សព្វវចនាធិប្បាយហាទីសរបស់ព្យាការី

“នៅពេលដែលទឹកមានបរិមាណស្មើនឹងពីរកុលឡះ វាមិនកើតមានភាពកខ្វក់ឡើយ”។

ពិតណាស់ណាពី ﷺ នៅពេលដែលលោកចេញពីការបន្ទោបង់ លោកតែងសូត្រថា៖ “غُفْرَانَكَ”(សូមទ្រង់មេត្តាអភ័យទោសដល់ខ្ញុំផង)។

រ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ លោកបានឲ្យពួកយើងសូត្រគម្ពីរគួរអានគ្រប់ពេលទាំងអស់ ដរាបណាមិនមានជូនុប។

ខ្ញុំធ្លាប់ជាបេសកជនរបស់អម្បូរ អាល់មុនតាហ្វិក (ឬរួមដំណើរជាមួយបេសកជនរបស់អម្បូរ អាល់មុនតាហ្វិក)ទៅកាន់រ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ ។ គាត់បានបន្តថា៖ នៅពេលពួកយើងទៅដល់ផ្ទះរ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ ពួកយើងមិនបានជួបលោកនៅឯផ្ទះរបស់លោកឡើយដោយពួកយើងបានជួបតែ អាអ៊ីស្ហះ អ៊ុមមុលមុមីនីន ប៉ុណ្ណោះ។ គាត់បាននិយាយទៀតថា៖ បន្ទាប់មក អាអ៊ីស្ហះបានបញ្ជាឱ្យគេធ្វើបបរស្រូវសាលីសម្រាប់ពួកយើង ហើយគេក៏បានធ្វើវាសម្រាប់ពួកយើង។ គាត់បន្តថា៖ ហើយគេបាននាំគីណាក(ជាថាសដែលពោរពេញទៅដោយផ្លែល្មើ)មកឲ្យពួកយើង។ បន្ទាប់មក រ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ ក៏បានមកដល់ ហើយសួរថា៖ “តើពួកអ្នកបានបរិភោគអ្វីហើយឬនៅ? ឬ តើគេបានរៀបអ្វីឱ្យពួកអ្នកបរិភោគហើយឬនៅ”? គាត់បាននិយាយថា៖ ពួកយើងបានឆ្លើយថា៖ បាទ(ហើយៗ) ឱរ៉ស៊ូលុលឡោះ។ គាត់បានបន្តថា៖ ខណៈពេលដែលពួកយើងកំពុងអង្គុយជាមួយនឹងរ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ ស្រាប់តែអ្នកគង្វាលបានកៀងពពែរបស់លោកចូលក្នុងក្រោល រួមនឹងកូនពពែមួយក្បាលដែលកំពុងស្រែកមកជាមួយផងដែរ។ លោកបានសួរថា៖ “នែលោក! តើពពែនេះកើតកូនអ្វី”? បុរសនោះឆ្លើយថា៖ គឺពពែញី។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ “ចូរអ្នកសំឡេះពពែមួយក្បាលសម្រាប់យើងជំនួសកន្លែងវាវិញ”។ បន្ទាប់មក លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ “ចូរអ្នកកុំគិតថា (ដោយលោកមិនបានមានប្រសាសន៍ថា៖ “ចូរអ្នកកុំរាប់ថា” ) យើងសំឡេះពពែនេះដោយសារតែអ្នកនោះឡើយ។ យើងមានពពែមួយរយក្បាល ហើយយើងមិនចង់ឲ្យកើនឡើងនោះឡើយ។ ប្រសិនបើពពែមួយកើតមក យើងសំឡះពពែមួយក្បាលជំនួសកន្លែងនោះវិញ”។ គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ឱរ៉ស៊ូលុលឡោះ! ខ្ញុំមានប្រពន្ធម្នាក់ដែលអណ្តាតរបស់នាងមានបញ្ហាអ្វីមួយ(ពោលគឺ និយាយអាក្រក់)។ លោកក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ “បើអញ្ចឹង លែងនាងទៅ”។ គាត់បាននិយាយថា៖ ឱរ៉ស៊ូលុលឡោះ! នាងបានក្លាយជាដៃគូជីវិតរបស់ខ្ញុំទៅហើយ ហើយខ្ញុំក៏មានកូនមួយជាមួយនាងដែរ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ “ដូចនេះ ចូរអ្នកបង្គាប់ប្រើនាង” ហើយបានមានប្រសាសន៍ទៀតថា៖ “ចូរអ្នកណែនាំនាង”។ ប្រសិនបើនាងមានភាពល្អនៅក្នុងខ្លួន នាងនឹងធ្វើតាមជាមិនខាន។ ហើយចូរអ្នកកុំវាយប្រពន្ធរបស់អ្នកដូចជាអ្នកវាយខ្ញុំបម្រើរបស់អ្នកឲ្យសោះ”។ ខ្ញុំបាននិយាយទៀតថា៖ ឱរ៉ស៊ូលុលឡោះ! សូមលោកប្រាប់ខ្ញុំអំពីវូហ្ទុផង។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ “ចូរយកវូហ្ទុឱ្យបានល្អ និងឈ្លីចន្លោះរវាងម្រាមដៃ ហើយចូរអ្នកបឺតទឹកចូលទៅក្នុងច្រមុះឱ្យបានជ្រៅ លើកលែងតែអ្នកបួស”។

ខ្ញុំបានទៅជួប សហ្វវ៉ាន ពិន អាស្សាល អាល់មូរ៉ទី ដើម្បីសួរគាត់អំពីបញ្ហាទាក់ទងនឹងការជូតលើស្បែកជើងឃ្លុប។ (ពេលទៅដល់) គាត់បានសួរខ្ញុំថា៖ ឱហ្សៀរ! តើអ្នកមកនេះមានការអ្វីដែរ? ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ ដើម្បីស្វែងរកចំណេះវិជ្ជា។ គាត់បាននិយាយថា៖ ពិតប្រាកដណាស់ ម៉ាឡាអ៊ីកាត់ទាំងឡាយបានត្រដាងស្លាបរបស់វាសម្រាប់អ្នកស្វែងរកចំណេះវិជ្ជាដោយក្តីពេញចិត្តចំពោះចំណេះវិជ្ជាដែលរូបគេស្វែងរក។ ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ ពិតណាស់នៅក្នុងចិត្តរបស់ខ្ញុំនៅមានការសង្ស័យចំពោះបញ្ហាទាក់ទងនឹងការជូតលើស្បែកជើងឃ្លុប(ពេលយកវូហ្ទុ)បន្ទាប់ពីការបត់ជើងធំនិងបត់ជើងតូច ហើយអ្នក គឺជាបុគ្គលម្នាក់ក្នុងចំណោមសហាហ្ពាត់ណាពី ﷺ។ ដូចេ្នះហើយទើបខ្ញុំមកសួរអ្នក។ តើអ្នកមានបានឮលោករំលឹកអំពីរឿងអ្វីមួយដែលទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះដែរឬទេ? គាត់បានឆ្លើយថា៖ បាទមាន។ លោកបានប្រើពួកយើងនៅពេលណាដែលពួកយើងស្ថិតនៅក្នុងការធ្វើដំណើរ ឬជាអ្នកធ្វើដំណើរ គឺអាចមិនដោះស្បែកជើងឃ្លុបនោះរយៈពេលបីថ្ងៃ បីយប់ លើកលែងតែពេលមានជូនុប។ ចំណែកការបត់ជើងធំ បត់ជើងតូច និងសម្រាន្ត គឺមិនចាំបាច់ដោះស្បែកជើងឃ្លុបនោះទេ(ពេលយកវូហ្ទុ)។ ខ្ញុំបានសួរទៀតថា៖ តើអ្នកមានបានឮលោករំលឹកអំពីរឿងអ្វីមួយដែលទាក់ទងនឹងក្តីស្រលាញ់ដែរឬទេ? គាត់បានឆ្លើយថា៖ បាទ មាន។ ពួកយើងធ្លាប់បានធ្វើដំណើរជាមួយនឹងណាពី ﷺ ។ ខណៈពេលដែលពួកយើងកំពុងនៅជាមួយលោក ស្រាប់តែមានពួកអារ៉ាប់ជនបទម្នាក់ស្រែកហៅលោកដោយសំលេងឮៗ ខ្លាំងៗថា៖ ឱមូហាំម៉ាត់! ពេលនោះ រ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ លោកបានឆ្លើយតបទៅបុរសនោះវិញ(ដោយសំឡេងខ្លាំង)ប្រហែលនឹងសំឡេងបុរសនោះដែរថា៖ “មកនេះ”។ ពួកយើងបានប្រាប់ទៅបុរសនោះថា៖ អន្តរាយហើយអ្នក! ចូរបង្អន់សំលេងរបស់អ្នក ព្រោះអ្នកកំពុងនៅចំពោះមុខណាពី ﷺ ហើយពិតណាស់ គេហាមឃាត់អ្នកមិនឲ្យធ្វើបែបនេះឡើយ។ បុរសនោះបាននិយាយថា៖ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ! ខ្ញុំមិនបង្អន់ឡើយ។ បុរសជនបទនោះបានសួរថា៖ (តើយ៉ាងដូចម្តេចដែរ) បុគ្គលម្នាក់ស្រលាញ់ក្រុមមួយ តែទង្វើល្អរបស់បុគ្គលនោះមិនបានស្មើនឹងពួកគេឡើយ? ណាពី ﷺ បានឆ្លើយថា៖ “បុគ្គលម្នាក់ៗនឹងស្ថិតនៅជាមួយអ្នកដែលខ្លួនស្រលាញ់នៅថ្ងៃបរលោក”។ គាត់នៅបន្តនិយាយប្រាប់ពួកយើង រហូតដល់គាត់បានរំលឹកពីទ្វារមួយនៅទិសខាងលិចដែលទទឹងរបស់វា ឬអ្នកធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ទទឹងរបស់វារយៈពេលសែសិបឆ្នាំ ឬចិតសិបឆ្នាំ។

មានបុរសម្នាក់បានសួររ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ ថា៖ ឱរ៉ស៊ូលុលឡោះ! ពិតណាស់ ពួកយើងជិះសំពៅនៅក្នុងសមុទ្រ ហើយពួកយើងយកទឹកតិចតួចប៉ុណ្ណោះទៅជាមួយ។ ប្រសិនបើពួកយើងយកវូហ្ទុនឹងទឹកនោះ ពួកយើងនឹងស្រេកទឹកជាមិនខាន។ ដូចនេះ តើពួកយើងអាចយកវូហ្ទុនឹងទឹកសមុទ្របានដែរឬទេ? រ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ បានឆ្លើយថា៖ “ទឹកសមុទ្រ គឺជ្រះស្អាត ហើយសត្វសមុទ្រដែលងាប់ គឺត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យបរិភោគ”។