Skip to content

«مؤمن پیوسته در گشایشی از دینِ خود قرار دارد، تا زمانی که [دستش] به خونِ حرامی آغشته نشود».

از ابن عمر رضی‌الله‌عنهما روایت است که گفت: رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وسلم فرمودند:

«لَنْ يَزَالَ الْمُؤْمِنُ فِي فُسْحَةٍ مِنْ دِينِهِ، مَا لَمْ يُصِبْ دَمًا حَرَامًا». یعنی: «مؤمن پیوسته در گشایشی از دینِ خود قرار دارد، تا زمانی که [دستش] به خونِ حرامی آغشته نشود».

«لَنْ يَزَالَ المُؤْمِنُ فِي فُسْحَةٍ مِنْ دِينِهِ، مَا لَمْ يُصِبْ دَمًا حَرَامًا».

به روایت بخاری
حديث صحيح
شرح

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم خبر داده‌اند که مؤمن همواره در گشایش و وسعتی از اعمال صالح و امید به رحمت، آمرزش و عفو خداوند قرار دارد. اما هرگاه انسانی را که کشتنش حرام است به قتل برساند، اعمالش بر او تنگ می‌شود؛ زیرا [اعمال نیکش] در برابر بارِ سنگین و گناه بزرگ قتل، کفایت نمی‌کند.

از نکات این حدیث

بزرگیِ [گناهِ] قتل ناحق و قتل عمد، زیرا این کار مؤمن را از گشایش در دین به سوی تنگی خارج می‌کند.

خون‌های حرام چهار دسته‌اند: ۱- خون مسلمان، که بزرگترینِ آنهاست. ۲- خون ذمی، و آنان یهودیان و نصرانیانی هستند که در سرزمین اسلام بر دین خود باقی مانده و به پرداخت جزیه و پذیرش احکام اسلام پایبند شده‌اند. ۳- خون معاهد، و آنان کافرانی در سرزمین خودشان هستند که میان ما و آنان صلحی برقرار است که نه ما با آنان می‌جنگیم و نه آنان با ما. ۴- خون مستأمِن، و او کافر حربی‌ای است که میان ما و او نه پیمان ذمه و نه عهدی وجود دارد، اما ما در زمانی مشخص از سوی ولی امر یا نایبان او، به وی امان داده‌ایم تا وارد سرزمین مسلمانان شود.

منابع
بیشتر (3)

صحیح بخاری (9/ 2) (6862).

إرشاد الساري لشرح صحيح البخاري (10/ 41).

تطريز رياض الصالحين (ص: 171).