Skip to content

شیطان نزد یکی از شما می‌آید و می‌گوید: چه کسی این را آفرید؟ چه کسی آن را آفرید؟ تا به آنجا می‌رسد که می‌گوید: چه کسی پروردگار تو را آفرید؟ پس چون به اینجا رسید به الله پناه ببرد و [از ادامه دادن آن] دست بکشد

از ابوهریره رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود:

«يَأْتِي الشَّيْطَانُ أَحَدَكُمْ فَيَقُولُ: مَنْ خَلَقَ كَذَا؟ مَنْ خَلَقَ كَذَا؟ حَتَّى يَقُولَ: مَنْ خَلَقَ رَبَّكَ؟ فَإِذَا بَلَغَهُ فَلْيَسْتَعِذْ بِاللهِ وَلْيَنْتَهِ»: «شیطان نزد یکی از شما می‌آید و می‌گوید: چه کسی این را آفرید؟ چه کسی آن را آفرید؟ تا به آنجا می‌رسد که می‌گوید: چه کسی پروردگار تو را آفرید؟ پس چون به اینجا رسید به الله پناه ببرد و [از ادامه دادن آن] دست بکشد».

«يَأْتِي الشَّيْطَانُ أَحَدَكُمْ فَيَقُولُ: مَنْ خَلَقَ كَذَا؟ مَنْ خَلَقَ كَذَا؟ حَتَّى يَقُولَ: مَنْ خَلَقَ رَبَّكَ؟ فَإِذَا بَلَغَهُ فَلْيَسْتَعِذْ بِاللهِ وَلْيَنْتَهِ».

بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارند
حديث صحيح
شرح

رسول الله صلی الله علیه وسلم از علاج و درمان مفید سوال‌هایی خبر می‌دهد که شیطان به وسیله‌ی آنها مومن را وسوسه می‌کند. چنانکه شیطان می‌گوید: چه کسی این را آفرید؟ چه کسی آن را آفرید؟ چه کسی آسمان را آفرید؟ چه کسی زمین را آفرید؟ در این موارد مؤمن بر اساس دین و فطرت و عقل می‌گوید: الله. اما شیطان در حد همین وسوسه‌ها توقف نمی‌کند بلکه به مراحل بعدی منتقل می‌شود تا جایی که می‌گوید: چه کسی پروردگار تو را آفرید؟ در این هنگام مؤمن وسوسه‌های مذکور را با سه چیز دفع کند: با ایمان به الله. و پناه بردن به الله از شیطان. و دست کشیدن از ادامه دادن و همراه شدن با وسوسه‌ها.

معانی کلمات

...:

از نکات این حدیث

روی‌گردانی از وسوسه‌های شیطان و چیزهایی که به دل می‌اندازد و فکر نکردن به آنها و پناه بردن به الله متعال در از بین رفتن‌شان.

هر وسوسهٔ مخالف شرعی که در دل انسان می‌افتد، از سوی شیطان است.

نهی از فکر کردن دربارهٔ ذات الله و تشویق به اندیشیدن در مخلوقات و آیات او.

منابع
بیشتر (7)

صحیح بخاری (4/ 123) (3276).

صحیح مسلم (1/ 120) (134).

إكمال المعلم (1/432).

المفهم (1/345).

فتح الباري (6/ 340).

طرح التثريب (8/163).

بهجة قلوب الأبرار (ص 27).