“ไม่มีชายคนใดที่กล่าวหาอีกคนหนึ่งว่าเป็นคนผิดศีลธรรม และไม่มีชายคนใดกล่าวหาอีกคนหนึ่งว่าเป็นผู้ปฏิเสธศรัทธา เว้นแต่สิ่งนั้นก็จะกลับคืนมาสู่เขา หากคนๆ นั้นไม่ได้เป็นเช่นนั้น”
จากอบูษัรริน เราะฎิยัลลอฮุอันฮุ ได้ยินท่านนบี ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม กล่าวว่า:
“ไม่มีชายคนใดที่กล่าวหาอีกคนหนึ่งว่าเป็นคนผิดศีลธรรม และไม่มีชายคนใดกล่าวหาอีกคนหนึ่งว่าเป็นผู้ปฏิเสธศรัทธา เว้นแต่สิ่งนั้นก็จะกลับคืนมาสู่เขา หากคนๆ นั้นไม่ได้เป็นเช่นนั้น”
«لاَ يَرْمِي رَجُلٌ رَجُلًا بِالفُسُوقِ، وَلاَ يَرْمِيهِ بِالكُفْرِ، إِلَّا ارْتَدَّتْ عَلَيْهِ، إِنْ لَمْ يَكُنْ صَاحِبُهُ كَذَلِكَ».
ท่านนบี ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะสัลลัม ได้เตือนว่าใครก็ตามที่พูดกับคนอื่นว่า: คุณเป็นคนบาป หรือ: คุณเป็นคนปฏิเสธศรัทธา หากเขาไม่เป็นไปตามที่เขาพูด เขาก็เป็นคนที่สมควรได้รับกับลักษณะข้างต้นและคำกล่าวของเขาจะถูกคืนกลับไป แต่ถ้าเป็นอย่างที่เขาพูดไว้ ก็จะไม่มีอะไรคืนให้เขา เพราะเขาสัตย์จริงในสิ่งที่เขาพูด
ห้ามมิให้ผู้คนกล่าวหาบุคคลอื่นว่าเป็นคนปฏิเสธศรัทธาหรือผิดศีลธรรม โดยไม่มีเหตุผลตามบัญญัติอิสลาม
การตรวจสอบและพิจารณาให้รอบคอบก่อนที่จะตัดสินผู้คนนั้นเป็นสิ่งจำเป็น
อิบนุ ดะกีก อัล-อีด กล่าวว่า: "นี่เป็นคำเตือนอย่างรุนแรงสำหรับผู้ที่กล่าวหาว่าใครบางคนในหมู่มุสลิมเป็นผู้ปฏิเสธศรัทธา ทั้งที่ความจริงไม่ได้เป็นเช่นนั้น ซึ่งเป็นสิ่งที่อันตรายอย่างยิ่ง"
อิบนุ หะญาร์ อัล-อัสเกาะลานีย์ กล่าวว่า: อย่างไรก็ตาม การที่เขาไม่ได้กลายเป็นคนชั่วหรือผู้ปฏิเสธศรัทธา (กาฟิร) เพียงเพราะกล่าวกับเขาว่า “เจ้าเป็นคนชั่ว” ไม่ได้หมายความว่าเขาจะไม่เป็นบาปในการพูดเช่นนั้น ในกรณีนี้ต้องอธิบาย : หากมีเจตนาที่จะตักเตือนเขาหรือเตือนผู้อื่นด้วยการชี้แจงสภาพของเขา ก็เป็นสิ่งที่อนุญาต แต่หากมีเจตนาที่จะเยาะเย้ยหรือเผยแพร่ความผิดของเขาเพียงเพื่อทำร้ายเขา ก็ไม่อนุญาต เพราะเขาถูกสั่งให้ปกปิดข้อบกพร่องของคนผู้นั้น และให้คำสอนหรือเตือนด้วยวิธีที่ดี ดังนั้นหากสามารถทำเช่นนั้นได้ด้วยความนุ่มนวลก็ไม่ควรทำด้วยความรุนแรง เพราะอาจเป็นสาเหตุที่ทำให้เขาทำบาปนั้นซ้ำๆ และยึดมั่นในสิ่งนั้นตามนิสัยของหลายๆ คนที่มีความรู้สึกทระนง โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากผู้ตักเตือนมีสถานะต่ำกว่าผู้ที่ถูกตักเตือน
เศาะฮีห์ อัลบุคอรีย์ (8/ 15) (6045).
เศาะฮีห์ มุสลิม (1/ 79) (61).
เพิ่มเติม (10)
نزهة المتقين.
لمجموعة من الباحثين (2/ 1073).
كنوز رياض الصالحين.
لمجموعة من الباحثين (18/ 446).
بهجة الناظرين.
لسليم الهلالي (3/ 82).
شرح رياض الصالحين.
لابن عثيمين (6/ 220).
التنوير شرح الجامع الصغير.
للصنعاني (9/ 275).
อ้างอิงในหนังสือ
4 หนังสือเพิ่มเติม (4)
- رياض الصالحينرياض الصالحين مع فوائد وهدايات - 7«لا يَرمي رجُلٌ رجُلاً بالفسْقِ أو الكُفْرِ إلَّا ارتَدَّتْ عليْه، إنْ لمْ يَكُنْ صاحبُهُ كذلكَ».
- مادة العقيدة الإسلامية(لا يَرْمِي رَجُلٌ رَجُلًا بِالْفُسُوقِ، وَلا يَرْمِيهِ بِالْكُفْر، ِ إِلَّا ارْتَدَّتْ عَلَيْهِ، إِنْ لَمْ يَكُنْ صَاحِبُهُ كَذَلِكَ )[176].
- مجموعة زاد العقيده (4)العقيدة 4«لا يَرْمِي رَجُلٌ رَجُلًا بِالفُسُوقِ، وَلا يَرْمِيهِ بِالكُفْر، إِلَّا ارْتَدَّتْ عَلَيْهِ، إِنْ لَمْ يَكُنْ صاحِبُهُ كَذَلِكَ».
- نبراس طالب (4)1«لاَ يَرْمِي رَجُلٌ رَجُلًا بِالفُسُوقِ، وَلاَ يَرْمِيهِ بِالكُفْرِ، إِلَّا ارْتَدَّتْ (رجعت)عَلَيْهِ، إِنْ لَمْ يَكُنْ صَاحِبُهُ كَذَلِكَ»