Skip to content

الله تعالی هیچ عملی را نمی‌پذیرد مگر آنکه خالص باشد و برای خشنودی او باشد

از ابواُمامه باهلی ـ رضی الله عنه ـ روایت است که گفت:

مردی نزد پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ آمد و گفت: اگر مردی به جهاد رود و خواهان پاداش و نام باشد، چه چیز برای اوست؟ رسول الله ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمود: «لَا شَيْءَ لَهُ»: «هیچ چیزی برای او نخواهد بود». پس پرسش خود را سه بار تکرار کرد و رسول الله در پاسخش می‌فرمود: «لَا شَيْءَ لَهُ»: «هیچ چیزی برای او نخواهد بود». سپس فرمود: «إِنَّ اللَّهَ لَا يَقْبَلُ مِنَ الْعَمَلِ إِلَّا مَا كَانَ لَهُ خَالِصًا، وَابْتُغِيَ بِهِ وَجْهُهُ»: «الله تعالی هیچ عملی را نمی‌پذیرد مگر آنکه خالص باشد و برای خشنودی او باشد».

جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَقَالَ: أَرَأَيْتَ رَجُلًا غَزَا يَلْتَمِسُ الْأَجْرَ وَالذِّكْرَ، مَا لَهُ؟ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَا شَيْءَ لَهُ» فَأَعَادَهَا ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، يَقُولُ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَا شَيْءَ لَهُ» ثُمَّ قَالَ: «إِنَّ اللَّهَ لَا يَقْبَلُ مِنَ الْعَمَلِ إِلَّا مَا كَانَ لَهُ خَالِصًا، وَابْتُغِيَ بِهِ وَجْهُهُ»

به روایت نسائی
حديث صحيح
شرح

مردی نزد پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ می‌آید تا از او دربارهٔ حکم مردی بپرسد که برای جهاد خارج می‌شود و از طرفی خواهان اجر و پاداش از خداوند است و از سوی دیگر خواهان ستایش مردم؛ اینکه آیا اجری خواهد داشت؟ پس رسول الله ـ صلی الله علیه وسلم ـ در پاسخ می‌فرماید: او پاداشی از جانب الله ندارد زیرا در نیتش کسی جز الله را شریک ساخته است. و آن مرد سه بار سوالش را تکرار می‌کند و پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ هر سه بار همان پاسخ را تکرار می‌نماید و بر آن تاکید می‌کند که او پاداشی نخواهد داشت. سپس پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ او را از قانون پذیرش اعمال نزد الله خبر می‌دهد: اینکه الله تعالی عملی را نمی‌پذیرد مگر آنکه همه‌اش برای الله باشد بدون آنکه کسی در آن شریک شود و همه‌اش برای خشنودی الله باشد.

از نکات این حدیث

الله تعالی عملی را نمی‌پذیرد مگر آنکه خالصانه برای او و بر اساس روش پیامبرش ـ صلی الله علیه وسلم ـ باشد.

پاسخ نیکوی مفتی آن است که فتوایش پرسش پرسشگر را در برگیرد و بیش از پاسخ او باشد.

تاکید بر امر مهم و بزرگ با تکرار پرسش.

مجاهد واقعی کسی است که برای اعلای کلمة الله و طلب پاداش اخروی بجنگند و همراه با آن نیتش خالص باشد، نه آنکه جهادش برای دنیا باشد.

منابع
بیشتر (5)

سنن نسائی (6/ 25) (3140).

الترغيب والترهيب (2/194).

جامع العلوم والحكم (1/75).

نيل الأوطار (7/245).

ذخيرة العقبى في شرح المجتبى (26/205).