សព្វវចនាធិប្បាយហាទីសរបស់ព្យាការី

ពិតណាស់ ម្ដាយរបស់គាត់ដែលជាកូនស្រីរបស់ រ៉វ៉ាហះ បានសុំឲ្យឪពុករបស់គាត់ផ្តល់នូវអំណោយមួយចំនួនពីទ្រព្យសម្បត្តិរបស់គាត់ដល់កូនប្រុសរបស់គាត់។ ដូចនេះ ឪពុករបស់គាត់បានពន្យារពេលមួយឆ្នាំ បន្ទាប់មកក៏សម្រេចចិត្ត។ ពេលនោះ ម្តាយរបស់គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំមិនយល់ព្រមឡើយ លុះត្រាតែអ្នកយករ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ ធ្វើជាសាក្សីចំពោះអ្វីដែលអ្នកបានផ្ដល់ជាអំណោយដល់កូនប្រុសរបស់ខ្ញុំ។ នៅពេលនោះ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានចាប់ដៃខ្ញុំ ខណៈដែលពេលនោះ ខ្ញុំនៅក្មេងនៅឡើយ ហើយគាត់ក៏បានទៅជួបនឹងរ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ ។ គាត់បាននិយាយថា៖ ឱរ៉ស៊ូលុលឡោះ! ម្ដាយរបស់ក្មេងនេះដែលជាកូនស្រីរបស់រ៉វ៉ាហះពេញចិត្តចង់ឱ្យខ្ញុំយកលោកធ្វើជាសាក្សីចំពោះអ្វីដែលខ្ញុំបានផ្ដល់ជាអំណោយដល់កូនប្រុសរបស់នាង។ ពេលនោះ រ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ បានសួរថា៖ “ឱហ្ពាស្ហៀរ! តើអ្នកមានកូនផ្សេងទៀតក្រៅពីនេះដែរឬទេ”? គាត់បានឆ្លើយថា៖ បាទមាន។ លោកបានសួរទៀតថា៖ “តើអ្នកបានផ្ដល់អំណោយដូចគ្នានេះដល់ពួកគេទាំងអស់គ្នាដែរឬទេ”? គាត់បានឆ្លើយថា៖ អត់ទេ។ រ៉ស៊ូលុលឡោះក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ “បើដូចនេះ សូមអ្នកកុំយកខ្ញុំធ្វើជាសាក្សី ព្រោះខ្ញុំមិនធ្វើសាក្សីចំពោះរឿងអយុត្តិធម៌ឡើយ”។ ចំណែកឯនៅក្នុងសេចក្ដីរាយការណ៍របស់អ៊ីម៉ាំមូស្លីមវិញ៖ “ដូចនេះ ចូរអ្នកយកអ្នកផ្សេងក្រៅពីខ្ញុំធ្វើជាសាក្សីលើរឿងនេះចុះ”។

“ពិតប្រាកដណាស់ អ្នកឋាននរកដែលទទួលទណ្ឌកម្មស្រាលជាងគេបំផុត គឺអ្នកដែលពាក់ស្បែកជើងមួយគូ និងខ្សែស្បែកជើងមួយគូធ្វើពីភ្លើងដែលធ្វើឱ្យខួរក្បាលរបស់ជននោះពុះកញ្ជ្រោល ដូចជាទឹកក្នុងខ្ទះដែលកំពុងពុះ។ គេគិតថា គ្មាននរណាម្នាក់ដែលទទួលទណ្ឌកម្មធ្ងន់ធ្ងរជាងខ្លួនឡើយ តែតាមពិត គេគឺជាអ្នកដែលទទួលទណ្ឌកម្មស្រាលជាងគេបំផុត”។

“ពិតប្រាកដណាស់ ប្រការដែលគេអនុញ្ញាតឲ្យ(ប្រការហាឡាល់) គឺច្បាស់លាស់ ហើយប្រការដែលគេហាមឃាត់(ប្រការហារ៉ាំ) ក៏ច្បាស់លាស់ដែរ។ ប៉ុន្ដែនៅរវាងប្រការទាំងពីរនេះ គឺមានប្រការមិនច្បាស់លាស់ជាច្រើនដែលមនុស្សភាគច្រើនមិនដឹងឡើយ។ ហេតុនេះ បុគ្គលណាការពារខ្លួនពីប្រការមិនច្បាស់លាស់ គេប្រាកដជាមានសុវត្ថិភាពចំពោះសាសនា និងកិត្ដិយសរបស់ខ្លួន។ ហើយជនណាដែលធ្លាក់ក្នុងប្រការមិនច្បាស់លាស់ គឺគេនឹងធ្លាក់ទៅក្នុងប្រការដែលគេហាមឃាត់ ប្រៀបដូចជាអ្នកគង្វាលដែលយកសត្វទៅឃ្វាលនៅជុំវិញរបងដែលស្ទើរតែធ្វើឲ្យសត្វស៊ីដំណាំនៅក្នុងរបងនោះ។ ជាការពិតណាស់ គ្រប់មហាក្សត្រទាំងអស់សុទ្ធតែមានតំបន់ហាមឃាត់ ហើយពិតណាស់ តំបន់ហាមឃាត់របស់អល់ឡោះនោះ គឺប្រការដែលទ្រង់បានហាមឃាត់។ ពិតណាស់ នៅក្នុងខ្លួនប្រាណនីមួយៗ គឺមានសាច់មួយដុំ។ ប្រសិនបើសាច់នោះល្អ ខ្លួនប្រាណទាំងមូលក៏ល្អដែរ។ តែប្រសិនបើសាច់នោះខូចវិញ ខ្លួនប្រាណទាំងមូលក៏ខូចដែរ។ ប្រាកដណាស់ វានោះគឺចិត្ដ”។

“ការប្រៀបធៀបរវាងអ្នកមានជំនឿនៅក្នុងការស្រឡាញ់ចំពោះគ្នា ការអាណិតអាសូរចំពោះគ្នា និងការការជួយគ្នាទៅវិញទៅមក គឺដូចជារាងកាយតែមួយ។ នៅពេលដែលសរីរាង្គណាមួយឈឺ រាងកាយទាំងមូលនឹងមានអារម្មណ៍ឈឺ ដោយមិនអាចដេក និងគ្រុនក្តៅ”។

“ការប្រៀបធៀបអ្នកដែលរក្សានូវព្រំដែនច្បាប់របស់អល់ឡោះ និងអ្នកដែលល្មើសនឹងព្រំដែនទាំងនោះ គឺដូចជាក្រុមមួយដែលចាប់ឆ្នោតដើម្បីជិះលើសំពៅមួយ។ អ្នកខ្លះបានទទួលកន្លែងនៅជាន់លើ និងអ្នកខ្លះទៀតនៅជាន់ក្រោម។ អ្នកដែលនៅជាន់ក្រោម នៅពេលពួកគេត្រូវការដងទឹក គឺពួកគេត្រូវឆ្លងកាត់អ្នកដែលនៅខាងលើពួកគេ។ ពេលនោះ ពួកគេក៏និយាយថា៖ ប្រសិនបើយើងចោះរន្ធនៅផ្នែករបស់ពួកយើងដើម្បីកុំឲ្យរំខានដល់អ្នកនៅខាងលើពួកយើង(វាជាការប្រសើរ)។ ដូចនេះ ប្រសិនបើអ្នកនៅខាងលើបណ្តោយឱ្យពួកគេធ្វើតាមបំណង នោះពួកគេនឹងអន្តរាយទាំងអស់គ្នា។ តែប្រសិនបើពួកគេឃាត់ដៃ(រារាំង)អ្នកទាំងនោះ នោះពួកគេនឹងរួចផុត(ពីគ្រោះថ្នាក់)ទាំងអស់គ្នា”។