Skip to content

«ئەگەر ئێك ژ هەوە د نڤێژا خۆدا ب گومان بكه‌ڤیت و نەزانی کا وی سێ ڕكاعەت کرینە یان چار، بلا وێ گومانێ بهاڤێژیت و بلا نڤێژا خۆ ل سەر وێ ته‌مام بکەت یا کو ئەو ژێ پشتڕاست، پاشى بلا دوو سوجدەیان ببەت بەری سلاڤا ملان ڤه‌دەت

ئه‌بو سه‌عیدێ خودری (خودێ ژێ ڕازی بیت) دبێژیت: پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت:

«ئەگەر ئێك ژ هەوە د نڤێژا خۆدا ب گومان بكه‌ڤیت و نەزانی کا وی سێ ڕكاعەت کرینە یان چار، بلا وێ گومانێ بهاڤێژیت و بلا نڤێژا خۆ ل سەر وێ ته‌مام بکەت یا کو ئەو ژێ پشتڕاست، پاشى بلا دوو سوجدەیان ببەت بەری سلاڤا ملان ڤه‌دەت، ڤێجا ئەگەر پێنج ڕکاعەت کربن ئەڤە دێ بنە جووت بۆ نڤێژا وى، و ئەگەر نڤێژا وى چار ڕکاعەت بن ئەڤە دێ بنە ئەگەرێ سەرشۆڕیێ بۆ شەیتانى».

«إِذَا شَكَّ أَحَدُكُمْ فِي صَلَاتِهِ، فَلَمْ يَدْرِ كَمْ صَلَّى ثَلَاثًا أَمْ أَرْبَعًا، فَلْيَطْرَحِ الشَّكَّ، وَلْيَبْنِ عَلَى مَا اسْتَيْقَنَ، ثُمَّ يَسْجُدُ سَجْدَتَيْنِ قَبْلَ أَنْ يُسَلِّمَ، فَإِنْ كَانَ صَلَّى خَمْسًا شَفَعْنَ لَهُ صَلَاتَهُ، وَإِنْ كَانَ صَلَّى إِتْمَامًا لِأَرْبَعٍ كَانَتَا تَرْغِيمًا لِلشَّيْطَانِ».

موسلم ڤێ فه‌رمووده‌یێ ڤه‌دگوهێزیت
فه‌رمووده‌یه‌كا دروسته‌
شرۆڤه‌كرن

پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) دیار كر كو ئه‌و نڤێژكه‌رێ د نڤێژا خۆدا بمینیتە ب گومان و نه‌زانیت كا سێ ڕ‌كاعه‌ت كرینه‌ یان چار؟ بلا ژمارا زێده‌ یا گومان تێدا هه‌ی بدانیته‌ لایه‌كی و كار پێ نه‌كه‌ت و سێ ڕكاعه‌تان بهه‌ژمێریت، چونكی ئه‌و یا پشتڕاسته‌، ڤێجا بلا ڕ‌كاعه‌تا چوارێ بكه‌ت، پاشی بلا دوو سوجدەیێن سه‌هوێ ببه‌ت به‌ری سلاڤا ملان ڤه‌ده‌ت. ڤێجا ئه‌گه‌ر ئه‌وا وی كری ب ڕاستی چار بن، دێ بیته‌ پێنج ب زێده‌كرنا وێ ڕكاعه‌تێ و ئه‌و دوو سوجدەیه‌ دێ بنه‌ ل جهێ ڕ‌كاعه‌ته‌كێ و ژمارا ڕ‌كاعه‌تان دێ بنه‌ جووت نه‌كو تاك و ئه‌گه‌ر ب وێ ڕكاعه‌تا زێده‌ نڤێژا وی بوو چار، ئه‌ڤه‌ دێ هێته‌ هژمارتن كو نڤێژا خۆ ب دروستی و بێی زێده‌گاڤی ئه‌نجام دایه‌. ئه‌و دوو سوجدەیێن سه‌هوێ دبنه‌ ئه‌گه‌رێ زه‌لیلی و سه‌رشۆڕی بۆ شه‌یتانی و نه‌هێلانا مه‌ره‌ما وی، چونكی وی ڤیا نڤێژێ ل به‌ر مرۆڤی تێك بده‌ت، به‌لێ نڤێژا مرۆڤی ته‌مام بوو ب جێبه‌جێكرنا فه‌رمانا خودێ ب سوجدەبرنێ، ئه‌و سوجدەیا كو ئیبلیسی سه‌رپێچی تێدا كری ده‌مێ ڕازی نه‌بووی سوجدەیێ بۆ ئاده‌می ببه‌ت.

ژ مفایێن فه‌رمووده‌یێ

ئه‌گه‌ر نڤێژكه‌ر د نڤێژا خۆدا ب گومان كه‌ڤت و چ لایه‌ك ل ده‌ڤ وی ب هێزتر نه‌بوو، هنگی بلا گومانێ پاڤێژیت و بلا كار ب یا پشتڕاست كو ئه‌و ژی یا كێمتره‌ بكه‌ت، پاشی بلا نڤێژا خۆ ته‌مام بكه‌ت و سوجدەیێن سه‌هوێ به‌ری سلاڤا ملان ببه‌ت و پاشی سلاڤا ملان ڤه‌ده‌ت.

ئه‌ڤ هه‌ردوو سوجدەیه‌ ڕێكه‌كن بۆ قه‌ره‌بووكرنا كێماسییا نڤێژێ و بۆ سه‌رشۆڕكرنا شه‌یتانی و نەهێلانا مەرەما وی.

ئه‌و گومانا د فه‌رمووده‌یێدا به‌حسێ وێ هاتی؛ مه‌ره‌م پێ ئه‌وه‌ مرۆڤ نه‌زانیت كا كیژ لایه‌نێ ڕاسته‌، به‌لێ ئه‌گه‌ر گومانه‌كا ب هێز ل سه‌ر لایه‌كی هه‌بوو بلا كار ب وێ بكه‌ت.

هاندان ل سه‌ر شه‌ڕكرنا وه‌سوەسه‌یان و پالدانا وان، ئه‌ڤه‌ ژی ب ڕێكا پێگیربوونێ ب فه‌رمانێن شه‌ریعه‌تی.

ژێده‌ر
زێده‌تر (7)

صه‌حیحا موسلمی (1/ 400) (571).

توضيح الأحكام شرح بلوغ المرام.

للبسام (2/ 338).

منحة العلام في شرح بلوغ المرام.

لعبد الله الفوزان (3/ 222).

مرقاة المفاتيح شرح مشكاة المصابيح.

لعلي القاري (2/ 799).