Encyclopedia of Prophetic Hadiths

((هشیاربن (نێزیكه‌ ده‌مه‌ك دێ هێت) زه‌لامه‌ك یێ ل سه‌ر جهێ خۆ درێژ كرییه‌ و فه‌رمووده‌یه‌ك ژ فه‌رمووده‌یێن من دێ بۆ وی هێته‌ گۆتن، ئه‌و ژی دێ بێژیت: د ناڤبه‌را مه‌ و هه‌وه‌دا په‌ڕتووكا خودێیه‌، ڤێجا هه‌ر تشتێ مه‌ د وێدا دیت یێ حه‌لاله‌؛ ئه‌م ژی دێ ب حه‌لال دانین، و هه‌ر تشته‌كێ مه‌ د وێدا دیت یێ حه‌رامه‌؛ ئه‌م ژی دێ ب حه‌رام دانین، و ب ڕاستی هه‌ر تشته‌كێ پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) حه‌رام كربیت، وه‌كی وی تشتییه‌‌ یێ خودێ حه‌رام كربیت)).

((ئاگرێ هه‌وه‌ پشكه‌كه‌ ژ حه‌فتێ پشكێن ئاگرێ جه‌هنه‌مێ))، هاته‌ گۆتن: ئه‌ی پێغه‌مبه‌رێ خودێ؛ ئه‌گه‌ر خۆ ئه‌و پشك ب تنێ ژی بیت به‌س بوو، گۆت: ((شێست و نه‌ھ پشكێن دی یێن ل سه‌ر ئاگرێ دونیایێ هاتینه‌ زێده‌كرن، هه‌ر پشكه‌ك ژ وان ژی وه‌كی وێ یا گه‌رمه‌)).

((مسوگه‌ر ئێك ژ نیشانێن قیامه‌تێ ئه‌ڤه‌یه‌ زانین نه‌مینیت و نه‌زانین زێده‌ بیت، زینا زێده‌ بیت، ڤه‌خوارنا عه‌ره‌قێ زێده‌ بیت، زه‌لام كێم بن و ئافره‌ت ببنه‌ گه‌له‌ك، هه‌تا وی ڕاده‌ی هه‌ر پێنجی ئافره‌ت دێ زه‌لامەك ب كارێن وان ڕابیت و سه‌رپه‌رشتییا كارێن وان كه‌ت)).

پێغەمبەرێ خودێ (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) - و ئەو ڕاستگۆیێ باوەرپێکرییە - بۆ مە گۆت كو: ((مسوگه‌ر ئێك ژ هه‌وه‌ دروستبوونا وی د زکێ دایکا ویدا چل ڕۆژ و چل شەڤان دهێتە كۆمكرن، پاشی دبيتە پارچەیه‌کا خوینێ وەکی وێ (چل ڕۆژێن دی)، پاشی دبيتە پارچەیه‌کا گۆشتی وەکی وێ (چل ڕۆژێن دی). پاشی مه‌لائیكه‌ت بۆ دهێتە هنارتن و ڕۆحێ دكه‌ته به‌ر و فەرمانا چار پەیڤان ل وی مه‌لائیكه‌تی دهێتە کرن: ب نڤیسینا ڕزقێ وی، ژییێ وی، کارێ وی و كا مرۆڤه‌كێ به‌ختڕه‌شه یان به‌خته‌وه‌ره‌، ئه‌ز ب وی كه‌مه‌ یێ ژ وی پێڤه‌تر چ خودایێن ژ هه‌ژی په‌رستنێ نینن؛ مسوگه‌ر ئێك ژ هه‌وە دێ کارێ خەلکێ بەهەشتێ کەت، هەتا کو ب تنێ گه‌زه‌ك د ناڤبەرا وی و به‌هەشتێدا دمینیت، پاشی په‌ڕتووك (ئه‌وا ل سه‌ر وی هاتییه‌ نڤیسین) دێ به‌ری وی ڕاكه‌ت و دێ کارێ خەلکێ جه‌هنه‌مێ کەت و دێ چیتە د ناڤدا، مسوگه‌ر (ل به‌رامبه‌ری ڤێ ژی) ئێك ژ هه‌وە دێ کارێ خەلکێ جه‌هنه‌مێ کەت، هەتا کو ب تنێ گه‌زه‌ك د ناڤبەرا وی و جه‌هنه‌مێدا دمینیت، پاشی په‌ڕتووك (ئه‌وا ل سه‌ر وی هاتییه‌ نڤیسین) دێ به‌ری وی ڕاكه‌ت و دێ کارێ خەلکێ به‌هه‌شتێ کەت و دێ چیتە د ناڤدا)).

((قیامه‌ت ڕانابیت هه‌تا ڕۆژ ل ڕۆژئاڤایێ ده‌ردكه‌ڤیت، ڤێجا ئه‌گه‌ر ڕۆژ (ژ وی ڕه‌خی) ده‌ركه‌ڤت و خه‌لكی (ئه‌و ب وی سه‌روبه‌ری) دیت؛ هه‌می دێ باوه‌رییێ ئینن، ئه‌ڤه‌ ئه‌و ده‌مه‌ یێ: {لاَ يَنْفَعُ نَفْسًا إِيمَانُهَا لَمْ تَكُنْ آمَنَتْ مِنْ قَبْلُ، أَوْ كَسَبَتْ فِي إِيمَانِهَا خَيْرًا} [الأنعام: 158]، ئانكو: ((باوه‌ریئینانا چ مرۆڤان مفای ل وی ناكه‌ت ئه‌گه‌ر به‌ری هنگی باوه‌ری نه‌ئینابیت یان كاره‌كێ باش بۆ خۆ نه‌كربیت))، قیامه‌ت دێ ڕابیت و دوو زه‌لامان جلكێ خۆ یێ به‌لاڤكری د ناڤبه‌را خۆدا، به‌لێ نه‌ دشێن وێ كڕین و فرۆتنێ ب دویماهیك بینن و نه‌ دشێن وی جلكی جاره‌كا دی وه‌رپێچن. قیامه‌ت دێ ڕابیت و زه‌لامی شیرێ حێشترا خۆ یا شیرده‌ر یێ دۆتی و یێ گرتی، به‌لێ ناگه‌هیت ڤه‌خۆت. قیامه‌ت دێ ڕابیت و زه‌لام یێ حه‌وزا خۆ یا ئاڤێ نوژه‌ن دكه‌ت و ته‌قنێ ل دۆرێن وێ دده‌ت، به‌لێ ناگه‌هیت ئاڤێ ژێ ڤه‌خۆت. قیامه‌ت دێ ڕابیت و ئێك ژ هه‌وه‌ پارییێ خۆ یێ بلندكرییه‌ ڕاستا ده‌ڤێ خۆ دا بخۆت، به‌لێ ناگه‌هیت بخۆت)).

((مرن دێ ل سه‌ر شێوه‌یێ به‌رانه‌كێ ڕه‌ش و سپی هێته‌ ئینان پاشی گازیكه‌ره‌ك دێ كه‌ته‌ گازی: ئه‌ی خه‌لكێ به‌حه‌شتێ؛ ئه‌و ژی دێ سه‌رێ خۆ بلند كه‌ن و به‌رێ خۆ ده‌نێ، گازیكه‌ر دێ بێژیت: ئه‌رێ هوین ڤى دنیاسن؟ دێ بێژن: به‌لێ، ئه‌ڤه‌ مرنه‌، هه‌مییان ئه‌و یا دیتی، پاشی دێ كه‌ته‌ گازی: ئه‌ی خه‌لكێ جه‌هنه‌مێ؛ ئه‌و ژی دێ سه‌رێ خۆ بلند كه‌ن و به‌رێ خۆ ده‌نێ، گازیكه‌ر دێ بێژیت: ئه‌رێ هوین ڤى دنیاسن؟ دێ بێژن: به‌لێ، ئه‌ڤه‌ مرنه‌، هه‌مییان ئه‌و یا دیتی، پاشی دێ هێته‌ ڤه‌كوژتن، پشتی هنگی دێ هێته‌ گۆتن: گه‌لی خه‌لكێ به‌حه‌شتێ؛ ئێدی مانه‌ڤه‌یا هه‌روهه‌ره‌ و مرن نینه‌ و گه‌لی خه‌لكێ جه‌هنه‌مێ؛ ئێدی مانه‌ڤه‌یا هه‌روهه‌ره‌ و مرن نینه‌، پاشی ئه‌ڤ ئایه‌ته‌ خواند: {وَأَنْذِرْهُمْ يَوْمَ الحَسْرَةِ إِذْ قُضِيَ الأَمْرُ وَهُمْ فِي غَفْلَةٍ} [مريم: 39]، ئانكو: ((و تو - ئه‌ى موحه‌ممه‌د - مرۆڤان ژ ڕۆژا په‌شیمانییێ بترسينه‌ ده‌مێ كار دهێته‌ پێكئينان و مرنێ دئينن وه‌كى به‌رانه‌كێیه‌ و ڤه‌دكوژن و حوكم د ناڤبه‌را خه‌لكیدا دهێته‌ كرن، ڤێجا خودان باوه‌ر دچنه‌ به‌حه‌شتێ و كافر دچنه‌ جه‌هنه‌مێ و ئه‌و ئه‌ڤرۆ د ڤێ دونيايێدا ژ وى تشتێ ئه‌و ژێ دهێنه‌ ترساندن دبێ ئاگه‌هن))، و ئه‌و خه‌لكێ دونیایێ یێن د بێئاگه‌هییێدا {وَهُمْ لاَ يُؤْمِنُونَ} [مريم: 39]، ئانكو: ((و ئه‌و باوه‌رییێ نائينن و كارێ چاك ناكه‌ن)).

((قیامه‌ت ڕانابیت هه‌تا هوین شه‌ڕێ جوهییان دكه‌ن، هه‌تا به‌ر كو جوهییه‌كی یا خۆ ل پشت ڤه‌شارتی دبێژیت: ئه‌ی موسلمانۆ؛ ئه‌ڤه‌ جوهییه‌كه‌ ل پشت من، ڤێجا وی بكوژه‌)).

ئه‌م ل ده‌ڤ پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) بووین، وی سه‌حكره‌ هه‌یڤێ د شه‌ڤه‌كا ته‌مامدا - ئانكو هه‌یڤ یا چارده‌ شه‌ڤی بوو - و گۆت: ((مسوگه‌ر هوین دێ خودایێ خۆ بینن، هه‌روه‌كی كا چاوا هوین ڤێ هه‌یڤێ دبینن، و هوین چ نه‌خۆشییێ د دیتنا ویدا نابینن، ڤێجا ئه‌گه‌ر هوین بشێن كو چ تشت نه‌بنه‌ ڕێگر ل سه‌ر كرنا نڤێژه‌كا به‌ری هه‌لاتنا ڕۆژێ و به‌ری ئاڤابوونا وێ؛ هوین ئه‌ڤێ چه‌ندێ بكه‌ن))، پاشی ئه‌ڤ ئایه‌ته‌ خواند: {وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ الْغُرُوبِ} ، ئانكو: ((و‌ به‌ری هه‌لاتنا ڕۆژێ و به‌ری ئاڤابوونا وێ تو خودایێ خۆ ژ هه‌می كێماسییان بلند ڕابگره‌ و حه‌مد و سوپاسییا وی بكه‌)).