Skip to content
417 Hadiths

Encyclopedia of Prophetic Hadiths

Filter results

24 of 417 cards

Clear filters
پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ته‌حیات (ته‌شه‌هود) نیشا من دا، د ده‌مه‌كیدا ده‌ستێ من د ناڤبه‌را هه‌ردوو ده‌ستێن ویدا بوو، هه‌روه‌كی چاوا سووڕه‌ته‌كا قورئانێ نیشا من ددا: ((التَّحِيَّاتُ لِلَّهِ، وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ، السَّلاَمُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ، السَّلاَمُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللَّهِ الصَّالِحِينَ، أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ)) ئانكو: ((سلاڤ و په‌رستن بۆ خودێنه‌، نڤێژ و كریارێن پاقژ بۆ خودێنه‌، سلاڤ ل سه‌ر ته‌ بن ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر و دلۆڤانی و به‌ره‌كه‌تێن خودێ ل سه‌ر ته‌ بن، سلاڤ ل سه‌ر مه‌ و ل سه‌ر عه‌بدێن خودێ یێن چاك بن، ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو ژ ئه‌لڵاهی پێڤه‌تر چ خودایێن ژ هه‌ژی په‌رستنێ نینن و ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو موحه‌ممه‌د عه‌بدێ خودێ و پێغه‌مبه‌رێ وییه‌)). و د ڤه‌گوهاستنه‌كا دیدا هاتییه‌: ((إِنَّ اللهَ هُوَ السَّلَامُ، فَإِذَا قَعَدَ أَحَدُكُمْ فِي الصَّلَاةِ فَلْيَقُلْ: التَّحِيَّاتُ لِلَّهِ وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ السَّلَامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ، السَّلَامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللهِ الصَّالِحِينَ، فَإِذَا قَالَهَا أَصَابَتْ كُلَّ عَبْدٍ لِلَّهِ صَالِحٍ فِي السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ، ثُمَّ يَتَخَيَّرُ مِنَ الْمَسْأَلَةِ مَا شَاءَ)) ئانكو: ((ب ڕاستی خودێ بخۆ سه‌لامه‌، ڤێجا ده‌مێ ئێك ژ هه‌وه‌ د نڤێژێدا ڕوینشت بلا بێژیت: سلاڤ و په‌رستن بۆ خودێنه‌، نڤێژ و كریارێن پاقژ بۆ خودێنه‌، سلاڤ ل سه‌ر ته‌ بن ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر و دلۆڤانی و به‌ره‌كه‌تێن خودێ ل سه‌ر ته‌ بن، سلاڤ ل سه‌ر مه‌ و ل سه‌ر عه‌بدێن خودێ یێن چاك بن، ده‌مێ ئه‌ڤه‌ گۆت؛ دێ گه‌هیته‌ هه‌ر عه‌بده‌كێ چاك يێ خودێ ل ئه‌سمان و ئه‌ردی، ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو ژ ئه‌لڵاهی پێڤه‌تر چ خودایێن ژ هه‌ژی په‌رستنێ نینن و ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو موحه‌ممه‌د عه‌بدێ خودێ و پێغه‌مبه‌رێ وییه، پاشی تشتێ وی دڤێت دێ بۆ خۆ داخواز کەت‌)).
فه‌رمووده‌یه‌كا دروسته‌ بۆخاری و موسلم ڤه‌دگوهێزن
التصنيف الشرعيصفة الصلاة، أذكار الصلاةموضوعات الحديثأركان الصلاة، صفة الصلاة
((كریار شه‌ش (جۆرن)، خه‌لك ژی چار (جۆرن)، (كریار ب ڤی ڕه‌نگینه‌) دوو د فه‌ركه‌رن و كریار یا هه‌ی ئێك ب ئێكێیه‌ و خێر یا هه‌ی ب ده‌ھ خێرێن وه‌كی خۆیه‌، خێر یا هه‌ی ب حه‌فسه‌د خێرێن وه‌كی خۆیه‌، ڤێجا هندیكه‌ هه‌ردوو فه‌ركه‌رن (ئه‌و ئه‌ڤه‌نه‌): هه‌ر كه‌سێ بمریت و چ شریك و هه‌ڤالان بۆ خودێ دروست نه‌كه‌ت؛ دێ چیته‌ به‌حه‌شتێ و هه‌ر كه‌سێ بمریت و شریك و هه‌ڤاله‌كی بۆ خودێ دروست بكه‌ت؛ دێ چیته‌ جه‌هنه‌مێ. هندیكه‌ ئه‌و كریاره‌ یا ئێك ب ئێكێیه‌: ئه‌ڤه‌ ئه‌وه‌ ده‌مێ كه‌سه‌ك ئنیه‌تا كرنا خێره‌كێ دئینیت، هه‌تا دلێ وی هه‌ست پێ دكه‌ت و خودێ وێ چه‌ندێ ژ وی دزانیت (كو ئنیه‌تا وی یا دروسته‌ و ژ دل دڤێت وێ خێرێ بكه‌ت)، هنگی دێ خێره‌ك بۆ هێته‌ نڤیسین و هه‌ر كه‌سێ گونه‌هه‌كێ بكه‌ت؛ دێ گونه‌هه‌ك ل سه‌ر هێته‌ نڤیسین و هه‌ر كه‌سێ خێره‌كێ بكه‌ت؛ دێ بۆ وی ب ده‌ھ خێرێن وه‌كی وێ هێته‌ نڤیسین، هه‌ر كه‌سێ تشته‌كی د ڕێكا خودێدا بكه‌ته‌ خێر و بمه‌زێخیت؛ هنگی خێره‌ك بۆ وی ب حه‌فسه‌د خێرایه‌. هندیكه‌ خه‌لكه‌؛ هنده‌ك ژ وان ل دونیایێ به‌رده‌ستێ وان یێ هاتییه‌ به‌رفره‌هكرن و ل ئاخره‌تێ به‌رده‌ستێ وان دێ هێته‌ به‌رته‌نگكرن، هنده‌كێن دی ل دونیایێ به‌رده‌ستێ وان یێ هاتییه‌ به‌رته‌نگكرن و ل ئاخره‌تێ دێ هێته‌ به‌رفره‌هكرن، هنده‌كێن دی ل دونیا و ئاخره‌تێ به‌رده‌ستێ وان یێ هاتییه‌ به‌رته‌نگكرن و هنده‌كێن دی ل دونیا و ئاخره‌تێ به‌رده‌ستێ وان یێ هاتییه‌ به‌رفره‌هكرن)).
فه‌رمووده‌یه‌كا باشه‌ ئه‌حمه‌د ڤێ فه‌رمووده‌یێ ڤه‌دگوهێزیت
التصنيف الشرعيفضائل التوحيد، فضائل الأعمال الصالحة، فضائل أعمال القلوب، فضائل أعمال الجوارح، صدقة التطوع، الشركموضوعات الحديثأهمية التوحيد، سعة فضل الله عز وجل، الشرك بالله وأقسامه، الإخلاصمحاور التعريف بالإسلاموجوب إفراد الله بالعبادة، بطلان الشرك وصوره، عدل الإسلام، الحساب، النجاة بالدخول في الإسلام
((قیامه‌ت ڕانابیت هه‌تا ڕۆژ ل ڕۆژئاڤایێ ده‌ردكه‌ڤیت، ڤێجا ئه‌گه‌ر ڕۆژ (ژ وی ڕه‌خی) ده‌ركه‌ڤت و خه‌لكی (ئه‌و ب وی سه‌روبه‌ری) دیت؛ هه‌می دێ باوه‌رییێ ئینن، ئه‌ڤه‌ ئه‌و ده‌مه‌ یێ: {لاَ يَنْفَعُ نَفْسًا إِيمَانُهَا لَمْ تَكُنْ آمَنَتْ مِنْ قَبْلُ، أَوْ كَسَبَتْ فِي إِيمَانِهَا خَيْرًا} [الأنعام: 158]، ئانكو: ((باوه‌ریئینانا چ مرۆڤان مفای ل وی ناكه‌ت ئه‌گه‌ر به‌ری هنگی باوه‌ری نه‌ئینابیت یان كاره‌كێ باش بۆ خۆ نه‌كربیت))، قیامه‌ت دێ ڕابیت و دوو زه‌لامان جلكێ خۆ یێ به‌لاڤكری د ناڤبه‌را خۆدا، به‌لێ نه‌ دشێن وێ كڕین و فرۆتنێ ب دویماهیك بینن و نه‌ دشێن وی جلكی جاره‌كا دی وه‌رپێچن. قیامه‌ت دێ ڕابیت و زه‌لامی شیرێ حێشترا خۆ یا شیرده‌ر یێ دۆتی و یێ گرتی، به‌لێ ناگه‌هیت ڤه‌خۆت. قیامه‌ت دێ ڕابیت و زه‌لام یێ حه‌وزا خۆ یا ئاڤێ نوژه‌ن دكه‌ت و ته‌قنێ ل دۆرێن وێ دده‌ت، به‌لێ ناگه‌هیت ئاڤێ ژێ ڤه‌خۆت. قیامه‌ت دێ ڕابیت و ئێك ژ هه‌وه‌ پارییێ خۆ یێ بلندكرییه‌ ڕاستا ده‌ڤێ خۆ دا بخۆت، به‌لێ ناگه‌هیت بخۆت)).
فه‌رمووده‌یه‌كا دروسته‌ بۆخاری و موسلم ڤه‌دگوهێزن
التصنيف الشرعيالتوبة، تفسير الآيات، أشراط الساعةموضوعات الحديثالقرآن وعلومه، أشراط الساعة، التوبةمحاور التعريف بالإسلامالمبادرة وعدم التسويف، خطورة الإعراض عن الحق
و ب ڕاستی پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) چوو ده‌ڤ كۆمه‌كا صه‌حابییان كو دیوانه‌ك دروستكربوو و گۆت: «چ تشت بوویه‌ ئه‌گه‌ر هوین ل ڤێرێ ڕویننه‌ خوار؟ گۆتن: ئه‌م یێن ڕوینشتین دا زكرێ خودێ بكه‌ین و سوپاسییا وی بكه‌ین كو به‌رێ مه‌ دایه‌ ئیسلامێ و ئه‌م ڕاسته‌ڕێ كرین و ئه‌و قه‌نجی یا د گه‌ل مه‌ كری، گۆت: كا سویند بخۆن كو هوین ب تنێ ژ به‌ر هندێ یێن ڕوینشتینه‌ خوار؟ گۆتن: سویند ب خودێ ئه‌م ب تنێ ژ به‌ر هندێ یێن ڕوینشتین، گۆت: ب ڕاستی من هوین نه‌دانه‌ سویندێ ژ به‌ر كو ئه‌ز گومانێ ژ هه‌وه‌ ببه‌م و من باوه‌ری ب هه‌وه‌ نه‌بیت، به‌لێ جبریل هاته‌ ده‌ڤ من و گۆته‌ من كو خودایێ مه‌زن شانازییێ ب هه‌وه دبه‌ت‌ ل ده‌ڤ مه‌لائیكه‌تان».
فه‌رمووده‌یه‌كا دروسته‌ موسلم ڤێ فه‌رمووده‌یێ ڤه‌دگوهێزیت
التصنيف الشرعيفضل العلم، فضل الذكر، فوائد ذكر الله عز وجلموضوعات الحديثالذِّكْر، الشكر
هنده‌ك زه‌لام هاتنه‌ ده‌ڤ سه‌هلێ كوڕێ سه‌عدێ ساعدی و ناكوكی و دووبه‌ره‌كی كه‌ڤتبوو د ناڤبه‌را واندا ل سه‌ر وێ ئێكێ كا ئه‌رێ مینبه‌را (پێغه‌مبه‌ری) ژ كیژ داری بوو، ڤێجا وان پرسیار ژێ كر، وی ژی گۆت: سویند ب خودێ ئه‌ز دزانم كا ئه‌و ژ چییه‌ و من ئه‌و ل ڕۆژا ئێكێ یا هاتییه‌ دانان دیت و ل وێ ڕۆژا پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) ل سه‌ر ڕوینشتی، پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) كه‌سه‌ك فرێكره‌ ده‌ڤ فلان ژنێ - ژنه‌كا ئه‌نصاڕی بوو سه‌هلی ناڤێ وێ گۆت - و گۆتێ: ((فه‌رمانێ ل خولامێ خۆ یێ دارتاش بكه‌ كو هنده‌ك پارچه‌ داران (مینبه‌ره‌كێ) بۆ من چێكه‌ت دا ده‌مێ ئه‌ز بۆ خه‌لكی دئاخڤم ل سه‌ر ڕوینمه‌ خوار))، وێ ژنێ ژی فه‌رمان لێ كر و وی ژی ژ دارا (طرفاء الغابة) - جهه‌كه‌ ل نێزیك مه‌دینێ بۆ لایێ شامێ - بۆ چێكر، پاشی مینبه‌ر ئینا و وێ ژنێ ژی بۆ پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) فرێكر، وی ژی فه‌رمان كر و ل ڤێره‌ هاته‌ دانان، پاشی من دیت پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) نڤێژ ل سه‌ر كر و (الله أكبر) گۆت و هێشتا ئه‌و یێ ل سه‌ر، پاشی چوو ڕكوعێ و هێشتا یێ ل سه‌ر، پاشی پاشڤه‌ هات و ل بنێ مینبه‌رێ چوو سوجدێ، پاشی زڤڕیڤه‌، ده‌مێ ب دویماهیك هاتی؛ به‌ره‌ڤ خه‌لكی زڤڕی و گۆت: ((گه‌لی خه‌لكی؛ من ئه‌ڤ چه‌نده‌ كر، ب تنێ بۆ هندێ دا‌ هوین دویڤچوونا من بكه‌ن و فێری نڤێژا من ببن)).
فه‌رمووده‌یه‌كا دروسته‌ بۆخاری و موسلم ڤه‌دگوهێزن
التصنيف الشرعيصفة الصلاة، أحكام الإمام والمأموم، أحكام المساجدموضوعات الحديثأحكام المساجد غير الحرمين، أحكام المسجد النبوي، صفة الصلاة
حومڕانێ مه‌ولایێ (عه‌بدێ ئازاكری یێ) عوسمانێ كوڕێ عه‌ففانی دبێژیت كو: وی عوسمانێ كوڕێ عه‌ففانی دیت داخواز كر هنده‌ك ئاڤ بۆ بهێته‌ ئینان دا ده‌ستنڤێژا خۆ پێ بگریت، ڤێجا ژ وی ئامانێ ئاڤ تێدا هنده‌ك ئاڤ كره‌ سه‌ر ده‌ستێن خۆ، پاشی سێ جاران ده‌ستێن خۆ شویشتن، پاشی ده‌ستێ خۆ یێ ڕاستێ كره‌ د ناڤ ئاڤێدا، پاشی ئاڤ د ده‌ڤێ خۆ وه‌ردا و كره‌ د دفنا خۆدا و هه‌لكێشا، پاشی سێ جاران سه‌روچاڤێن خۆ شويشتن ، و هه‌ردوو ده‌ستێن خۆ هه‌تا ئه‌نیشكان شویشتن، پاشی سه‌رێ خۆ مه‌سح كر، پاشی هه‌ر پێیه‌كێ خۆ سێ جاران شویشت، پاشی گۆت: من پێغه‌مبه‌ر (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) دیت وه‌كی ڤێ ده‌ستنڤێژا من نوكه‌ گرتی ده‌ستنڤێژ دگرت، و پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: ((هه‌ر كه‌سێ ده‌ستنڤێژه‌كا وه‌كی ڤێ ده‌ستنڤێژا من بگریت، پاشی دوو ڕكاعه‌تێن نڤێژێ بكه‌ت، وه‌سا كو خوشوع تێدا هه‌بیت و دلێ وی یێ ئاماده‌ بیت؛ هنگی خودێ دێ گونه‌هێن وی یێن بووری بۆ وی ژێبه‌ت)).
فه‌رمووده‌یه‌كا دروسته‌ بۆخاری و موسلم ڤه‌دگوهێزن
التصنيف الشرعيفضل الوضوء، صفة الوضوءموضوعات الحديثأحكام الوضوء، صلاة التطوع
((ئه‌گه‌ر بانگهلدێری گۆت: (الله أكبر الله أكبر)، و ئێك ژ هه‌وه‌ ژی گۆت: (الله أكبر الله أكبر)، پاشی (بانگهلدێری) گۆت: (أشهد أن لا إله إلا الله)، وی ژی گۆت: (أشهد أن لا إله إلا الله)، پاشی گۆت: (أشهد أن محمدا رسول الله)، وی ژی گۆت: (أشهد أن محمدا رسول الله)، پاشی گۆت: (حي على الصلاة)، وی گۆت: (لا حول ولا قوة إلا بالله)، پاشی گۆت: (حي على الفلاح)، وی گۆت: (لا حول ولا قوة إلا بالله)، پاشی گۆت: (الله أكبر الله أكبر)، وی گۆت: (الله أكبر الله أكبر)، پاشی گۆت: (لا إله إلا الله)، و وی ژی گۆت: (لا إله إلا الله)، ئه‌گه‌ر ئه‌ڤه‌ ژ دلێ خۆ گۆت؛ دێ چیته‌ د به‌حەشتێدا)).
فه‌رمووده‌یه‌كا دروسته‌ موسلم ڤێ فه‌رمووده‌یێ ڤه‌دگوهێزیت
التصنيف الشرعيفضل الذكر، الأذان والإقامةموضوعات الحديثالذِّكْر، أحكام الأذان والإقامة
((ل ڕۆژا قیامه‌تێ خودێ دێ زه‌لامه‌كی ژ ئوممه‌تا من ژ ناڤ هه‌می چێكرییان (ژ مرۆڤ و ئه‌جنه‌یان) جودا كه‌ت، پاشی دێ نۆت و نه‌ھ تۆمارێن وی (كو هه‌می د پڕن ژ گونه‌هان) ڕێزكه‌ت و ڤه‌كه‌ت، درێژييا هه‌ر تۆماره‌كێ ب ته‌مه‌ت دیتنا چاڤییه‌، پاشی خودێ دێ بێژیته‌ وی: ئه‌رێ تو تشته‌ك ژ ڤانه‌ ڕه‌د دكه‌ی؟ ئه‌رێ ئه‌و مه‌لائیكه‌تێن من یێن كریارێن ته‌ تۆمار دكرن و دنڤیسین چ زۆڕداری ل ته‌ كرییه‌؟ ئه‌و ژی دێ بێژیت: نه‌خێر خودایێ من، خودێ دێ بێژیتێ: ئه‌رێ ته‌ چ هێجه‌ت (و عوزر) بۆ وی تشتێ ته‌ كری هه‌نه‌؟ دێ بێژیت: نه‌خێر خودایێ من، خودێ دێ بێژیت: به‌لێ، ته‌ خێره‌ك یا ل ده‌ڤ مه‌ هه‌ی، ب ڕاستی ئه‌ڤرۆكه‌ چ زۆڕداری ل ته‌ ناهێته‌ كرن، پاشی دێ كارته‌ك هێته‌ ده‌رئێخستن و یا تێدا نڤیسییه‌: ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو ژ ئه‌لڵاهی پێڤه‌تر چ خودایێن ژ هه‌ژی په‌رستنێ نینن و ئه‌ز شاهده‌ییێ دده‌م كو موحه‌ممه‌د عه‌بدێ خودێ و پێغه‌مبه‌رێ وییه‌ (أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ)، پاشی خودێ دێ بێژیت: ته‌ڕازییا خۆ بینه‌، ئه‌و ژی دێ بێژیت: خودایێ من؛ ما ئه‌ڤ كارته‌ دێ چ كه‌ت ل به‌رامبه‌ری ڤان هه‌می تۆماران؟ خودێ دێ بێژیت: زۆڕداری ل ته‌ ناهێته‌ كرن، گۆت: ڤێجا دێ تۆمار هه‌می د ڕه‌خه‌كێ ته‌ڕازییێدا هێنه‌ دانان و ئه‌و كارت ژی دێ د ڕه‌خه‌كێ دی یێ ته‌ڕازییێدا هێته‌ دانان، پاشی تۆمار دێ سڤك بن و كارت دێ گران بیت و ژووردا چیت، چ تشت د گه‌ل ناڤێ خودێ گران نابیت)).
فه‌رمووده‌یه‌كا دروسته‌ تیرمیزی و ئبن ماجه ڤێ فه‌رمووده‌یێ ڤه‌دگوهێزن
التصنيف الشرعيفضائل التوحيد، الحياة الآخرةموضوعات الحديثأهمية التوحيد، سعة فضل الله عز وجل، الإيمان باليوم الآخرمحاور التعريف بالإسلامالحساب، النجاة بالدخول في الإسلام