Skip to content

«هر کس در حالی که روزه‌دار است، فراموش کند و بخورد یا بیاشامد، پس باید روزه‌اش را کامل کند، زیرا این الله است که به او غذا داده و او را نوشانده است».

از ابوهُریره رضی الله عنه روایت است که گفت: رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند:

«مَنْ نَسِيَ وَهُوَ صَائِمٌ، فَأَكَلَ أَوْ شَرِبَ، فَلْيُتِمَّ صَوْمَهُ، فَإِنَّمَا أَطْعَمَهُ اللهُ وَسَقَاهُ». یعنی: «هر کس در حالی که روزه‌دار است، فراموش کند و بخورد یا بیاشامد، پس باید روزه‌اش را کامل کند، زیرا این الله است که به او غذا داده و او را نوشانده است».

«مَنْ نَسِيَ وَهُوَ صَائِمٌ، فَأَكَلَ أَوْ شَرِبَ، فَلْيُتِمَّ صَوْمَهُ، فَإِنَّمَا أَطْعَمَهُ اللهُ وَسَقَاهُ».

بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارند
حديث صحيح
شرح

پیامبر صلی الله علیه و سلم بیان کرده‌اند که هر کس در روزهٔ واجب یا مستحب از روی فراموشی بخورد یا بیاشامد، باید روزه‌اش را کامل کند و آن را باز نکند؛ زیرا او قصد افطار کردن نداشته است، و آن [خوردنی و آشامیدنی] رزقی بوده که خداوند به سوی او فرستاده و به او غذا داده و او را نوشانده است.

از نکات این حدیث

صحیح بودنِ روزهٔ کسی که از روی فراموشی می‌خورد یا می‌آشامد.

بر کسی که از روی فراموشی می‌خورد یا می‌آشامد، گناهی نیست؛ زیرا به اختیار او نبوده است.

لطف خداوند به بندگانش و آسان گرفتن بر آنان و برداشتن سختی و مشقت از ایشان.

روزهٔ روزه‌دار با هیچ‌یک از مُفطرات (چیزهایی که روزه را باطل می‌کند) باطل نمی‌شود، مگر با وجود سه شرط: اول: اینکه آگاه باشد، پس اگر جاهل باشد، روزه‌اش باطل نمی‌شود. دوم: اینکه به یاد داشته باشد، پس اگر فراموشکار باشد، روزه‌اش صحیح است و قضایی بر او نیست. سوم: اینکه مختار باشد و مجبور نشده باشد، به این معنا که با اختیار خود مُفطِرات را مصرف کند.

منابع
بیشتر (8)

صحیح بخاری (3/ 31) (1933).

صحیح مسلم (2/ 809) (1155).

تيسير العلام.

لعبد الله البسام (ص319).

تنبيه الأفهام شرح عمدة الأحكام.

لابن عثيمين (3/ 422).

خلاصة الكلام على عمدة الأحكام.

لفيصل آل مبارك (ص148).