«از میان دیناری که در راه الله هزینه کردهای، و دیناری که برای آزادی بردهای هزینه کرده ای، و دیناری که به بینوایی صدقه دادهای، و دیناری که برای خانوادهات مصرف کردهای، بیشترین اجر را آن دیناری دارد که برای خانوادهات مصرف کردهای»
از ابوهریره رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند:
«دِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ فِي سَبِيلِ اللهِ، وَدِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ فِي رَقَبَةٍ، وَدِينَارٌ تَصَدَّقْتَ بِهِ عَلَى مِسْكِينٍ، وَدِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ عَلَى أَهْلِكَ أَعْظَمُهَا أَجْرًا الَّذِي أَنْفَقْتَهُ عَلَى أَهْلِكَ» یعنی: «از میان دیناری که در راه الله هزینه کردهای، و دیناری که برای آزادی بردهای هزینه کرده ای، و دیناری که به بینوایی صدقه دادهای، و دیناری که برای خانوادهات مصرف کردهای، بیشترین اجر را آن دیناری دارد که برای خانوادهات مصرف کردهای».
«دِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ فِي سَبِيلِ اللهِ، وَدِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ فِي رَقَبَةٍ، وَدِينَارٌ تَصَدَّقْتَ بِهِ عَلَى مِسْكِينٍ، وَدِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ عَلَى أَهْلِكَ أَعْظَمُهَا أَجْرًا الَّذِي أَنْفَقْتَهُ عَلَى أَهْلِكَ».
پیامبر صلی الله علیه و سلم برخی از انواع نفقه را ذکر کرده و فرمودند: دیناری که در جهاد در راه خدا خرج کردهای، و دیناری که در آزاد کردن بردهای از بردگی و بندگی خرج کردهای، و دیناری که به مسکین نیازمندی صدقه دادهای، و دیناری که برای خانواده و عیالت خرج کردهای. سپس خبر دادند که بزرگترینِ آنها از نظر پاداش نزد خداوند، آن دیناری است که برای خانواده و عیال و کسانی که نفقهٔ آنان بر تو لازم است، خرج کردهای.
فراوانیِ درهای انفاق در راه خدا.
مقدم داشتنِ اولویت در باب انفاق هنگام ازدحام [کارها] و بسیار بودن ابواب خیر و از جملهٔ آن، نفقه دادن به خانواده است هنگامی که توانایی انجام همه را نداشته باشد.
نووی در شرح مسلم گفته است: تشویق به نفقه دادن به خانواده، و بیان بزرگیِ ثواب در آن؛ زیرا نفقهٔ برخی از آنان به دلیل خویشاوندی واجب است، و برای برخی مستحب بوده و صدقه و صلهٔ رحم محسوب میشود، و برای برخی به دلیل مالکیت از طریق ازدواج یا کنیزی واجب است. و همهٔ اینها با فضیلت و مورد تشویق است و از صدقهٔ مستحب برتر است.
سندی گفته است: این سخن «دیناری که برای خانوادهاش خرج میکند»، یعنی: هرگاه با آن نیت [رضایت] خدا را داشته باشد و مثلاً ادای حق عیال را اراده کند.
ابوقلابه گفته است: و چه مردی پاداشش بزرگتر از مردی است که برای فرزندان خردسالش خرج میکند تا آنان را عفیف و با آبرو نگه دارد یا خداوند به وسیلهٔ او به آنان سود برساند و بینیازشان گرداند؟!
بیشتر (9)
صحیح مسلم (2/ 692) (995).
شرح رياض الصالحين.
لابن عثيمين (3/ 156).
نزهة المتقين بشرح رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (1/ 291).
بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين.
لسليم الهلالي (1/ 374).
تطريز رياض الصالحين.
لفيصل آل مبارك (ص209).
استناد شده در کتابها
3 کتابهابیشتر (2)
- مجموعة زاد التربية الإسلامية (1)، والسيرة النبوبة (1)، والعقيدة (1)، والفقه (1)التربية الأسلامية 1«دينارٌ أنفقته في سبيل الله، ودينارٌ أنفقته في رقبة، ودينار تصدقت به على مسكين، ودينار أنفقته على أهلك، أعظمها أجرا الذي أنفقته على أهلك».
- نبراس طالب (1)1«دِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ فِي سَبِيلِ اللهِ، وَدِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ فِي رَقَبَةٍ([5]) ، وَدِينَارٌ تَصَدَّقْتَ بِهِ عَلَى مِسْكِينٍ، وَدِينَارٌ أَنْفَقْتَهُ عَلَى أَهْلِكَ، أَعْظَمُهَا أَجْرًا الَّذِي أَنْفَقْتَهُ عَلَى أَهْلِكَ»