحِدٌ، وَنَسَبُهُمَا وَاحِدٌ، وَبَلَدُهُمَا وَاحِدٌ، دِيَةُ بَعْضِهِمْ نِصْفُ دِيَةِ بَعْضٍ؟ إِنَّا إِنَّمَا أَعْطَيْنَاكُمْ هَذَا ضَيْمًا مِنْكُمْ لَنَا، وَفَرَقًا مِنْكُمْ، فَأَمَّا إِذْ قَدِمَ مُحَمَّدٌ فَلَا نُعْطِيكُمْ ذَلِكَ، فَكَادَتِ الحَرْبُ تَهِيجُ بَيْنَهُمَا، ثُمَّ ارْتَضَوْا عَلَى أَنْ يَجْعَلُوا رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُمْ، ثُمَّ ذَكَرَتِ العَزِيزَةُ، فَقَالَتْ: وَاللهِ مَا مُحَمَّدٌ بِمُعْطِيكُمْ مِنْهُمْ ضِعْفَ مَا يُعْطِيهِمْ مِنْكُمْ، وَلَقَدْ صَدَقُوا، مَا أَعْطَوْنَا هَذَا إِلَّا ضَيْمًا مِنَّا، وَقَهْرًا لَهُمْ، فَدُسُّوا إِلَى مُحَمَّدٍ مَنْ يَخْبُرُ لَكُمْ رَأْيَهُ: إِنْ أَعْطَاكُمْ مَا تُرِيدُونَ حَكَّمْتُمُوهُ، وَإِنْ لَمْ يُعْطِكُمْ حَذِرْتُمْ فَلَمْ تُحَكِّمُوهُ، فَدَسُّوا إِلَى رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَاسًا مِنَ المُنَافِقِينَ لِيَخْبُرُوا لَهُمْ رَأْيَ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَلَمَّا جَاءَ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَ اللهُ رَسُولَهُ بِأَمْرِهِمْ كُلِّهِ وَمَا أَرَادُوا، فَأَنْزَلَ اللهُ عَزَّ وَجَلَّ {يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ لَا يَحْزُنْكَ الَّذِينَ يُسَارِعُونَ فِي الْكُفْرِ مِنَ الذِينَ قَالُوا آمَنَّا} [المائدة: 41] إِلَى قَوْلِهِ: {وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَا أَنْزَلَ اللهُ فَأُولَئِكَ هُمِ الْفَاسِقُونَ} [المائدة: 47] ثُمَّ قَالَ فِيهِمَا: وَاللهِ نَزَلَتْ، وَإِيَّاهُمَا عَنَى الله عَزَّ وَجَلَّ.
Nga hebrenjtë e Medinës ishin fisi Benu Kurajdha dhe fisi Benu Nedir, e njëri prej tyre e kishte nënshtruar dhe mposhtur tjetrin gjatë xhahilijetit. Andaj, ata u pajtuan dhe bënë marrëveshje që për çdo të vrarë që fisi i fortë dhe ngadhënjyes vriste nga fisi i dobët e i mposhtur, dëmshpërblimi të ishte vetëm pesëdhjetë uesk, kurse për çdo të vrarë që fisi i dobët vriste nga fisi i fortë, dëmshpërblimi të ishte dyfish, njëqind uesk. E, një uesk është gjashtëdhjetë ṣaë. Ata vazhduan kështu derisa Profeti ﷺ erdhi në Medinë si muhaxhir dhe të dyja grupet iu nënshtruan ardhjes së tij ﷺ. Ndërkohë, Profeti ﷺ në atë kohë ende nuk kishte fituar ndaj armiqve të tij dhe nuk i kishte detyruar ato që t'i bindeshin atij, sepse kjo ishte në fillim të hixhretit dhe ai ishte në paqe. Kështu, fisi i dobët vrau një njeri nga fisi i fuqishëm, prandaj fisi i fuqishëm i dërgoi fjalë fisit të dobët: “Na dërgoni njëqind vesakë, ashtu siç ishte marrëveshja.” Fisi i dobët ia ktheu: “A ka ndodhur ndonjëherë kjo mes dy fiseve, feja e të cilëve është e njëjtë, prejardhja e të cilëve është e njëjtë dhe vendi i të cilëve është i njëjtë, që dija (dëmshpërblimi i gjakut) e njërit të jetë sa gjysma e dijës së tjetrit?! Ne ua kemi dhënë këtë vetëm për shkak të padrejtësisë suaj ndaj nesh dhe nga frika prej jush, por tani që ka ardhur Muhamedi, nuk do t'jua japim kurrë atë.” Kështu, lufta gati sa nuk shpërtheu midis tyre, pastaj ranë dakord që ta bënin të Dërguarin e Allahut ﷺ gjykatës midis tyre. Më pas, pala e fuqishme u mendua dhe tha: "Pasha Allahun, Muhamedi nuk ka për t'ju dhënë nga ata dyfishin e asaj që u jep atyre nga ju. Dhe me të vërtetë ata kishin të drejtë; nuk na e kanë dhënë këtë veçse prej padrejtësisë sonë dhe shtypjes ndaj tyre. Andaj, dërgoni fshehurazi dikë te Muhamedi ﷺ që t'ju sjellë mendimin e tij: nëse ju jep atë që dëshironi, pranojeni për gjykatës, e nëse nuk ju jep atë që lakmoni, braktiseni dhe mos e bëni gjykatës midis jush." Kështu, ata dërguan fshehurazi tek i Dërguari i Allahut ﷺ disa njerëz prej hipokritëve, për të mësuar mendimin e tij ﷺ. Kur erdhën tek i Dërguari i Allahut ﷺ, Allahu zbriti shpalljen dhe e lajmëroi të Dërguarin e Tij për gjithë çështjen e tyre dhe për atë që synonin. Prandaj, Allahu i Lartmadhëruar shpalli në suren el Maide fjalët: “O i Dërguar, mos u pikëllo për ata që ngarendin drejt mosbesimit, prej atyre që thonë: ‘Ne besojmë’...” (El Maide, 41) Deri te fjala e Tij: "Kushdo që nuk gjykon sipas asaj që ka shpallur Allahu, ai është jashtë rrugës së Zotit." (El Maide, 47) Pastaj Ibn Abasi (Allahu qoftë i kënaqur me të!) ka thënë: Për ata të dy, pasha Allahun, ka zbritur fjala e të Lartësuarit: “Kushdo që nuk gjykon sipas asaj që ka shpallur Allahu, ai është mohues i vërtetë.” (El Maide, 44) Dhe "... ai është i padrejtë i vërtetë." (El Maide, 45) Dhe "... ai është jashtë rrugës së Zotit." (El Maide, 47), dhe pikërisht për ata të dy e kishte fjalën Allahu i Lartmadhëruar.
Njohja e hebrenjve për vërtetësinë e Profetit ﷺ dhe besnikërinë e tij.
Dredhia e hebrenjve dhe padrejtësia e tyre madje edhe ndaj vetes së tyre.
Lajmërimi i Allahut të Lartmadhëruar se hebrenjtë do të kenë poshtërim në këtë jetë dhe dënim të madh në jetën tjetër.
Mosgjykimi me atë që ka shpallur Allahu dhe moskënaqësia me gjykimin e Profetit ﷺ është dëshmi e mosbesimit, padrejtësisë dhe daljes nga rruga e Zotit (ar. fusuk).
Rreziku i hipokritëve dhe i bashkëpunimit të tyre me hebrenjtë.
Musnedi i Ahmedit (4/ 88) (2212).
978.
702.
1017.
305).
Më shumë (1)
النهاية في غريب الحديث والأثر (ص 972.