Skip to content

نماز مرد در جماعت بر نمازش در خانه‌اش و نمازش در (محل کارش در) بازار بیست و چند درجه برتری دارد

از ابوهریره ـ رضی الله عنه ـ روایت است که رسول الله ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمود:

«صَلَاةُ الرَّجُلِ فِي جَمَاعَةٍ تَزِيدُ عَلَى صَلَاتِهِ فِي بَيْتِهِ وَصَلَاتِهِ فِي سُوقِهِ بِضْعًا وَعِشْرِينَ دَرَجَةً، وَذَلِكَ أَنَّ أَحَدَهُمْ إِذَا تَوَضَّأَ فَأَحْسَنَ الْوُضُوءَ، ثُمَّ أَتَى الْمَسْجِدَ لَا يَنْهَزُهُ إِلَّا الصَّلَاةُ، لَا يُرِيدُ إِلَّا الصَّلَاةَ، فَلَمْ يَخْطُ خَطْوَةً إِلَّا رُفِعَ لَهُ بِهَا دَرَجَةٌ، وَحُطَّ عَنْهُ بِهَا خَطِيئَةٌ، حَتَّى يَدْخُلَ الْمَسْجِدَ، فَإِذَا دَخَلَ الْمَسْجِدَ كَانَ فِي الصَّلَاةِ مَا كَانَتِ الصَّلَاةُ هِيَ تَحْبِسُهُ، وَالْمَلَائِكَةُ يُصَلُّونَ عَلَى أَحَدِكُمْ مَا دَامَ فِي مَجْلِسِهِ الَّذِي صَلَّى فِيهِ، يَقُولُونَ: اللهُمَّ ارْحَمْهُ، اللهُمَّ اغْفِرْ لَهُ، اللهُمَّ تُبْ عَلَيْهِ، مَا لَمْ يُؤْذِ فِيهِ، مَا لَمْ يُحْدِثْ فِيهِ»: «نماز مرد در جماعت بر نمازش در خانه‌اش و نمازش در (محل کارش در) بازار بیست و چند درجه برتری دارد، چنانکه اگر یکی از آنها خوب وضو بگیرد و سپس به مسجد بیاید و انگيزه‌ای جز نماز بلندش نکرده باشد و قصدی جز نماز نداشته باشد، گامی برنمی‌دارد مگر آنکه با آن یک درجه بر درجات او افزوده می‌شود و یک گناه از او پاک می‌شود تا آنکه وارد مسجد شود؛ و چون وارد مسجد شد تا وقتی که در انتظار نماز است، در حال نماز خواهد بود؛ و تا وقتی که یکی از شما در جایی باشد که در آن نماز خوانده است ملائکه بر او درود می‌فرستند و می‌گویند: بارالها، او را مورد رحمت قرار ده، یا الله، او را بیامرز، بارالها، توبه‌اش را بپذیر؛ تا وقتی که در آن مجلس، آزار نرساند و وضویش باطل نشود».

«صَلَاةُ الرَّجُلِ فِي جَمَاعَةٍ تَزِيدُ عَلَى صَلَاتِهِ فِي بَيْتِهِ وَصَلَاتِهِ فِي سُوقِهِ بِضْعًا وَعِشْرِينَ دَرَجَةً، وَذَلِكَ أَنَّ أَحَدَهُمْ إِذَا تَوَضَّأَ فَأَحْسَنَ الْوُضُوءَ، ثُمَّ أَتَى الْمَسْجِدَ لَا يَنْهَزُهُ إِلَّا الصَّلَاةُ، لَا يُرِيدُ إِلَّا الصَّلَاةَ، فَلَمْ يَخْطُ خَطْوَةً إِلَّا رُفِعَ لَهُ بِهَا دَرَجَةٌ، وَحُطَّ عَنْهُ بِهَا خَطِيئَةٌ، حَتَّى يَدْخُلَ الْمَسْجِدَ، فَإِذَا دَخَلَ الْمَسْجِدَ كَانَ فِي الصَّلَاةِ مَا كَانَتِ الصَّلَاةُ هِيَ تَحْبِسُهُ، وَالْمَلَائِكَةُ يُصَلُّونَ عَلَى أَحَدِكُمْ مَا دَامَ فِي مَجْلِسِهِ الَّذِي صَلَّى فِيهِ، يَقُولُونَ: اللهُمَّ ارْحَمْهُ، اللهُمَّ اغْفِرْ لَهُ، اللهُمَّ تُبْ عَلَيْهِ، مَا لَمْ يُؤْذِ فِيهِ، مَا لَمْ يُحْدِثْ فِيهِ».

بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارند
حديث صحيح
شرح

پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ خبر می‌دهد که چون مسلمان در جماعت نماز بگزارد، این نمازش بیست و چند درجه بهتر از نمازش در خانه‌اش یا دکانش در بازار است. سپس به بیان سبب آن می‌پردازد که: وقتی مرد خوب، کامل و نیکو وضو بگیرد، سپس به سوی مسجد برود درحالی‌که چیزی جز ارادهٔ نماز او را خارج نکرده باشد، هیچ گامی برنمی‌دارد مگر آنکه با آن درجه‌ای بر درجات و منزلتش افزوده می‌شود و گناهی از گناهانش پاک می‌شود، پس چون به مسجد داخل شود و به انتظار نماز بنشیند، تا وقتی که در انتظار نماز است اجر و ثواب نماز به او می‌رسد و تا وقتی که در جایی باشد که آنجا نماز خوانده است، ملائکه برای او دعا می‌کنند و می‌گویند: «بارالها او را بیامرز، بارالها او را رحمت کن، بارالها بر او بازگرد» تا وقتی که وضویش را باطل نکرده باشد یا کاری نکرده باشد که باعث آزار مردم یا ملائکه شود.

معانی کلمات

بِضعا: البضع: من الثلاثة إلى العشرة.

از نکات این حدیث

نماز شخصی که به تنهایی در خانه یا بازار نماز می‌خواند، درست است اما به سبب ترک بدون عذر نماز جماعت گناهکار می‌شود.

نماز جماعت در مسجد، بیست و پنج یا بیست و شش یا بیست و هفت درجه بهتر از نمازی است که شخص به تنهایی می‌خواند.

یکی از وظایف ملائکه، دعا برای مؤمنان است.

فضیلت با وضو رفتن به مسجد.

منابع
بیشتر (13)

صحیح بخاری (1/ 103) (477).

صحیح مسلم (1/ 459) (649).

نزهة المتقين شرح رياض الصالحين.

مجموعة من الباحثين (1/ 26).

كنوز رياض الصالحين.

لمجموعة من الباحثين (1/ 178).

شرح رياض الصالحين.

لابن عثيمين (1/ 72).

تطريز رياض الصالحين.

لفيصل آل مبارك (ص15).

بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين.

لسليم الهلالي (1/ 43).

المعجم الوسيط (1/ 60).