((پشكێن میراتی یێن دیار و ئاشكه‌را بده‌نه خودانێن وان، ئه‌وا دمینیت ژی بۆ نێزیكترین زه‌لامییه ژ مرۆڤێن مری))
ژ ئبن عه‌باسی (خودێ ژ هه‌ردووكان ڕازی بیت) كو پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت:
((پشكێن میراتی یێن دیار و ئاشكه‌را بده‌نه خودانێن وان، ئه‌وا دمینیت ژی بۆ نێزیكترین زه‌لامییه ژ مرۆڤێن مری)).
«أَلْحِقُوا الفَرَائِضَ بِأَهْلِهَا، فَمَا بَقِيَ فَلِأَوْلَى رَجُلٍ ذَكَرٍ».
پێغه‌مبه‌ر (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) فه‌رمانێ ل وان كه‌سان دكه‌ت یێن سه‌رپه‌رشتییا دابه‌شكرنا میراتی دكه‌ن كو ئه‌و ڤی میراتی ب دابه‌شكرنه‌كا دادپه‌روه‌ر و شه‌رعی وه‌كی خودایێ مه‌زن ڤیای ل سه‌ر كه‌سێن ژ هه‌ژی دابه‌ش بكه‌ن، ڤێجا كا د په‌ڕتووكا خودێدا هه‌ر میراتگره‌كی چه‌ند بۆ هاتییه دیار كرن بده‌نێ، كو ئه‌و ژی دوو سێئێك و سێئێكه‌ك و شه‌شئێك و نیڤ و چارئێك و هه‌شتئێكن، ئه‌وا پشتی هنگی ژی دمینیت؛ ئه‌ڤ دابه‌شكه‌ره دێ وێ ژی ده‌نه وی كه‌سێ ژ هه‌مییان نێزیكتر بیت بۆ مری ژ زه‌لامان و (د شه‌ریعه‌تیدا) ئه‌ڤ كه‌سه ب (عه‌صه‌به) دهێنه ناڤكرن.
ئه‌ڤ فەرموودە بناخه‌یه‌كه بۆ دابه‌شكرنا میراتی.
دابه‌شكرنا میراتی دێ ژ میراتگران هێته ده‌ستپێكرن.
هه‌ر تشته‌كێ ژ میراتی دمینیت پشتی میراتگر هه‌می پشكێن خۆ دبه‌ن؛ بۆ (عه‌صه‌بانه).
كه‌سێ ژ هه‌مییان نێزیكتر پاشی یێ پشتی وی دێ هێته پێشئێخستن، ڤێجا چێنابیت (عه‌صه‌به‌كێ) دویر وه‌كی مامی بهێته پێشئێخستن ل ده‌مێ هه‌بوونا (عه‌صه‌به‌كێ) نێزیك وه‌كی بابی.
ئه‌گه‌ر میرات هه‌می بۆ میراتگران چوو و پشكێن وان بوون؛ هنگی چ ناگه‌هیته (عه‌صه‌بی).
زێده‌تر (10)
صه‌حیحا بۆخاری (8/ 152) (6737).
صه‌حیحا موسلمی (3/ 1233 - 1234) (1615).
فتح الباري.
لابن حجر (12/ 28).
الإلمام بشرح عمدة الأحكام.
لإسماعيل الأنصاري (2/ 53).
تيسير العلام شرح عمدة الأحكام.
لعبد الله البسام (ص554).
خلاصة الكلام شرح عمدة الأحكام.
لفيصل آل مبارك (ص276).