Encyclopedia of Prophetic Hadiths

«Yàlla mu kawe mi day wax ki gën a woyof mbugal ci waa sawara ëllëg bis-pénc: boo moomoon li ci suuf lépp ndax danga ko jote sa bopp? Mu ne: waaw, mu ne ko: bëggoon naa ci yaw lu gën a néew loolu, fekk yaa ngi ca ndiggal Aadama, mooy nga bañ maa bokkaale ak dara nga lànk ne danga ma bokkaale ».

Aliyun Ibn Abii Taalib yal na ko Yàlla dollee gërëm dafa yónnee ci Yonente bi yal na ko Yàlla dolli xéewal ak mucc mu bawoo Yaman as wurus mu nekk ci abder bu nu wulli, te setaluñu ko sax ca suuf sa, nee na: mu sédale ko ci diggante ñenti nit, diggante Uyaynata ibn Badrin, ak Aqrah ibn Haabis, ak Saydul Xayri, ñenteel bi benn muy Halqamata walla muy Aamir ibn Attufayl, jenn waay ci ay àndandoom ne: nun de noo gënoon a yayoo lii ci ñii, nee na loolu egg ci Yonnente bi yal na ko Yàlla dolli xéewal ak mucc, mu wax ne: "mo ndax wóoluwuleen ma te man maay kóoluteg ki ci asamaan xibaaru asamaan dima dikkal suba ak ngoon", nee na jenn waay jug bët yi dugg, jë bi génn, kawaru sikkim bi sëq, mu wat kawar gi, mu gàtt kodaay, daal di ne: yaw Yonnente Yàlla bi, ragalal Yàlla, mu ne ko: "toskare ñeel na la, ndax du maa gën a yay ci waa suuf ci ragal Yàlla" nee na: waa ji dummooyu dem, Xaalid ibnul Waliid ne : yaw Yonnente Yàlla bi, ndax duma dagg baat bi? Mu ne ko: "déedéet, amaana moo ngi julli" Xaalid ne ko: bariwaa na kuy julli, di wax ci làmmiñam lu nekkul ci xolam, Yonnente Yàlla bi yal na ko Yàlla dolli xéewal ak mucc ne ko: "man digaluñu ma ma wëlbati xoli nit ñi, du caagine ma xotti seen biir yi" nee na: topp mu xool ko muy dem, mu wax ne: "dana génn ci ndiggul waa jii ay nit wow dañuy jàng téereb Yàlla bi mu tooy xepp, te du weesu seen put yi, dañuy génn ci diine kem ni fett gi di génne ci sànnikaay bi", te njort naa ne dafa wax ne: "bu ma leen fekke woon kon dinaa leen ray rayug Samuud".

Yonnente bi -yal na ko Yàlla dolli xéewal ak mucc- wax na jenn wax, ma wax Jeneen wax, yonnente bi -yal na ko Yàlla dolli xéewal ak mucc- dafa wax ne: " ku faatu fekk moo ngi wutal Yàlla ndend dana dugg sawara" man ma ne: ku faatu te wutalul Yàlla ndend dana dugg àjjana.

«Yàlla du xool seen i melo mbaa seen alal waaye seen xol lay xool ak seen i jëf».

«amul kenn ci yéen lu dul ne Yàlla dina wax ak moom, te kenn kuy firi du nekk seen diggante, mu xool ndayjooram du gis lu dul li mu jiital, mu xool càmmooñam du gis lu dul li mu jiital, mu xool kanamam du gis lu dul sawara wu jàkkarloo ak moom, ragalleen sawara donte dangeen joxe aw xaru tàndarma la».

Yónente Yàlla bi -yal na ko Yàlla dolli xéewal ak mucc- waxtaanal na nu te mooy aji-dëggal ba di ku ñu dëgggal ki mu ne: «kenn ci yéen dees na dajale am mbindam ci biiru yaayam ñent-fukki bis ak ñent-fukki guddi, mu nekk lumbuw dereet, kem loolu, nekk aw suux kem loolu, ñu yabal ci moom malaaka ma, ñu digal ko ñenti baat, mu bind ko: wërsëgam, ab digam, ak jëfam, ak day texeedi walla day texe, mu wal ca ruu, kenn ci yéen de dana jëf jëfi waa àjjana ba dara nekkul digganteem ak moom lu dul loxo, téere ba jiitu ko mu jëf jëfi waa sawara daal di dugg sawara, kenn ci yéen it dana jëf jëfi waa sawara ba dara doxul digganteem ak moom lu dul ab loxo, mu jëf jëfi waa àjjana daal di dugg àjjana».

"ñiy yërëme Aji-Yërëme ji dana leen yërëm, yërëmleen waa suuf, kon ka ca kaw asamaan dana leen yërëm.

Yónente bi -yal na ko Yàlla dolli xéewal ak mucc- Muhaas dafa toggoo woon ak moom ci benn waruwaay mune ko: «yaw Muhaas Ibn Jabal», mu ne ko: wuyu naa la yaw Yónente Yàlla bi, mu ne ko: «yaw Muhaas» mu ne ko wuyu naa la yaw Yónéte Yàlla bi, ñatti yoon, mu ne ko: « amul kenn kuy seede ne amul kenn ku ñu war a jaamu ku dul Yàlla ak ne Muhammat ndawul Yàlla la te mu dëggu ci xolam lu dul ne Yàlla dana ko araamal ca sawara», mu ne ko: yaw Yónente Yàlla bi, ndax duma ko wax nit ñi ngir ñu bég? Mu ne ko: «kon dañuy bàyyandiku». Muhaas waxe ko jamano yi muy faatu ngir bañ a bàkkaaru.