Encyclopedia of Prophetic Hadiths

((ئه‌وی د هه‌می نڤێژێن فه‌ڕز و یێن دی دا، د ڕه‌مه‌زانێدا و د ده‌مێن دیدا (الله أكبر) دگۆت، ده‌مێ بۆ نڤێژێ ڕادبوو (الله أكبر) دگۆت، پاشی ده‌مێ دچوو ڕكوعێ (الله أكبر) دگۆت، پاشی دگۆت: سمع الله لمن حمده، پاشی دگۆت: ربنا ولك الحمد، به‌ری كو بچیته‌ سوجدێ، پاشی دگۆت: الله أكبر ده‌مێ دچوو سوجدێ، پاشی دگۆت: الله أكبر ده‌مێ سه‌رێ خۆ ژ سوجدێ ڕادكر، پاشی دگۆت: الله أكبر ده‌مێ سوجده‌ دبر، پاشی دگۆت: الله أكبر ده‌مێ سه‌رێ خۆ ژ سوجدێ ڕادكر، پاشی (الله أكبر) دگۆت ده‌مێ پشتی ته‌حیاتا ئێكێ ڕادبووڤه‌ بۆ ڕ‌كاعه‌تا سێیێ، و ئه‌ڤه‌ د هه‌می ڕكاعه‌تاندا دكر هه‌تا نڤێژ ب دویماهیك دهات، پاشی ده‌مێ نڤێژ ب دویماهیك دئینا دگۆت: ئه‌ز ب وی كه‌مه‌ یێ نه‌فسا من د ده‌ستیدا، ئه‌ز ژ هه‌مییان نێزیكترم ب نڤێژا پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن)، ئه‌ڤه‌ نڤێژا وی بوو هه‌تا ژ دونیایێ وه‌غه‌ر كری)).

((ئه‌و هاته‌ ده‌ڤ پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) و گۆت: ئه‌ی پێغه‌مبه‌رێ خودێ، ب ڕاستی شه‌یتان یێ كه‌ڤتییه‌ د ناڤبه‌را من و نڤێژ و قورئان خواندنا مندا و ل به‌ر من تێكدده‌ت، ئینا پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ((ئه‌و شه‌یتانه‌كه‌ ناڤێ وی خینزه‌به‌، ئه‌گه‌ر ته‌ هه‌ست پێ كر؛ ئێكسه‌ر خۆ ب خودێ بپارێزه‌ ژ وی و سێ جاران تفكه‌‌ لایێ خۆ یێ چه‌پێ))، گۆت: من ژی ئه‌و كار كر و خودێ ئه‌و (شه‌یتانه‌) ژ من دویر ئێخست)).

((ئه‌گه‌ر هوین چوونه‌ د نڤێژێدا؛ ڕێزێن خۆ ڕاست بكه‌ن، پاشی بلا ئێك ژ هه‌وه‌ ببيته‌ پێشنڤێژێ هه‌وه‌، ڤێجا ئه‌گه‌ر پێشنڤێژی (تكبيرة الإحرام) كر (ئانكو گۆت: الله أكبر)؛ هوین ژی وێ بێژن، و ئه‌گه‌ر فاتیحه‌ خواند و گه‌هشته‌: غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلا الضَّالِّينَ} [الفاتحة: 7]، هوین بێژن: ئامین؛ ئه‌گه‌ر هوین ڤێ بكه‌ن؛ خودێ دێ به‌رسڤا دوعایا هه‌وه‌ ده‌ت، و ئه‌گه‌ر پێشنڤێژی گۆت (الله أكبر) و چوو ڕكوعێ؛ هوین ژی وه‌بكه‌ن، چونكی پێشنڤێژ به‌ری هه‌وه‌ دچیته‌ ڕكوعێ و به‌ری هه‌وه‌ ژی ڕادبیت))، پاشی پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ((ڤێجا ئه‌و ده‌مێ كێم یێ پێشنڤێژ به‌ری هه‌وه‌ دچیته‌ ڕكوعێ دێ بۆ هه‌وه‌ هێته‌ قه‌ره‌بووكرن ب وێ پاشكه‌ڤتنا هه‌وه‌ پشتی پێشنڤێژ ڕادبیت و ب ڤێ چه‌ندێ ده‌مێ ڕكوعا هه‌وه‌ و یا پێشنڤێژی دێ وه‌ك ئێك بیت))، و ئه‌گه‌ر پێشنڤێژی گۆت: (سَمِعَ اللهُ لِمَنْ حَمِدَهُ)، هوین بێژن: (اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ)، ئه‌گه‌ر مه‌ئمومان ئه‌و گۆت، خودایێ مه‌زن دێ گوهـ ل دوعا و گۆتنا وان بیت، چونكی خودایێ مه‌زن ل سه‌ر ئه‌زمانێ پێغه‌مبه‌رێ خۆ گۆتییه‌: (سَمِعَ اللهُ لِمَنْ حَمِدَهُ). پاشی ئه‌گه‌ر پێشنڤێژی گۆت (الله أكبر) و چوو سوجدێ؛ هوین ژی وەبکەن، پێشنڤێژ به‌ری هه‌وه‌ دچیته‌ سوجدێ و به‌ری هه‌وه‌ ژی سه‌رێ خۆ ڕادكه‌ت))، پاشی پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ((ڤێجا ئه‌و ده‌مێ كێم یێ پێشنڤێژ به‌ری هه‌وه‌ دچته‌ سوجدێ دێ بۆ هه‌وه‌ هێته‌ قه‌ره‌بووكرن ب وێ پاشكه‌ڤتنا هه‌وه‌ پشتی پێشنڤێژ ڕادبیت و ب ڤێ چه‌ندێ ده‌مێ سوجدا هه‌وه‌ و یا پێشنڤێژی دێ وه‌ك ئێك بیت، و ده‌مێ ڕوینشتنا بۆ ته‌حیاتێ؛ بلا ده‌سپێكا ئاخڤتنا هه‌وه‌ ئه‌ڤه‌ بیت هوین بێژن: (التَّحِيَّاتُ الطَّيِّبَاتُ الصَّلَوَاتُ لِلهِ، السَّلَامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ، السَّلَامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللهِ الصَّالِحِينَ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ) )).

پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ده‌مێ ده‌ست ب نڤێژێ دكر ده‌ستێن خۆ هه‌تا ڕاستا هه‌ردوو ملێن خۆ بلند دكرن، ده‌مێ ته‌كبیرا چوونا ڕكوعێ دكر و ده‌مێ سه‌رێ خۆ ژ ڕوكوعێ بلند دكر، هه‌ر ده‌ستێن خۆ بلند دكرن و دگۆت: «سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ، رَبَّنَا وَلَكَ الحَمْدُ»، و ئه‌ڤه‌ د سوجدێدا نه‌دكر.

((پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ده‌مێ پشتا خۆ ژ ڕكوعێ ڕاست دكر دگۆت: (سَمِعَ اللهُ لِمَنْ حَمِدَهُ) ئانكو: خودێ گوھ ل وی بوو یێ حه‌مد و سوپاسییا وی كری، یا خودێ؛ خودایێ مه‌، حه‌مد و سوپاسی هه‌می بۆ ته‌نه‌، پڕی ئه‌سمانان و پڕی ئه‌ردی و پڕی هه‌ر تشته‌كێ دی یێ پاشی ته‌ بڤێت)).

پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ته‌حیات (ته‌شه‌هود) نیشا من دا، د ده‌مه‌كیدا ده‌ستێ من د ناڤبه‌را هه‌ردوو ده‌ستێن ویدا بوو، هه‌روه‌كی چاوا سووڕه‌ته‌كا قورئانێ نیشا من ددا: ((التَّحِيَّاتُ لِلَّهِ، وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ، السَّلاَمُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ، السَّلاَمُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللَّهِ الصَّالِحِينَ، أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ)) ئانكو: ((سلاڤ و په‌رستن بۆ خودێنه‌، نڤێژ و كریارێن پاقژ بۆ خودێنه‌، سلاڤ ل سه‌ر ته‌ بن ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر و دلۆڤانی و به‌ره‌كه‌تێن خودێ ل سه‌ر ته‌ بن، سلاڤ ل سه‌ر مه‌ و ل سه‌ر عه‌بدێن خودێ یێن چاك بن، ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو ژ ئه‌لڵاهی پێڤه‌تر چ خودایێن ژ هه‌ژی په‌رستنێ نینن و ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو موحه‌ممه‌د عه‌بدێ خودێ و پێغه‌مبه‌رێ وییه‌)). و د ڤه‌گوهاستنه‌كا دیدا هاتییه‌: ((إِنَّ اللهَ هُوَ السَّلَامُ، فَإِذَا قَعَدَ أَحَدُكُمْ فِي الصَّلَاةِ فَلْيَقُلْ: التَّحِيَّاتُ لِلَّهِ وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ السَّلَامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ، السَّلَامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللهِ الصَّالِحِينَ، فَإِذَا قَالَهَا أَصَابَتْ كُلَّ عَبْدٍ لِلَّهِ صَالِحٍ فِي السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ، ثُمَّ يَتَخَيَّرُ مِنَ الْمَسْأَلَةِ مَا شَاءَ)) ئانكو: ((ب ڕاستی خودێ بخۆ سه‌لامه‌، ڤێجا ده‌مێ ئێك ژ هه‌وه‌ د نڤێژێدا ڕوینشت بلا بێژیت: سلاڤ و په‌رستن بۆ خودێنه‌، نڤێژ و كریارێن پاقژ بۆ خودێنه‌، سلاڤ ل سه‌ر ته‌ بن ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر و دلۆڤانی و به‌ره‌كه‌تێن خودێ ل سه‌ر ته‌ بن، سلاڤ ل سه‌ر مه‌ و ل سه‌ر عه‌بدێن خودێ یێن چاك بن، ده‌مێ ئه‌ڤه‌ گۆت؛ دێ گه‌هیته‌ هه‌ر عه‌بده‌كێ چاك يێ خودێ ل ئه‌سمان و ئه‌ردی، ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو ژ ئه‌لڵاهی پێڤه‌تر چ خودایێن ژ هه‌ژی په‌رستنێ نینن و ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو موحه‌ممه‌د عه‌بدێ خودێ و پێغه‌مبه‌رێ وییه، پاشی تشتێ وی دڤێت دێ بۆ خۆ داخواز کەت‌)).

((فه‌رمان ل من هاتییه‌ كرن كو سوجدێ ل سه‌ر حه‌فت هه‌ستییان ببه‌م: ل سه‌ر ئه‌نییێ -و ب ده‌ستێ خۆ ئاماژه‌ كره‌ دفنا خۆ-، هه‌ردوو ده‌ستان، هه‌ردوو چۆكان و سه‌رێ تبلێن پێیان و كو جلك و پرچا خۆ كۆم نه‌كه‌م)).

هنده‌ك زه‌لام هاتنه‌ ده‌ڤ سه‌هلێ كوڕێ سه‌عدێ ساعدی و ناكوكی و دووبه‌ره‌كی كه‌ڤتبوو د ناڤبه‌را واندا ل سه‌ر وێ ئێكێ كا ئه‌رێ مینبه‌را (پێغه‌مبه‌ری) ژ كیژ داری بوو، ڤێجا وان پرسیار ژێ كر، وی ژی گۆت: سویند ب خودێ ئه‌ز دزانم كا ئه‌و ژ چییه‌ و من ئه‌و ل ڕۆژا ئێكێ یا هاتییه‌ دانان دیت و ل وێ ڕۆژا پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ل سه‌ر ڕوینشتی، پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) كه‌سه‌ك فرێكره‌ ده‌ڤ فلان ژنێ - ژنه‌كا ئه‌نصاڕی بوو سه‌هلی ناڤێ وێ گۆت - و گۆتێ: ((فه‌رمانێ ل خولامێ خۆ یێ دارتاش بكه‌ كو هنده‌ك پارچه‌ داران (مینبه‌ره‌كێ) بۆ من چێكه‌ت دا ده‌مێ ئه‌ز بۆ خه‌لكی دئاخڤم ل سه‌ر ڕوینمه‌ خوار))، وێ ژنێ ژی فه‌رمان لێ كر و وی ژی ژ دارا (طرفاء الغابة) - جهه‌كه‌ ل نێزیك مه‌دینێ بۆ لایێ شامێ - بۆ چێكر، پاشی مینبه‌ر ئینا و وێ ژنێ ژی بۆ پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) فرێكر، وی ژی فه‌رمان كر و ل ڤێره‌ هاته‌ دانان، پاشی من دیت پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) نڤێژ ل سه‌ر كر و (الله أكبر) گۆت و هێشتا ئه‌و یێ ل سه‌ر، پاشی چوو ڕكوعێ و هێشتا یێ ل سه‌ر، پاشی پاشڤه‌ هات و ل بنێ مینبه‌رێ چوو سوجدێ، پاشی زڤڕیڤه‌، ده‌مێ ب دویماهیك هاتی؛ به‌ره‌ڤ خه‌لكی زڤڕی و گۆت: ((گه‌لی خه‌لكی؛ من ئه‌ڤ چه‌نده‌ كر، ب تنێ بۆ هندێ دا‌ هوین دویڤچوونا من بكه‌ن و فێری نڤێژا من ببن)).