ขออัลลอฮ์ทรงให้ผู้ใดที่ได้ยินสิ่งใดจากเราและได้นำมันไปเผยแพร่ตามที่เขาได้ยินนั้น มีความรุ่งเรืองงดงาม เพราะบางทีผู้ที่ถ่ายทอดอาจเข้าใจได้ดียิ่งกว่าผู้ที่ได้ยินเอง
จากอับดุลลอฮ์ บิน มัสอูด เราะฎิยัลลอฮุอันฮุ กล่าวว่า : ฉันได้ยินท่านเราะซูลุลลอฮ์ ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม กล่าวว่า :
ขออัลลอฮ์ทรงให้ผู้ใดที่ได้ยินสิ่งใดจากเราและได้นำมันไปเผยแพร่ตามที่เขาได้ยินนั้น มีความรุ่งเรืองงดงาม เพราะบางทีผู้ที่ถ่ายทอดอาจเข้าใจได้ดียิ่งกว่าผู้ที่ได้ยินเอง
«نَضَّرَ اللَّهُ امْرَأً سَمِعَ مِنَّا شَيْئًا فَبَلَّغَهُ كَمَا سَمِعَ، فَرُبَّ مُبَلِّغٍ أَوْعَى مِنْ سَامِعٍ».
ท่านนบี ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม ได้วิงวอนขอให้อัลลอฮ์ประทานความงดงาม ความสุข และความดีงามในโลกนี้ และขอให้อัลลอฮ์นำพาเขาไปสู่ความงดงามและความสุขในสวนสวรรค์ในวันอาคิเราะฮ์ สำหรับผู้ที่ได้ยินหะดีษของท่านและจดจำมันไว้จนสามารถเผยแพร่ต่อผู้อื่นได้ เพราะบางครั้งผู้ที่ได้รับการถ่ายทอดหะดีษอาจมีความเข้าใจลึกซึ้งกว่า มีวิจารณญาณ และสามารถวินิจฉัยหลักคำสอนได้ดีกว่าผู้ถ่ายทอดหะดีษ ดังนั้น ผู้ถ่ายทอดอาจมีความชำนาญในการจดจำและถ่ายทอด ส่วนผู้ที่ได้รับการถ่ายทอดอาจมีความชำนาญในด้านความเข้าใจและการวินิจฉัย.
ส่งเสริมให้ท่องจำซุนนะฮ์ของท่านศาสดาและถ่ายทอดให้กับผู้คน
ชี้แจงถึงคุณูปการและความประเสริฐของบรรดานักหะดีษ และเกียรติอันสูงส่งของการแสวงหาหะดีษ
ความประเสริฐของบรรดานักปราชญ์ ผู้ที่มีความเชียวชาญในด้านการถอดความและการทำความเข้าใจได้ดี
ความประเสริฐของบรรดาสาวก เราะฎิยัลลอฮุอันฮุม ก็คือพวกเขาคือผู้ที่ได้ยินฮะดีษของศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม และถ่ายทอดมันให้กับพวกเรา
อัลมุนาวี : ได้ชี้แจงว่า ผู้รายงานหะดีษนั้น การทำความเข้าใจไม่ใช่เงื่อนไขของเขา แต่เงื่อนไขของเขาคือ การจดจำ (หะฟัซ) ส่วนหน้าที่ของนักนิติศาสตร์คือการ ทำความเข้าใจ และ ไตร่ตรองพิจารณา (ตะฟัฮุมและตะดับบุร)
อิบนุ อุยัยนะฮ์ กล่าวว่า: ไม่มีผู้ใดที่แสวงหาหะดีษ เว้นแต่ว่าในใบหน้าของเขาจะปรากฏความเปล่งปลั่งและความสดใส อันเนื่องมาจากหะดีษนี้
"การจดจำ (الحِفْظ) ในมุมมองของนักหะดีษแบ่งออกเป็นสองประเภท: 1.การท่องจำให้ขึ้นใจ (حِفْظ قَلْب وصَدْر) 2.การจดจำผ่านการบันทึกในหนังสือและบรรทัด (حِفظ كتاب وسَطْر) และทั้งสองประเภทนี้ถูกรวมอยู่ในคำวิงวอน (ดุอาอ์) ที่กล่าวถึงในหะดีษ"
ความเข้าใจของผู้คนแตกต่างกันออกไป บางทีผู้ที่ถ่ายทอดอาจมีความเข้าใจมากกว่าผู้ฟัง และอาจมีบุคคลที่ถือหลักนิติศาสตร์ที่ไม่ใช่นักกฎหมาย
สุนัน อัตติรมีซีย์ (4/ 394) (2657).
สุนัน อิบนุมาญะฮ์ (1/ 157) (232).
มุสนัดอิหม่ามอะห์มัด (7/ 221) (4157).
เพิ่มเติม (10)
بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين.
لسليم الهلالي (2/ 476).
شرح رياض الصالحين.
لابن عثيمين (5/ 446).
فيض القدير شرح الجامع الصغير.
لعبدالرؤوف المناوي (3/ 206).
كنوز رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (16/ 496).
نزهة المتقين شرح رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (2/ 956).
อ้างอิงในหนังสือ
4 หนังสือเพิ่มเติม (4)
- المنتقى من المتجر الرابح في ثواب العمل الصالح - المعتمدالمنتقى من المتجر الرابح في ثواب العمل الصالح“نضر الله امرأ سمع منا شيئا فبلغه كما سمعه، فرب مبلغ أوعى من سامع”.
- رياض الصالحينرياض الصالحين مع فوائد وهدايات - 6«نَضَّرَ اللهُ امرأً سمعَ منَّا شيئاً فَبَلَّغَهُ كَمَا سمعَهُ، فرُبَّ مُبلَّغٍ أوْعَىٰ مِن سامِعٍ».
- نبراس طالب (5)1«نَضَّرَ اللهُ امْرَأً سَمِعَ مِنَّا حَدِيثًا فَبَلَّغَهُ»
- وجوب العمل بالسنة وكفر من أنكرها3«ربّ مبلغ أوعى من سامع»